«Ας γίνει πόλεμος» ΑπόInchiostronero Συντακτικό Επιτελείο

Αποτυχημένη διπλωματία και στρατηγικές ψευδαισθήσεις: όταν η ειρήνη γίνεται μια γλώσσα χωρίς συνομιλητές.

Φρανθίσκο Γκόγια, Η 3η Μαΐου 1808, 1814, λάδι σε καμβά, 268 x 347 εκ., Μουσείο Πράδο, Μαδρίτη.
Πηγή: Wikipedia.org. Δημόσιο κτήμα.

«Ας γίνει πόλεμος»

Η αποστολή του Βανς στην Ισλαμαμπάντ δεν ανοίγει διαπραγματεύσεις, αλλά επιβεβαιώνει το αυξανόμενο χάσμα μεταξύ της γεωπολιτικής πραγματικότητας και της δυτικής αφήγησης.

Το Simplicissimus

Το διπλωματικό ταξίδι, που παρουσιάστηκε ως προσπάθεια ύφεσης, αποδεικνύεται, στην πραγματικότητα, ότι είναι ένας απλός ενδιάμεσος χωρίς συγκεκριμένα αποτελέσματα. Η άκαμπτη στάση του Ιράν καταδεικνύει ότι η Τεχεράνη δεν φαίνεται τόσο απομονωμένη ή αποδυναμωμένη όσο συνεχίζει να υπονοεί μια συγκεκριμένη δυτική ρητορική. Στο παρασκήνιο, παραμένει η επίμονη κεντρικότητα του πυρηνικού ζητήματος, που επικαλείται εδώ και δεκαετίες ως εργαλείο πίεσης και όχι ως ένα πραγματικά αποφασιστικό θέμα. Η συνολική εντύπωση είναι ότι η αμερικανική στρατηγική είναι ανίκανη να αναγνωρίσει τη μεταβαλλόμενη διεθνή ισορροπία και καθορίζεται ολοένα και περισσότερο από συμμαχίες, αντιλήψεις και ιδεολογικούς αυτοματισμούς. Σε αυτό το σενάριο, ο κίνδυνος δεν είναι απλώς μια ακόμη διπλωματική αποτυχία: είναι η προοδευτική ομαλοποίηση της ίδιας της ιδέας της σύγκρουσης ως αναπόφευκτου αποτελέσματος. (NR)

Όπως αναμενόταν, ο Βανς απέτυχε στην αποστολή του - ας το πούμε ειρήνη, ας πούμε. Στην πραγματικότητα, όχι, αποδείχθηκε άλλη μια μαριονέτα που πήγε στο Ισλαμαμπάντ μόνο και μόνο για να καθυστερήσει και να δείξει για άλλη μια φορά ότι οι διαπραγματεύσεις με την Ουάσινγκτον είναι αδύνατες επειδή η αμερικανική κυβέρνηση, όποια κι αν είναι, δεν είναι σε θέση να απαρνηθεί τα ιμπεριαλιστικά της ένστικτα ή να θεωρήσει τον κόσμο όπως είναι, αντί για όπως τον φαντάζεται, ή ίσως όπως τον φαντάζεται το Ισραήλ, το οποίο τώρα διαμορφώνει τη συλλογική φαντασία των χειρότερων περιοχών της Αμερικής. Ο Βανς επέτρεψε να του επιβληθεί το ίδιο παλιό ιρανικό πυρηνικό ψέμα που κυκλοφορεί εδώ και τριάντα χρόνια, και ας αναπαυθεί εν ειρήνη, ακόμα κι αν αμφιβάλλω αν κάποιοι έχουν κάποιο. Ωστόσο, το γεγονός ότι η Τεχεράνη δεν έχει κάνει ούτε ένα βήμα στις απαιτήσεις της θα πρέπει να καταστήσει σαφές ότι το Ιράν έχει ακόμα πολλούς άσους στο μανίκι του, ότι απέχει πολύ από το να καταστραφεί, όπως θα ήθελε ο θρύλος που ψιθυρίζει η Μοσάντ στα αυτιά του Τραμπ. Αυτά τα αυτιά, άλλωστε, είναι πολύ ευαίσθητα, δεδομένου ότι, παρά το γεγονός ότι δεν συνδέονται με έναν λειτουργικό εγκέφαλο, του θυμίζουν εκείνη τη μυστηριώδη προειδοποιητική σφαίρα που του έστειλε το Τελ Αβίβ με τη μορφή μιας αποτυχημένης επίθεσης.

Η δήλωση της ιρανικής αντιπροσωπείας, την οποία θα μπορούσαμε να χαρακτηρίσουμε ηρωική -δεδομένης της αβεβαιότητας που περιβάλλει την τύχη της στα χέρια ενός άτιμου εχθρού- δεν αφήνει περιθώρια αμφιβολίας ως προς την αβάσιμη φύση της λεγόμενης διαπραγμάτευσης: «Ο Αμερικανός εχθρός, ο οποίος είναι δειλός, κακός και ανέντιμος, προσπάθησε να επιτύχει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων αυτό που δεν κατάφερε να πετύχει μέσω του πολέμου. Αυτές οι απαιτήσεις περιλαμβάνουν την παράδοση εμπλουτισμένου ουρανίου και το άνοιγμα του Στενού του Ορμούζ, παρά την απουσία επιβεβαίωσης της ιρανικής κυριαρχίας επ' αυτού. Το Ιράν αποφάσισε να απορρίψει αυτούς τους όρους και να συνεχίσει την ιερή υπεράσπιση της πατρίδας του με κάθε απαραίτητο μέσο, ​​στρατιωτικό ή διπλωματικό». Στην πραγματικότητα, ο Τραμπ και η Αμερική δεν είναι σε θέση να απαιτήσουν τίποτα: ο Λευκός Οίκος βασανίζεται από μια εσωτερική πολιτική κρίση, που προκλήθηκε από την κατάρρευση των δημοσκοπήσεων, από τη δυσαρέσκεια των δικών του ψηφοφόρων και από τις επιπτώσεις του σκανδάλου Έπσταϊν, σε τέτοιο βαθμό που η σύζυγος του προέδρου καθησύχασε τους ψηφοφόρους ότι δεν γνώριζε τον Έπσταϊν, (1) ένα τεράστιο ψέμα, αλλά ποιος νοιάζεται, αφού ο σύζυγός της λέει πέντε ή έξι την ημέρα. Σε αυτό προστίθεται η αυξανόμενη παγκόσμια οικονομική αντίδραση που προκύπτει από την απερίσκεπτη πολεμοχαρή πολιτική του. Σε στρατιωτικό επίπεδο, οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν καταναλώσει ένα τεράστιο οπλοστάσιο όπλων, με μια συντηρητική εκτίμηση 30 δισεκατομμυρίων δολαρίων , παραμένοντας χωρίς τα πυρομαχικά για να διεξάγουν έναν περαιτέρω πόλεμο εναντίον του Ιράν. Και όλα αυτά χωρίς κανένα στρατηγικό πλεονέκτημα. Η παγκόσμια εικόνα των Ηνωμένων Πολιτειών δεν έχει υπονομευτεί ποτέ τόσο πολύ από κάθε άποψη.

Η Τεχεράνη κρατάει τα χαρτιά, και ο Τραμπ μοιάζει όλο και περισσότερο με απατεώνα που έχει αφήσει πίσω του τα κρυμμένα του άσσους. Χωρίς ένα σημαντικό απόθεμα αμυντικών πυραύλων, χωρίς τα περισσότερα από τα ραντάρ έγκαιρης προειδοποίησης, χωρίς έναν σημαντικό αριθμό επιθετικών όπλων που αναγκάζουν τα μαχητικά να πετούν πάνω από το ιρανικό έδαφος και έτσι να τα εκθέτουν σε αντιαεροπορικά πυρά, τόσο οι αμερικανικές βάσεις στη Μέση Ανατολή, ή ό,τι έχει απομείνει από αυτές, όσο και οι εγκαταστάσεις πετρελαίου και φυσικού αερίου των κρατών του Κόλπου που έχουν υποστηρίξει αυτή την τελευταία ιμπεριαλιστική προσπάθεια, βρίσκονται τώρα υπό πίεση. Και το λέω αυτό όχι τόσο για να υπογραμμίσω τους περιορισμούς της αμερικανικής στρατιωτικής μηχανής, η οποία δεν υποστηρίζεται πλέον από ένα επαρκές σύστημα παραγωγής, αλλά για να προειδοποιήσω ότι ένας πρόεδρος που έχει υποστεί πλύση εγκεφάλου από τον Σιωνισμό, ανίκανος να ξεφύγει από το κλουβί στο οποίο τον έχει κλειδώσει, έχει μόνο έναν τρόπο να αποφύγει να μοιάζει με ηττημένο, όπως ο ηλίθιος Γκόλεμ που επινόησε ο Νετανιάχου: δηλαδή να χρησιμοποιήσει πυρηνικά όπλα. Και αν κάποιος μπορούσε να ελπίζει ότι ο Βανς θα μπορούσε να τον καθοδηγήσει όπως ένας μονόφθαλμος καθοδηγεί έναν τυφλό, είναι πλέον πολύ σαφές ότι δεν είναι ο χαρακτήρας που είναι ικανός να το κάνει.

Συντακτικό Προσωπικό

«Ας γίνει πόλεμος» - Inchiostronero

«Η ΑΠΕΡΑΝΤΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΘΕΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΜΗΔΕΝΟΣ» Από Inchiostronero Συντακτικό Επιτελείο

Φιλοσοφία, ψυχή και πνευματικότητα, ένα ταξίδι ανάμεσα στα όρια και την υπέρβαση

Η ΑΠΕΡΑΝΤΟΤΗΤΑΤΟΥ ΘΕΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΜΗΔΕΝΟΣ

όταν η επιθυμία για το άπειρο σου κόβει την ανάσα

Τι συμβαίνει στην ψυχή όταν συλλογίζεται την ιδέα του απείρου; Όταν προσπαθεί να σκεφτεί τον Θεό -ή το Μηδέν- χωρίς μέτρο, χωρίς μορφή, χωρίς στήριγμα;
Υπάρχει μια ανάσα που διαστέλλεται, αλλά και ένα ρίγος που σφίγγει το στήθος. Αυτό το ποιητικό δοκίμιο διασχίζει το λεπτό έδαφος όπου συναντώνται η φιλοσοφία, η πνευματικότητα και η υπαρξιακή αντίληψη. Ξεκινώντας από απλές και σπλαχνικές εικόνες -όπως το νερό που μας συντηρεί ή μας κατακλύζει- εξερευνά το παράδοξο μιας ανθρωπότητας που επιδιώκει το άπειρο αλλά χρειάζεται όρια για να υπάρξει. Η μορφή του Αγίου Παύλου, με το όραμά του για τον άνθρωπο βυθισμένο στον Θεό σαν ψάρι στη θάλασσα, καθοδηγεί έναν στοχασμό για τη ζωή ως κύηση, για το σώμα ως κατώφλι, για την ψυχή ως τον κατοικήσιμο χώρο του θείου. Σε διάλογο με αρχαίους μύθους, στοχαστές όπως η Simone Weil και ο Massimo Cacciari, και ένα πνευματικό λεξικό που δεν αποκλείει την αμφιβολία, το κείμενο γίνεται ένα ταξίδι στην εσωτερικότητα. Μια πρόσκληση να αναγνωρίσουμε ότι ίσως, αντί να αναζητούμε έναν μακρινό Θεό, είμαστε ήδη βυθισμένοι σε κάτι που μας περιέχει. Και ότι το όριο, κάθε άλλο παρά φυλακή, είναι η μορφή που επιτρέπει τη συνάντηση.

Εισαγωγή

«Όταν μπαίνουμε στο νερό χωρίς να ξέρουμε κολύμπι, μας κυριεύει ένα ανεπαίσθητο άγχος».

Είναι μια απλή, αλλά παγκόσμια εικόνα. Το σώμα ξέρει ότι διασχίζει ένα κατώφλι. Ο αέρας δίνει τη θέση του στο υγρό, η γη στο κενό. Ακόμα και όσοι μπορούν να κολυμπήσουν μερικές φορές κατακλύζονται από αυτόν τον ανεπαίσθητο ίλιγγο: τα ανήκουστα βάθη, η σιωπή που μας απομονώνει, ο ορίζοντας που ανοίγεται.

Υπάρχει κάτι παρόμοιο όταν η ψυχή πλησιάζει την ιδέα του άπειρου.

Από τη μία πλευρά, η δίψα μας μάς οδηγεί προς το άπειρο: θέλουμε να χάσουμε τον εαυτό μας, να ξεπεράσουμε τα όρια, να διαλυθούμε σε κάτι μεγαλύτερο. Αλλά από την άλλη, μόλις διακρίνουμε αυτή την απουσία περιγραμμάτων, η ανάσα μας κόβεται. Είναι ο πανικός ενός ψαριού που το βγάζουν από το νερό: έχει αναζητήσει το πέρα, αλλά το πέρα ​​δεν μπορεί να το αντέξει. «Κάθε σώμα έχει όρια», είπε κάποιος. Κάθε ζωτική μορφή χρειάζεται το στοιχείο της, το περιθώριό της, το μέτρο της.

Και λοιπόν; Γιατί επιδιώκουμε αυτό που μας τρομοκρατεί; Γιατί η απεραντοσύνη, είτε πρόκειται για τον Θεό είτε για το Μηδέν, μας έλκει και μας τρομάζει ταυτόχρονα;

«Ζούμε και κινούμαστε και υπάρχουμε εν Αυτώ».

έγραψε ο Άγιος Παύλος. Όχι ένας μακρινός Θεός, αλλά ένα περιβάλλον. Μια πνευματική θάλασσα στην οποία βυθιζόμαστε σαν ψάρια στα βάθη τους. Δεν τη βλέπουμε, αλλά μας τυλίγει. Και ίσως, σαν το έμβρυο που δεν γνωρίζει τη μήτρα που την κρατάει, νιώθουμε ότι η ζωή μας είναι μόνο η αρχή μιας άλλης, απέραντης ζωής. Ο θάνατος - αυτή η μεγάλη μετάβαση που μας τρομάζει - για μερικούς είναι η εξής: γέννηση σε μια πιο πλατύτερη ανάσα.

Αλλά αν ο Θεός είναι μια θάλασσα, μπορούμε πραγματικά να διακρίνουμε τον εαυτό μας από Αυτόν;
Και αν το Μηδέν είναι το ίδιο άπειρο, αλλά χωρίς πρόσωπο, πώς μπορούμε να αποφύγουμε να χάσουμε τον εαυτό μας;

Το μυαλό είναι αυτό που επινοεί όρια για να παραμένει διαυγές.

Το σώμα και τα όριά του – Η ανάγκη για ένα περιβάλλον

«Το ψάρι που βγαίνει από το νερό του πεθαίνει στον αέρα.»

Όχι από έλλειψη θέλησης, αλλά από ανεπάρκεια. Έξω από το στοιχείο του, ακόμη και το πιο ευκίνητο ον γίνεται ανίκανο, ξένο προς τον εαυτό του. Κάθε σώμα έχει ένα μέρος όπου μπορεί να αναπνεύσει, ένα όριο που το στηρίζει, ένα σχήμα που το κάνει ζωντανό.

Δεν είμαστε διαφορετικοί. Χρειαζόμαστε τη βαρύτητα για να μην επιπλέουμε, το δέρμα για να μην διασκορπίζεται, τον αέρα που μας περιβάλλει αλλά δεν μπορούμε να δούμε. Ζούμε σε ισορροπία μεταξύ αυτού που μας περιέχει και αυτού που μας περιορίζει. Η αναπνοή μας έχει μια συχνότητα, η καρδιά μας έναν ρυθμό, το μυαλό μας ένα κατώφλι. Το περιβάλλον δεν είναι απλώς αυτό που μας περιβάλλει: είναι αναπόσπαστο κομμάτι του ποιοι είμαστε. Χωρίς το περιβάλλον, δεν υπάρχει σώμα. Χωρίς το σώμα, δεν υπάρχει εμπειρία. Χωρίς εμπειρία, καμία σκέψη δεν έχει βάρος.

