Παρασκευή 25 Ιουλίου 2008

Δημιουργικότης και Ασκητισμός. Μεγαλοφυΐα και Αγιότης.

Το τρομερό παιδί της Ρωσικής Φιλοσοφίας Μπερντιάεφ μας εξηγεί τα μυστικά της συγχρόνου ελληνικής θεολογίας. Παρουσιάζονται αποσπάσματα από το 7ο κεφάλαιο τού βιβλίου τού Μπερντιάεφ: ΤΟ ΝΟΗΜΑ ΤΗΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΟΤΗΤΟΣ. Δοκίμιο για την δικαίωση τού ανθρώπου.

«Υπάρχει μια ομοιότης στις τεχνικές που χαρακτηρίζουν την θρησκευτική εμπειρία σε όλες τις θρησκείες, σαν να μην διέφεραν πνευματικά, και υπάρχει μια ομοιότης στην μέθοδο που χαρακτηρίζει την Μυστική Εμπειρία όλων των Μυστικών, σαν να μην διέφεραν ούτε τυπικά. Στο βάθος κάθε αυθεντικής θρησκείας και κάθε αυθεντικού μυστικισμού υπάρχει η επιδίωξη τής υπέρβασης του «κόσμου», νοουμένου σαν κατώτερο είναι, υπάρχει η ιδέα της νίκης πάνω στον «κόσμο», και γι’ αυτό υπάρχει η ασκητική οδός, η οποία οδηγεί σ’ αυτή την υπέρβαση και σ’ αυτή τη νίκη. Χωρίς την άσκηση, δηλ. την υπέρβαση τής κατώτερης φύσης στο όνομα τής ανώτερης, χωρίς την νίκη πάνω σ’ «αυτόν τον κόσμο» στο όνομα ενός διαφορετικού κόσμου, η θρησκευτική και μυστική ζωή θα ήταν αδιανόητη.
Εδώ όμως ακριβώς τίθεται ένα ερώτημα: Υπάρχει άλλη θρησκευτική οδός; Υπάρχει μια διαφορετική θρησκευτική εμπειρία; Μια εμπειρία δημιουργικής έκστασης; (Διότι καθ’ εαυτήν η ασκητική οδός δεν είναι δημιουργική, και οι ασκητικές εκστάσεις των αγίων και των μυστικών είναι εκστάσεις επιστροφής στον Θεό, της θέασης τού θείου φωτός και όχι της δημιουργίας ενός καινούργιου κόσμου και μιας πρωτόφαντης ζωής.) Η εμπειρία τής δημιουργικής έκστασης σαν θρησκευτικής οδού δεν έχει φωτιστεί ακόμη, ούτε στην συνείδηση των Πατέρων της Εκκλησίας, ούτε σ’ εκείνη των αρχαίων Μυστικών. Η δημιουργική εμπειρία, η δημιουργική έκσταση, ή απορρίπτεται συνολικώς από την θρησκευτική συνείδηση, η οποία την θεωρεί σαν κάτι «κοσμικό» και σαν παραδοχή στα πάθη, ή γίνεται απλώς ανεκτή. Μέχρι σήμερα, η θρησκευτική συνείδηση δεν κατόρθωσε να δει στην δημιουργικότητα μιάν πνευματική δραστηριότητα, παρά μόνον μιάν «κοσμική». Στην καλύτερη περίπτωση, η θρησκευτική συνείδηση δικαιολογεί την δημιουργικότητα. Που παραμένει όμως κάτι εξωτερικό, σε σύγκριση με τον θρησκευτικό δρόμο!
Παρά το γεγονός αυτό όμως, η δημιουργικότης δέχεται και σέβεται βαθειά την εντολή τού Ευαγγελίου, που συμβουλεύει να μην αγαπούμε τον «κόσμο» και οτιδήποτε ανήκει σ’ αυτόν. Όποιος δημιουργεί, αισθάνεται να μην ανήκει σ’ «αυτόν τον κόσμο». Η δημιουργικότης είναι μια υπέρβαση τού «κόσμου», μια υπέρβαση διαφορετική από αυτήν της ασκητικής, αλλά εξίσου νόμιμη. Στη διάρκεια τής δημιουργικής δραστηριότητος, ο άνθρωπος βγαίνει απ’ «αυτόν εδώ τον κόσμο» και εισέρχεται σ’ έναν κόσμο διαφορετικό. Στην διάρκεια τής δημιουργικής πράξης, δημιουργείται ένας διαφορετικός κόσμος (καινούργιος, αυθεντικός, και όχι η αναδιοργάνωση αυτού εδώ τού κόσμου). Η δημιουργικότης δεν είναι ένα είδος προσαρμογής σε τούτον τον κόσμο και στην ανάγκη του, η δημιουργικότης είναι στην πραγματικότητα ένας τρόπος να διασχίσουμε τα όρια αυτού εδώ του κόσμου και να υπερβούμε την ανάγκη του.
Ο ασκητισμός των Πατέρων της Εκκλησίας υπήρξε για την εποχή τους κάτι καινούργιο, ένας καινούργιος τρόπος ύπαρξης στον κόσμο (μια ηρωική αμφισβήτηση τής αρχαίας Φύσεως και τού παλαιού Αδάμ). Σήμερα όμως ο ασκητισμός αυτός των Πατέρων είναι πλέον ένα νεκρό πράγμα. Κατήντησε ένα θανάσιμο δηλητήριο για τον σύγχρονο άνθρωπο και τους μοντέρνους καιρούς. Το επαναστατικό πνεύμα του ασκητισμού απολιθώθηκε και μεταλλάχθηκε σε μια φοβερή δύναμη αδράνειας. Ο Ισαάκ ο Σύρος υπήρξε για τον καιρό του κάτι απίστευτα ζωντανό, και θα παραμείνει για πάντα ζωντανό. Το έργο του υπήρξε επαναστατικό και αντιστάθηκε με υπεράνθρωπο τρόπο στην αρχαία μας Φύση. Σήμερα όμως ο Ισαάκ ο Σύρος, μεγάλος και αιώνιος Άγιος , μπορεί να γίνει πηγή θανάτου. Ο ηρωικός ασκητισμός του καιρού του υπήρξε ένα αληθινά ηρωικό κίνημα, αλλά σήμερα δεν μπορεί να κινητοποιήσει τίποτε. Ο κόσμος κατευθύνεται πλέον προς νέες μορφές ασκητικής και πνευματικής οργάνωσης. Η παληά εμπειρία της υπακοής και της ταπεινότητος μεταλλάχθηκε σε κάτι κακό. Αυτή ακριβώς η αλλαγή κάνει αναπόφευκτο έναν καινούργιο δρόμο: την θρησκευτική ανυπακοή στον κόσμο και στο κακό τού κόσμου. Ο άνθρωπος δεν πρέπει να στραφεί προς τον κόσμο με μια στάση ταπεινής υποχωρήσεως, αλλά με δημιουργική δραστηριότητα. Αυτή η ίδια η εμπειρία της σχέσεως με τον Θεό πρέπει να κοινοποιηθεί στον κόσμο σαν δημιουργικότης. Ο παληός καλός ασκητισμός κατήντησε στατικός συντηρητισμός.
Ο Χριστιανισμός ξεπέρασε τη νεότητα του πλέον, είναι κοντά δύο χιλιάδων χρόνων. Η Χριστιανική Εκκλησία γέρασε. Και επειδή ακριβώς μπορούμε να μιλήσουμε για την ηλικία όχι μόνον των ατόμων αλλά και της Εκκλησίας μας, γι’ αυτό ακριβώς ο καθολικός οργανισμός τής Εκκλησίας γνωρίζει μια βαθειά κρίση, η οποία συνδέεται με τον καιρό των ανθρώπων και τις συνθήκες της ζωής στη Γή. Απέναντι σ’ αυτή τη γενική κρίση που βρισκόμαστε, απέναντι στο ξεκίνημα μιας νέας εποχής του κόσμου και σ’ ένα νέο στάδιο της αποκαλύψεως, όχι μόνον η τελειότης αλλά και η αγιότης αποδεικνύονται ανίσχυρες στη μάχη εναντίον της αμαρτίας και του κακού. Το χριστιανικό αίμα παγώνει όλο και πιο πολύ και έχει γίνει πλέον άγονο. Ματαίως προσπαθούμε να του δώσουμε νέα ζωή, με παλιές μεθόδους. Δεν ξαναγυρίζει η νεότης. Και η χριστιανική αγιότης ανήκει στην νεότητα του Χριστιανισμού. Η Αλήθεια της Αγιότητος είναι αιώνια και αθάνατη, αλλά είναι ημιτελής, δεν περιέχει ολόκληρη την αποκάλυψη. Αυτή η Αγιότης δεν είναι ικανή από μόνη της να βοηθήσει τον άνθρωπο να εισέλθει στην κοσμική εποχή της δημιουργικότητας.
Στις αρχές του ΧΙΧ αιώνος έζησαν, η μεγαλύτερη Ρωσική μεγαλοφυΐα, ο Πούσκιν, και ο πιο μεγάλος Ρώσος άγιος, ο Σεραφείμ του Σάρωφ. Η ρωσική ψυχή μπορεί να είναι υπερήφανη τόσο για την μεγαλοφυΐα του Πούσκιν όσο και για την αγιότητα του Σεραφείμ. Εκείνο όμως που αναρωτιέμαι εγώ, είναι το εξής: Για την μοίρα της Ρωσίας, για την μοίρα του κόσμου και για τους σκοπούς της Θείας Πρόνοιας δεν θα ήταν καλύτερα εάν στη Ρωσία, στις αρχές του ΧΙΧ αιώνα, είχαν ζήσει δύο Σεραφείμ, δύο Άγιοι; Φαίνεται αυτονόητη η απάντηση. Όμως στη θυσία της ιδιοφυΐας, στην δημιουργική της έκσταση, δεν έχουμε άραγες ένα διαφορετικό είδος αγιότητος απέναντι στον Θεό, μια μορφή θρησκευτικής δραστηριότητος, που είναι βεβαίως διαφορετική, αλλά που έχει παρ’ όλα αυτά την ίδια αξιοπρέπεια με την κανονική αγιότητα; Η δημιουργικότης της μεγαλοφυΐας δεν είναι μια «κοσμική» δραστηριότης, αλλά μια «πνευματική». Με μόνη την αγιότητα του Αγίου Σεραφείμ, και χωρίς την ποιητική μεγαλοφυΐα του Πούσκιν, ο ποιητικός σκοπός του κόσμου δεν μπορεί να πραγματοποιηθεί. Δεν πρέπει να λέμε μόνον πως δεν μπορούν όλοι να γίνουν άγιοι, αλλά πρέπει να λέμε επίσης πως δεν πρέπει να γίνουν άγιοι. Δεν είμαστε όλοι μας καλεσμένοι στην αγιότητα! Η αγιότης είναι μια εκλογή και μια κλήση. Στην αγιότητα καλούμαστε. Όμως ακόμα και στον δρόμο της μεγαλοφυΐας πρέπει να καλούμαστε και να προοριζόμαστε, όπως ακριβώς και στον δρόμο της αγιότητας. Ο Πούσκιν ήταν προορισμένος για δημιουργική μεγαλοφυΐα, κι έτσι όχι μόνο δεν μπορούσε να είναι άγιος, αλλά δεν έπρεπε επίσης!
Η δημιουργική μεγαλοφυΐα μπορεί να γεννήσει έναν μοναχισμό ιδιαίτερο και διαφορετικό, έναν κοσμικό μοναχισμό. Επειδή στην απόρριψη του «κόσμου» και των αγαθών του, η οδός τής δημιουργικής μεγαλοφυΐας δεν απαιτεί μικρότερη αποφασιστικότητα από εκείνη τού παραδοσιακού μοναχισμού. Η αρετή που χαρακτηρίζει την δημιουργική μεγαλοφυΐα είναι η αρετή τής απόρριψης τής ησυχίας και τής ηρεμίας μιας σταθερής ζωής, καθορισμένης μια φορά για πάντα. Οι άνθρωποι αποφεύγουν με τρόμο την οδό της δημιουργικότητας, για να αποκτήσουν σιγουριά και εξασφάλιση. Όταν απορρίψουν τα αγαθά του «κόσμου» στο όνομα οτιδήποτε διαφορετικού από την δημιουργικότητα, αυτή η απόρριψη αντισταθμίζεται με ακρίβεια από την κατάκτηση μιας σιγουριάς στην ζωή μας και με την κατάκτηση της ατομικής σωτηρίας. Ακριβώς αυτή η υποταγή στις συνέπειες της πτώσεως δίνει σιγουριά στην ζωή του «κοσμικού» ανθρώπου. Γιατί, στ’ αλήθεια, αν δεν υπολογίσουμε τους αγίους και τους μυστικούς που ζουν στα μοναστήρια, τους στάρετς και τους ασκητές, γίνεται φανερό ότι το στυλ της μοναχικής ζωής είναι μια ιδιαίτερη μορφή προσαρμογής στον «κόσμο» και σ’ αυτό που είναι του «κόσμου τούτου», μια μορφή χωρίς καμμιά διάσταση θυσίας και τραγικότητας! Ο μετριοπαθής ασκητισμός των μοναστηριών συμφωνεί ιδιαιτέρως με τις διάφορες μορφές προσαρμογής στον «κόσμο», με τον θετικισμό και την φτηνή συμφεροντολογία. Η δημιουργική μεγαλοφυΐα όμως δεν μπορεί να συμφωνήσει με καμμιά μορφή θετικισμού. Πρέπει να επιμείνουμε νομίζω, στο γεγονός πως ο μοναχισμός των δημιουργών, ο μοναχισμός της μεγαλοφυΐας, απαιτεί μιαν απόρριψη του «κόσμου» και κάθε θετικής οργάνωσής του, πολύ πιο ριζική από αυτήν που απαιτεί ο παληός μοναχισμός. Έτσι λοιπόν σήμερα φτάνουμε να διαβάζουμε τον Θεοφάνη τον Έγκλειστο, κλασσικό αντιπρόσωπο της Ορθοδοξίας του ΧΙΧ αιώνος, και μένουμε έκπληκτοι από εκείνον τον παράξενο συνδυασμό που ενώνει τον μυστικό ασκητισμό με έναν τρόπο ζωής συντηρητικό, θετικιστικό και συμφεροντολογικό. Μένουμε έκπληκτοι από την προσαρμογή τής Θρησκείας της Σωτηρίας στις συνέπειες της πτώσεως, δηλ. στον «κόσμο». Ο επίσκοπος Θεοφάνης κηρύττει το ιδεώδες της φειδωλής οικονομίας και φτάνει μέχρι του σημείου να υπερασπίζεται την ιδέα μιας μετριοπαθούς απληστίας. Εάν σκεφτόμαστε την οικογένεια, είναι καλό να πλουτίσουμε. Δεν πρέπει να προσπαθούμε τα πολύ υψηλά πράγματα, δεν πρέπει να είμαστε πολύ πνευματικοί. Ο ασκητισμός του Θεοφάνους είναι μια τέλεια δικαίωση του αστικού και κοσμικού τρόπου ζωής. Στην θρησκευτική του συνείδηση δεν υπάρχει θέση για την ιδέα τής θυσίας και για την τραγική της διάσταση! Η παληά χριστιανική συνείδηση περνά απαραίτητα από την ασκητική άρνηση του «κόσμου» στην προσαρμογή στον ίδιο «κόσμο»! Στην μεγαλοφυΐα, αντιθέτως, αποκαλύπτεται το δημιουργικό μυστήριο τού είναι, αποκαλύπτεται δηλ. ο «άλλος κόσμος»! »

