Καφενειακή ποιμαντική

                                     

Στη δευτερολογία μου αυτή θα προσπαθήσω να απαντήσω συνολικά αναφορικά με το πρώτο άρθρο μου (εδω) για τον παπα Βαγγέλη, το οποίο προκάλεσε σκάνδαλο στο Facebook. Δεν μπορώ να πω ότι δεν ήταν αναμενόμενο, εφόσον πρόκειται για έναν τόσο λαοφιλή ιεροκήρυκα. Εκείνο που με εξέπληξε από μερικούς ήταν η επί προσωπικού επίθεση. Κατανοητό και αυτό, όσο και αποδεικτικό της προσωποληπτικής προσκόλλησης στον εν λόγω κληρικό. Πρώτη, άλλωστε, πηγή μαγικής αποδοχής και υποστήριξης μιας τοιαύτης περίπτωσης είναι η ρασοφορία, που στο μυαλό πολλών σημαίνει άμεση πηγή θεοπνευστίας και απαγόρευσης κριτικής σκέψης και εκφοράς της. Ο ίδιος όμως ο π. Ε. λέει σε κηρύγματά του να είμαστε σκεπτόμενοι και όχι “θεούσοι”, συγχέοντας κάπως την έννοια των τελευταίων και προσβάλλοντας έμμεσα πολλά άτομα από το πολυπληθές του ακροατήριο, έστω και ασυνείδητα. Θεούσες λέμε συνήθως τις “ευσεβίστριες” γυναίκες με μακριές φούστες και τα συναφή. Πολλές από αυτές δεν είναι άραγε ανάμεσα στους θαυμαστές του;

Στη ροή μιας φυσικής τριτολογίας (εδω) αναφορικά με το φαινόμενο παπα Βαγγέλης Π. ερχόμαστε να το επεκτείνουμε στις ευρύτερες διαστάσεις του. Η τάση της σταροποίησης των εκκλησιαστικών ανδρών είναι και αυτή αναμενόμενο φρούτο της παγκοσμιοποιημένης και εκκοσμικευμένης διαδικτυακής εποχής μας. Το θέμα πλέον περνάει στη διαχείριση του προβλήματος από την ίδια την Εκκλησία και τους ίδιους τους χαρισματικούς φορείς της.

Η Π.Δ. προτρέπει να ελέγχεις τον σοφό για να γίνει σοφότερος. Αυτό προσπαθήσαμε να επιτύχουμε στην περίπτωση του λαλίστατου και χειμαρρώδους π. Ευαγγέλου. Η αλήθεια είναι πως ο γράφων δεν θα ασχολούνταν με τον ιδιόρρυθμο τρόπο του ιεροκήρυκα, αν δεν ξέφευγε σε μερικά σημεία αναφορικά με το μυστήριο της Ευχαριστίας και κάποιους Αγίους. Μερικοί θαυμαστές του το θεώρησαν αυτό υπερβολή. Ας μην ξεχνάνε όμως πως και οι κρίνοντες πρέπει να κρίνονται προκειμένου να επανέρχονται, όταν ανθρωπίνως ή δαιμονικώς εκτρέπονται.

Γενικεύοντας θα λέγαμε πως ο καφενειακός χαρακτήρας της ποιμαντικής και η γηπεδοποίηση των εκκλησιαστικών ακροατηρίων μαρτυρεί την έλλειψη κατήχησης του λαού και την προχωρημένη ψυχολογική ασθένεια του μετανεωτερικού ανθρώπου, ο οποίος θέλει συνέχεια να ψυχαγωγείται και να ακούει όμορφα λόγια, να αναπαύεται στα πάθη του, στην άγνοιά του και στις ανασφάλειές του. Έτσι, άλλωστε, εξηγείται η απόλαυση και εκζήτηση τέτοιων λαϊκίστικων κηρυγμάτων, που πόρρω απέχουν από την παραδοσιακή ορθόδοξη ομιλητική. Η ποιμαντική συγκατάβαση ωστόσο στην πτωτική πορεία του πνευματικού επιπέδου του κόσμου οφείλει να έχει και τα όριά της. Αυτό προσπαθήσαμε να θίξουμε στα σχετικά άρθρα, αλλά η προσωπολατρία ενίων οδήγησε σε αντίθετα αποτελέσματα και κατέστησε τις προθέσεις μας άκαρπες.