Το όριο, επομένως, δεν είναι εχθρός. Είναι μια συνθήκη. Είναι το όριο που μας εμποδίζει να διαλυθούμε, το δοχείο που επιτρέπει στην εσωτερικότητά μας να αναδυθεί.

«Κάθε σώμα έχει όρια, είναι πεπερασμένο και προϋποθέτει ένα ζωτικό περιβάλλον.»

Το σώμα είναι αυτό που μας αγκυροβολεί στον κόσμο και, ταυτόχρονα, αυτό που μας χωρίζει από όλα τα άλλα. Αλλά σε αυτόν τον διαχωρισμό, γεννιούνται η επιθυμία, η σύνδεση και η αναγνώριση.

Υπάρχει κάτι συγκλονιστικά ταπεινό σε όλα αυτά: δεν είμαστε αυτόνομοι. Δεν υπάρχουμε χωρίς αυτό που μας αγκαλιάζει. «Είμαστε φτιαγμένοι για να κατοικούμε», θα μπορούσε κανείς να πει, όχι για να περιπλανιόμαστε στο κενό. Και κάθε κατοικία υπονοεί ένα μέσα και ένα έξω, ένα εδώ και ένα αλλού.

Η μήτρα είναι το αρχέγονο περιβάλλον, η πρώτη ιερή σπηλιά. Εκεί μαθαίνουμε χωρίς να γνωρίζουμε. Η αναπνοή του άλλου μας διαμορφώνει. Ο χτύπος της καρδιάς του άλλου μας δίνει ρυθμό.
Και μετά, δεν είναι όλη η ζωή μια συνεχής αναζήτηση για μια νέα μήτρα, μεγαλύτερη, πιο αόρατη, όπου μπορούμε να μείνουμε χωρίς τον φόβο του θανάτου;

Ακόμα και ο Θεός, ίσως, είναι αυτό: ένα περιβάλλον. Μια οικειότητα που μας τυλίγει, μας διαπερνά, μας συντηρεί χωρίς να τη βλέπουμε. Όχι κάτι αλλού, αλλά μια ζωτική συνθήκη.

Όταν φανταζόμαστε την απουσία ορίων, συχνά σκεφτόμαστε την ελευθερία. Αλλά αν το όριο εξαφανιστεί, εξαφανίζεται και το πρόσωπο. Μια σταγόνα νερού, χαμένη στη θάλασσα, δεν είναι πλέον ο εαυτός της. Μια φλόγα, στερημένη από οξυγόνο, σβήνει.
Ακόμα και η αγάπη, χωρίς ένα ξεχωριστό «εγώ» και «εσύ», εξατμίζεται.

Το να είσαι πεπερασμένος δεν σημαίνει ότι έχεις ελλείψεις. Σημαίνει να είσαι ικανός να σχετίζεταις. Να νιώθεις, να αγγίζεις, να επιλέγεις. Είναι το όριο που κάνει τη ζωή συγκεκριμένη. Και είναι το περιβάλλον που κάνει το όριο κατοικήσιμο.

Το άπειρο ως φιλοδοξία και απειλή

Είμαστε πεπερασμένα πλάσματα με τις σκέψεις μας στραμμένες προς το άπειρο.
Υπάρχει κάτι σκανδαλώδες και μυστηριώδες σε αυτό. Κανένα ζώο, κανένα αντικείμενο, καμία πέτρα δεν νιώθει νοσταλγία για το άπειρο. Αλλά ο άνθρωπος νοσταλγούσε. Πάντα νοσταλγούσε.

Το άπειρο μας έλκει σαν ίλιγγος: υπόσχεται πληρότητα, νόημα, τη διάλυση της αγωνίας. Το τέλος των ερωτημάτων. Ενότητα μετά τον κατακερματισμό. Το βιώνουμε ως κάλεσμα, ως επιστροφή, ως χαμένο τόπο.

«Μας έπλασες για τον εαυτό σου, και οι καρδιές μας είναι ανήσυχες μέχρι να αναπαυθούν σε εσένα».

Γράφει ο Αυγουστίνος. Και σε αυτά τα λόγια βρίσκεται ολόκληρο το δράμα: επιθυμούμε το άπειρο, αλλά μας αναστατώνει. Θέλουμε ανάπαυση, αλλά δεν ξέρουμε με ποια μορφή.

Από μακριά, το άπειρο σαγηνεύει. Είναι σαν ένας ορίζοντας που διευρύνεται με κάθε βήμα. Μας προσκαλεί να ξεπεράσουμε το γνωστό, να προχωρήσουμε παραπέρα. Είναι η υπόσχεση μιας ζωής χωρίς εμπόδια, όπου κάθε πληγή θα γιατρευτεί από την απεραντοσύνη. Μια ζωή όπου δεν υπάρχουν πια περιθώρια για να συγκρατήσουμε τον εαυτό μας, όπου μπορούμε επιτέλους να «είμαστε τα πάντα».

Αλλά από κοντά, το άπειρο αλλάζει πρόσωπο.
Δεν είναι πλέον μια υπόσχεση, αλλά μια άβυσσος. Όχι πλέον ένας χώρος ελευθερίας, αλλά ένα κενό στο οποίο όλα χάνουν το όνομά τους. Ποιος είμαι εγώ, αν δεν έχω όρια; Τι αγαπώ, αν δεν υπάρχει πλέον καμία απόσταση ανάμεσα σε εμένα και τον άλλον;
Το άπειρο, στην πιο ανελέητη γύμνια του, μπορεί να μοιάζει με το Τίποτα.

Να το παράδοξο: λαχταράμε να χάσουμε τον εαυτό μας, αλλά τρέμουμε στη σκέψη ότι δεν θα ξαναβρούμε ποτέ τον εαυτό μας. Λαχταράμε να είμαστε μέρος του Όλου, αλλά χωρίς να πάψουμε να είμαστε ο εαυτός μας. Επιθυμούμε έναν άπειρο Θεό, αλλά θέλουμε επίσης να είναι οικείος, συγκεκριμένος, ενσαρκωμένος. Επιθυμούμε την αιωνιότητα, αλλά με τη μορφή ενός χαδιού.

Στον μύθο, όσοι κοιτάζουν τα πρόσωπα των θεών πεθαίνουν. Όσοι πλησιάζουν πολύ τον Ήλιο καίγονται. Ίσως επειδή το θεϊκό, απογυμνωμένο από κάθε μορφή, είναι υπερβολικό. Πολύ απέραντο, πολύ αγνό, πολύ αληθινό. Οι καρδιές μας, ακόμα πνιγμένες στη γη, δεν μπορούν να αντέξουν την κρούση του απεριόριστου.

Έτσι, ταλαντευόμαστε. Λαχταράμε αυτό που μας καταστρέφει και αμυνόμαστε από αυτό που μας καλεί.
Αγαπάμε τον Θεό και φοβόμαστε το κενό, αλλά μερικές φορές τα δύο φαίνεται να συγχωνεύονται.
Στη σιωπή, στον στοχασμό, στη νύχτα - δεν είναι πάντα σαφές αν ακούμε μια παρουσία ή βυθιζόμαστε σε μια απουσία.

Ίσως αυτό είναι που κάνει την πνευματική εμπειρία τόσο ισχυρή και διφορούμενη: το άπειρο μας αγγίζει, αλλά δεν μπορεί να συλληφθεί. Εμφανίζεται μόνο σε φευγαλέες στιγμές, σαν μια ανάσα στην ομίχλη, σαν ένα καρδιοχτύπι στον ύπνο.

Και εν τω μεταξύ, συνεχίζουμε να αναζητούμε. Προσπαθώντας για το ανυπολόγιστο. Με τη νοσταλγία εκείνων που γνωρίζουν ότι ένα μέρος του εαυτού τους ανήκει σε έναν τόπο χωρίς συντεταγμένες.

Σύμβολα και φυσική εικόνα

Ίσως αυτός ακριβώς είναι ο λόγος που οι μύθοι εξακολουθούν να μας μιλάνε: σκηνοθετούν τη δίψα μας για το άπειρο και το τίμημα που αυτό συνεπάγεται.

Ο Οδυσσέας δεν χορταίνει ποτέ λιμάνια, λόγια ή ορίζοντες. Είναι ο άνθρωπος που προτιμά το άγνωστο από το γνωστό, περιπλανώμενος για να ξεκουραστεί. Αλλά το ταξίδι του, αν και ένδοξο, είναι σπαρμένο με ναυάγια, εγκαταλείψεις και απώλειες. Κάθε απόβαση έχει τη γεύση του εφήμερου. Κάθε γη της επαγγελίας περιέχει κάτι που δεν είναι αρκετό.

Ο Ίκαρος, από την άλλη πλευρά, καίγεται. Πετάει πολύ ψηλά, παρασυρμένος όχι από σοφία αλλά από ευφορία. Τα φτερά του δεν αντέχουν τον ήλιο. Το άπειρο που αναζητούσε γίνεται η καταδίκη του.
Κι όμως, ακόμα και σήμερα, όταν κοιτάμε τον καθαρό ουρανό, ακούμε το κάλεσμά του.

Έτσι είμαστε. Ανάμεσα στην πεισματική πορεία του Οδυσσέα και τον κάθετο πάθος του Ίκαρου. Περπατάμε την κορυφογραμμή, αναζητώντας μια απεραντοσύνη που δεν θα μας εξαφανίσει. Επιθυμούμε έναν Θεό που είναι απεραντοσύνη, αλλά και καταφύγιο. Που είναι φωτιά, αλλά όχι πυρκαγιά.

Σαν μια ορεινή λίμνη το πρωί, που αντανακλά τον ουρανό χωρίς να αναμειγνύεται με αυτόν. Το ήρεμο νερό, η απόλυτη σιωπή. Η απεραντοσύνη είναι όλη εκεί, κλεισμένη σε ένα περιθώριο. Κι όμως, δεν σταματά ποτέ να μιλάει για το άπειρο.

Άγιος Παύλος: Ο Θεός ως Περιβάλλον – Ζωή μέσα στη Ζωή

Δεν είναι μόνο η ανθρώπινη σκέψη που αναζητά το άπειρο. Υπάρχει επίσης μια αρχαία παροιμία που υποδηλώνει ότι ίσως το άπειρο κατοικεί ήδη μέσα μας. Ο Άγιος Παύλος, στις επιστολές του, τολμά να παρουσιάσει μια εικόνα που υπονομεύει κάθε δυϊσμό μεταξύ του Θεού και των πλασμάτων του:

«Εν Αυτώ ζούμε και κινούμαστε και υπάρχουμε».

Όχι ο Θεός ως ιδέα ή ως μια μακρινή παρουσία. Αλλά το περιβάλλον . Μια πνευματική θάλασσα στην οποία είμαστε βυθισμένοι. Αόρατος αέρας που μας στηρίζει, ακόμα και όταν δεν τον σκεφτόμαστε. Ένα εσωτερικό που είναι επίσης ένα σύνολο. Μια απεραντοσύνη που δεν πρέπει να προσεγγιστεί, αλλά να αναγνωριστεί.
Όπως ακριβώς το έμβρυο δεν γνωρίζει ακόμη το όνομα της μήτρας, αλλά από αυτήν λαμβάνει όλα όσα τη σχηματίζουν.

Είναι μια ριζική αντιστροφή: δεν είμαστε εμείς που αναζητούμε τον Θεό στον κόσμο, είναι ο κόσμος που κινείται μέσα στον Θεό.
Δεν είμαστε προσκυνητές που αναζητούν το θείο, είμαστε σώματα βυθισμένα σε μια μεγαλύτερη πραγματικότητα, η οποία μας προηγείται και μας προστατεύει. Εκτός κι αν, συχνά, δεν το συνειδητοποιούμε.

«Ζωή μέσα στη ζωή», είπε ο Παύλος. Η ύπαρξή μας, λοιπόν, δεν είναι η κορύφωση: είναι η κύηση . Μια εμβρυϊκή κίνηση μέσα σε μια μεγαλύτερη ύπαρξη, που δεν έχει ακόμη γεννηθεί.

Ακόμα και ο θάνατος αλλάζει πρόσωπο, όταν τον βλέπουμε έτσι. Δεν είναι πλέον τέλος, αλλά γέννηση. Όχι διακοπή, αλλά μετάβαση. Είναι το τελικό κατώφλι, το τελευταίο όριο που πρέπει να διασχίσουμε για να εισέλθουμε τελικά στον κόσμο προς τον οποίο, ίσως, πάντα επιθυμούσαμε.
Γι' αυτό, στη χριστιανική θεολογία, ο θάνατος μπορεί να χαρακτηριστεί ως γέννηση στον παράδεισο . Μια γέννηση αντίστροφα, που ανοίγει τα μάτια μας όχι στο γήινο φως, αλλά στο φως που δεν σβήνει ποτέ.

Αλλά αν όλα αυτά είναι αλήθεια—αν ο Θεός είναι πραγματικά το περιβάλλον στο οποίο βυθιζόμαστε—τότε ακόμη και η αγωνία του περιορισμού μπορεί να μεταμορφωθεί.
Το όριο δεν είναι πλέον φυλακή, αλλά ένα λεπτό πέπλο . Ένα διάφραγμα ανάμεσα σε μια ζωή και μια άλλη. Ανάμεσα σε μια μορφή και μια απεραντοσύνη. Ανάμεσα στο όνομα και το μυστήριο που τη δημιουργεί.

Σαν να κολυμπάμε σε μια θάλασσα που πάντα μας στήριζε. Αλλά μόνο μερικές φορές, μέσα στην ηρεμία, νιώθουμε την παρουσία της. Και εκείνη τη στιγμή, δεν είμαστε πια μόνοι.
Η καρδιά μας διευρύνεται. Το εγώ μας σωπαίνει. Και κάτι, βαθιά μέσα μας, ψιθυρίζει:

«Είσαι ήδη μέσα. Ανάπνευσε.»

Ενυπάρχουσα προσωπικότητα και σκεπτικισμός

Αλλά αυτό ακριβώς το όραμα - ο Θεός ως περιβάλλον, ο Θεός ως ενυπάρχουσα φύση - είναι το πιο δύσκολο να αποδεχτούμε σήμερα.
Ζούμε βυθισμένοι σε έναν πολιτισμό που μας έχει διδάξει να βλέπουμε μόνο ό,τι είναι διαχωρίσιμο, μετρήσιμο και επαληθεύσιμο. Η πραγματικότητα είναι αυτό που είναι διακριτό. Η αλήθεια είναι αυτό που αποδεικνύεται. Το θείο, αν υπάρχει, βρίσκεται αλλού.

Ο σκεπτικισμός δεν είναι απλώς μια διανοητική στάση: είναι ένα σύγχρονο ένστικτο. Μας προστατεύει από την απογοήτευση, αλλά ταυτόχρονα μας στερεί τη δυνατότητα να αναπνέουμε βαθιά.

«Αν δεν το βλέπω, δεν είναι εκεί» — λέμε.

Αλλά ακόμη και ο αέρας είναι αόρατος, κι όμως χωρίς αυτόν πεθαίνουμε. Ακόμα και η μήτρα είναι κρυμμένη, κι όμως η ζωή σχηματίζεται εκεί.

Η ιδέα ότι ο Θεός δεν είναι ένα αντικείμενο που πρέπει να αναζητηθεί, αλλά μια ατμόσφαιρα που πρέπει να αναγνωριστεί, είναι επαναστατική. Και λεπτή. Επειδή δεν επιβάλλεται, δεν δοκιμάζεται. Διαισθητοποιείται, γίνεται αντιληπτή. Είναι μια γνώση που έρχεται μέσα από τη σιωπή, τον θαυμασμό και την παράδοση.

Ο σκεπτικιστής απαιτεί απόσταση. Η εμμονή προτείνει εγγύτητα. Αλλά μια εγγύτητα τόσο βαθιά που συχνά περνάει απαρατήρητη.
Σαν το νερό για τα ψάρια: δεν το βλέπουν, δεν το σκέφτονται, αλλά ζουν με βάση αυτό.