Ο Μέγας Γέρων της δημιουργικής ασκητικής, ο πολύς κ. Μπερντιάεφ εγκαταλείπει την διάκριση, το μοναδικό όργανο του ανθρωπίνου πνεύματος, για να βυθιστεί στον κόσμο της ομοιότητας.
Φυσιολογικώς αγνοεί ότι δεν είναι δυνατόν να υπερβούμε τον κόσμο καθ’ οιονδήποτε τρόπο (ούτε με τον μυστικισμό) διότι πρώτον ο "κόσμος" είναι η ανακάλυψη της ελληνικής φιλοσοφίας και δεύτερον διότι ο μυστικισμός και η ποίηση αποκαλύπτουν την ουσία της φύσεως, είναι ο μύθος. Για να καταλάβουμε ακόμη καλύτερα είναι σαν να μας λέει ότι ο Οδυσσέας, ο άνδρας ο πολύπραγος, είναι η εξέλιξη του Σωκράτη.
Αγνοεί επίσης ότι το ύποπτο κοσμικό φρόνημα είναι ακριβώς η ασκητική της δημιουργικότητος την οποία ευαγγελίζεται.
Κρύβει δε επιμελώς ότι ο αγώνας του ανθρώπου για επιβίωση και αυτοσυντήρηση ουδεμία σχέση έχει με την αστική τάξη την οποία απεχθάνονται τόσο βαθιά και θα απεχθάνονται για πάντα όλοι οι διανοούμενοι του κόσμου τούτου (τύπου Μπερντιάεφ) λόγω ανίας και πλήξεως.



Αμέθυστος

Δευτέρα 30 Ιουνίου 2008

ΤΑ ΠΑΡΑΔΟΞΑ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ

Ο Φλωρόφσκι συνειδητοποίησε στον καιρό του την Βαβυλώνειο αιχμαλωσία της Ορθοδόξου θεολογίας στις Λατινικές και Γερμανικές κακοδοξίες. Έτσι κήρυξε τον αγώνα της απελευθερώσεώς μας, με την επιστροφή στους Πατέρες. Μόνον σήμερα όμως ο αγώνας δικαιώνεται. Οι μαθητές του, όπως ο Α.Ν. Williams, γράφουν περισπούδαστες μελέτες όπως Deification in Aquinas and Palamas, για να βοηθήσουν την ένωση των Εκκλησιών, όπου αποδεικνύουν πως ο Ακινάτης και ο Παλαμάς λένε ακριβώς τα ίδια πράγματα! Βρέθηκε επιτέλους ο τρόπος της απελευθερώσεώς μας! Εάν γίνουμε Βαβυλώνειοι, δεν θα είμαστε πλέον αιχμάλωτοι!

Εκδόσεις “αμέθυστος”
e-mail: amethystos.books@gmail.com

Σάββατο 28 Ιουνίου 2008

Σχόλιο για τον Διάλογο Ζηζιούλα – Μέσκου

Σχετικά με το άρθρο “Περί Μονοθεϊσμού” του Μητροπολίτη Περγάμου κ. Ζηζιούλα και την απάντηση του Αρσένιου Μέσκου, θα ήθελα να παρατηρήσω τα εξής:

Είναι απολύτως αυθαίρετο να θεωρήσουμε την Εκκλησία “μονοθεϊσμό” !
Είναι εξίσου αυθαίρετο να θεωρήσουμε την λεγόμενη Ιουδαϊκή θρησκεία, μονοθεϊσμό, επειδή δεν περιέχει κανέναν απολύτως Θεό, ούτε έναν, ούτε πολλούς.
Είναι πέρα για πέρα αυθαίρετο να θεωρήσουμε τα εκστατικά συγγράμματα του Μωάμεθ, μονοθεϊσμό.

Η δευτέρα Βατικάνειος Σύνοδος κήρυξε πως ο Χριστιανισμός και ο Μωαμεθανισμός έχουν τον ίδιο Θεό. Δυστυχώς για όλους είναι απλά παραληρήματα του Αλάθητου! Τις πολιτικές σκοπιμότητες του Οικουμενικού Πατριαρχείου τις κατανοούμε όλοι μας.

Ο κύριος Μέσκος ξεχνά απελπιστικά εσκεμμένως πως η Εκκλησία ανήκει στην ενανθρώπιση του δευτέρου Προσώπου. Όπως και ο κ. Ζηζιούλας ξεχνά, πως ο Άλλος είμαι πρώτα εγώ ο ίδιος ο Χριστιανός και ο υποψήφιος Χριστιανός και ο κάθε άνθρωπος.

Το Μοναδικό περιεχόμενο της άκρας ταπείνωσης δεν είναι ακριβώς η ετερότης; Ο Κύριος, από αγάπη, ολοκλήρωσε την δημιουργία και προσέλαβε την ετερότητα, τον άλλον, τον άνθρωπο, την ανθρώπινη Φύση! Εμείς πώς θα μιλήσουμε για ετερότητα; Από τη θέση του Χριστού; Σαν άκτιστοι μήπως; Μήπως συνέβη κάτι και δεν το μάθαμε;

Σημ. Ο διάλογος Ζηζιούλα – Μέσκου βρίσκεται στο site:
http://antifono.com/portal/index.php
στην ενότητα ΔΙΑΛΟΓΟΙ.


Εκδόσεις “αμέθυστος”
e-mail: amethystos.books@gmail.com

Τρίτη 17 Ιουνίου 2008

Ομοιότης και διαφορά των φιλοσοφικών συστημάτων Γιανναρά και Ράμφου

Ευτυχισμένοι όσοι έχουν ψυχή, ευτυχισμένοι και όσοι δεν έχουν, δυστυχείς όσοι νομίζουν πως έχουν, λέει η ανατολίτικη σοφία, σήμερα, η μόνη που απέμεινε να μιλά πια για ψυχή. Να φτιάχνη ψυχή.

Η Δύση, διαφοροποιούμενη πλήρως από τους αδελφούς Έλληνες, όπως ομολογεί ο Αυγουστίνος, επινόησε την ψυχολογία και αντικατέστησε μ’ αυτή την ψυχή και την κατασκευή της, την δημιουργία της. Και η ψυχολογία φτιάχνει εαυτό, την σύγχρονη εξατομίκευση, την ψυχολογική υγεία κατ’ άλλους, ένα ψυχοειδές, όπως τον ονομάζει ένας πρωτομάστορας εαυτού, ο Γιούνγκ.

Οι Έλληνες ανακάλυψαν την ψυχή και την κατασκευή της, επειδή βρίσκεται εν δυνάμει στον άνθρωπο, κεκοιμημένη, και από πολύ νωρίς ανακάλυψαν και το κέντρο της, τον ΝΟΥ, χαράζοντας για πάντα την ανθρωπότητα! Μια μεγάλη, επαναστατική ανακάλυψη λοιπόν, αδιανόητη για την λογική μας και όμως πραγματικότης. Το άπειρο διαθέτει κέντρο. Επειδή η ψυχή είναι το άπειρο. Όπως ακριβώς ορίζονται για πρώτη φορά από τον Ηράκλειτο. «Τα σύνορα της ψυχής δεν θα βρεθούν ποτέ , όσο κι αν προσπαθήσουμε να διατρέξουμε τις οδούς της. Τόσο βαθύς είναι ο λόγος της». 22Β45, Diels – Kranz. Οι Έλληνες έμειναν πιστοί στην ανακάλυψή τους, καλλιέργησαν τον Νου για περισσότερα από δύο χιλιάδες χρόνια, αλλά δεν κατόρθωσαν να πείσουν ούτε τους γείτονές τους για τον σκοπό και το νόημα της ζωής!