Το φαινόμενο Παπανικολάου βρίσκει εύκολα μιμητές, καθότι είναι η πλατεία και ανώδυνη οδός. Απροετοίμαστες κατά βάση ομιλίες, άμεση λαϊκή αποδοχή και ηρωοποίηση του ιεροκήρυκα, αποχώρηση χωρίς σοβαρούς προβληματισμούς και πρόοδο στην εν Χριστώ ενηλικίωση. Η δε μετάνοια μια άγνωστη λέξη. Κοντά σε αυτά και ο κίνδυνος αναισθησίας έναντι της οφειλόμενης ευλαβείας…

Μάζευε, έτερος Παπανικολάου αυτός, αρχιμανδρίτης, κόσμο και έλεγε την Παναγία “κυρά μου”. Καλή η απλότητα, αλλά να μην περνάμε τις κόκκινες γραμμές. Οι χειροκροτητές δεν ωφελούνται έτσι, μάλλον διασκεδάζουν. Και αυτό καλό είναι βέβαια, κάτι θα πάρουν από τον θείο λόγο, όχι όμως και να γίνει κατεστημένο η μετατροπή των ναών και των πνευματικών κέντρων σε καφωδεία με ομιλητές τύπου Παπανικολάου και λαϊκές συναυλίες – βλέπε Θεσσαλονίκη και όχι μόνο.

Οι εποχές αλλάζουν. Μπορεί ο προαναφερθείς αρχιμανδρίτης να αισθάνεται τόση οικειότητα προς την Παναγία, αλλά ο άγιος Νεκτάριος ακόμη και στις κατ’ ιδίαν προσευχές του της απευθυνόταν στον πληθυντικό. Στο δε θέμα του ιερού κηρύγματος ο λαϊκισμός που περισσεύει πρέπει να εξοβελιστεί. Και οι άγιοι είχαν χιούμορ, αλλά με χαριτωμένη οριοθέτηση και ευλαβή αυτοκυριαρχία.

Κ.Ν.

ΤΡΕΛΟ-ΓΙΑΝΝΗΣ: Καφενειακή ποιμαντική

ΥΠΗΡΕΤΕΙ ΤΑ ΣΧΕΔΙΑ ΤΟΥ ΒΑΡΘΟΛΟΜΑΙΟΥ. ΟΛΗ Η ΝΕΟΡΘΟΔΟΞΙΑ. ΑΠΟ ΤΑ ΠΡΩΤΑ ΟΝΟΜΑΤΑ, ΓΙΑΝΝΑΡΑ, ΖΗΖΙΟΥΛΑ, ΜΕΧΡΙ ΤΑ ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ, ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ, ΛΟΥΔΟΒΙΚΟ. ΑΥΤΑ ΤΑ ΤΟΤΕΜ ΛΕΙΤΟΥΡΓΟΥΝ ΣΗΜΕΡΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ. ΤΑ ΕΙΔΩΛΑ ΤΟΥ ΡΑΣΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΖΩΙΚΟΥ ΙΕΡΟΚΗΡΥΚΑ,  ΜΕ ΕΝΔΙΑΜΕΣΟ ΤΟΝ ΚΑΝΤΙΩΤΗ Ο ΟΠΟΙΟΣ  ΕΚΡΥΨΕ ΜΕ ΤΟΝ ΖΗΛΟ ΤΟΥ ΤΟΝ ΚΛΗΡΙΚΑΛΙΣΜΟ ΤΟΥ. 

ΔΥΣΚΟΛΗ Η ΕΠΙΣΤΡΟΦΗ ΣΤΟΥΣ ΠΑΤΕΡΕΣ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ. ΠΟΛΥ ΔΥΣΚΟΛΗ. ΘΕΛΟΥΜΕ ΝΑ ΚΑΤΑΛΑΒΑΙΝΟΥΜΕ ΑΜΕΣΑ ΜΕ ΤΙΣ ΔΥΝΑΜΕΙΣ ΜΑΣ. ΣΑΝ ΙΚΑΝΟΠΟΙΗΣΗ. ΑΓΑΛΙΑ ΑΓΑΛΙΑ ΓΙΝΕΤΑΙ Η ΑΓΟΥΡΙΔΑ ΜΕΛΙ. ΠΟΥ ΣΗΜΑΙΝΕΙ ΟΤΙ Η ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ ΕΙΝΑΙ ΚΑΡΠΟΣ ΠΡΟΣΟΧΗΣ, ΠΡΟΣΕΥΧΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΠΟΥ ΖΩΗΣ. ΟΙ ΠΡΑΚΤΟΡΕΣ ΤΟΥ ΒΑΡΘΟΛΟΜΑΙΟΥ ΜΕΤΑΦΡΑΖΟΥΝ ΤΗΝ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑ ΜΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΔΟΞΑ ΤΟΥΣ.

Η ΠΟΙΜΑΝΤΙΚΗ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΕΙΝΑΙ Ο ΝΕΩΤΕΡΙΣΜΟΣ ΤΗΣ Β' ΒΑΤΙΚΑΝΕΙΑΣ ΣΥΝΟΔΟΥ.