Ίσως αυτός ακριβώς είναι ο λόγος για τον οποίο πολλοί σήμερα δεν είναι πλέον σε θέση να «πιστέψουν ». Όχι επειδή δεν διψούν, αλλά επειδή δεν έχουν τη γραμματική για να αναγνωρίσουν το νερό. Προσπαθώντας να αναζητήσουμε τον Θεό «εκεί έξω » , έχουμε ξεχάσει πώς να είμαστε «εδώ μέσα». Ωστόσο - αν πραγματικά, όπως γράφει ο Παύλος, «ζούμε εν Αυτώ» - δεν υπάρχει λόγος να κοιτάξουμε ψηλά. Αρκεί να είμαστε εκεί , να ακούμε, να παρατηρούμε.

Η πρόκληση, λοιπόν, δεν είναι να πιστέψουμε σε κάτι μακρινό, αλλά να αντιληφθούμε τι μας περιέχει . Είναι μια πράξη εμπιστοσύνης, αλλά και προσοχής.
Όπως όταν, μετά από ώρες ανέμου, νιώθουμε ότι ο αέρας έχει αλλάξει. Δεν υπάρχει τίποτα να αγγίξουμε, κι όμως όλα είναι διαφορετικά.

Η εμμονή δεν ουρλιάζει. Αναπνέει.

Παύλος, η ψυχή και άλλοι στοχαστές

Στον Απόστολο Παύλο, η λέξη «ψυχή» δεν χρησιμοποιείται ποτέ με τη σύγχρονη έννοια, ως κάτι αντίθετο προς το σώμα ή ως μια διαχωρίσιμη οντότητα.
Το όραμά του είναι ενιαίο και δυναμικό : το ανθρώπινο ον είναι ένας ζωντανός κόμπος μεταξύ σώματος ( sōma ), ψυχής ( psychē ) και πνεύματος (pneuma). Το σώμα δεν είναι φυλακή. Η ψυχή δεν είναι καταφύγιο. Το πνεύμα δεν είναι διαφυγή. Είναι αλληλεξαρτώμενες πτυχές, συνυφασμένες όπως οι χορδές μιας λύρας.

Η αληθινή διάκριση, για τον Παύλο, δεν είναι μεταξύ σώματος και ψυχής, αλλά μεταξύ της ζωής κατά τη σάρκα (δηλαδή, του κλειστού, αυτόνομου, αυτοαναφορικού εαυτού) και της ζωής κατά το Πνεύμα (του ανοιχτού, διασχισμένου, αυτοπροσφερόμενου εαυτού).
Η ψυχή είναι, θα μπορούσαμε να πούμε, ο εσωτερικός τόπος όπου αποφασίζουμε σε ποια ζωή θέλουμε να ανήκουμε.
Δεν είναι το πεδίο της ενδοσκόπησης, αλλά ένα πνευματικό πεδίο μάχης .

Σε αυτό, ο Παύλος προαναγγέλλει και εμπνέει τον Αυγουστίνο, ο οποίος μετά από αυτόν θα κάνει την ψυχή έδρα της μνήμης του Θεού:

«Σε αγάπησα πολύ αργά, ομορφιά τόσο αρχαία και τόσο νέα... Ήσουν μέσα μου και εγώ ήμουν έξω και σε έψαχνα», γράφει.

Η ψυχή τότε δεν γίνεται καταφύγιο από τον κόσμο, αλλά ηχώ της θεϊκής ενυπάρχουσας φύσης .

Ακόμα και ο Ωριγένης, σε μια πιο πρόσφατη εποχή, θα επέστρεφε στο θέμα: η ψυχή βρίσκεται σε ένα ταξίδι, αλλά το ταξίδι είναι πάντα ήδη μέσα. Κάθε κίνηση προς τον Θεό είναι μια επιστροφή στην εσωτερικότητα. Μια ανάβαση προς τα πίσω.

Η Σιμόν Βάιλ -πολύ αργότερα- θα επαναλάμβανε την ίδια χειρονομία με ουσιώδη λόγια:
«Η ψυχή χρειάζεται εσωτερικό χώρο. Και ο εσωτερικός χώρος είναι φτιαγμένος από σιωπή και προσοχή».
Μια πολύ σύγχρονη ανάγνωση του μυστικισμού του Παύλου.

Πιο ριζοσπαστικός, στον εικοστό αιώνα, ήταν ο Ντίτριχ Μπονχέφερ, ο οποίος στα γραπτά του από τη φυλακή μιλούσε για μια «μη θρησκευτική» πίστη, ικανή να αντιλαμβάνεται τον Θεό όχι ως προσωρινό σημείο , αλλά ως μια σιωπηλή παρουσία στο κέντρο της κοσμικής ύπαρξης . Όχι πλέον έναν Θεό «πέρα από αυτό», αλλά στα βάθη . Στην πραγματικότητα. Στην ανθρωπότητα.


Σε όλα αυτά, η ίδια Παύλεια διορατικότητα διατηρείται και μεταμορφώνεται: Ο Θεός δεν είναι το αντικείμενο της αναζήτησής μας, αλλά η πραγματικότητα που μας προηγείται, μας αγκαλιάζει, μας καλεί.
Η ψυχή δεν είναι τίποτα άλλο από το αυτί που μπορεί να ακούσει αυτή τη φωνή - ή τουλάχιστον την λαχταρά.

Στον σημερινό κόσμο, όπου η εσωτερικότητα συχνά βυθίζεται στον θόρυβο και τον έλεγχο, το να μιλάμε για την ψυχή με αυτόν τον τρόπο - ως κατώφλι, ως χώρο ακρόασης, ως ηχώ του αόρατου - είναι σχεδόν ανατρεπτικό.
Και ο Παύλος, ένας διώκτης που έγινε προφήτης, μας διδάσκει ακριβώς αυτό: ότι η ψυχή μπορεί να αλλάξει κατεύθυνση, αλλά δεν μπορεί ποτέ να σταματήσει να επιθυμεί .

Η ψυχή ως χώρος θεϊκής πνοής

(Μια θεολογική, συμβολική και ποιητική σκέψη πάνω στην έννοια της ψυχής στη χριστιανική και μεταχριστιανική σκέψη)

Η ψυχή δεν είναι μέρος. Δεν είναι μια μυστική ουσία κρυμμένη στο σώμα. Δεν είναι καν το αντίθετο της σάρκας.
Η ψυχή - στη γλώσσα των Πατέρων, του Παύλου, των μυστικιστών και ορισμένων σύγχρονων στοχαστών - είναι ένας τόπος .
Ένας τόπος που δεν έχει χωρικές συντεταγμένες, αλλά έναν προσανατολισμό.
Όχι «πού» βρίσκεται η ψυχή, αλλά σε ποιον ανοίγεται . Σε ποιον ανταποκρίνεται. Τι ανάσα αφήνει να μπει.

Στη βιβλική γλώσσα, η ψυχή ( νέφες , ψυχή ) είναι η αναπνοή, η αναπνοή, μια δόνηση της ζωής.
Είναι αυτό που συμβαίνει όταν η λάσπη παίρνει μια ανάσα.

«Και Κύριος ο Θεός φύσηξε στα ρουθούνια του πνοή ζωής, και ο άνθρωπος έγινε ζωντανή ψυχή» (Γένεση 2:7).

Όχι ψυχή με σώμα, αλλά ζωντανή ψυχή : ολόκληρη ζωή, σώμα-πνεύμα-αναπνοή.

Ο Άγιος Παύλος κληρονομεί και επεξεργάζεται αυτό το όραμα. Η ψυχή είναι αυτή που λαμβάνει το Πνεύμα. Αλλά να είστε προσεκτικοί: δεν είναι κάτι που κατέχουμε, είναι κάτι που μας συμβαίνει . Η ψυχή ανοίγει ή κλείνει. Είναι μια μεμβράνη, ένα κατώφλι, ένα άνοιγμα. Μπορεί να γίνει τόπος συνάντησης ή ένα ηχείο για το κενό.

Για τον Αυγουστίνο, η ψυχή είναι η έδρα της μνήμης. Όχι όμως η ψυχολογική μνήμη: η μνήμη ως ένας χώρος στον οποίο ο Θεός μπορεί να θυμηθεί κανείς πριν καν γίνει γνωστός .

«Ήσουν μέσα μου, κι εγώ ήμουν έξω, κι εκεί σε έψαχνα...»

Η ψυχή είναι αυτή που γνωρίζει τον Θεό, ακόμα και όταν ο νους τον αρνείται.

Η Σιμόν Βέιλ θα έλεγε ότι «η ψυχή χρειάζεται σιωπή όπως το σώμα χρειάζεται οξυγόνο».
Και σε αυτή την πρόταση, η μεταχριστιανική μετατόπιση ολοκληρώνεται: ο Θεός δεν έχει εξαφανιστεί, αλλά έχει μετατοπιστεί .
Είναι παρών στην πείνα για νόημα, στη δίψα για δικαιοσύνη, στην ευαλωτότητα, στην προσοχή.
Η ψυχή -ακόμα και για εκείνους που δεν πιστεύουν- είναι αυτό που δεν υποκύπτει στην απουσία. Είναι αυτό που παραμένει σε αναμονή.

Στη σύγχρονη σκέψη, η ψυχή έχει αλλάξει μορφή, αλλά δεν έχει σταματήσει να πάλλεται.
Δεν είναι πλέον μεταφυσική: είναι ηθική , ποίηση , κοσμικός μυστικισμός .
Είναι το μέρος του ανθρώπινου όντος που αντιστέκεται στην αναγωγή σε λειτουργία, αριθμό ή παράσταση.
Είναι ο χώρος στον οποίο κάποιος αισθάνεται ότι η ζωή έχει αξία ακόμα και όταν δεν είναι απαραίτητη.
Το ότι υπάρχεις είναι κάτι περισσότερο από το να ζεις.

Η ψυχή, ίσως, είναι ακριβώς αυτό: το πιο ανθρώπινο μέρος όπου το θείο μπορεί ακόμα να αναπνεύσει .
Όχι η απόδειξη του Θεού, αλλά η λαχτάρα Του.
Όχι η απάντηση, αλλά ο τόπος του ερωτήματος.

Σε μια εποχή που αγαπά την αποτελεσματικότητα, το να μιλάμε για την ψυχή είναι μια αργή, αντίθετη προς το ρεύμα πράξη.
Λέει ότι δεν μπορούν να κατακτηθούν τα πάντα. Ότι υπάρχει ένα εσωτερικό που δεν μπορεί να εξηγηθεί, αλλά μπορεί να βιωθεί.
Ότι μέσα μας βρίσκεται ένας χώρος που απλώς ζητά να κατοικηθεί - χωρίς θόρυβο, χωρίς βιασύνη, χωρίς φόβο.

Ίσως ο Θεός, αν υπάρχει, να μην μας κοιτάζει απ' έξω. Αλλά αναπνέει μέσα μας .

Ο Massimo Cacciari, ένας ανήσυχος και ασυμφιλίωτος φιλόσοφος, συχνά μιλούσε για την ψυχή ως μια άλυτη ένταση μεταξύ του πεπερασμένου και του άπειρου
. Για αυτόν, η ψυχή είναι ένας τόπος προσδοκίας, αλλά και αναταραχής. Δεν κατέχει βεβαιότητες, αλλά κατοικεί στο μυστήριο.
«Ο αυθεντικός μυστικισμός είναι το μέρος όπου η σκέψη είναι σιωπηλή χωρίς να παραδίδεται », γράφει.
Από αυτή την οπτική γωνία, η ψυχή δεν είναι παρηγοριά, αλλά αδιάκοπη αμφισβήτηση . Μια ανοιχτή πληγή που εμποδίζει τον άνθρωπο να κλειστεί στον εαυτό του σε ό,τι έχει ήδη ειπωθεί, σκεφτεί ή πιστέψει.
Ο Κατσιάρι ξεφεύγει από το δόγμα, αλλά παραμένει περικυκλωμένος από αυτό που ο ίδιος αποκαλεί δύναμη του αρνητικού : έναν Θεό που του διαφεύγει, μια απουσία που βαραίνει περισσότερο από οποιαδήποτε παρουσία. Και ακριβώς εκεί, σε αυτή την απουσία, η ψυχή ζωντανεύει. Όχι επειδή βρήκε κάτι, αλλά επειδή δεν μπορεί πλέον να προσποιείται ότι δεν αναζητά .

Το όριο ως προϋπόθεση της σχέσης

Έχουμε συνηθίσει να σκεφτόμαστε τα όρια ως απώλεια. Μια αφαίρεση.
Ένα τείχος που μας χωρίζει από το δυνατό. Μια πληγή που επιβάλλεται στην ελευθερία.
Αλλά ίσως, πιο βαθιά, τα όρια είναι αυτά που επιτρέπουν τις συναντήσεις .
Χωρίς όρια, τίποτα δεν μπορεί να φανεί. Χωρίς απόσταση, τίποτα δεν μπορεί να αγγιχτεί.
Χωρίς την ετερότητα, δεν υπάρχει αγάπη.

Μια λεία, άπειρη επιφάνεια, χωρίς ρυτίδες ή άκρες: μπορεί να είναι αγνή, αλλά είναι στείρα.
Μόνο αυτό που είναι πεπερασμένο μπορεί να επιθυμεί . Μόνο αυτό που έχει πρόσωπο μπορεί να το κοιτάξει κανείς.

Τα όρια δίνουν μορφή. Και η μορφή είναι η προϋπόθεση για την ομορφιά.
Ένα αγαπημένο πρόσωπο δεν είναι άπειρο: έχει ρυτίδες, γραμμές, όρια. Αλλά ακριβώς γι' αυτόν τον λόγο το αναγνωρίζουμε, το θυμόμαστε, το επιθυμούμε.
Το πρόσωπο είναι η τέλεια σύνθεση πεπερασμένου και αποκαλυπτικού.

Στη βιβλική παράδοση, τα όρια δεν είναι ποτέ απλώς τιμωρία : είναι επίσης γλώσσα.
Ο Θεός θέτει όρια στον διάλογο. Στο να καλείς. Γιατί ό,τι δεν οριοθετείται δεν μπορεί καν να ονομαστεί.
Ακόμα και το Όνομα του Θεού, στη Βίβλο, είναι ένα ιερό όριο : δεν προφέρεται, δεν κατέχεται. Αλλά αυτό ακριβώς το κάνει ζωντανό.

Η ίδια η αγάπη είναι ένα παιχνίδι ορίων.
Δεν μπορώ να είμαι τα πάντα για τον άλλον. Και ο άλλος δεν μπορεί να διαλυθεί μέσα μου.
Η αγάπη ωριμάζει μόνο αν ο καθένας παραμένει πιστός στον εαυτό του, αλλά ταυτόχρονα ανοίγεται στον άλλον. Πάρα πολλή απόσταση: αδιαφορία. Πάρα πολλή συγχώνευση: εκμηδένιση. Στη μέση, ένα εύθραυστο κατώφλι - ο ιερός τόπος της σχέσης.

Ακόμα και ο Θεός, στη χριστιανική παράδοση, δεν επιβάλλεται . Στέκεται στα όρια. Χτυπάει. Περιμένει.
Είναι ο απείρως άλλος που συμφωνεί να παραμείνει πρόσωπο με πρόσωπο.
Η ίδια η ενσάρκωση είναι ένας θεϊκός αυτοπεριορισμός : ο άπειρος που δέχεται τη σάρκα, τον χρόνο, τον θάνατο. Ένας Θεός που επιλέγει να έχει πρόσωπο, σώμα, φωνή. Γιατί μόνο αυτό που έχει μορφή μπορεί να αγκαλιαστεί .

Το όριο, λοιπόν, δεν είναι το αντίθετο της κοινωνίας, αλλά η βαθύτερη κατάστασή της .
Χωρίς όριο, δεν υπάρχει εσύ.
Χωρίς εσένα, δεν υπάρχει εγώ.
Η Αίσθηση του Μέτρου – Μια Φιλοσοφική Ηχώ των Ορίων

Οι Έλληνες το ονόμαζαν σωφροσύνη — εγκράτεια, ισορροπία, μέτρο.
Αλλά δεν ήταν απλή μετριοπάθεια: ήταν γνώση του σώματος και της ψυχής.
Ήταν η γνώση του πόσο μακριά να φτάσει κανείς . Και πού να σταματήσει.
Ήταν ο ανθρώπινος τρόπος να κατοικεί κανείς το άπειρο χωρίς να θέλει να το κατέχει .