Η Ανατολή λοιπόν παρέμεινε πιστή στην ψυχή και η Δύση επινόησε άλλο "κέντρο", τον εαυτό, ο οποίος δεν είναι όμως κέντρο, αλλά είναι άπειρος και αυτός όπως και η ψυχή, είναι αναπαράστασή της, μια εικόνα της, το αληθινό Εγώ, ένας καθρέφτης της ψυχής. Μια συγκλονιστική επινόηση, εφόσον δημιουργήθηκε ένας καθρέφτης που χωρά το άπειρο. Ένα άπειρο κέντρο!

Αυτός ο εαυτός χώρεσε μέχρι σήμερα όλες τις αβεβαιότητες, τις ελπίδες και τις ματαιότητες του ανθρώπου και συνεχίζει τον δρόμο του. Είναι εύπλαστος, από το υλικό της δημιουργικής φαντασίας κατασκευασμένος. Μάλιστα φτάνουν να τον ονομάσουν μέχρι και ΝΟΥ. Όπως ονομάζουν μέχρι σήμερα τον Αυγουστίνο τον αληθινό πατέρα του εαυτού. «Μια νόηση από τις πιο λεπτές, πιο ανοιχτές και πιο πρωτότυπες της ανθρωπότητος». Μια νόηση η οποία μπορεί να αντικαθρεφτίση τα πάντα και να αντικαταστήση αντιπροσωπεύοντας τα πάντα! Ο Άγιος Ιερώνυμος, είχε γράψει στον ίδιο τον Αυγουστίνο: «Δοξάζεσαι στον κόσμο ολόκληρο. Οι καθολικοί σε λατρεύουν σαν τον ανανεωτή της αρχαίας πίστης». Γύρω στα 400 λοιπόν η χριστιανική πίστη είχε ήδη χαθεί και σώθηκε με το έργο του. Αντικατέστησε και ανανέωσε τα πάντα.

Ο Λούθηρος, για παράδειγμα, μετά τόσους αιώνες, δεν διάβασε τις επιστολές του Απ. Παύλου. Περιορίστηκε στις ερμηνείες των από τον Αυγουστίνο. Πιο στέρεες, πιο προσιτές, στον μεγάλο επαναστάτη. Αυτός ο μαγικός καθρέφτης της Χιονάτης, σήμερα ονομάζεται ΠΡΟΣΩΠΟ και αναδεικνύει σε κάθε εποχή τον πιο όμορφο αντιπρόσωπο του Θεού, ο οποίος ενδύεται αυτομάτως την άμωμη σύλληψη, το αναμάρτητο του απολύτου προορισμού και το αλάθητο. Στην σημερινή Ελλάδα είχαμε την τύχη να διαθέτουμε δύο αντιπροσώπους: τον κ. Γιανναρά και τον κ. Ράμφο. Θα ερευνήσουμε τον λόγο τους, μέσα σε δύο μικρές και σύντομες πραγματείες που πρωτοδημοσιεύθηκαν στο περιοδικό Ίνδικτος, τεύχος 7 και φέρουν τους τίτλους: “Η αποφατική σημαντική του προσώπου” του κ. Γιανναρά και “Ερμηνευτικό υστερόγραφο για ένα "κενό" της παλαμικής θεολογίας” του κ. Ράμφου. Ας ξεκινήσουμε αμέσως με το πόνημα του κ. Γιανναρά, επειδή έχουμε πολύ δρόμο να διανύσουμε!

«Το πρόσωπο υποστασιάζει (συγκροτεί σε υπόσταση, σε συγκεκριμένο υπαρκτικό γεγονός) έναν τρόπο υπάρξεως». Με λίγες λέξεις, όπως βλέπουμε, ο καθρέφτης είναι έτοιμος. Το πρόσωπο προηγείται του τρόπου υπάρξεως πλέον. Επειδή «η εκκλησιαστική εμπειρία βεβαιώνει ότι η προσωπική ύπαρξη του ανθρώπου δεν τελειώνει με τον θάνατο. Ο θάνατος δεν αφανίζει την υπόσταση του προσώπου».

Μια ανεξήγητη ταυτολογία κατ’ αρχάς αυτή η υπόσταση του προσώπου, καθώς οι αρχαίοι Καππαδόκες είχαν ταυτίσει υπόσταση και πρόσωπο.

Η παραδοσιακή θρησκεία, στηρίζεται στην πίστη στην αθανασία της ψυχής. Αναλόγως αυτής της πίστης λοιπόν, δημιουργείται μια μοντέρνα θρησκεία σιγά–σιγά, η οποία πιστεύει στην αθανασία του προσώπου, στην αθανασία της υποστάσεως του προσώπου. Ακόμη και οι θρησκείες εξελίσσονται.

«Τί όμως υποστασιάζει το πρόσωπο όταν αναιρεθούν οι υπαρκτικές ενέργειες της φύσης; Πώς να συλλάβουμε μιαν ύπαρξη δίχως φύση; Με την απόσβεση και τον αφανισμό των κτιστών ενεργειών της φύσης του με τον θάνατο, η υπόσταση του ανθρώπου υποστασιάζει τις χαριζόμενες άκτιστες ενέργειες της θείας ζωής. Αυτό είναι το οντολογικό περιεχόμενο της θέωσης στην οποία ελπίζει η Εκκλησία»!

Η ελπίδα μας ο θάνατος λοιπόν! Απαραίτητος για να ελευθερωθούμε από την ορμέμφυτη φύση. Απαραίτητος και στον πολιτισμό και στην Εκκλησία. Γιατί η Φύση είναι ο θάνατος του πολιτισμού και της δημιουργικότητος, και ο θάνατος των κτιστών ενεργειών η Σωτηρία μας! Με την ίδια "φυσικότητα" που εισέρχεται ο Μότσαρτ στα Μέγαρα Μουσικής, με την ίδια ακριβώς "φυσικότητα" εισέρχεται και στα Μέγαρα της Βασιλείας των Ουρανών, ο νικητής του θανάτου!

Το Μυστικό της θεολογίας του κ. Γιανναρά βρίσκεται στις άκτιστες ενέργειες, όπως βλέπουμε. Τις οποίες ανακάλυψαν οι Ρώσοι θεολόγοι του αιώνος μας, ξεχασμένες στο μπαούλο του Αγίου Γρηγορίου του Παλαμά, και με τις οποίες φτιάχνουν την καινούργια Εκκλησία. Η ενσάρκωσις του Κυρίου επέτρεψε την δεξίωση των ακτίστων ενεργειών από τον άνθρωπο, κάτι ίσως αδύνατο μέχρι τότε. Με την βοήθεια αυτών των ακτίστων ενεργειών επιτυγχάνεται η υπέρβαση της Φύσεως, ή η αυθυπέρβαση του προσώπου. Η Ανάσταση υπήρξε η μεγάλη απόδειξις που όλοι περιμέναμε, το ευτυχές τέλος της Αποστολής Του. Ο Κύριος, σαν ο αγαπημένος Μεσάζων, ελευθέρωσε τον άνθρωπο από την αμαρτία, όπως το άξιζε εξάλλου. Τα πρόσωπα της Αγίας Τριάδος δεν χρειάζονται όμως αποκλειστικά και μόνον σαν οι αγαπημένοι Μεσάζοντες. Μας χαρίζουν και τα αιώνια πρότυπα των σχέσεων, Αναλόγως των οποίων ζούμε την Σύναξη της αγάπης, το Sobornost των αδελφών Ρώσων.

Το ότι η Εκκλησία ανήκει στο δεύτερο πρόσωπο της Αγίας Τριάδος, το Γεννηθέν, του Υιού του Θεού του ζώντος, το ότι η είσοδος στην Εκκλησία είναι μια Γέννησις με πόνο και κόπο, το ότι κάποιος πρέπει να μας γεννήσει στην Εκκλησία, στην οποία μόνον με το άθλημα της μετανοίας, κατά χάριν, μπορούμε να παραμείνουμε, το ότι το Βάπτισμα είναι ακριβώς ο άθλος, το δώρο της ελευθερίας, με την Χάρι του οποίου εισερχόμεθα στα νερά μαζί με τους εχθρούς μας και εξερχόμεθα χωρίς τους εχθρούς μας, όπως ο Ιουδαϊκός λαός που μπήκε στην θάλασσα μαζί με τους Αιγυπτίους, αλλά βγήκε μόνον αυτός, ο λαός που ποθούσε την ελευθερία, όλα αυτά ανήκουν στην παραδοσιακή Εκκλησία η οποία σήμερα πλέον υπερβαίνεται, εξελίσσεται. Ο Θεός αναλαμβάνει βοηθός του ανθρώπου, όχι οδηγός. Η άκρα ταπείνωση δεν μπορεί να ’χει τέλος. Η Χάρις του Θεού προσθέτει στον άνθρωπο, δεν αφαιρεί.

Ακριβώς όπως το δίδαξε ο Αυγουστίνος. Ακριβέστατα! Νά πώς περιγράφει ο Gilson τα εκκλησιαστικά βιώματα του Αυγουστίνου, “L’ esprit de la Philosophie medievale”, 2ο κεφάλαιο: «Το ότι ο Πλωτίνος μας συμβουλεύει να αποκοπούμε από τις αισθήσεις, να εξημερώσουμε τα πάθη μας και να ομοιάσουμε στον θεό, είναι ό,τι καλύτερο. Θα μας δώσει όμως ο Πλωτίνος την δύναμη να τα πετύχουμε;». Όχι βέβαια. Άλλη δύναμις βοήθησε τον νεαρό βλαστό της Εκκλησίας. «Ο νόμος του πνεύματος της Ζωής μέσα στον Ιησού Χριστό με ελευθέρωσε από τον νόμο της αμαρτίας και του θανάτου».

Αυτό το κείμενο είναι πνιγμένο στις απορίες, παρότι φαίνεται μικρό σε ποσότητα! Εμείς θα περιοριστούμε σε μία! Ο Πλωτίνος, δεν πέτυχε άραγε αυτό που δίδασκε; Πώς το πέτυχε; Υπάρχουν πολλοί τρόποι και ο καλύτερος είναι δια Ιησού Χριστού; Η ελευθερία από τον νόμο της αμαρτίας και του θανάτου είναι η Εκκλησία; Και η φιλοσοφία, Εκκλησία;

Υπάρχει όμως και μεγαλύτερο βάθος στο κείμενο του κ. Γιανναρά: «Ο ΠΑΡΑΚΛΗΤΟΣ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΜΕΛΛΟΝΤΙΚΟ ΜΑΣ ΣΩΜΑ». Η εσχατολογία, η Σωτηρία!

Ο Παράκλητος είναι το μελλοντικό μας σώμα, και οι σχέσεις, η ετερότης, μας προετοιμάζουν γι’ αυτή την μεγαλειώδη γιορτή, στην οποία θα πάρουν μέρος τα πρόσωπα, όσοι κατορθώσουν να υποστασιάσουν έναν τρόπο ύπαρξης μοναδικό και ανεπανάληπτο, όσοι υπερβούν την Φύση. Δεν προσδοκούμε πλέον Ανάσταση νεκρών, μόνον ζωή του μέλλοντος αιώνος, αναλόγως θα λέγαμε και του τωρινού αιώνος των προσώπων. Το πρόσωπο αποθεώνεται. Είναι ασώματο και μάλλον δεν είναι καν άνθρωπος. Είναι Μεσσίας. Η ενανθρώπιση του Κυρίου δεν ήταν αρκετή για την Σωτηρία μας. Στο ποθούμενο μέλλον θα πραγματοποιηθεί η ενανθρώπιση και του Αγίου Πνεύματος. Και ο Πατήρ; Υπάρχει κάποιο σχέδιο; Ίσως υπάρχει κάποια ελπίς! Γιατί εφόσον με τον θάνατο επιτυγχάνουμε την θέωση και εφόσον ο Κύριος μας πληροφόρησε πως κανείς δεν είδε τον Πατέρα και δεν πέθανε, ίσως με έναν ακόμη θάνατο, πετύχουμε και την ενσάρκωση του Πατρός! «Ίνα η ο Θεός τα πάντα εν πάσι».

Και όμως όλα θα ήταν διαφορετικά, εάν οι Ρώσοι θεολόγοι είχαν ψάξει καλύτερα στο μπαούλο του Αγίου Γρηγορίου. Γιατί δίπλα στις άκτιστες ενέργειες θα είχαν βρει το εξής (Αντιρρητικός προς Ακίνδυνον Ε΄, 24-96): «Δια τούτο ο Υιός του Θεού ουχ υπόστασιν αλλά φύσιν παρ’ ημών παραλαβών, καθ’ υπόστασιν ηνώθη ταύτη». Ποιες είναι οι προθέσεις μας λοιπόν; Να σώσουμε το απρόσληπτο από τον Κύριο; Μετά από σας, κύριέ μου!

Ακολουθεί το κείμενο του κ. Ράμφου: “Ερμηνευτικό υστερόγραφο για ένα "κενό" της παλαμικής θεολογίας”.

Στο κείμενο αυτό ο κ. Ράμφος δείχνει γι’ άλλη μια φορά αδυναμία να διακρίνη ανάμεσα στο παρελθόν και την παράδοση. Επειδή όμως η σύγχρονη οντολογία βλέπει μόνο μέλλον, λογικώς πρέπει να εγκαταλείψουμε το παρελθόν για να βαδίσουμε στο μέλλον. Το παρελθόν όμως πού βρίσκεται; Σ’ έναν μαγικό τόπο, που λέγεται Μνήμη, όπου συγκατοικεί μαζί με το Εγώ μας, την υπόστασί μας. Την ταυτότητά μας. Αυτή η Μνήμη λοιπόν πρέπει να μείνη απείραχτη πάση θυσία, ακόμη και αν το μέλλον, η πρόοδος και η εξέλιξη είναι ιερά. Είναι το σύγχρονο ΑΒΑΤΟ, μαζί με τις επιλεκτικές της λειτουργίες, τις οποίες θα μπορούσαμε να ονομάσουμε ακόμη και προθέσεις! Έτσι λοιπόν γκρεμίζουμε την παράδοση. Συγχέοντας, γι’ άλλη μια φορά, τις Αρχές με τις συνήθειες. Ποιος θα μας ελέγξει εξάλλου; Η σύγχυση είναι το μικρό όνομα της Νεωτερικότητος! Γκρεμίζονται όμως οι Αρχές; Αυτό τον μάταιο αγώνα θα παρακολουθήσουμε από κοντά, σ’ αυτό το μικρό κείμενο του κ. Ράμφου.

Και για τον κ. Ράμφο το περιεχόμενο της οικονομίας της Σωτηρίας, δεν είναι η ενανθρώπιση, η πρόσληψη της ανθρώπινης φύσεως από το δεύτερο πρόσωπο της Αγίας Τριάδος, αλλά η δεξίωσις των ακτίστων ενεργειών. Εκείνο που τον προβληματίζει μόνον, είναι η δήλωσις του Αγίου Γρηγορίου, σε συμφωνία με την παράδοσί μας, πως οι άκτιστες ενέργειες έρχονται από την Φύση του Θεού, είναι κοινές της Αγίας Τριάδος, δεν πηγάζουν από τα Πρόσωπα!

Το φιλοσοφικό του πρόβλημα είναι πως στην Δύση η Φύση ή Ουσία, έχει εγκαταλειφθεί σαν απρόσωπη, αταίριαστη στην ατομικότητα! Πώς είναι δυνατόν αυτές οι απρόσωπες ενέργειες να σώσουν τον ιδιαίτερο, προσωπικό άνθρωπο; «Πώς η εκ της θείας ουσίας απρόσωπη εκπομπή μπορεί γίνη προσωπική δεξίωση; Πώς ο ξεχωριστός άνθρωπος δεξιώνεται τις ενέργειες του Θεού, εφόσον δεν έχουν υποστατικό χαρακτήρα; Πώς είναι δυνατόν η προσευχή να είναι ο μοναδικός τρόπος επαφής μεταξύ κτίσματος και κτίστου (δηλ. ο Απ. Παύλος στον Δρόμο προς την Δαμασκό είχε περιέλθει σε βαθειά προσευχή;) όταν η δεξίωσις του πλήθους των μορφών της Χάριτος έχει να κάνη με τον τύπο και το ποιόν του πνεύματός μας;»

Όπως βλέπουμε, πιστεύει ήδη, πως δεν έχει αφήσει τίποτα όρθιο. Δεν θα συνειδητοποιήσει δυστυχώς ποτέ του πως όσοι μετέχουν του Μυστηρίου της Εκκλησίας, καταλαβαίνουν ήδη ξεκάθαρα πως έχει πλήρη άγνοια της αλήθειας της Σωτηρίας. Η Σωτηρία δεν διδάσκεται στα βιβλία! Όλα όμως θυμίζουν Αυγουστίνο! Ο σκοπός είναι ο Θεός ή η θεότης να γίνουν βοηθοί του ανθρώπου στον δύσκολο Ιστορικό του αγώνα ή στην μίμηση του Θεού Δημιουργού, στην δημιουργία εαυτού!

Τα φαντασιοκοπήματα της απιστίας είναι απίστευτα, ακριβώς όσο απίστευτη είναι και η πίστη. Έτσι λοιπόν γι’ αυτόν τον συγγραφέα επιστημονικής φαντασίας, η μόνη λύσις είναι το ενυπόστατο των ακτίστων ενεργειών όπως το δίδαξε και ο Λεόντιος ο Βυζάντιος. Υπάρχουν δύο Σωτηρίες λοιπόν: Στην μία ο Κύριος προσλαμβάνει την ανθρώπινη φύση και την ενυποστατεί και η Εκκλησία είναι το χαριτωμένο και αγιασμένο Σώμα Χριστού, στην δεύτερη, πιο εξελιγμένη και πολιτισμένη, ο άνθρωπος πλέον προσλαμβάνει τις ενυπόστατες άκτιστες ενέργειες, δημιουργεί εαυτό στην Ιστορία και σώζεται αποκτώντας Σώμα Παρακλήτου μετά θάνατον! Ας δούμε όμως από κοντά πια το "κενό" της θεολογίας του κ. Ράμφου και των Ρώσων συναδέλφων του.

«Εάν ως προς την ουσιώδη των και άπειρη προέλευση οι ενέργειες είναι απρόσωπες, γενικές, και καθιστούν απλώς κοινωνήσιμο στα κτιστά το ουσιωδώς άπειρο άκτιστο, δεν πρέπει και ο πιστός για να τις δεξιωθεί να καταστήση εαυτόν παθητικό και απρόσωπο και γενικό; Δια της προσευχής και της ασκητικής της αποχής και της στερήσεως; Τότε όμως δεν καθίσταται ανέφικτη η ανθρώπινη παρέμβαση στο νόημα και στην Ιστορία; Ευκόλως λοιπόν εξηγείται και η Ιστορική περιθωριοποίησις όλων των ορθοδόξων λαών»!

Από το αδιέξοδο θα μας βγάλη ο Νόμος της Αναλογίας, ο σύγχρονος από μηχανής θεός που μας δίνει πάντοτε το χάπι εντ! Δεν μπορεί ο Θεός να μας καταδικάζει στην ανυπαρξία!

«Οι άκτιστες ενέργειες και το ενυπόστατό τους είναι ανάλογες προς το ενυπόστατον του Υιού. Διότι κατά τον Γρ. Παλαμά ενυπόστατο είναι το ιδιοσύστατον υφιστάμενο εντός άλλου»!

Ενυπόστατο λοιπόν και για τον Φιλοσοφούντα είναι η Μονάδα, η ενότης της Αγίας Τριάδος. Διότι, εξηγεί ο Αγ. Γρηγόριος, το ιδιοσύστατον υφιστάμενον εντός άλλου, σημαίνει ότι ο Υιός διατελεί αχώριστος του Πατρός.

Έτσι έζησε η Αγία Τριάδα καλά και εμείς καλύτερα! Καληνύχτα! Το ουσιωδώς άπειρο άκτιστο! Η θεότης, η αγαπημένη των φιλοσόφων από αρχαιοτάτων χρόνων. Μόνον που η θεότης δεν είναι ο Θεός της πίστεώς μας, είναι ο θεός της σκέψης μας! Ασήμαντες λεπτομέρειες, θα μου πείτε! Ας ακούσουμε όμως προσεκτικά τον Άγιο Γρηγόριο, για άλλη μια φορά!

«Τούτον τοίνυν καταληπτόν αυτού μόνον, η απειρία, η απλότης, η αγαθή και θεία θέλησις». Μόνον αυτά μπορούν να γίνουν γνωστά από τον άνθρωπο. Από τις δυνάμεις του. Η θεότης.

Στον Αντιρρητικό κατά Ακινδύνου IV, 27,30 εξηγούνται τα ανεξήγητα: «και ο άγιος Μάξιμος έδειξεν ούσαν την απειρίαν, επέκεινα πάσης απειρίας είναι τον Θεόν ειπών.» «Αλλά πώς και της υπέρ αρχήν και τέλος απειρίας ο θεός επέκεινα κατά τον θείον Μάξιμον έστιν; Ως μη υπ’ αυτής περιεχόμενος, αλλ’ αυτός και ταύτην περιέχων, ως αίτιος αυτής υπάρχων. το γαρ είναι αυτόν η απειρία εστί»!

Και πολύ πριν ανακαλυψει ο κ. Ράμφος την Αναλογία ανάμεσα στο ενυπόστατο του Υιού και στις άκτιστες ενέργειες και το ενυπόστατό τους τον είχε προειδοποιήσει! (Αντιρρητικός κατά Ακινδύνου Α΄, 4, 10): «Θεός, ενεργούντα δηλοί, θεότης δε ενέργειαν. Ουδέν δε των τριών ενέργεια, αλλά μάλλον ενεργούν έκαστον αυτών, πλην γαρ εκείνων των τριών ουδέν ενυπόστατον εν τω Θεώ, δηλονότι αυθυπόστατον.»

Η Εκκλησία της θεότητος λοιπόν και όχι του Θεού, προσπαθεί να πάρη τα ηνία της Ιστορίας με τους εκλεκτούς της.

Γιατί ο αληθινός Θεός, γι’ αυτούς τους εκλεκτούς είναι ένας βουβός Θεός, όπως τον έζησε ακριβώς και ο Χανς Γιώνας και μας μετέφερε την πικρή αλήθεια!

Εκδόσεις αμέθυστος
amethystos.books@gmail.com

Κυριακή 1 Ιουνίου 2008

Κατά Γιανναρά

ΣΤΑΥΡΟΣ ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ
(από το βιβλίο ΤΟ ΥΠΟΚΕΙΜΕΝΟ ΕΚΚΛΗΣΙΑΖΕΤΑΙ, Εκδ. αμέθυστος, σελ. 70-78)



Θα προσπαθήσουμε να θίξουμε, να ρίξουμε μια σύντομη ματιά, στο γιγαντιαίο φαινόμενο “Γιανναράς”, στον πολύ γνωστό μας συγγραφέα – προφήτη, καθώς με το τελευταίο του βιβλίο, “Ενάντια στη θρησκεία”, αισθάνεται πια σαν τον Μωϋσή, ο οποίος με τον γραπτό νόμο στην αγκαλιά, βγαί­νοντας από τον Γνόφο Αγνωσίας, αντίκρισε τον Χρυσό Μό­σχο των συμπατριωτών του, και τάσπασε όλα θυμωμένος, σαν τους Νεοέλληνες που τα σπάνε στα μπουζούκια! Το φαινόμενο “Γιανναράς” λοιπόν, ολοκληρώνεται σιγά – σιγά. Με τη “Στροφή” που ανακοινώνει το τελευταίο αυτό βιβλίο, εγγράφεται στη χορεία των δασκάλων του, Χάιντεγκερ και Βιτγκενστάιν.