Για τον Πλάτωνα, το μέτρο είναι η αρμονία μεταξύ των μερών της ψυχής.
Για τον Αριστοτέλη, είναι η αρετή της μέσης μοίρας.
Για τους Πυθαγόρειους, είναι ο μυστικός νόμος του σύμπαντος, που κάνει τους αριθμούς και τα αστέρια να χορεύουν.

Ακόμα και στη χριστιανική σκέψη, το μέτρο δεν είναι έλλειψη, αλλά μια πορεία. Ο ίδιος ο Χριστός γίνεται «θείο μέτρο που έγινε σάρκα»: ο Λόγος που περιορίζει τον εαυτό του από αγάπη. Και στον μυστικισμό, το μέτρο δεν αντιτίθεται στο μυστήριο, αλλά το προετοιμάζει. Η ψυχή, για να καλωσορίσει το θείο, πρέπει να «μετρηθεί» σαν ένα ποτήρι: όχι ξεχειλίζει, όχι άδειο, αλλά ανοίγεται στο σωστό σχήμα .

Η Σιμόν Βέιλ θα γράψει:

«Ο Θεός δεν δίνεται σε εκείνους που τον επιθυμούν υπερβολικά. Το κενό είναι το μέτρο του.»

Και τελικά, κι εμείς, σε αυτήν την ανάρτηση, χορέψαμε γύρω από αυτή την ιδέα:
ότι το όριο δεν είναι ο εχθρός,
ότι το άπειρο δεν χρειάζεται να κατακτηθεί,
ότι η ψυχή αναπτύσσεται στον σωστό βαθμό για να αγαπάει .

Συμπέρασμα – Ένα ανοιχτό ερώτημα

Μιλήσαμε για τον Θεό και το Μηδέν. Για το νερό και τον αέρα. Για τις μήτρες και τους ορίζοντες.
Είπαμε ότι το άπειρο μας έλκει, αλλά μας κόβει την ανάσα.
Ότι η ψυχή δεν είναι κτήμα, αλλά άνοιγμα.
Ότι το όριο δεν είναι το τέλος, αλλά η αρχή της σχέσης.

Και έτσι, ίσως, το πραγματικό ερώτημα δεν είναι αν υπάρχει Θεός, ούτε αν μας περιμένει το Μηδέν.
Το ερώτημα είναι πιο λεπτό, πιο προσωπικό. Και ίσως ακόμη πιο επείγον:

Είμαστε πρόθυμοι να κατοικήσουμε στην άκρη—όχι ως φυλακή, αλλά ως κατώφλι;
Είμαστε ικανοί να παραμείνουμε εκεί, όπου ο πάτος δεν είναι ακόμη ορατός αλλά κάτι μέσα μας αρχίζει να αναπνέει;

Και αν ήμασταν πραγματικά ήδη βυθισμένοι σε μια μεγαλύτερη ανάσα...
θα αφήναμε τον εαυτό μας να παρασυρθεί;

«Σαν νερό στην αναπνοή»

Ίσως δεν χρειάζεται να καταλαβαίνουμε τα πάντα.
Ίσως απλώς χρειάζεται να μείνουμε.
Σαν το έμβρυο στη μήτρα, που δεν αντιλαμβάνεται το πρόσωπο της μητέρας του
αλλά αναγνωρίζει τον χτύπο της καρδιάς της.
Σαν το ψάρι που δεν μπορεί να δει το νερό,
κι όμως πάντα κολυμπούσε σε αυτό.

Έτσι κι εμείς είμαστε—βυθισμένοι σε μια ευρύτερη ανάσα.
Ένας Θεός που δεν φανερώνεται, αλλά συντηρεί.
Ένα Μηδέν που δεν είναι απουσία, αλλά προσδοκία.

Είμαστε φτιαγμένοι από όρια,
κι όμως κάτι μέσα μας
δεν θέλει να τελειώσει.

Ας μείνουμε λοιπόν εδώ.
Στο κατώφλι.
Με τις καρδιές μας στραμμένες προς το αόρατο,
και τα σώματά μας να τρέμουν ακόμα,
αλλά να παραμένουν.

Σαν νερό που δεν ξέρει
ότι είναι ήδη
στην αναπνοή σου.

Δεν χρειάζεται να πιστεύεις για να νιώσεις.
Απλώς άσε τον εαυτό σου να σε αγγίξει αυτό που ξεπερνά τα όριά σου.
Μερικές φορές, ακριβώς στην απουσία μιας απάντησης
ανοίγεται χώρος για ένα άλλο είδος αλήθειας.
Μιας αλήθειας που δεν μπορεί να εξηγηθεί.
Αλλά να βιωθεί.

«Η Απεραντοσύνη του Θεού και της Μηδενικότητας» - Inchiostronero

π. Ν. Λουδοβίκος- Η άπειρη διαθεσιμότητα του Θεού στον άνθρωπο

π. Ν. Λουδοβίκος- Η άπειρη διαθεσιμότητα του Θεού στον άνθρωπο

Θα έπρεπε να δώσω έναν τίτλο σε αυτά που σήμερα θα πούμε. Θα έλεγα: η μεγάλη, η άπειρη διαθεσιμότητα, η άπειρη διαθεσιμότητα του Χριστού στον άνθρωπο. Και θα το εξηγήσω αυτό.
Εδώ έχουμε δύο πανομοιότυπα Ευαγγέλια, Κυριακή των Βαΐων, αυτό του Όρθρου και αυτό της Θείας Λειτουργίας. Στον Όρθρο είναι εκ του κατά Ματθαίον και στη Λειτουργία από το κατά Ιωάννην. Αλλά θα μείνουμε σε μερικές λεπτομέρειες των σκηνών αυτών, όπως περιγράφονται, να τις δούμε με λίγο προσοχή.
Στο κατά Ματθαίον, στο Ευαγγέλιο του Όρθρου, είναι η γνωστή σκηνή όπου ο Χριστός αναζητά κάποιον να του βρει το ανώγεον αυτό, το εστρωμένον, όπως το λέει, για να μπορέσει εκεί να συμφάγει με τους μαθητές του το τελευταίο αυτό Πάσχα. Και γίνεται λοιπόν αυτό το πράγμα και, βεβαίως, δεν αρκείται σε αυτό, αλλά τους θέλει να βρουν και τον πώλον, και μάλιστα με έναν τρόπο στην κυριολεξία χαρισματικό. «Πηγαίνετε στην πόλη, στην κώμη την απέναντι, και αμέσως θα βρείτε όνον και πώλον μετ’ αυτής· λύσαντες τον πώλον και φέρετέ μοι», το μικρό αυτό πουλάρι.
Και αν κανένας σας πει τίποτα, πείτε ότι «ο Κύριος έχει ανάγκη» και τον στέλνει, και λοιπά. Και βρίσκουν τον πώλον, έτσι, την όνον, και επέθηκαν τα ιμάτια αυτών και ο ίδιος επεκάθισε επάνω αυτών. Εδώ, βέβαια, ο Χριστός εμφανίζεται να προγνωρίζει πώς θα τον υποδεχθούν και έχει την απάντηση ήδη έτοιμη, έτσι, για το πώς θα τον υποδεχθούν. Και ο ίδιος φροντίζει να δώσει κιόλας ένα στίγμα για το πώς ακριβώς έρχεται.
Ο κόσμος τι κάνει; Ο κόσμος, επειδή άκουσε ότι ήγειρε τον Λάζαρο — αυτό το λέει το επόμενο Ευαγγέλιο της Λειτουργίας: «Εμαρτύρει ο όχλος ο ων μετ’ αυτού ότι τον Λάζαρον εφώνησεν εκ του μνημείου και ήγειρεν αυτόν εκ των νεκρών» — «δια τούτο υπήντησεν αυτώ ο όχλος, ότι ήκουσε τούτο πεποιηκέναι το σημείον». Επειδή άκουσε ότι έκανε το θαύμα, γι’ αυτό τον υποδέχεται έτσι. Ας το κρατήσουμε αυτό.
Είναι σημαντικό το τι ζητούμε να δούμε, γιατί αυτό θα δούμε. Αν περιμένουμε να δούμε κάτι, είναι αυτό που περιμένουμε να δούμε. Προσέξτε λίγο, γιατί εδώ έχουμε ένα κομμάτι του μεγάλου και διαχρονικού ανθρώπινου προβλήματος ή τραύματος, αν θέλετε, που θα προσπαθήσουμε να το εξηγήσουμε.
Λοιπόν, έρχεται ο κόσμος, στρώνουν τα ιμάτια στον δρόμο, κλάδους από τα δέντρα στρώνουν στον δρόμο, όχλος, «ωσαννά τω υιώ Δαυίδ, ευλογημένος ο ερχόμενος, ωσαννά εν τοις υψίστοις», και συνεσείσθη πάσα η πόλις. Όλη η πόλη συνεσείσθη, έτσι. Και αυτός ο οποίος — σας έχω πει πολλές φορές — ότι ο Χριστός έχει μια θαυμάσια, εξαίσια πνευματική ειρωνεία.
Η ειρωνεία όχι με την έννοια ότι υποτιμά κάποιον, αλλά με την έννοια ότι ξέρει να διασκεδάζει τα φαινόμενα. Να διασκεδάζει, έτσι, αυτό το οποίο φαίνεται από τα ανθρώπινα ως αληθινό, ως αντικείμενο, ξέρω γω, δοξασμού, ως τέλειο κλπ. Εμφανίζεται, έτσι, με έναν ειρωνικό τρόπο.
Για σκεφτείτε λίγο εσείς τώρα να έρθει ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας — δεν λέω να έρθει κάποιος — και να ετοιμάσουν, ξέρω γω, εδώ οι αρχές τρομερή υποδοχή, και ξαφνικά να έρθει με ένα ποδήλατο ο Πρόεδρος. Πολύ στα σοβαρά. Με ένα ποδηλατάκι, μικρό μάλιστα, έτσι.
Δηλαδή, ανταποκρίνεται με έναν ειρωνικό τρόπο στη λαθεμένη τους ανάγκη για θαύμα και για μυστήριο και για εξουσία. Είχα μια ομιλία προχθές, ένα podcast για τον Ντοστογιέφσκι, ο «Μεγάλος Ιεροεξεταστής», από το μυθιστόρημα «Οι Αδελφοί Καραμάζοφ», που του λέει ο Μεγάλος Ιεροεξεταστής του Χριστού: λάθος έκανες, λάθος έκανες. Οι άνθρωποι θέλουν εξουσία, θέλουν θαύμα και θέλουν και μυστήριο.
Αυτά μόνο τους συγκινούν. Δεν θέλουν ελευθερία. Εδώ θα λέγαμε, δεν θέλουν έναν νέο κόσμο, έναν νέο πνευματικό κόσμο μπροστά τους, ο οποίος φαίνεται να είναι — σας είπα — τελείως ξένος προς αυτού του είδους τις επιδιώξεις, οι οποίες όμως συγκροτούν τα ανθρώπινα πλήθη.
Τα ανθρώπινα πλήθη δεν συγκροτούνται για να έχουν θέα του Θεού. Συγκροτούνται για να έχουν ιστορική αποτελεσματικότητα, για να έχουν στίγμα στην ιστορία, συγκεκριμένο, και κοινές επιδιώξεις κοσμικού χαρακτήρα, τις οποίες θέλουν να εκπληρώσουν. Εν ολίγοις, αυτό θέλουν κι αυτοί.
Οι άνθρωποι αυτοί θέλουν τον πανίσχυρο μάγο στην κυριαρχία, ο οποίος θα οδηγήσει το Ισραήλ εκεί που θέλει να πάει το Ισραήλ πάντοτε, και τώρα και πάντοτε, δηλαδή στην κορυφή της παγκόσμιας κυριαρχίας, διότι έτσι κατάλαβε το Ισραήλ της εποχής εκείνης το γεγονός ότι είναι ο εκλεκτός λαός του Θεού. Δεν το κατάλαβε ως διακονία, δεν το κατάλαβε ως άνοιγμα, δεν το κατάλαβε ως αγάπη, δεν το κατάλαβε ως μίμηση του Θεού, αλλά ως δικαίωμα να είναι στην κορυφή της ισχύος. Καλεί λοιπόν τον Χριστό να παίξει αυτό το παιχνίδι.
Καλεί τον Χριστό και του λέει: κοίτα, ξαναδές, εδώ ο δρόμος είναι ανοιχτός και εμείς όλοι είμαστε έτοιμοι να πέσουμε, με ένα νεύμα σου, στη μάχη, της οποίας τη νίκη έχουμε εξασφαλίσει, διότι εσύ είσαι μπροστά. Να κατατροπώσουμε τους Ρωμαίους, να φτάσουμε μέχρι τη Ρώμη. Να κατατροπώσουμε και τον Καίσαρα — γιατί όχι; Από εκεί που είσαι, ρίξε του μία ωραία ευχή και ο Καίσαρας θα πεθάνει, και όλοι οι συγκλητικοί της Ρώμης.
Δεν είναι αυτά τα πράγματα που θα έπρεπε να λέγει. Γι’ αυτό ο Χριστός, βλέπετε, προορώνοντας ακριβώς όλο αυτό και γνωρίζοντάς το, παίρνει το γαϊδουράκι, και μάλιστα τον πώλον της όνου, ακόμα το μικρό γαϊδουράκι, ανεβαίνει επάνω και εισέρχεται στην πόλη αυτή, γνωρίζοντας πάρα πολύ καλά ότι σε λίγο αυτός ο ίδιος ο λαός θα τον σταυρώσει. Και θα τον σταυρώσει διότι, όπως έχει γίνει — να το πω ξανά — πρόσφατα, δεν προχωρεί με τη λογική της θυματοποίησης ο Χριστός.
Αυτοί θέλουν τον Χριστό να θυματοποιήσει τους Ρωμαίους και τους εχθρούς τους, και οι ίδιοι να ισχυροποιηθούν ιστορικά. Αυτό δεν θα το κάνει ο Χριστός. Δεν θα το κάνει αυτό ο Χριστός.
Το αντίστροφο θα κάνει. Θα τελειώσει τη διαδικασία αυτή εντελώς. Αυτό είναι ελάχιστα ώριμοι όλοι όσοι είναι εκεί να το καταλάβουν, ακόμα και οι μαθητές. Η μόνη που το καταλαβαίνει, πιθανώς, αλλά πάλι δεν μπορεί να πει τίποτα, είναι η Παναγία.
Η Παναγία δεν μπορεί να πει τίποτα, διότι όλα αυτά που καταλαβαίνει δεν τα καταλαβαίνει κανένας άλλος εκτός από αυτήν. Στην κυριολεξία κανένας. Λοιπόν, για να δούμε τη σκηνή.
Η σκηνή είναι ακόμα πιο… η συνέχεια είναι εκπληκτική. «Οι δε όχλοι έλεγον· οὗτός ἐστιν Ἰησοῦς, ὁ προφήτης, ὁ ἀπὸ Ναζαρὲτ τῆς Γαλιλαίας». «Ιδόντες δε οι αρχιερείς και οι γραμματείς τα θαυμάσια ά εποίησε και τους παίδας κράζοντας και λέγοντας· “Ωσαννά τω υιώ Δαυίδ”, ηγανάκτησαν». Οι αρχιερείς και οι γραμματείς ηγανάκτησαν.
Τώρα εδώ τα πράγματα περιπλέκονται. Γιατί ηγανάκτησαν; Ηγανάκτησαν διότι φαντάζονταν ότι ήταν αυτοί οι οποίοι θα οδηγούσαν τον Ισραήλ σε αυτά τα τρόπαια.
Δεν ηγανάκτησαν για άλλο λόγο. Ηγανάκτησαν διότι οι ίδιοι πίστευαν ότι αυτοί θα είναι εκείνοι οι οποίοι θα οδηγήσουν τον λαό του Ισραήλ, και όχι αυτός. Αυτός είναι έξω από την εξουσία τους. Δεν τον ελέγχουν. Δεν μπορούν να πάρουν τη δόξα του ως δική τους. Τους έχει ήδη ελέγξει ο ίδιος.