Δεν πρέπει να μας εκπλήσσει το γεγονός πως αυτοπροσδι­ορίζεται σαν Ορθόδοξος θεολόγος. Μετά τη φυλάκιση της Εκκλησίας πίσω από τα ράσα του κληρικαλισμού, τον ρόλο των προφητών ανέλαβαν αυτοί οι παλιοί διαφωτιστές, που εκθρόνισαν ακριβώς τον κλήρο από τον φανταστικό του θρόνο και ξαναφυλάκισαν την Εκκλησία πίσω από τη φαν­τασμαγορία των λέξεων, προσπαθώντας να επινοήσουν έναν καινούργιο Λόγο, ο οποίος θα βρίσκεται πλέον κάτω από την εξουσία τους. Η Βαβέλ βρίσκεται ακόμη μακρυά, γιατί, μυστηριωδώς, παρότι επιδιώκουν όλοι τους την πρωτοτυπία, λένε όλοι τους το ίδιο πράγμα, μέχρι ιλίγγου! Οι επαναλή­ψεις και η πλήξη που προκαλούν έχει καταντήσει υπαρξιακό μας φαινόμενο! Φυσικό φαίνεται! Όλοι οι φυλακισμένοι φωνάζουν για ελευθερία, όπως όλοι οι πεινασμένοι για ψω­μί! Δεν αντικαθίσταται όμως ο Λόγος από τις λέξεις, ούτε οι Ιδέες από τις έννοιες, ούτε οι Απόστολοι από τους παπάδες. Μάταιες και φαιδρές προσπάθειες των ανθρώπων να μι­μηθούν τον Κύριο με τις δικές τους δυνάμεις, χωρίς να ’χουν κατανοήσει ακόμη την άκρα ταπείνωση! Φουσκωμέ­νοι βάτραχοι κράζουν απελπισμένα ζητώντας την προσοχή μας καθώς στο πανηγύρι της ζωής, μας απειλούν με το τέλος! Ανακοινώνουν το Μηδέν, από το οποίο προέρχο­νται, και στο οποίο σιγά – σιγά όλοι τους επιστρέφουν, κα­θώς ο Κύ­ριος έναν λόγο διαθέτει γι’ αυτούς τους πλάνητες: Ούκ οίδα υμάς!

Γιατί θα ασχοληθούμε, κατά πρώτον, με το βιβλίο του ψευδοπροφήτου κ. Γιανναρά; Επειδή κρυφά, μέσα σε μία μόνη σελίδα, με απίστευτο θράσος, θίγει την Θεοτόκο και την πατερική μας παράδοση. Όπως και οι υπόλοιποι δύο της ομάδος, με τους οποίους θα ασχοληθούμε στο μέλλον: Τον κ. Ζηζιούλα που κακοποιεί βάναυσα την Αγία Τρι­άδα στο τελευταίο του βιβλίο – σταθμό “Communion and Other­ness”, και τον κ. Ράμφο που με το “Μυστικό του Ιησού” αμφισβητεί την θεότητα του Κυρίου, παρότι τόσους αιώνες πριν τον είχε προειδοποιήσει ο Γρηγόριος ο Θεολό­γος: “Αμφισβητείς την Θεότητα του Κυρίου; Ούτε οι Δαί­μονες δεν το κάνουν, δεν το τολμούν! Είσαι χειρότερος και από αυτούς”. Και τα τρία βιβλία εκδόθηκαν ταυτόχρονα, ίσως για να ξυπνήσουμε επιτέλους, ίσως για να καταλάβου­με, έστω την τελευταία στιγμή, τί φίδια κρατάμε στον κόρφο μας!

Η θεολογία του βιβλίου του κ. Γιανναρά, παρόλο τον όγκο του, είναι πενιχρότατη! Ευτυχώς για μας. Η εκκλη­σιολογία του προσφέρεται κατ’ αρχάς στη σελ. 311! “Το εκκλησιαστικό γεγονός συνεχίζει τον τρόπο της ενανθρώ­πισης του Θεού (ο τόπος αποφεύγεται, επειδή στην Θεοτόκο είναι αφιερωμένη η σελ. 200 και επειδή συνορεύει με την θρησκεία, από την οποί­α επιθυμεί ο συγγραφέας να μας απελευθερώσει). Η Εκκλη­σία λοιπόν προσλαμβάνει τη σάρ­κα του κόσμου, τον πολιτι­σμό!, την προσλαμβάνει και την μεταποιεί σε αγαπητική – ευχαριστιακή σχέση”. Αυτό είναι: Δυστυχώς αυτός ο νέος μικρός Χριστός μεταποιεί! Όπως η βιομηχανική επανάστα­ση προσλαμβάνει τις πρώτες ύλες του κόσμου και τις μετα­ποιεί σε τρόπο ζωής!

Στην σελ. 11 μαθαίνουμε νωρίς – νωρίς την ανθρωπολο­γία μας! “Η θρησκευτικότητα είναι μία φυσική ανάγκη του ανθρώπου, ορμέμφυτη, ενστικτώδης και εξ’ ορισμού ατομο­κεντρική. Ανάλογη με την πείνα, τη δίψα, τον φόβο για την αρρώστια και την οδύνη, τον τρόμο μπροστά στον θάνατο. Ανάγκη που εμπεριέχεται νομοτελειακά στις λειτουργίες της βιολογικής υπόστασης! Ανάγκες που ανήκουν στην ζωώδη πλευρά του ανθρώπου!” Αυτά! Ο αγαπητός μας διδάσκαλος πιστεύει ότι είμαστε θρησκευτικά ζώα! Θα θέλαμε μόνο να του υπενθυμίσουμε πως ο Κύριος, ενσαρκωθείς, πήρε την ανθρώπινη Φύση, δηλ. τα αδιάβλητα ακριβώς πάθη, τα οποία αποτελούν την ζωώδη μας φύση κατά τον εκλεκτό συγγραφέα, και δεν πήρε την αμαρτία, δηλ. τα διαβλητά πάθη, τα πάθη της υπερηφανείας, τα οποία δημιουργούν, κάθε φορά και κάθε ιστορική εποχή, τον πολιτισμό, τον οποίον στη φαντασίωση του νέου – προφήτη οφείλει να προσλάβει και να μεταποιήσει η Εκκλησία, αναλόγως του τρόπου της ενσαρκώσεως! Αναλογιζόμενος δηλ. την ενσάρ­κωση, φτιάχνει Εκκλησία! Ο δύσμοιρος. Μόνον ο δαίμων θέλει να σωθεί με την υπερηφάνεια του! Μόνον! Ποτέ ξανά, τόσο απροκάλυπτα, άνθρωπος χριστιανός υποτίθεται, δεν τόλμησε να διδάξει δια της υπερηφανείας του, και μάλιστα πως αυτή είναι η αλήθεια της Εκκλησίας.

Φτάνουμε λοιπόν εμβρόντητοι στη σελ. 200! Σαν ψυχο­λογικά υγιής χριστιανός, ο νέος – προφήτης καταλαβαίνει πως το αειπάρθενο της Θεοτόκου κρύβει σοβαρά προβλή­ματα! Χρήζει ψυχαναλύσεως! Από κάτω υπάρχει σεξουαλι­κή στέρηση! Πάμε για αυθυπέρβαση λοιπόν! Πώς; Εάν, “σαν ψυχολογικά υγιής ο χριστιανός κατανοήσει την πρόσ­ληψη της ανθρώπινης φύσεως από τον Υιό ως γεγονός απόλυτης ελευθερίας από τις αναγκαιότητες – προδιαγραφές της κτιστότητας!” Νά η νέα θεότης! Η απόλυτη ελευθερία! Γεννήθηκε στα μουσικά παλάτια του Ρήνου και σιγοτραγου­δώντας Βάγκνερ χειραφετήθηκε με τον Χίτλερ, εξολοθρεύ­οντας όλους τους εχθρούς της απόλυτης ελευθερίας, τους Εβραίους, τα αρχέτυπα του θρησκειοποιημένου ανθρώπου! Από ολοκληρωτισμό σε ολοκληρωτισμό, από την Γερμανία, διαμέσου της Ρωσίας, της Ελλάδος του εμφυλίου, ρυθμίζει τις μοίρες της ανθρωπότητας σήμερα στους πάλλευκους οίκους ναούς των Η.Π.Α. Αυτή είναι η νέα θεότης! Προσκυ­νήστε την! Πριν να είναι αργά! Η δόξα και το χρήμα είναι εξασφαλισμένα!

Δυστυχώς για τον λάτρη του αίματος, η Εκκλησία ύμνησε την Γυναίκα που παραστάθηκε στην Σταύρωση του Κυρίου, ακριβώς όπως την όρισε ο Κύριος. Γύναι ιδού ο Υιός σου! Γιατί αδέλφια του Κυρίου είναι μόνον αυτοί που τηρούν τις εντολές Του! Και μόνον αυτοί!

Τελειώνοντας την εναντίωσή του στη θρησκεία ο κ. Γιαν­ναράς, εναντιώνεται και στο Άγιον Όρος. Δεν μπορούμε να μην αναφερθούμε στους κεραυνούς που εξαπέλυσε ο νέος Δίας της δικαιοσύνης στο Άγιον Όρος και στην μεγάλη του αγάπη, τον Άγιο Νικόδημο τον Αγιορείτη (και εδώ όμως χωρά μια εύλογη απορία: Πώς είναι δυνατόν ο άνθρωπος, ο οποίος ομολογεί με ειλικρίνεια ότι τα δύο πιο σημαντικά του βιβλία είναι επηρεασμένα από τον Χάιντεγκερ και τον Βιτγκενστάιν αντίστοιχα, να κατηγορεί με μένος τον Άγιο Νικόδημο τον Αγιορείτη ότι πρόδωσε την Ορθοδοξία πα­ραφράζοντας βιβλία Δυτικών συγγραφέων!). Παρότι δεν ανήκει στα θεολογικά του όπλα, το Άγιον Όρος είναι το αγαπημένο του πεδίο βολής, όπου δοκιμάζει τις δυνάμεις του αυτός ο νέος αμνός του Θεού, το Puer aeternus! Και γιατί στον σκοτεινό λαβύρινθο του μυαλού του κ. Γιανναρά, ίσως κρύβεται ήδη, περιμένοντας την ευκαιρία του, ο συνο­μήλικος του Αγ. Νικοδήμου και δηλωμένος εχθρός του, ο Κοραής! Ο μεγάλος ευεργέτης του Έθνους, μεγάλος κι’ αυ­τός Γενάρχης πεπρωμένων.

Το Άγιον Όρος, πηγή χαράς ανέλπιστης, για τον συγγρα­φέα μας απελευθερώθη από τους αγραμμάτους καλόγερους που το είχαν υποδουλώσει προ αμνημονεύτων χρόνων, τους λεγόμενους και “Αγρότες”, και κατοικείται πλέον αποκλει­στικά από μορφωμένους, τη μεγάλη μας ελπίδα! Η πρώτη νικηφόρα μάχη, που προανήγγειλε την μεγάλη νίκη, κερδή­θηκε από τον μεγάλο, πολυμορφωμένο, Αρχετυπικό Ηγού­μενο κ. Γοντικάκη εις βάρος του Αγρότη πατρός Παϊσίου.

Έκτοτε όλα τα οχυρά μοναστήρια κατέρρευσαν ένα – ένα και σήμερα λιγοστοί “Αγρότες” ζουν και κρύβονται στις σπηλιές και στις ερήμους του Αγίου Όρους σαν ζώα θεοφο­βούμενα, όπως τους αξίζει!