Δεν είναι εκεί στη λογική τη δική τους. Το ξέρουν πολύ καλά αυτό. Συνεχίζεται το δράμα.

Αλλά η απάντηση του Χριστού εδώ είναι εκπληκτική. Τι τους λέει; Τους λέει: «Ουδέποτε ανέγνωτε ότι “εκ στόματος νηπίων και θηλαζόντων κατηρτίσω αἶνον”;». Αυτά τα νηπιακά και αυτά τα τυποτένια πλάσματα με υμνούν.
Εδώ είναι περίεργο. Γιατί είναι περίεργο; Κοιτάξτε, δείτε τη μεγαλωσύνη του Χριστού, τον τρόπο με τον οποίο βλέπει τον άνθρωπο. Βλέπει τον διχασμό του ανθρώπου.
Όντως οι πολλοί μαζεύονται για να τον αντιμετωπίσουν ως τον ερχόμενο ιστορικό ηγέτη. Όντως οι πολλοί έχουν υποκύψει στο πάθος για εξουσία, για αναγκαστικό θαύμα κλπ. Όμως μέσα τους, όπως είμαστε και εμείς, είναι και αυτοί διχασμένοι.
Υπάρχει και κάτι άλλο. Υπάρχει και ένα «μήπως» μέσα τους. Μήπως, εκτός από αυτό το οποίο ζητωκραυγάζουμε, υπάρχει και κάτι άλλο σε αυτόν τον άνθρωπο, το οποίο έρχεται από αλλού και είναι άλλης ποιότητας και άλλης τάξης;
Προσέξτε λίγο. Βλέπουν κάτι, αισθάνονται κάτι. Γιατί μην ξεχνάτε ότι, ως άνθρωποι, είμαστε πνευματικές φύσεις και αντιλαμβανόμαστε πράγματα σε πολλά επίπεδα ταυτόχρονα.
Μήπως αυτό το «μήπως» θα κάνει πολλούς από αυτούς χριστιανούς μετά την Ανάσταση; Μετά την Ανάσταση θα γίνουν χριστιανοί αρκετοί Ιουδαίοι. Θυμηθείτε λίγο την ημέρα της Πεντηκοστής.
Γιατί έχουν και αυτό το «μήπως» μέσα τους. Στην περίπτωση αυτή είναι τα νήπια και τα θηλάζοντα. Υπάρχουν ανάμεσά τους, δηλαδή· οι ίδιοι μέσα τους είναι διαιρεμένοι. Υπάρχουν και μεταξύ αυτών άνθρωποι οι οποίοι βλέπουν τον Χριστό αλλιώς.
Υμνούν σε αυτόν κάτι άλλο από αυτά τα πράγματα, τα οποία, παρά ταύτα, αναγκάζονται… Γιατί, ξέρετε, αυτές οι συμπεριφορές είναι μιμητικές συμπεριφορές. Όλοι μαζί δοξάζουμε και όλοι μαζί καταριόμαστε.
Σε κοινωνικό επίπεδο, το πλήθος μεταστρέφεται όλοι μαζί. Όλοι μαζί, λοιπόν, φωνάζουν εκείνη τη στιγμή. Και ανάμεσά τους υπάρχουν και κάποιοι — ή και αυτοί οι ίδιοι μέσα τους — κάποιοι έχουν και ένα άλλο κομμάτι, το οποίο βλέπει στον Χριστό κάτι που είναι άλλης τάξης, άλλης ποιότητας.
Για αυτούς ο Χριστός λέει: «εκ στόματος νηπίων και θηλαζόντων κατηρτίσω αἶνον».
Και γυρίζουμε στο άλλο Ευαγγέλιο. Θυμηθείτε αυτά που είπαμε, γιατί θα επιστρέψουμε πάλι.
Έχουμε έξι ημέρες πριν από το Πάσχα. Έχουμε μια σκηνή όμορφη. Ο Ιησούς κάνει δείπνο, του κάνουν δείπνο. Είναι η Μάρθα, διακονεί. Ο Λάζαρος και αυτός τρώει μαζί τους. Η Μαρία. Η Μαρία είναι αυτή για την οποία είπε ο Χριστός: «Μάρθα, Μάρθα, μεριμνάς και τυρβάζεις· Μαρία δε την αγαθήν μερίδα εξελέξατο». Αυτή η Μαρία, που ήξερε να κάνει πάντα αυτό που πρέπει.
Κάνει κάτι άλλο εδώ. Και αγόρασε, λέει, ένα ακριβό άρωμα και αλείφει τα πόδια του Ιησού και τα σκουπίζει με τα μαλλιά της.
Ήταν μια έκφραση εκείνη την εποχή, έσχατης αφοσίωσης. Λοιπόν, «και η οικία επληρώθη εκ της οσμής του μύρου».
Και βέβαια ο Ιούδας αρπάζει φωτιά εδώ. Καταλαβαίνει ότι χάθηκαν χρήματα τα οποία δεν πήγαν στο κοινό ταμείο, το οποίο εβάσταζε, το οποίο έκλεβε. Και λέει: τι έγινε εδώ τώρα;
Προσέξτε. Είναι δίπλα στον Χριστό ο Ιούδας και εκείνη τη στιγμή, παρ’ όλα αυτά, σκανδαλίζεται. Έτσι, σκανδαλίζεται, διότι έχει αυτή τη δική του ιδιοτέλεια. Και απαντά ο Χριστός: τι έγινε εδώ; Αυτό που έγινε είναι κάτι που αφορά τον ενταφιασμό μου.
Δηλαδή θα συμβεί σε λίγο ο θάνατος και, προφητικά, εδώ, όπως αλείφονται οι νεκροί με μύρα, έτσι ακριβώς γίνεται και με μένα. «Πάντοτε γαρ τους πτωχούς έχετε μεθ’ εαυτών, εμέ δε ου πάντοτε έχετε».
Και βέβαια, στη συνέχεια, θα γίνει η σκηνή με την είσοδο: «Ωσαννά», και θα εξηγήσει εδώ ο Ευαγγελιστής. Αναφέρεται και η προφητεία: «Μη φοβού, θύγατερ Σιών· ιδού ο βασιλεύς σου έρχεται καθήμενος επί πώλον όνου».
Έρχεται εδώ ο βασιλιάς. Υπάρχει και η προφητεία. Ένας άλλος βασιλιάς, μιας άλλης βασιλείας όμως, έρχεται με έναν τρόπο, προτείνοντάς μας…
Αυτό που με ενδιαφέρει εμένα να σας πω αυτή τη στιγμή είναι ότι όλα αυτά συμβαίνουν σαν μια τραγική, μεγάλη παρεξήγηση και, ταυτόχρονα, επισημαίνουν αυτό που θέλω να σας πω από την αρχή: ότι υπάρχει μια απίστευτη διαθεσιμότητα του Χριστού στους ανθρώπους.
Στην κυριολεξία, αποδέχεται όλα τα επίπεδα τους, όλα τα επίπεδα συμπεριφοράς τους. Αποδέχεται να τον χρησιμοποιήσουν εκείνη τη στιγμή όπως θέλουν, χωρίς να δημιουργεί πρόβλημα σε κανέναν και χωρίς, ευθύς εξ αρχής, να κάνει κάτι το οποίο θα περιμέναμε να κάνει, αν σκεφτόταν όπως εμείς.
Αντί να μπει στην είσοδο, να εισέλθει με το γαϊδουράκι, να πει για δύο λεπτά: «Τι ακριβώς θέλετε από μένα; Εξηγήστε μου τι θέλετε από μένα. Λοιπόν, αυτό το οποίο θέλετε από μένα δεν είναι αυτό το οποίο εγώ διατίθεμαι να δώσω και, επειδή δεν διατίθεμαι να το δώσω, δεν μπαίνω στα Ιεροσόλυμα, δεν συγκαταβαίνω σε αυτό, έχετε άδικο».
Στο γεγονός ότι σέβεται όλη αυτή τη μεικτή κατάσταση, σέβεται ακριβώς την πλάνη η οποία τον παραδίδει στον Σταυρό. Σέβεται ακριβώς όλο αυτό το αλαλούμ που αρχίζει με τη συμπεριφορά του Ιούδα και τελειώνει με αυτό το οποίο θα συμβεί μερικές μέρες μετά.
Και όλο αυτό το πράγμα — έχετε ποτέ σκεφτεί — το δέχεται αδιαμαρτύρητα. Το δέχεται ακριβώς όπως δέχεσαι τη συμπεριφορά ενός μικρού παιδιού, ενός μωρού, που είναι δικό σου και το αγαπάς και το κρατάς στην αγκαλιά σου και κάνει διάφορα.
Και μια στιγμή αρχίζει και γκρινιάζει και κλαίει και κλωτσάει, και μετά αρχίζει να σε δαγκώνει, και μετά αρχίζει να σε τσιμπάει, και μετά σε αγκαλιάζει, και μετά αρχίζει να γελάει, και μετά αρχίζει πάλι να κλαίει, και μετά θέλει να φάει, και μετά θέλει να ξαναφάει, και μετά πρέπει να το αλλάξεις, και να το αλλάξεις και δεύτερη φορά, και μετά πρέπει να το βάλεις για ύπνο και δεν δέχεται να μπει για ύπνο, και κάθεσαι και του λες παραμύθια έως το μισό πρωί.
Και μετά, όταν το παίρνει ο ύπνος, εσύ κάθεσαι δίπλα του, και ξαφνικά καταλαβαίνεις ότι είναι και άρρωστο και πρέπει να το πας και στον γιατρό, και μετά πρέπει να το φέρεις από τον γιατρό, και μετά πρέπει να του πάρεις και φάρμακα, και μετά του δίνεις αγώνα να πάρει φάρμακα — βλέπετε πώς φαίνεται ότι έχω υπάρξει πολύτεκνος — και μετά πρέπει να το πας και στο σχολείο, και δεν μπορεί να πάει στο σχολείο, και μετά πρέπει να του κάνεις εσύ τα μαθήματα που έλειψε, και πρέπει να του μάθεις να διαβάζει, να συλλαβίζει, να κάνει.
Και, για κάποιο λόγο, όλα αυτά τα πράγματα τα θεωρείς φυσιολογικά. Γιατί τα θεωρείς φυσιολογικά; Γιατί, για κάποιο λόγο, το αγαπάς το παιδί. Και το αγαπάς, κατά τεκμήριο, με ένα αίσθημα δωρεάς.
Δηλαδή, εντάξει, άνθρωποι είμαστε και περιμένουμε κάτι κάποια στιγμή. Φανταστείτε, όμως, ότι τη στιγμή που κάνουμε όλα αυτά, αυτό το «κάτι» δεν υπάρχει και ότι είμαστε σίγουροι ότι δεν θα το πάρουμε ποτέ. Δηλαδή, κάνουμε κάτι δωρεάν εκείνη τη στιγμή.
Προσέξτε, κάνουμε κάτι δωρεάν. Αυτό που με συγκινεί πάρα πολύ προσωπικά είναι αυτή η τεράστια δωρεά του Χριστού. Όλη η συμπεριφορά του, από την πρώτη στιγμή που εμφανίζεται, είναι μια δωρεάν συμπεριφορά, την οποία ούτε ο ίδιος δεν ενδιαφέρεται να ελέγξει.
Σκεφτείτε λίγο πώς βγαίνει στον δρόμο της οικονομίας με την εντολή της Παναγίας. Εντολή, εντολή του δίνει στον γάμο της Κανά: «οίνον ουκ έχουσι». Δεν γυρίζει καν να το ρωτήσει: είσαι έτοιμος να κάνεις κάτι; Του λέει: κοίταξε, κρασί δεν έχουν, κανόνισε. Και όταν πει αυτός «δεν είναι ακόμη η ώρα μου», γυρίζει στους υπηρέτες και τους λέει: «κάντε ό,τι σας πει». Δεν μπαίνει στον κόπο να μαλώσει μαζί του.
Τώρα θα βγει στην οικονομία; Τώρα, τώρα θα βγω στην οικονομία; Αυτό το πράγμα, ενός Θεού που είναι έρμαιο του ανθρώπου. Έρμαιο του ανθρώπου. Κάποια στιγμή θα πει σε κάποιον «αφίενταί σου αι αμαρτίαι» και θα τον σηκώσει από το κρεβάτι. Προσέξτε όμως: αυτό είναι μία φορά μόνο που το λέει και σκανδαλίζονται οι πάντες.
Στους λεπρούς δεν το είπε: «για τις αμαρτίες σας το πάθατε». Δεν το είπε. Στην κόρη του Ιαείρου είπε τίποτα; Στον Ιάειρο; Στον Ρωμαίο εκατόνταρχο, που είχε κάνει τα εγκληματάκια του κι αυτός, είπε τίποτα; Στον Ιούδα, που εβάσταζε το γλωσσόκομον και ήταν κλέφτης, του είπε: «φύγε, φύγε από μένα, τι δουλειά έχεις με μένα»;
Στη μοιχαλίδα είπε — συγγνώμη — «ουκέτι εγώ σε κατακρίνω». Στους όχλους που ήρθαν και του ζητούσαν να φάνε, τους είπε: «λοιπόν, γυρίστε τώρα», διότι τον ακολουθούσαν, όπως λέει το Ευαγγέλιο στη συνέχεια, νομίζοντας ότι πάλι θα ξαναφάνε και πήγαιναν από πίσω.
Έρμαιο, έρμαιο των ανθρώπων. Έρμαιο των ανθρώπων. Δεν έχει προσωπικότητα αυτός ο άνθρωπος; Αφού τα καταλαβαίνει όλα, αφού τα ξέρει όλα, είναι ο Θεός και άνθρωπος μαζί. Δεν υπάρχει τίποτα που να του διαφεύγει. Επανειλημμένα φανερώνει λογισμούς και λένε όλοι: «μα τα ξέρεις όλα, μα δεν υπάρχει τίποτα που να είναι κρυμμένο από σένα».
Δεν είναι κρυμμένο, λοιπόν, το αλαλούμ που κουβαλάμε μέσα μας, το τεράστιο αυτό αλαλούμ, αυτό το χάος, το μηδέν αυτό που έχουμε μέσα μας; Δεν του είναι φανερό; Απολύτως φανερό.
Μα γι’ αυτό έρχεται στον κόσμο: για να βάλει σε τάξη όλο αυτό το σκόρπιο πράγμα που είμαστε, όλη αυτή τη χαώδη και απέσια, μέσα μας, αντίφαση, σε όλα τα επίπεδα.
Ξεκινάμε να αγαπήσουμε, εξωτερικώς μισούμε. Ξεκινάμε να συσχετιστούμε, εξωτερικώς γινόμαστε αντίπαλοι. Ξεκινάμε να γίνουμε φίλοι και γινόμαστε ανταγωνιστές. Ξεκινάμε να γίνουμε εραστές και γινόμαστε μέγιστοι μεταξύ μας εχθροί. Ξεκινάμε να γίνουμε άνθρωποι και γινόμαστε χειρότεροι από τα κτήνη.
Και όχι μόνον αυτό, αλλά, καθώς προσπαθούμε να γίνουμε άνθρωποι με τον δικό μας τρόπο, γινόμαστε κτήνη και χειρότεροι από τα κτήνη. Ναι ή όχι;
Εξηγήστε αλλιώς τα γκουλάγκ ή τα στάλαγκ, τα στρατόπεδα, τον ναζισμό. Εξηγήστε τα αλλιώς. Αν ρωτάγατε αυτούς που τα έφτιαξαν, θα σας έλεγαν: «κοίταξε, θα αποκαθάρουμε την ιστορία. Θα φτιάξουμε τον ιδανικό άνθρωπο. Θα εκδικηθούμε τα δικαιώματα των καταπιεσμένων».
Στο τέλος, ξέρουμε ότι τα πάντα βούλιαξαν μέσα στον παραλογισμό, στον θάνατο και στο αίμα, με εκατοντάδες εκατομμύρια νεκρούς.
Λοιπόν, αυτό το ον που είναι ο άνθρωπος ξεκινάει να πάει στην Αλεξανδρούπολη και βρίσκεται στο Ηράκλειο και λέει: «α, εδώ ήθελα να πάω, εδώ μου αρέσει που είμαι τώρα». Και αξιώνει να σκέφτεται ότι στην Αλεξανδρούπολη βρίσκεται, παρ’ όλα αυτά. Τα λέω καλά;
Αυτό το πράγμα, αυτό το αδιέξοδο που μας συνιστά ως υπάρξεις και το οποίο πολλές φορές, με τα χρόνια, γίνεται μεγαλύτερο — λέει η ψυχολογία ότι η παράνοιά μας, για παράνοια πρόκειται, παράνοια, λοιπόν, με τα χρόνια μεγαλώνει.
Αν δείτε τα τεστ, τα ψυχιατρικά, που τεστάρουν για παράνοια έναν εικοσάχρονο και έναν ογδοντάχρονο, θα δείτε ότι η απόκλιση του ογδοντάχρονου είναι πολύ μεγαλύτερη. Του επιτρέπεται, δηλαδή, ένα μεγάλο εύρος που, από την πλευρά του εικοσάχρονου, είναι καθαρή παράνοια.
Εξ ου και η δυσκολία των γενεών να συνεννοηθούν. Δηλαδή, ο ογδοντάχρονος έχει ενσωματώσει έναν τεράστιο αριθμό αντιφάσεων και δεν τον ενοχλούν πια. Ο νέος, που έχει ακόμη καθαρή αυτή τη ματιά — το βλέπω στους φοιτητές μου αυτό — «μα αυτό είναι στραβό», σου λέει. «Μα αυτό που κάνει ο τάδε πολιτικός είναι στραβό».
Εκείνος πια δεν το καταλαβαίνει ότι είναι στραβό. Το θεωρεί ότι είναι μέσα στα όρια της ανθρώπινης λογικότητας και ύπαρξης.
Γενικά, κάνουμε πράγματα παράλογα. Και όλοι όσοι έχουν επαφή με ανθρώπους, το πρώτο πράγμα που διαπιστώνουν — εμείς, ο γέροντας περισσότερο από εμένα, αλλά και εγώ — είναι ότι, συνέχεια, κάθε τόσο, τηλέφωνα, e-mails, συνεχώς:
«Με εγκατέλειψε ο άντρας μου», τον οποίο αυτή είχε εγκαταλείψει, χωρίς να το ξέρει, προηγουμένως, για δύο δεκαετίες. «Με εγκατέλειψε η γυναίκα μου», την οποία ο ίδιος είχε περιφρονήσει όσο μπορούσε περισσότερο και όσο μπορούσε πιο τέλεια, διότι όφειλε να τον ακολουθεί, για κάποιο λόγο που δεν μπορούσε να εξηγήσει κανένας από τους δυο.
Τα παιδιά, οι σχέσεις μεταξύ τους, με τους γονείς. Ολόκληρη η ανθρώπινη κοινωνία.
Λοιπόν, και βλέπετε ότι η μόνη απάντηση — προσέξτε εδώ τώρα — του Θεού, εν Χριστώ, σε όλο αυτό το αλαλούμ, η μόνη απάντηση, η μόνη απάντηση που έχει να δώσει, είναι η ίδια απάντηση που έδωσε στον Μεγάλο Ιεροεξεταστή, στην αφήγηση του Ντοστογιέφσκι.
Ξέρετε ποια ήταν αυτή η απάντηση; Όταν τον κατηγορεί ο Μεγάλος Ιεροεξεταστής και του λέει ότι είσαι ανόητος, ότι δεν άκουσες το «πανσόφως πνεύμα» — τον διάβολο εννοεί — που σου είπε ότι αυτοί οι άνθρωποι θέλουν ξύλο, μυστήριο για να τρομάζουν και θαύμα για να τους ανταμείβεις, και μετά πάλι ξύλο.
Και θέλουν υποταγή, και θέλουν γκουλάγκ, και θέλουν ακριβώς αυτό το πράγμα που τους δίνουμε εμείς: να τρομάζουν και να φοβούνται κάθε στιγμή και να μην έχουν πουθενά να καταφύγουν, αλλά να τους ποδηγετούμε, να τους κάνουμε να είναι «λογικοί» πίσω από τον Στάλιν, πίσω από τον Χίτλερ.
Υπρχει αυτή η φιλοδοξία: να κάνω το ανθρώπινο πλάσμα τελείως απαλλαγμένο από αντιφάσεις. Καθαρός ορθολογισμός. Θα το κάνω να σκέπτεται έτσι. Αν δεν σκέπτεται έτσι, θα το κάψω.
Εσύ γιατί απλώς αγαπάς και περιμένεις, του λέει, με ελευθερία, εξήντα, εβδομήντα, ογδόντα, εκατό χρόνια τον κάθε άνθρωπο και χιλιάδες χρόνια την ανθρωπότητα να ωριμάσει, και από αγάπη κι αυτή να ωριμάσει την αγάπη τη δική σου και να ξεπεράσει τις αντιφάσεις αυτές, επειδή αγαπά και επειδή θα γίνει σαν κι εσένα, και επειδή θα γίνει ανιδιοτελής και θα μάθει να βγαίνει από τη φιλαυτία και από τον συλλογικό αυτό εγωισμό;
Πώς το λες αυτό; Δεν θα γίνει ποτέ. Αυτή η ίδια, του λέει, αύριο θα σε κάψει. «Το πρωί θα σε κάψω αύριο».
Ενενήντα χρονών ο Μεγάλος Ιεροεξεταστής της Σεβίλλης. «Αύριο θα σε κάψω». Και αυτοί οι ίδιοι, του λέει, που ευεργέτησες πριν λίγες μέρες — γιατί είχε προλάβει ο Χριστός να εμφανιστεί και να ευεργετήσει — αυτοί οι ίδιοι θα ανάψουν τη φωτιά. Αυτοί οι ίδιοι θα την τροφοδοτούν για να καείς.
Λοιπόν, ακούς;
Και ενώ του μιλάει για ώρα, ο Χριστός δεν λέει τίποτα. Τίποτα, τίποτα, τίποτα.
Και όταν τελειώνει, αρχίζει και του φωνάζει έξαλλος: «Δεν θα πεις κάτι; Δεν θα πεις τίποτα; Πες κάτι για όλα αυτά».