Ο κύριος Γιανναράς συμβάλλει τώρα πλέον αποφασιστι­κά στην διατήρηση αυτής της ανέλπιστης νίκης, αποδομών­τας το Αλφαβητάριο των Αγροτών Μοναχών, την Φιλοκα­λία! Βρίσκει λοιπόν, μετά από εμπεριστατωμένες μελέτες αυτούς τους Αγρότες ατομικιστές, αφιερωμένους σε Ατομι­κές Ασκήσεις, από τις οποίες και μόνον πιστεύουν πως θα κερδίσουν την Σωτηρία, χωρίς κανένα διδακτορικό! Ανακα­λύπτει πως κηρύττουν ακόμη και την αγάπη σαν ατομική αρετή, σαν εγωτική “εσωτερικότητα”, οι βάρβαροι! Διδά­σκουν ακόμη, οι μισάνθρωποι, να εκβάλουμε ταχέως εκ της καρδίας μνήμην μητρός, γυναικός και άλλων γυναικών πολλών… άκουσον, άκουσον, το άλας της ζωής! Κι’ έπειτα; Τί ζωή θα γευθούμε εμείς οι μορφωμένοι; Τί κόκκαλο θα γλύψουμε;

Στην θέση του Αγίου Όρους (που “τυχαίως” είναι και το περιβόλι της Παναγίας, τόπος ενανθρωπήσεως του Κυρίου κι αυτός, επικίνδυνος για τον προφήτη του τρόπου) δεν μας μένει, αν θέλουμε να είμαστε ψυχολογικά υγιείς Χριστιανοί, παρά η Ευχαριστιακή κοινωνία, αυτή η Εσχατολογική παν­δαισία αγάπης, στο κέντρο της οποίας προΐσταται ο τύπος και ο τόπος Χριστού, κ. Ζηζιούλας, από τους πλέον μορφω­μένους και σεβαστούς Ευρωπαίους της εποχής μας.

Εδώ μόνο θα τολμήσουμε ταπεινώς να προτείνουμε κάτι στον κ. Γιανναρά, για να μην έχει κενά η Εκκλησιολογία μας!

Μήπως ενδείκνυται να αποδώσουμε στον κ. Ζηζιούλα και το αειπάρθενο, για να μην κυκλοφορεί αδέσποτο;

Οι νέοι θεοί έρχονται,

μην απελπίζεστε!



Η Παναγία του Ραφαήλ για ψυχολογικά υγιείς χριστιανούς χωρίς το αειπάρθενο.


Νομίζουμε πως τα πράγματα είναι ξεκάθαρα. Εξάλλου ο κ. Γιανναράς επιτίθεται σ’ αυτό το βιβλίο και προσπαθεί να αναιρέσει κάτι, για το οποίο είναι όμως αποκαλυπτικός ο λόγος του αγίου Σεραφείμ του Σάρωφ, που τον εκφέρει (τον λόγον αυτό) σ’ έναν επισκέπτη του στο δάσος όπου εμόναζε, και που αναφέρεται ακριβώς σ’ αυτήν τη σύγχρονή του (ούτε αυτό όμως κάν πιά δεν ισχύει, δυστυχώς, στις μέρες μας) “κοσμική πνευματικότητα”.

«Μόλις είχε περάσει την ηλικία των είκοσι ετών ο Μοτοβί­λωφ (αγαπημένος μαθητής του αγίου Σεραφείμ του Σάρωφ) καθηλώθηκε στο κρεβάτι από ρευματισμούς. Αφού συμβουλεύτηκε μάταια πολλούς γιατρούς κατέφυγε στον Όσιο, ο οποίος, αφού έμαθε την αιτία της επίσκεψης του, τον ρώτη­σε:

– Πιστεύετε ότι ο Κύριος ημών Ιησούς Χριστός είναι τέ­λειος Θεός και τέλειος άνθρωπος και ότι η Παναγία Μητέρα του είναι αειπάρθενος;
– Πιστεύω, απάντησε ο Μοτοβίλωφ.
– Πιστεύετε ακόμα πως ο Κύριος, που τα χρόνια της επίγειας ζωής Του θεράπευε αμέσως τις ασθένειες των ανθρώπων, μπορεί με την ίδια ευκολία να βοηθήσει αυ­τούς που τον ικετεύουν, πως η μεσιτεία της Υπεραγίας Θεοτόκου είναι πανίσχυρη και ότι για χάρη της ο Κύριος ημών Ιησούς Χριστός μπορεί αμέσως και με μια μόνη λέξη να σας δώσει την υγεία σας;
– Πιστεύω πραγματικά με όλη μου την καρδιά και με όλη μου την ψυχή, αλλιώς δεν θα ερχόμουν.
– Αν πιστεύετε, είπε σαν συμπέρασμα, είστε ήδη θερα­πευμένος.
Και στη συνέχεια, παρά τη διστακτικότητα του Μο­τοβίλωφ, τον έπιασε από τους ώμους, τον σήκωσε και τον στήριξε. Ο Μοτοβίλωφ αισθάνθηκε γεμάτος από μια καινούργια δύναμη και άρχισε να περπατάει.
Στη συνέχεια ο άγιος Σεραφείμ του Σάρωφ του αποκάλυ­ψε τα εξής:
“Ένα πράγμα θα σας πω και αυτό είναι το πιο βασικό: Αν ο ίδιος ο Κύριος και η Παναγία, δεν μου φανέρωναν την ζωή σας, δεν θα πίστευα ότι μπορεί να υπάρχει μια τέτοια ζωή! Ο Κύριος μού είπε ότι στη ζωή σας τα πνευματικά με τα κοσμικά και τα κοσμικά με τα πνευματικά είναι τόσο στενά συνδεδεμένα, ώστε είναι αδύνατον να ξεχωρίσουμε το ένα από το άλλο, και ότι Αυτός ο ίδιος αποφάσισε να έχετε μια τέτοια ζωή και ότι η ανθρωπότητα στο μέλλον θα ακολου­θήσει αυτόν ακριβώς το δρόμο, αν θελήσει να σωθεί, και ότι όλα αυτά είναι σύμφωνα με το θέλημα Του, και ότι μόνο γι’ αυτό το λόγο μου επιτρέπει να σας αποκαλύψω κάτι από τη ζωή σας, για να μην χαθείτε βλέποντας τόσες δυσκολίες στο δρόμο σας.”»

Σε τί μας βοηθά ακριβώς αυτό το κείμενο; Να διακρίνουμε ότι η θρησκεία των χριστιανών και η θρησκεία της Εκκλησίας είναι δύο διαφορετικά πράγματα. Και ενώ το δεύτερο είναι καταστροφικό, το πρώτο ίσως δεν είναι.
Εκδόσεις “αμέθυστος”

Παρασκευή 30 Μαΐου 2008

Μηδένα προ του τέλους μακάριζε

ΣΤΑΥΡΟΣ ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ

(από το βιβλίο ΤΟ ΥΠΟΚΕΙΜΕΝΟ ΕΚΚΛΗΣΙΑΖΕΤΑΙ, Εκδ. αμέθυστος, σελ. 99)

Η τύχη λοιπόν μας χαμογέλασε και ο κ. Ζηζιούλας πα­ρουσιάζεται στην Ακαδημία του Βόλου, στις 23 Φεβρου­αρίου 2008, μαζί με συνεργάτη του κληρικό της Ρωμαιο­καθολικής Εκκλησίας, γαλλικής καταγωγής. Ο κληρικός μάς εξηγεί πώς και γιατί η θεολογία των Ρώσων θεολόγων υιοθετείται σαν επίσημη θεολογία αυτής της Εκκλησίας. Εξελίσ­σεται δε σήμερα με την βοήθεια του κ. Ζηζιούλα σε Ευχαριστιακή Εκκλησιολογία και προχωρά προς την ένωση των Εκκλησιών, κάτω από το πρωτείο του πάπα. Ακολουθεί διάλογος όπου ο κ. Ζηζιούλας, ερωτώμενος για το Μυστή­ριο της Ιεραρχίας, στο οποίο τόσο εμμένει, περνά με σχετική ευκολία από το “πρόσωπο στο προσωπείο”. Ούτε λίγο ούτε πολύ, ο Κύριος είναι δεύτερος Θεός. Το επιβάλλει η Αιτία της Θεό­τητος, ο Πατήρ. Ας ακούσουμε τους θεόπνευστους λόγους: «Ο πρώτος πηγάζει μέσα από την Ευχαριστία, επει­δή η Ευχαριστία έχει έναν προεστό, έναν πρώτο. Ο πρώτος λοιπόν αυτομάτως γεννά την Ιεραρχία. Οντολογικά η Ιεραρχία υπάρχει και στην Αγία Τριάδα. Η πηγή, η Αρχή, είναι ο Πατήρ, από ’κεί πηγάζουν τα πρόσωπα της Αγίας Τριάδος. Στην Αγία Τριάδα λοιπόν έχουμε μια διαβάθμιση, δεν έχουμε αυτόματη συνύπαρξη, αλλά έχουμε ύπαρξη η οποία μεταφέρεται από τον έναν στον άλλον. Εάν βάλουμε τα πρόσωπα να εμφανίζονται έτσι ταυτόχρονα, τότε καταρ­γούμε την έννοια της αιτιότητος. Η αιτιότητα δεν είναι κάτι που μπορούμε να παραβλέψουμε. Η αιτιότητα είναι βασικό στοιχείο της Ετερότητος. Η Ετερότητα στην Αγία Τριάδα δεν αναδύεται έτσι φυσικά, αυτομάτως. Υπάρχει ένα πρόσωπο, πρέπει να προέρχεται ελεύθερα. Από τη στιγμή όμως που εισάγουμε αυτό το πρόσωπο, αυτή την αιτιότητα, εισάγουμε Ιεραρχία [δικό μας σχόλιο-παραπομπή Γρ. Θεολόγος: Το αίτιον δεν είναι αρχαιότερον από εκείνα των οποίων είναι αίτιον. Διότι ούτε ο ήλιος είναι αρχαιότερος από το Φως]. Ο Υιός είναι εκ του Πατρός και δεν μπο­ρούμε να βάζουμε τον Υιό πάνω από τον Πατέρα ή δίπλα – δίπλα, Ίσον με τον Πατέρα. Εάν μέσα στην Αγία Τριάδα, στο γνησιότερο Είναι που υπάρχει, που είναι ο Θεός [Ακινάτης: Summum Bonnum, μεγάλος οικουμενικός δάσκαλος του κ. Ζηζιούλα], υπάρ­χει Ιεραρ­χία, πώς είναι δυνατόν η Εκκλησία που εικονίζει την Αγία Τριάδα να μην έχει Ιεραρχία; Να μην αντανακλά την Ιεραρχία της Θεότητος; Εάν η Εκκλησία εγκαταλείψει αυτόν τον τρόπο υπάρξεως, που είναι προσωπική αιτιότητα, τότε θα έχουμε φοβερές υπαρξιακές συνέπειες [μπορεί να μην φτά­σουμε ούτε μέχρι τα έσχατα]. Για να τελειώνουμε, ακόμη και μέσα στο σώμα των Αποστόλων έχουμε τον Πέτρο, ο οποίος οπωσδήποτε ξεχωρίζει από τους άλλους [είναι πιο ψηλός]. Το μόνο που μπορεί να μας απασχολεί πια, είναι τί είδους Ιεραρχία θα έχουμε. Εάν η Ιεραρχία θα είναι διακονία ή καταπίεση [διακονία από όλους μας του πρώτου ή καταπίεση από τον πρώτο όλων μας]. Το κεφάλι δεν μπορεί να μην έχει προτεραιότητα έναντι του ποδιού. Δεν είμαστε αυθύπαρκτοι. Η Ιεραρχία είναι μέσα στην υπαρξιακή εμπειρία. Διότι ο καθέ­νας μας προέρχεται από κάποιον άλλον. Επειδή ο Επίσκοπος έχει την ιδιότητα του πατέρα μέσα στην Εκκλησία, γι’ αυτό κάθεται εις τύπον και τόπον του ΠΑΤΡΟΣ. Εάν στην ύπαρξή μας καταργήσουμε την Ιεραρχία, καταργούμε την προσωπική ετερότητα. Θεω­ρούμε τον εαυτό μας αυθύπαρκτο.» Αυτός είναι ο θεόπνευ­στος λόγος, η νέα – πεντηκοστή. Τί να πούμε; Εμείς περισ­σεύουμε! Κάθε κοινωνία έχει και τον μεγαλύτερο Θεολόγο που της αξίζει! Ένας πολύ – πολύ καθυστερημένος μαθητής του Ακινάτη! Δεν είναι τυχαίο που είναι σήμερα ο επίσημος θεολόγος της Ρωμαιοκαθολικής Εκκλησίας.