Και τι κάνει; Ξέρετε;

Πλησιάζει τον Ιεροεξεταστή και τον φιλάει στο στόμα. Και εκείνος τρελαίνεται. Παθαίνει σοκ. Διαλύεται όλο το σύμπαν μέσα του.
Γιατί την αγάπη, όταν την αντιμετωπίζεις — την πραγματική αγάπη — καταρρέεις. Καταρρέεις. Τελείωσε. Διαλύεσαι. Δεν υπάρχει δύναμη μεγαλύτερη από την αγάπη.
Αυτή την αγάπη, την ανιδιοτελή. Και τι κάνει; Έξαλλος ανοίγει την πόρτα και του λέει: «Φύγε. Φύγε. Φύγε». Δεν μπορεί να σε κάψει. Φύγε. Δεν μπορεί να τον κάψει πια. Φύγε. Μόνο φύγε. Μόνο φύγε. Μόνο φύγε, γιατί μου θυμίζεις την κόλαση που έχω μέσα μου με αυτό που είμαι.
Και ο Χριστός, ήσυχα, βγαίνει από την πόρτα και χάνεται στη νύχτα. Καταλάβατε;
Αυτό είναι. Αυτό είναι. Δεν είναι εύκολο να το καταλάβετε. Ούτε εσείς ούτε εγώ. Δεν είναι εύκολα τα πράγματα αυτά. Γιατί, σας είπα, αλλιώς ξέρουμε τον Χριστό. Φροντίζει ο διάβολος να μας τον μάθει αλλιώς. Βέβαια, εντελώς αλλιώς από τα Ευαγγέλια.
Εντελώς αλλιώς. Και τον παρουσιάζει — όπως όλοι ξέρετε — σαν κάποιον επίβουλο της ευτυχίας μου. Δεν με αφήνει να απολαύσω. Δεν με αφήνει στην τρέλα μου. Δεν με αφήνει στη συμφορά μου. Και μάλιστα να είμαι υπερασπιστής στη συμφορά μου, ενάντια στους άλλους.
Δεν έχουν και αυτοί δικαίωμα να είναι παλαβοί σαν εμένα; Και αντιφατικοί και δεν ξέρω τι άλλο; Όχι, αυτοί δεν το έχουν. Μόνο εγώ το έχω. Μόνο εγώ το έχω. Εμένα θα το υπερασπιστείς από το πράγμα και θα μπεις στο δικό μου δρόμο και στο δικό μου σχέδιο ζωής.
Α, εδώ είναι όλο το θέμα.
Και πού φτάνει αυτή η αγάπη του Θεού; Στο άπειρο.
Όλοι οι πνευματικοί το ξέρουν αυτό. Πας και εξομολογείσαι στον πνευματικό δέκα χρόνια, είκοσι χρόνια, τριάντα χρόνια, σαράντα χρόνια — τα ίδια πράγματα. Στην αρχή, την πρώτη και τη δεύτερη φορά, νομίζεις ότι αυτό ήταν, ότι θα σταματήσεις να τα κάνεις.
Παραδόξως, όμως, επειδή κουβαλάς μέσα σου πάρα πολλή ιδιοτέλεια και πολύ μεγάλη φιλαυτία, συνεχίζεις να κάνεις τα ίδια. Και λες στον πνευματικό τα ίδια πράγματα για χρόνια.
Και τι κάνει ο πνευματικός; Στο όνομα του Χριστού βάζει το πετραχήλι το ευλογημένο στο κεφάλι σου, για δεύτερη φορά, για χιλιοστή φορά, με ευχή. Και φεύγεις ελεύθερος σαν πουλί. Για μυριοστή φορά.
Ποιο σύστημα ηθικής θα τα άντεχε αυτά;
Διαβάστε τον Αριστοτέλη να δείτε. Η ηθική θέλει ανταπόδοση, σου λέει. Ποινή. Το σύστημα έτσι λειτουργεί. Πέρασες με κόκκινο; Θα σου πάρουν το δίπλωμα τόσες μέρες. Τέρμα.
Δεν μπορείς να πας στον διοικητή της αστυνομίας και να πεις: «Ξέρεις, εγώ…». Δεν γίνεται αυτό το πράγμα.
Εντάξει, μπορεί να γίνει σε ανθρώπινο επίπεδο μια φορά. Θυμάμαι μια φορά, με είχε πιάσει η τροχαία και εμένα, και πήγα να δω τι τρέχει. Και πέφτω στο εξής απίστευτο θέαμα: ήταν μια κυρία και έλεγε ο αξιωματικός υπηρεσίας: «Μα είναι το τρίτο στη σειρά. Και όχι μόνο αυτό, αλλά βλέπω ότι το ένα είναι καλύτερο από το άλλο».
Και βλέπουμε, λοιπόν, ότι ο Χριστός, στην κυριολεξία, 77.500 φορές την ημέρα συγχωρεί τον άνθρωπο.
Καταλαβαίνετε γιατί υπάρχει κόλαση; Καταλαβαίνουμε γιατί υπάρχει κόλαση ή όχι;
Κόλαση υπάρχει γιατί υπάρχει ένα πέλαγος αγάπης και ένα πέλαγος συγγνώμης. Γι’ αυτό λέει ο Μέγας Ισαάκ ο Σύρος: «Μέγα εστί το της αγάπης κολαστήριον». Μεγάλη είναι η κόλαση της αγάπης.
Γιατί ακριβώς αγαπάς έτσι. Δεν το καταλαβαίνεις, όμως. Νομίζεις ότι σου χρωστάει κάποιος κάτι. Ποιος σου χρωστάει; Τι σου χρωστάει; Ποιος μας χρωστάει οτιδήποτε;
Ήρθαμε στη ζωή επειδή μας το χρωστούσε κάποιος; Δώρο είναι. Δώρο είναι όλα τα πράγματα. Η υγεία, η ύπαρξη, ο χρόνος, το ότι είσαι εδώ αυτή τη στιγμή και μπορείς και μιλάς και ακούς — όλα ένα τεράστιο δώρο είναι. Καταλάβατε;
Και έρχονται και τα δώρα της συγγνώμης, για μένα συγκλονιστικά, που δεν υπάρχουν πουθενά αλλού. Δεν τα βρίσκεις ούτε στην αρχαία θρησκεία. Καθόλου.
Παρέβηκες έναν νόμο του σύμπαντος; Θα πεθάνεις. Θα πληρώσεις. Δεν υπάρχει μετάνοια. Δεν υπάρχει «δεν ήξερα». Δεν υπάρχει «δεν έβλεπα». Δεν υπάρχει «δεν άκουσα».
Δεν υπάρχει. Καταλάβατε; Εδώ υπάρχει. Εδώ μιλάει ο Θεός ο ίδιος και εμφανίζεται να σέβεται το γεγονός ότι είμαστε δημιουργημένοι από το μηδέν. Δηλαδή το κουβαλάμε μέσα μας.
Λίγο να κοιτάξεις πίσω σου — να το μηδέν. Πάει να έρθει και φρακάρεις. Αυτή η άπειρη διαθεσιμότητα που συγκλονίζει, και όλη αυτή η εβδομάδα, η Μεγάλη Εβδομάδα, είναι πραγματικά όχι μεγάλη — είναι τρισμέγιστη.
Γιατί φανερώνει έναν Θεό ο οποίος παραδίδεται όχι στη μεγαλοπρέπεια — που δεν υπάρχει — ούτε στη σοφία μου, αλλά ακριβώς στην ευτέλειά μου, στη τεράστια ευτέλειά μου.
Και παραδίδεται και με σώζει μέσα από αυτή την ευτέλεια. Μπαίνει στον θάνατο που εγώ του επιβάλλω, στο μαρτύριο που εγώ του επιβάλλω. Και το μαρτύριο αυτό, σκεφτείτε, είναι περισσότερο υπαρξιακό και πνευματικό. Δεν είναι ο Χριστός που υποφέρει απλώς σωματικά. Όχι. Σκεφτείτε πόσο υποφέρει — αυτό που έχω πει σε μια άλλη ομιλία — ως προς τη μοναξιά. Η μοναξιά του Χριστού είναι το πιο μεγάλο πράγμα από όλα, ως άνθρωπος. Το μέγιστο.
Και τη στιγμή που τον εγκαταλείπουν όλοι, κάνει τη μέγιστη κίνηση αγάπης. Ποια είναι αυτή; «Θεέ μου, Θεέ μου, ἱνατί με ἐγκατέλιπες;»
Εκείνη τη στιγμή, παρατηρούν οι Πατέρες, ταυτίζεται τελείως με τη βούρλα και τη ζούρλα που έχει απέναντί του — με εμένα.
Και λέει: αυτοί οι καταπεπτωκότες, αυτά τα σκουπίδια, αυτά τα σκουλήκια — αυτή τη στιγμή είμαι εγώ. Είμαι εγώ. Μην με ξεχωρίζεις από αυτούς. Αυτά τα γεγονότα παίρνουν μια ολόκληρη ζωή για να τα καταλάβει κανείς. Φυσικά, όταν τα καταλάβεις, αλλάζει τελείως η προοπτική. Σας είπα: το χειρότερο πράγμα που έχει γίνει στον κόσμο είναι η παρεξήγηση του Χριστού.
Δούλεψαν γι’ αυτό άρρωστοι άνθρωποι σε πολλές γενιές. Πολλοί από αυτούς είναι σαν και εμένα και φορούν ράσα — από άγνοια, από σκοτάδι, από ανικανότητα. Πολλοί από αυτούς εμφανίζονται συνέχεια και στο διαδίκτυο και υπερασπίζονται έναν Θεό ο οποίος είναι πολύ άτεγκτος και πολύ κακός και περιμένει.
Και μάλιστα όλους εμάς μας βλέπει ως δυνάμει αιρετικούς. Και ανάβουν μια φωτιά μεγάλη — αυτοί οι τύποι που ελέγχουν τους πάντες διαδικτυακά, επισκόπους, καθηγητές, αρχιπατριάρχες — και τα ξέρουν όλα αυτοί, και για κάποιο λόγο έχουν την «καθαρή» ορθοδοξία στα χέρια τους.
Βέβαια, αν έκανε έτσι ο Χριστός, θα μας είχε κάψει όλους. Θα είχε πει αμέσως να κατέβουν μυριάδες αγγέλων και να στήσουνε σαράντα πέντε χιλιάδες σταυρούς και να ανεβείτε όλοι εσείς επάνω.
Διότι κανένας σας δεν κράτησε τη διδασκαλία μου καθαρή και πλήρη. Έτσι θα έκανε; Πιστέψτε με, δεν θα έκανε έτσι.
Αν σκεφτόταν όπως εμείς. Εμείς παίρνουμε λίγο ορθοδοξία. Κάνουμε κανένα δύο μετάνοιες. Μετά αποφασίζουμε ότι γίναμε Άγιοι και τέλειοι και παίρνουμε το μικρόφωνο στα χέρια και καταδικάζουμε τους πάντες και τα πάντα. Και μάλιστα ακόμα δαιμονικότερα ψάχνουμε να βρούμε κανένα λεξίδιο όπως ακριβώς κάνανε οι Φαρισαίοι στον Χριστό. Να βρούμε κανένα λεξίδιο στραβό για να το απομονώσουμε και να πούμε ότι ο τάδε αιρετικός και ο τάδε πλανημένος. Και εγώ, αυτοί οι άνθρωποι, αν δεν είναι ψυχοπαθείς, θα λάβουν μεγάλο κρίμα. Αν είναι ψυχοπαθείς, μερικώς δικαιολογούνται. Αν δεν είναι, κάνουν το έργο του διαβόλου μέσα στην εκκλησία. Αλλά νομίζουν ότι κάνουν το έργο του Θεού. Όπως και οι άλλοι, βέβαια, οι οποίοι τα θεωρούν όλα και τα πετάς στα σκουπίδια, οι άλλοι άκροι. Και λένε ότι ο Χριστός είναι ένας καθυστερημένος, ελαφρός, αλλά πάντως, κατά κάποιο τρόπο, αποδεκτός, ηθικός διδάσκαλος. Μα καμιά εντολή του Χριστού δεν μπορεί να τηρηθεί. Όλες οι εντολές του Χριστού είναι υπερβολικές, όπως είναι υπερβολικός ο ίδιος. Και τις στηρούμε μόνο με τη χάρη του Αγίου Πνεύματος. Χωρίς αυτή τη χάρη δεν μπορούμε να είμαστε δήθεν απολύτως ηθικώς άμεμπτοι, όπως λέγανε παλαιότερα. Και να είσαι άμεμπτος, ηθικός, ο Άγιος Πατήρ Επιφάνιος Θεοδωρόπουλος, ο μεγάλος αυτός Άγιος, που δεν έγινε ακόμα Άγιος, έλεγε «Αγίους γνώρισα, απαθείς όχι». Ακόμα και Άγιοι, κρατούσα, Θεός επιτρέπεται να έχουν ελαττώματα πάνω τους και να έχουν και προβλήματα, μερικές φορές για να ταπεινώνονται αυτοί οι ίδιοι. Δεν ξέρω αν μπορούμε να καταλάβουμε πόσο μέγα γεγονός είναι αυτή η αγάπη του Χριστού που μας διατίθεται. Αλλά όσοι το καταλάβουν, αυτοί καταλαβαίνουν και τι είναι η Εκκλησία και γιατί πάμε και κοινωνάμε. Ορδές σήμερα κοινώνησαν και καλά κάνατε. Ήρθατε και κοινωνήσατε. Αν ήταν εκεί ένας με διορατικό χάρισμα, πρωτού κοινωνήσετε όμως, θα έλεγε «εσύ…» μπλα μπλα μπλα στα αυτοί, θα έφευγε. «Εσύ, όπως το είπα εγώ μια φορά, χωρίς να έχω το χάρισμα, πριν από πολλά χρόνια μου, νέος παπάς και πήγα σε ένα χωριό. Πάσχα και όταν έφτασε η ώρα της Θείας Κοινωνίας, θεώρησα καλό, εν τη απειρία μου κι εγώ, να πω στον κόσμο «κοιτάξτε ήταν χωριάτες, ένα μακρινό χωριό». Με έστειλαν τότε τους πότες μου «πήγαινε εκεί μωρέ, κάνουν Πάσχα, σε παρακαλώ πήγαινε εκεί». Λοιπόν, πήγαμε εκεί, επεισοδιακό το ταξίδι και η λειτουργία, αλλά τέλος πάντων φτάσαμε στο μετα φόβου. Πριν λοιπόν βγω με το δισκοπότηρο τους λέω το εξής, τραυματισμένοι όλοι για να κοινωνήσουνε. «Λοιπόν, κοιτάξτε λέω τώρα, Πάσχα έχουμε σήμερα, θα κοινωνήσετε, συγχωρείστε από καρδιάς ο ένας τον άλλον, τα μικροπράγματα που έχετε». Τι ήταν να το πω, αμέσως γυρίζουνε και φεύγουνε. Το πήραν κατά γράμμα. Ο παπάς λέει ότι πρέπει να συγχωρήσω τον Μπαρμπαγιώργο και μετά να κοινωνήσω. Σιγά να τον συγχωρήσω, διότι αυτός πριν από 30 χρόνια το μοσχάρι του πάτησε έτσι το φράχτη μου και μετά το γαϊδούρι του έφαγε το κλήμα μου. Και γυρίσανε όλοι και φύγανε και δεν κοινώνησε κανένας. Απίστευτο.
Και λέω ο παπάς, πρόσεχε τι λες. Από εδώ και πέρα είχαν συνέπεια. Αγνοί άνθρωποι, απλοί άνθρωποι. Σκεφτείτε λίγο ότι όλοι αυτοί που δεν έχουν την απλότητα, όπως είμαστε εμείς, και λέμε μέσα στον Θεό, κοίταξε εγώ μπορεί να έκανα κεινό και τα άλλο και τα άλλο, αλλά είμαι δικαιολογημένος. Είναι αυτό, έρχομαι. Τουλάχιστον να πεις το έκανα κεινό και κεινό και συντρίβομαι και συγχώρησα, παρά τα αυτά έρχομαι. Να πεις και συνμετάνοια δηλαδή. Αυτό το δέχεται ο Θεός. Αλλά το λέμε αυτό ή λέμε άντε Πάσχα σήμερα, ας ανοίξω το στόμα μου και πληρωθήσετε πνεύματος. Όλα συγχωρημένα, όλα. Και αναλαμβάνω μάλιστα και του Θεού το μέρος, ακούς μερικές φορές, γιατί και εγώ έχω χρόνια ο παπάς και τα έχω ακούσει όλα, και λένε, έλα μου ρε παπά και εσύ τα άλλα τα συγχωρεί ο Θεός, τι είναι αυτά τώρα που μου λες εσύ. Και έχει απατήσει την γυναίκα του με τριάντα δύο άλλες. Και το θεωρεί ότι είναι μια ζωή ας πούμε, την απατούσε όσο μπορούσε περισσότερο. Τι είναι αυτά τώρα, επειδή έχει ο ίδιος πορωθεί. Είπα σε ένα τέτοιο μια φορά, δεν μου λες λέω. Της το είπες ποτέ. Ο πα πα πα λέει δεν είπα. Πώς θα το πω, λέγεται αυτό. Δεν λέω αλλά την ημέρα της κρίσεως. Τον πόνο αυτό θα δοκιμάσεις, που προξενείς στον άλλο και θα φανερωθεί. Μετά το θάνατο θα πονέσουμε όλο τον πόνο που προξενήσαμε στους άλλους. Αυτό είναι η κόλαση. Αμέσως είναι το θάνατο, αλλά είναι λίγο αργά τότε. Γι' αυτό υπάρχει η μετάνοια πριν από το θάνατο. Όπου ο άνθρωπος αναλαμβάνει να διαλευκάνει ξανά το βάπτισμα και να σταθεί όχι τέλεια. Όχι τέλεια. Το τέλεια δεν υπάρχει. Να σταθεί με κάποια συνέστηση. Κάποια μετάνοια. Κάποιο αυτοέλεγχο. Πάμε στο θάνατο χωρίς κανένα αυτοέλεγχο. Ξέρετε τι φοβερό πράγμα είναι αυτό. Εκτός ότι εξασφαλίζεις μια δυστυχισμένη ζωή. Εξασφαλίζεις και ένα πολύ δυστυχισμένο θάνατο. Και από λίγο και πέρα μετά. Γιατί υπάρχει το μετά. Σήμερα το ξέρουμε επιστημονικά ότι υπάρχει το μετά. Γνωρίζουμε ότι υπάρχει το μετά. Πολλοί άνθρωποι πήγαν και γύρισαν. Και ξέρουμε. Πήγαν και κάποια στιγμή τους είπε κάποιος πήγαινε πίσω εσύ. Και έγινε αυτό και κατ' οικονομία Θεού. Γιατί συναντάτε σε όλες τις θρησκείες και σε όλα τα μήκη τα πλάτη της γης. Οι μεταθανάτιες εμπειρίες. Λοιπόν. Και έχουμε και επιστημονική σήμερα κατοχύρωση για μερικά από αυτά τα πράγματα. Αλλά δεν είναι αυτό το θέαμα σήμερα. Αλλά και να μην υπήρχε αυτό. Η ζωή που κουβαλάς σήμερα. Όταν είναι πονεμένη. Συνήθως είναι πονεμένη γιατί. Γιατί σου επιστρέφει το πόνο που προκαλείς. Πολύ σπάνια να βρεθεί άνθρωπος ο οποίος δεν έχει προκαλέσει ποτέ πόνο και να υποφέρει μόνο. Αυτό είναι σπάνιο. Εξαιρετικά σπάνιο. Αλλά και πάλι δεν είναι αδύνατο να βγει από εκεί μέσα. Καθόλου. Ίσα ίσα. Σε αυτούς δίνεται η μεγάλη χάρη ο Θεός. Σε αυτούς δίνεται η πολύ μεγάλη χάρη και μεγάλες δωρεές όταν το κάνουν συνειδητά και για χάρη Του. Λοιπόν. Μα ο Θεός, ο Θεός. Ο Χριστός είναι ο Θεός. Είναι ο ίδιος. Είναι ένα με το του Πατρός. Ένα Άγιο Πνεύμα Του. Πώς θα, τι νόημα έχει αυτή η εγκατάλειψη. Γιατί η Εσφαλία μιλάει καθαρά ως άνθρωπος. Δηλαδή ο Θεός ως άνθρωπος ταυτιζόμενος με την ανθρώπινη κατάσταση. Ταυτιζόμενος με την ανθρώπινη κατάσταση. Αυτό το λέει. Τελευταία το βρήκα. Εγώ νόμιζα ότι το είχα πει αλλού. Το λέει και ο Άγιος Αδαμασκηνός. Ταυτιζόμενος με την ανθρώπινη κατάσταση. Δηλαδή, πώς να το πω. Να κάνουμε ένα παράδειγμα, φανταστείτε μια παρέα όπου κάποιοι θέλουν να σκοτώσουν ένα παιδί, ένα πέντε νομάτοι ας πούμε και ένα παιδί, γεννηματικά βγάζουν μαχαίρια να τον σκοτώσουν και εκείνη τη στιγμή εμφανίζει το πατέρας του παιδιού αυτού, με μια δύναμη, ξέρω εγώ, ανδρών εκεί έτοιμο να... ναι και ετοιμάζει να τους καθαρίσει αυτούς και λέει το παιδί όχι, όχι είναι φίλοι μου, δεν είναι τίποτα αυτό που έγινε. Και εγώ σαν και αυτούς είμαι, οι ίδιοι είμαστε, δεν είναι καμιά διαφορά. Αυτό πράγμα κάνει εκείνη τη στιγμή. Για μένα αυτό είναι τρομακτικό δηλαδή. Αν σκεφτείτε ότι δεν του δώσαμε την ευκαιρία να νιώσει όμορφα ποτέ.
Ο Χριστός να νιώσει όμορφα μόνο με την Παναγία πρωτοξεκίνησε στη... η ανθρωπότητα δεν του έχει δώσει τίποτα. Δεν του έχει δώσει τίποτα, δεν λέει τίποτα. Ένα πράγμα, και αυτό σας είπα και τα ωσαννά ακόμα, είναι μέσα στην αντίφαση. Αυτή είναι κάτι, υπάρχει, αλλά ταυτόχρονα κάτι περιμένουμε από σένα, κάτι να κάνεις για μας, μέσα στην ιστορία, οικονομικά, ξέρω εγώ, βοηθά να μας θεραπεύσεις, κάτι να κάνεις για μας. Όπως και σήμερα, οι πνευματικοί το ξέρουν αυτό, οι περισσότεροι να το πλησιάζουν, τους πνευματικούς θέλουν βοήθεια. Βοήθεια, όχι να αλλάξουν, προσέξτε, όχι, όχι. Ελάχιστοι είναι αυτοί που μας πλησιάζουν για να μας πούνε, κοίταξε να δεις, ως εδώ και μη παρέκει, είμαι ένα τέρας, δεν μπορώ να συνεχίσω.
Όποιοι μας μιλάνε, φαντάζομαι ο Γιάνντας έχει πολύ μεγαλύτερη εμπειρία, τι μας λένε, τι τραβάω από τον Τάδε, και τι τραβάω από τη Δίνα, και τι μου έκανε η Πεθερά, και τι μου έκανε μια τώρα κυρία μου λέει για τη μάνα της, πόσο τοξική είναι η μάνα της, και πόσο τοξική είναι η μάνα της, και πόσο, και το και λοιπά, και μετά, και εισάγει, συνέχεια αυτό, συνέχεια, συνέχεια, συνέχεια, συνέχεια. Πώς να γλιτώσουμε τους άλλους. Ή ζητούνε, όπως μας έλεγαν οι Άγιοι τώρα, τα θυμάμαι τώρα και ο Πατήρ Πορφύριος και ο Άγιος Παΐσιος και οι δύο, να μας λένε, να μας πλησιάζουν και να θέλουν όφελος, πού έχει χρήματα σωστά, δε χωράφια, έχει λεφτά μέσα εκεί. Να πάω να ψάξω. Ρωτάγανε τον Πατήρ Πορφύριο, εσύ που ψάχνεις τη γη μέσα, δεν ξέρεις. Ποια είναι η κερδοφόρος επιχείρηση, ρώτα για τον Άγιο Παΐσιο. Να βάλω τα άλλα ή να κάνω τα άλλα, να ξεκινήσω εκείνο ή τα άλλο. Ποιο νομίζεις εσύ ότι θα πάρω. Ποιο νομίζεις ότι θα πάρω. Ποια να παντρευτώ.
Δεν σε έχω πει με τον Πατέρ Ιάκωβο, στο τηλέφωνο, χτύπαγε συνέχεια. Ποιο θα πάρω. Ποιο θα πάρω για να είμαι ευτυχισμένος, γιατί ο Θεός έτσι δεν είναι. Θέλω μια σούπερ προσφορά που λέμε, αυτά. Λοιπόν, πόσοι από μας καταλαβαίνουμε έτσι υπάρχει σήμερα κατά τον Χριστό. Και ευχαριστώντας για ό,τι μας έχει δώσει, μας έχει δώσει άπειρα πράγματα. Δωρεές, άπειρες, που δεν μας τις χρωστούσε. Πρέπει να το καταλάβετε, δεν μας χρωστάει κανένας το γεγονός ότι αυτή τη στιγμή είμαστε εδώ και υγιείς και μιλάμε. Δεν μας το χρωστάει κανένας αυτό. Δεν κάναμε τίποτα για κανέναν Θεό εμείς για να μας τα χρωστάει αυτά τα πράγματα. Και ενώ δεν μας χρωστάει κανένας τίποτα, πάμε και γκρινιάζουμε, ω, γιατί δική μου ευχαριστία. Ω, γιατί δική μου αγνωμοσύνη. Ω, γιατί δική μου... Ο άλλος δεν έχει πρόβλημα. Μα έχει! Αλλά για σκέψου να πας σε έναν γιατρό να έχεις καρκίνο και να πας τον αδερφό σου ή τον φίλο σου και να πεις έχει καρκίνο τούτος εδώ. Τούτος έχει καρκίνο. Και εσύ είσαι γεμάτος από μεταστάσεις. Δεν είναι παραφροσύνη αυτό.
Έτσι το κάνουμε εμείς. Έλεγα ότι οι σχέσεις, σε ένα άλλο βίντεο, είναι ο σύγχρονος Καιάδας. Στον Καιάδα ρίχνανε τα παιδιά που ήταν ανάπηρα.
Σήμερα ρίχνουμε ο ένας τον άλλον. Συνέχεια, ως ανεπίδεκτο μετασχέσεων, ανεπίδεκτο, ξέρω γω, αλλαγής, ανεπίδεκτο γενικά, ανεπίδεκτο, ρίχνω μέσα τον άλλον. Απορρίπτουμε τον άλλον με συνοπτικές διαδικασίες, όπως τα στρατόπεδα, τα στρατοδικεία στην εποχή του Εμφυλίου.
Που καταδίκαζαν μπαμ μπαμ μπαμ, στον τοίχο, μπαμ μπαμ μπαμ, στον τοίχο. Έτσι κάνουμε εμείς. Και πολλές φορές οι πνευματικοί είναι αμάρτυρες αυτού του πράγματος.
Και αγωνίζεται ο καημένος ο πνευματικός να σε πείσει ότι κατά βάθος και εσύ λιγάκι φταις. Και μέσα του βλέπει ότι εσύ φταις τελείως. Αλλά άμα σου το πει, εσύ πώς θα φύγεις;
Και δεν θα ξαναπατήσεις ποτέ. «Τι κακός είναι ο πνευματικός σου. Με τρέλανε. Αυστηρός, απαίσιος». Θα πας στον καινούργιο τον άλλον. Ή θα πας στον ψυχολόγο, ο οποίος είναι μελιγάλα, διότι το ακουμπάς.
Μου γράφει τώρα μια κυρία που είναι ψυχολόγος. Τέλος πάντων, δεν θα πω περισσότερα. Το έχω πει: οι κανόνες απαγορεύουν στον ιερέα να πάρει χρήματα στην εξομολόγηση, στην εξαγόρευση.
Στην πνευματική καθοδήγηση δεν μπορεί να πάρει χρήματα. Δεν επιτρέπεται ποτέ, ούτε καν. Γιατί;
Γιατί, άμα έπαιρνε χρήματα, θα γινόταν ένας τέλειος υπηρέτης του ναρκισσισμού μας. Απαγορεύεται να πάρει χρήματα. Γιατί;
Για να πει την αλήθεια. Να σου πει, εντάξει, ναι παιδάκι μου, ναι, αλλά… Σας είπα, κάνουν και οικονομία μεγάλη οι πνευματικοί, διότι, βλέποντας την αλήθεια, αν την πουν όπως έχει, κανένας μας δεν θα τη βαστάξει.
Και θα πούμε: τέρμα. Δεν παίρνει άλλο. Εγώ δεν μπορώ. Η εικόνα του εαυτού μου καταρρέει.
Και ο καλός πνευματικός βέβαια φροντίζει να μην καταρρεύσει η εικόνα του εαυτού σου, το φροντίζει. Γιατί ξέρει ότι δεν μπορείς να βαστάξεις αυτό το πράγμα.
Κοιτάξτε, λοιπόν, τι συμπεριφορά: μας φέρονται όλοι σαν να είμαστε ανάπηροι μέσα στην Εκκλησία. Όπως είμαστε οι πιο πολλοί. Άρρωστοι, να το πω έτσι, αν το «ανάπηροι» σας φαίνεται βαρύ. Άρρωστοι. Και είναι ένα μεγάλο νοσοκομείο. Και έτσι είναι. Για να θεραπευτούμε. Όχι να θεραπεύσουμε τους άλλους.
Αν γίνω εγώ καλά, τότε θα αναγκαστώ να πω… αλλά και πάλι, όποιος ζει καλά, καταλαβαίνει, έχοντας περάσει τα βάσανα που πέρασε, είναι φιλάσθενος με την αρρώστια του άλλου. Το πρόβλημα είναι με εκείνους οι οποίοι είναι άρρωστοι, αλλά νομίζουν ότι είναι καλά και ότι δεν αρρώστησαν ποτέ.
Για να τελειώσω, η μεγάλη αλλαγή στον άνθρωπο ξέρετε πότε αρχίζει; Αρχίζει όχι όταν καταλάβω ότι όλοι είναι κακοί γύρω μου. Αυτό το ξέρουμε όλοι.
Η μεγάλη αλλαγή, η εν Χριστώ αλλαγή, αρχίζει από τη στιγμή που καταλαβαίνεις ότι έχω πρόβλημα, εγώ. Τότε αρχίζει η πνευματική ζωή και τότε αρχίζει και ο αγιασμός του ανθρώπου. Μόνο τότε. Μόνο τότε.
Και στην ώρα του θανάτου δεν θα πάμε να πούμε στον Θεό ότι είμαστε ηθικά τέλειοι, γιατί αυτά είναι κολοκύθια. Μακάρι. Αλλά πρέπει να πάμε μετανοημένοι.
Τι φοβερό πράγμα να είσαι άρρωστος και να ανατρέφεις και την αρρώστια σου, να της βάλεις και δάφνες, να την επιχρυσώνεις και από πάνω, και να απαιτείς και από τον Θεό να σε θαυμάσει για αυτό που είσαι.
Και τους άλλους. Και τον Θεό. Και το Πνεύμα το Άγιο.
Αυτό όμως κάνουμε εμείς. «Τα έκανα όλα τέλεια». Ακούς ανθρώπους καμιά φορά, μιλάς με ηλικιωμένους πολλοί που είναι στα όρια του θανάτου, και σου λένε: όλα τέλεια.
Τίποτα ατελές, βρε παππού; Τίποτα;
Και κείνο τέλειο και τ’ άλλο τέλειο. Τα έκανα όλα εγώ. Δεν λέει καν ότι κάποιος με βοήθησε και τα έκανα, κάποιος με κράτησε στα λογικά μου, κάποιος μου έδωσε την υγεία μου, κάποιος μου έδωσε ευκαιρία. Όχι.
Τα έκανα εγώ. Και δεν υπάρχει το παραμικρό ρήγμα, ρωγμή ας πούμε, τίποτα. Τίποτα.
Τίποτα. Να μην είμαστε έτσι. Λοιπόν. Αυτά