Νά τί λένε όμως οι μεγάλοι αναλυτές του θεολογικού συ­στήματος του Ακινάτη: «Πώς έγινε δυνατό και η έννοια της αναλογίας που δεν εμπεριείχε καμμία Ιεραρχία στον Αρι­στοτέλη, καμμία Ιεραρχημένη τάξη ανάμεσα στα αναλο­γούντα, από κάποια στιγμή κι έπειτα άρχισε να περιλαμβά­νει περιπτώσεις Ιεραρχίας, της τάξεως per prius et posterius, όπως συμβαίνει ξεκάθαρα στην αναλογία των ιδιοτήτων; Πρόκειται για μια πρόσθεση της Νεοπλατωνικής έννοιας της πραγματικότητος, σαν βαθμιαίας μείωσης, ελάττωσης, στην έννοια της Αριστοτελικής αναλογίας.»

Γιατί δεν πρέπει να ξεγελιόμαστε από την πονηρή ορολο­γία! Η Εκκλησία εικονίζει την Αγία Τριάδα, τάχα μου. Με τις λέξεις περιγράφεται η αναλογία του Ακινάτη, και το πρωτείο του πάπα θεμελιώνεται οντολογικά για πάντα στον ορισμό του Θεού σαν l’ esse ipsum subsistens. Το “Εγώ ειμι ο ων”, της ΕΞΟΔΟΥ. Σαν να μην υπήρξε ποτέ η Ενσάρκω­ση, η Εκκλησία! Η Καινή Διαθήκη. Λες και μετά την ΕΞΟ­ΔΟ οι άνθρωποι δημιούργησαν αμέσως την Εκκλησία. Απί­στευτα θεολογικά πράγματα!

Δυστυχώς για όλους μας, αυτή η γλωσσολαλία του κ. Ζη­ζιούλα ήταν μόνον η αρχή. Ακολούθησε η έκρηξη του Γάλ­λου κληρικού. Η Φημισμένη Καθολική πολεμική Θεολο­γική μηχανή εν δράσει! Χάριν της ειρήνης του σύμπαντος κό­σμου πρέπει να ξαναγράψουμε μαζί με τους Ρωμαιοκαθολι­κούς την Ιστορία των Σταυροφοριών και της λεηλασίας της Πόλης για να μην διαιωνίζεται το μίσος στις γενιές των ανθρώπων. Για την ειρήνη ρε γαμώτο! Εμείς οι Ορθόδοξοι φταίμε για τους Μωαμεθανούς, καθότι προχωρήσαμε στο σχίσμα με τους Μονοφυσίτες, που επηρέασε τη γέννηση του Μωαμεθανισμού. Αν δεν είχαμε φερθεί τόσο ανιστορικά τότε, ίσως σήμερα δεν θα υποφέραμε από την τρομοκρατία. Πρέπει να ομολογήσουμε τα λάθη μας, μαζί με τις υπόλοι­πες ομολογίες, και να στεγαστούμε γρήγορα κάτω από το πρωτείο του πάπα! Ίσως δε, να ήταν καλύτερα για όλους μας να ξαναδούμε την Αγιοποίηση του Αγίου Μαξίμου του Ομολογητού, ο οποίος, όπως δείχνει πλέον ξεκάθαρα η Ιστορία, είναι ο βασικός υπεύθυνος της τρομοκρατίας.

Νομίζω πως μετά τις αποκαλύψεις που δεχτήκαμε πρέπει να ξαναδούμε ορισμένα πράγματα, για να μην χάσουμε το μυαλό μας, όχι την πίστη μας. Γι’ αυτή φροντίζουν οι καλοί Επίσκοποι. Ας δούμε κατεπειγόντως τί σημαίνει η “Εκκλη­σία σώμα του ζώντος Χριστού”, γιατί ο κ. Ζηζιούλας μάς πότισε φαρμάκι μ’ αυτό το πρωτείο της κεφαλής έναντι των ποδιών. Άγιος Συμεών ο Ν. Θεολόγος: «Θα σας φανερώσω τώρα, όσο είναι δυνατόν, και με ποιον τρόπο ενώνονται με τον Χριστό όλοι οι Άγιοι και γίνονται ένα με αυτόν. Όλοι οι Άγιοι είναι κατά αλήθειαν μέλη Χριστού του Θεού, και ως μέλη πρέπει να είναι κολλημένοι με αυτόν και ενωμένοι με το σώμα του Χριστού, δια να είναι ο Χριστός κεφαλή, και όλοι οι Άγιοι ένας άνθρωπος. Και άλλοι από αυτούς απο­πληρούσι τάξιν χειρών εργαζόμενοι έως άρτι και κάνοντας το πανάγιόν του Θέλημα αναπλάττοντες εξ’ αναξίων αξίους και φέροντες αυτούς πάλιν εις αυτόν. άλλοι δε είναι εις τάξιν ώμων του σώματος του Χριστού, και βαστάζουν ο ένας του άλλου τα βάρη ή σηκώνουν επάνω τους το χαμένο πρόβατο όταν βρεθεί, το οποίον περιτριγύριζε εδώ κι εκεί, εις όρη και βουνά και σε τόπους που δεν τους επισκέπτεται ο Κύριος, και με τούτον τον τρόπον εκπληρώνουν τον νόμον του Χρι­στού. και άλλοι είναι εις τάξιν στήθους και αναβρύουν εις τους διψώντας και πεινώντας την δικαιοσύνην του Θεού, το καθαρώτατον ύδωρ του λόγου της απορρήτου σοφίας και γνώσεως, ήγουν τους διδάσκουν τον λόγον του Θεού και τους δίδουν τον άρτον τον νοητόν που τρώγουν οι Άγιοι οι Αγγέλοι, δηλ. την Θεολογία, καθώς είναι επιστήθιοι και αγαπημένοι του. και άλλοι είναι εις τόπον κοιλίας και βά­ζουν μέσα εις τον κόλπον τους όλους τους ανθρώπους δια της αγάπης και δέχονται μέσα στα σπλάχνα τους πνεύμα σωτηρίας και έχουν διάθεσιν χωρητικήν των απορρήτων και κεκρυμμένων μυστηρίων αυτού. άλλοι είναι ωσάν μηρία και έχουν μέσα εις τον εαυτόν τους το γεννητικόν των θείων νοημάτων της μυστικής θεολογίας και γεννούν πάνω στη γη πνεύμα σωτηρίας δηλ. τον καρπόν του Αγίου Πνεύματος και σπέρνουν τον σπόρο της ευσεβείας εις τας καρδίας των αν­θρώπων με τον λόγον της διδασκαλίας των. και άλλοι είναι ωσάν σκέλη και πόδια και δείχνουν ανδρείαν και υπομονήν εις τους πειρασμούς, σαν τον Ιώβ, και δεν σαλεύουν τελείως από την στάσιν που έχουν στα καλά, ούτε αποκάμουν αλλά βαστάζουν τα βάρη των χαρισμάτων αυτών, δηλ. των πει­ρασμών. Και τοιουτοτρόπως συναρμόζεται το σώμα της Εκκλησίας του Χριστού με τους απ’ αιώνος Αγίους του.»

Ο μεγαλύτερος σημερινός Θεολόγος μάλλον μελετά Ανα­τομία παρά τις Γραφές του Κυρίου, διαφορετικά δεν μπορεί να εξηγηθεί η απόλυτη κενότητα της υποτιθέμενης Θεολο­γίας του.

Ας δούμε όμως και μία θεολογική ερμηνεία της κινήσεως της Αγίας Τριάδος, την οποία ερμηνεύει Ιεραρχικά ο μεγα­λύτερος Θεολόγος, Άγιος Μάξιμος ομολογητής, ambigua, 23: «Πώς εξηγείται το γραφέν υπό Γρηγορίου; Διά τούτο μονάς απ’ αρχής εις δυάδα κινηθείσα μέχρι Τριάδος έστη!; Κινείται (απαντά ο Άγιος Μάξιμος) μέσα στον Νου που είναι άξιος να την κατανοήσει, ο οποίος μέσω της Μονάδος και μέσα στην Μονάδα ολοκληρώνει κάθε έρευνα του σ’ αυτή ή για να το πούμε διαφορετικά, ολόκληρη η Μονάς αχώριστη διδάσκει και φανερώνει στον Νου, στην πρώτη του επαφή μαζί Της, την αλήθεια γύρω από την Μονάδα, έτσι ώστε να μην εισαχθεί χωρισμός στην πρώτη Αιτία. Μετά όμως προχωρά στην φανέρωση της θείας και απόρρη­της Θεογονίας αυτής της πρώτης Αιτίας, αποκαλύπτοντας του Μυστικά και κρυφά ότι δεν πρέπει να σκεφτεί ποτέ πως αυτό το Υπερού­σιο Αγαθό μπορεί να είναι άγονο, στείρο Λόγου και Σοφίας ή Αγιαστικής Δυνάμεως, ομοουσίους και υπαρκτές σαν υποστάσεις, για να μην διατρέξει τον κίνδυνο, αυτός ο Νους, να εννοήσει πως ο Θεός είναι Σύνθεση αυ­τών, ωσάν να επρόκειτο για τυχαία κατηγορήματα, αντί να πιστεύει δια της πίστεως ότι Αυτοί συνυπάρχουν, συναιω­νίως. Λέγεται λοιπόν πως ο Θεός κινείται, καθώς είναι Αιτία της έρευνας του τρόπου με τον οποίον συνυπάρχει. Διότι είναι αδύνατον χωρίς θεϊκό φωτισμό να κατανοήσουμε κάτι από τον Θεό. Διότι ο Θεός που δεν έχει την ίδια φύση με τους ανθρώπους, έχει ασφαλώς και διάφορον τρόπον γεννή­σεως.»

Οι πηγές λοιπόν του μεγαλύτερου Θεολόγου μας δεν είναι Εκκλησιαστικές, ούτε Ορθόδοξες. Μάλλον επαναλαμβάνει τους άθλους του Βησσαρίωνος, ο οποίος μόλις εγκαθίσταται καρδινάλιος στην Ιταλία, παραγγέλλει κατεπειγόντως την μετάφραση των “περί των τριών αρχικών υποστάσεων” λόγων της V Εννεάδος του Πλωτίνου, διότι το κείμενο αυτό του χρειάζεται όχι μόνο για να ορίσει την σχέση Πατρός – Υιού, αλλά και τον τρόπο της Ετερότητος και της Τριαδικής κινήσεως, του Τριαδικού ρυθμού. Ο Μεγάλος Βησσαρίων απέτυχε για λίγο να καθίσει και στον θρόνο του πάπα, κάτι που ευχόμαστε να πετύχει ο δικός μας μεγαλύτερος Θεολό­γος. Το αξίζει και θα τιμήσει και την Ιστορία μας!

Γιατί όμως τόση κακοδοξία; Τί επιδιώκεται απ’ όλους αυ­τούς τους μορφονιούς, όπως τους ονομάζει και ο Απόστολος Παύλος; Την απάντηση με τον καλύτερο δυνατό τρόπο μάς την δίνει ο δυστυχής κατά τα άλλα και αμφιλεγόμενος Διο­νύσιος Αρεοπαγίτης: «Αν θέλουμε να μιλήσουμε αληθινά, υπάρχει ένα κάτι, που επιθυμούν όλοι οι Θεόμορφοι, δεν μετέχεται όμως με τον ίδιο τρόπο (μετέχουσι δε ουχ ενιαίως) κι ας είναι το ίδιο και ας είναι ένα, αλλά όπως η ζυγαριά του Θεού ορίζει στον καθένα το μερίδιο του κατά την αξία του.»

Επιδιώκουν να αποφύγουν ακριβώς αυτή τη ζυγαριά του Θεού, επινοώντας, αμετανόητοι, τόσες κακοδοξίες, προσπα­θώντας να πείσουν εαυτούς και αλλήλους πως μπορεί να είναι και διάδοχοι των Αποστόλων, να μοιράζουν το Άγιο Πνεύμα, να χειροτονούν κατά βούληση, σαν τον Σίμωνα τον Μάγο. Στην Εκκλησιαστική Ιστορία του Ευσεβίου Και­σαρείας βρίσκουμε όλες τις απαντήσεις, ας τις ακούσουμε παρακαλούμε με προσοχή, για να τελειώνουμε μια και καλή με τις διαστροφές της πίστεως μας: Γ, κγ, 23 και συνέχεια…

«Όταν απέθανε ο Τύραννος, τότε ο Ιωάννης ο Απόστολος επέστρεψε από την νήσο Πάτμο εις την Έφεσον, παρακα­λούμενος δε μετέβαινε και εις τα πλησιόχωρα μέρη των Εθνικών, αλλού μεν για να εγκαταστήσει Επισκόπους, αλ­λού δε δια να οργανώσει ολοκλήρους Εκκλησίας, και αλλού δια να χειροτονήσει κάποιον από τους επισημανθέντας υπό του Πνεύματος. Ελθών λοιπόν εις την Σμύρνην προσέβλε­ψεν εις το τέλος εις τον εκεί εγκατεστημένον επίσκοπον και δεικνύων νεανίσκον δυνατόν εις το σώμα, ωραίον εις την εμφάνισιν και θερμόν εις την ψυχήν είπε: Tούτον σου ανα­θέτω με πάσαν φροντίδα έχων μάρτυρας την Εκκλησίαν και τον Χριστόν. Αφού δε εκείνος εδέχθη και υπεσχέθη τα πάν­τα, πάλιν είπε τα ίδια και όρισε τους Ιδίους μάρτυρας. Έπει­τα απέπλευσεν εις την Έφεσον.

Έπειτα από καιρόν παρουσιάσθη ανάγκη να καλέσουν εκ νέου τον Ιωάννην. Ούτος δε, αφού ερρύθμισε τα άλλα χάριν των οποίων μετέβη είπεν: εμπρός, ω επίσκοπε, απόδωσε εις ημάς την παρακαταθήκην την οποίαν εγώ και ο Χριστός ανεθέσαμεν εις σε με μάρτυρα την Εκκλησίαν της οποίας προΐστασαι. Τον νεανίσκον απαιτώ και την ψυχήν του αδελ­φού. Στενάξας εκ βαθέων ο γέρων επίσκοπος είπεν: Eκείνος έχει αποθάνει. πώς και με ποίον θάνατον; Απέθανεν εις Θε­όν, διότι κατήντησε πονηρός και ληστής, τώρα δε αντί της Εκκλησίας έχει καταλάβει το όρος με ένοπλον συμμορίαν ομοίων του.

Σχίσας το ένδυμα του ο απόστολος και κτυπήσας την κεφαλήν με μέγαν θρήνον είπε: Καλόν φύλακα της ψυχής του αδελφού άφησα. Αλλά ας μου δοθεί αμέσως εις ίππος και εις οδηγός εις τον δρόμον. Ελθών λοιπόν εις τον τόπον εκείνον, τον επανέφερεν εις την Εκκλησίαν μεσιτεύων εκεί με αφθόνους ευχάς, συναγωνιζόμενος μαζί του εις συνεχείς νηστείας, γοητεύων δε την σκέψιν του με ποικίλας σειρήνας λόγων, δεν ανεχώρησε, πριν τον επανασυνδέση με την Εκ­κλησίαν, δίδων μέγα παράδειγμα μετανοίας αληθινής και μέγα γνώρισμα παλιγγενεσίας, τρόπαιον ορατής αναστάσε­ως!»

Όπως βλέπουμε, ούτε ο Επίσκοπος ούτε ο Απόστολος απλώς προίσταντο της Ευχαριστίας! Πρέπει να μπει τέλος σε όλες αυτές τις ύπουλες ανοησίες περί Τριάδος και Εκ­κλησίας. Ευχόμαστε να υπάρχουν ακόμη Χριστιανοί να αναλάβουν την Εκκλησία του Κυρίου.


Εκδόσεις “αμέθυστος”
e-mail: amethystos.books@gmail.com

Πέμπτη 29 Μαΐου 2008

Άγιος Ιγνάτιος Αντιοχείας και τα μυστήρια της Ιστορίας

Οι επιστολές του Αγίου Ιγνατίου Αντιοχείας “στηρίζουν” μυστηριωδώς και τις δυο κακοδοξίες: Και το πρωτείο του πάπα ως διαδόχου του Αποστόλου Πέτρου και το πρωτείο του ορθοδόξου επισκόπου εις τύπον και τόπον Πατρός.

Το βασικό επιχείρημα των ανθρώπων που διαλύουν την παράδοσή μας με το πρωτείο του επισκόπου στηρίζεται σ’ ένα απόσπασμα επιστολής του Αγίου Ιγνατίου Αντιοχείας στο οποίο αναφέρεται: «όπου ο επίσκοπος, εκεί και η Εκκλησία»

Σύμφωνα με την παράδοση, ο Ιγνάτιος επίσκοπος της Συρίας, γύρω στα 110 μ.Χ. μετεφέρθη από την Αντιόχεια στη Ρώμη για να υποστεί το μαρτύριο. Κατά την διάρκεια του μεγάλου ταξιδιού έγραψε διάφορες επιστολές προς μερικές Εκκλησίες.

Δεν μπορούμε όμως εύκολα να αγνοήσουμε ότι πίσω απ’ αυτές τις επιστολές υπάρχει ένα μεγάλο κριτικό πρόβλημα που δεν έχει βρει ακόμη την λύση του! Ποιες εγγυήσεις διαθέτουμε ότι οι γνωστές σε μας επτά επιστολές του Αγίου Ιγνατίου, οι οποίες περιέχονται στο χειρόγραφο της εθνικής βιβλιοθήκης του Παρισιού, ονόματι Colbertino, του 10ου αιώνος, και στο χειρόγραφο Mediceo–Laurenziano της Φλωρεντίας του 11ου αιώνος, οι οποίες εκδόθηκαν κατά την διάρκεια του 17ου αιώνος μαζί με άλλες έξι επιστολές του Αγίου Ιγνατίου, αναγνωρισμένες από όλους σαν απόκρυφες (γραμμένες από έναν Αρειανό επίσκοπο του IVου ή Vου αιώνος), είναι αυθεντικές, δηλαδή ανταποκρίνονται ακριβώς σε εκείνες τις επιστολές που γράφηκαν από τον επίσκοπο Ιγνάτιο γύρω στα 110 μ.Χ.;

Όλοι οι μελετητές (H. Delafosse, Adolf Bauer, Alfred Loisy) γράφου περίπου: Το ιστορικό περιβάλλον των επιστολών είναι ανεξήγητο ένα θέλουμε να τις αναγάγουμε στην εποχή του Τραϊανού (110 μ.Χ.). Στην πραγματικότητα οι επιστολές επιδιώκουν να βοηθήσουν να υπερίσχυση ένα σύστημα πίστης και οργάνωσης το οποίο αντιστοιχεί στο αποκορύφωμα της γνωστικής κρίσεως.

Τελευταία το θέμα της αυθεντικότητας και της χρονολογίας των επτά επιστολών του Αγίου Ιγνατίου ξαναμελετήθηκε εις βάθος από τον R. Hübner και τον μαθητή του Th. Lechner. Και οι δυο ισχυρίζονται πως οι επιστολές του Ιγνατίου ασκούν στην πραγματικότητα πολεμική εναντίον των γνωστικών Βαλεντινιανών οι οποίοι δρούσαν το δεύτερο ήμισυ του ΙΙ ου αιώνος και γι’ αυτό μάλλον πρέπει να χρονολογηθούν στη δεκαετία 165–175 μ.Χ. Δεν μπορούν να έχουν γραφεί στα 110 μ.Χ. από τον επίσκοπο της Συρίας. Τα κυριότερα επιχειρήματά τους είναι τα εξής:

1. Η προπαγάνδα που γίνεται από τον Ιγνάτιο μέσα στις επιστολές υπέρ της επισκοπικής μοναρχίας δεν αντιπροσωπεύει την οργάνωση των Εκκλησιών (ούτε των Ανατολικών) του 110 μ.Χ. Αντιθέτως έρχεται φυσιολογικότερο να φανταστούμε τις επιστολές γραμμένες στην εποχή του Αδριανού (138 μ.Χ.) ή και αργότερα.

2. Ο Ιγνάτιος συγκρούεται ανοιχτά με ένα γνωστικό κίνημα που αντιστοιχεί ακριβώς στους Βαλεντινιανούς. Για παράδειγμα στην επιστολή προς Μαγνησίους (8, 2) λέει: «ο Ιησούς Χριστός … είναι ο αιώνιος Λόγος που εξήλθε από την σιωπή». Κάτι το οποίο αντικρούει ξεκάθαρα γνωστικούς του δευτέρου μισού του ΙΙου αιώνος.

Επιπλέον πρέπει να γνωρίζουμε, κάτι που γνωρίζουν όλοι όσοι συνειδητά προσπαθούν να διαλύσουν την παράδοσή μας, πως μία από τις επιστολές του Αγίου Ιγνατίου Αντιοχείας χρησιμοποιείται από τους παπικούς για να υποστηρίξουν το πρωτείο του πάπα ως διαδόχου του Αποστόλου Πέτρου. Η προς Ρωμαίους επιστολή του! Μόνον που και πάλι κανείς δεν μπορεί να εξηγήση πώς και γιατί, ο πρωτοκορυφαίος των Αποστόλων δέχθηκε να γίνει επίσκοπος Ρώμης, δηλαδή ένας διάκονος της εποχής, καθώς οι επίσκοποι δεν διέφεραν σε τίποτε από τους πρεσβυτέρους. Κανείς από τους 12 Αποστόλους δεν θα δεχόταν ποτέ την “τιμή” να ανακηρυχθεί επίσκοπος! Γιατί να το κάνει ο πρώτος; Προνοητικά; Για να τιμήσει τον μελλοντικό αντιπρόσωπο του Χριστού στη Γη;

Επιπλέον πρέπει να καταλάβουμε επιτέλους πως με την θεολογία και την ευχαριστιακή εκκλησιολογία του Ζηζιούλα, ο οποίος βρίσκεται πλέον εις τύπον και τόπον Πατρός, ο Κύριος αναλαμβάνει αντιπρόσωπος του πάπα στην Βασιλεία των Ουρανών. Αυτό είναι το βαθύ μυστικό του Bishopoque.

Εκδόσεις αμέθυστος
amethystos.books@gmail.com