Η ΝΕΑ ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΤΟΥ ΡΑΝΕΡ

Stefano Fontana – Η Νέα Εκκλησία του Karl Rahner -Παρουσίαση 2

 Συνέχεια από Δευτέρα 13 Απριλίου 2026

Stefano Fontana – Η Νέα Εκκλησία του Karl Rahner -Παρουσίαση 2

Αλλά ποιος ήταν αυτός ο Ράνερ; Ποιος ήταν;

Ο Karl Rahner, που πέθανε το 1984, είναι ένας μεγάλος Γερμανός θεολόγος, θεωρούμενος ο σημαντικότερος θεολόγος του περασμένου αιώνα. Πολλοί καρδινάλιοι έχουν διαμορφωθεί από αυτόν και θεολογικά συμμερίζονται την προσέγγισή του. Για παράδειγμα, ο καρδινάλιος Karl Lehmann, που υπήρξε για πολύ καιρό πρόεδρος των Γερμανών επισκόπων, σκέφτεται όπως εκείνος. Ο καρδινάλιος Walter Kasper, που επηρέασε τόσο τις πρόσφατες εξελίξεις γύρω από τη Σύνοδο για τους διαζευγμένους και ξαναπαντρεμένους, είναι ρανεριανός. Όχι μόνο αυτός· και ο αρχιεπίσκοπος Ignazio Sanna είναι ρανεριανός, αλλά και πολλοί άλλοι επίσκοποι.

Και επειδή ο Ράνερ παρουσίασε τη δογματική, την ηθική και γενικά όλους τους τομείς της θεολογίας, δημιούργησε, ας πούμε, μια νέα «σχολαστική». Η θεολογία του ακολουθείται από πολλούς πανεπιστημιακούς καθηγητές και από πολλούς καθηγητές σε ιερατικά σεμινάρια. Μιλάμε, λοιπόν, για μια αυθεντία.

Το 1964 έλαβε αναγνώριση και ευχαριστίες για τη συμβολή του στη Σύνοδο. Τότε δεν είχε ακόμη φανεί πλήρως όλο αυτό που υποστήριζε. Ωστόσο, ποτέ δεν τιμωρήθηκε, ποτέ δεν διορθώθηκε, και η Σύνοδος για τη Διδασκαλία της Πίστης δεν είπε ποτέ τίποτε για τα λάθη του.
Μιλάμε για μια πολύ μεγάλη προσωπικότητα. Δεν είναι κάποιος όπως ο Vito Mancuso, που μπορεί να έχει επιτυχία αλλά δεν έχει διαμορφώσει την Εκκλησία. Μιλάμε για έναν άνθρωπο που έχει επηρεάσει βαθιά την ίδια την Εκκλησία.
Ερχόμενοι τώρα πιο συγκεκριμένα στο βιβλίο: βλέπετε ότι δεν μίλησα πολύ για το ίδιο το βιβλίο, γιατί ήθελα να παρουσιάσω πρώτα το πλαίσιο, την κατάσταση μέσα στην οποία εντάσσεται, λέγοντας ορισμένα πράγματα γρήγορα — και νομίζω ότι έχω ήδη καταχραστεί την υπομονή και την προσοχή σας.
Αφήνω στην άκρη τα φιλοσοφικά ζητήματα· επαναλαμβάνω, αν κάποιος θέλει να μάθει περισσότερα, μπορώ να απαντήσω αργότερα.

Το βασικό σημείο είναι το εξής: ο Θεός δεν αποκαλύπτεται «σχίζοντας» την ιστορία και αποκαλύπτοντας στους ανθρώπους αλήθειες για τα υπερβατικά και για το σχέδιό Του. Αντίθετα, ο Θεός φανερώνεται, αποκαλύπτεται μέσα στην ιστορία, μέσα στην ύπαρξη — δηλαδή μέσα στο πλέγμα των σχέσεων ζωής που ζει κάθε άνθρωπος.

Άρα, ο Θεός αποκαλύπτεται στον κόσμο — και η Εκκλησία είναι μέρος του κόσμου. Ο Θεός αποκαλύπτεται στον άθεο, στους πιστούς άλλων θρησκειών, σε κάθε άνθρωπο.
Γιατί; Επειδή αποκαλύπτεται — πρέπει να χρησιμοποιήσω έναν όρο — «απριορικά», δηλαδή ως η ίδια η προϋπόθεση της εμπειρίας μας. Ο Θεός είναι αυτός που καθιστά δυνατή την εμπειρία μας, την ιστορική μας ζωή. Και μέσα σε αυτές τις ιστορικές εμπειρίες — σχέσεις, λάθη, επιλογές, γεγονότα — εκεί φανερώνεται ο Θεός.
Θα πω και κάτι ακόμη: έχει κάνει περισσότερα η Εκκλησία ή ο επαγγελματικός αθλητισμός για τη φυλετική ενσωμάτωση; Θα σας εξηγήσω: ο επαγγελματικός αθλητισμός — για παράδειγμα το μπάσκετ — ανήκει στον κόσμο. Αν όμως μέσα από αυτόν επιτυγχάνεται η ένταξη λευκών και μαύρων, τότε και εκεί αποκαλύπτεται ο Θεός.
Ο Θεός αποκαλύπτεται και στο επαγγελματικό μπάσκετ, αν αυτό παράγει ενσωμάτωση μεταξύ λευκών και μαύρων, για παράδειγμα στην Αμερική, ίσως περισσότερο απ’ ό,τι μέσα στην Εκκλησία. Η Εκκλησία, λοιπόν, πρέπει να ακολουθεί τον κόσμο εκεί όπου ο Θεός ήδη ενεργεί και όπου ο Θεός βρίσκεται πιο μπροστά από την ίδια την Εκκλησία, έτσι δεν είναι;
Άρα, δεν υπάρχει πλέον διάκριση μεταξύ ιερής και κοσμικής ιστορίας. Για τον Karl Rahner, η ιστορία της σωτηρίας δεν αρχίζει με τον Αβραάμ· υπήρχε πάντοτε. Ο Θεός αποκαλυπτόταν πάντοτε, γιατί αποκαλύπτεται μέσα στην εμπειρία, πριν ακόμη από τη θρησκευτική ή άθεη επιλογή.

Ο άθεος, ας το καταλάβουμε, είναι με τον τρόπο του θρησκευτικός· είναι, με έναν τρόπο, χριστιανός. Ο Ράνερ εισήγαγε την έννοια των «ανώνυμων χριστιανών», δηλαδή ανθρώπων που είναι χριστιανοί χωρίς να το γνωρίζουν ή χωρίς να το δηλώνουν, δεν αυτοαποκαλούνται καν χριστιανοί, αλλά είναι.
Το όριο ανάμεσα στον πιστό και τον άθεο δεν υπάρχει πλέον. Γι’ αυτό ο καρδινάλιος Carlo Maria Martini καλούσε τους άθεους στην επισκοπή, στον καθεδρικό του Μιλάνου, σε μια «έδρα των μη πιστών», γιατί ο Θεός αποκαλύπτεται στους άθεους όχι λιγότερο απ’ ό,τι μέσα στα — ας τα πούμε έτσι — όρια της Εκκλησίας.
Και όλες οι θρησκείες γίνονται φορείς της αποκάλυψης του Θεού.
Με τον Ράνερ καταρρέει η έννοια της ιεραποστολής: ο καθολικός ιεραπόστολος που πηγαίνει σε ιεραποστολικές χώρες (ad gentes, όπως λέγεται) δεν πηγαίνει για να μεταστρέψει, αλλά για να μεταστραφεί ο ίδιος. Οι θρησκείες δεν πρέπει να «καθαριστούν» και να στραφούν προς τον Χριστό, γιατί αυτό θα θεωρούνταν προσηλυτισμός, δηλαδή μια μορφή βίας από τη χριστιανική πλευρά.
Πάνω απ’ όλα, ο Θεός δεν αποκαλύπτεται στις απαντήσεις αλλά στα ερωτήματα. Και αυτό ενώνει όλους τους ανθρώπους, τον άθεο όπως και τον πιστό.

Έτσι, η Εκκλησία δεν πρέπει πλέον να δίνει απαντήσεις· πρέπει να ωθεί, να βοηθά στο να τίθενται ερωτήματα.
Όλοι μας έχουμε συνηθίσει να θεωρούμε την αμφιβολία κάτι αρνητικό για την πίστη, γιατί πιστεύαμε ότι η πίστη είναι κάτι σταθερό. Στη ρανεριανή όμως προσέγγιση, η σταθερότητα της πίστης θεωρείται φαρισαϊκή.
Αντίθετα, πρέπει όλοι να θέσετε υπό αμφισβήτηση την πίστη σας και να αρχίσετε να κάνετε ερωτήματα — και να μην αναζητάτε τις απαντήσεις σε όσα σας λέει δογματικά η Εκκλησία, αλλά να αρχίσετε να βαδίζετε μαζί με τους άλλους, μέσα στον διάλογο, την αποδοχή, την ένταξη, την αλληλεγγύη, χωρίς πλέον να καταδικάζετε καμία συμπεριφορά των άλλων που ίσως θεωρείτε λανθασμένη.
Προχωρήστε, γιατί μέσα σε αυτή την υπαρξιακή, ιστορική πορεία — εκεί αποκαλύπτεται ο Θεός.
Είναι σαν να βγαίνετε το πρωί από το σπίτι και να υπάρχει ένα πλήθος ανθρώπων που προχωρά στον δρόμο. Μπαίνετε κι εσείς μέσα και αρχίζετε να μιλάτε με τον έναν και τον άλλον, προχωράτε χωρίς να ξέρετε πού πάτε, γιατί και αυτό το πλήθος δεν ξέρει πού πηγαίνει. Και εσείς δεν έχετε την αξίωση να πείτε ότι υπάρχει ένας σκοπός, ένας τελικός προορισμός, ότι υπάρχει ο Χριστός που θα ανακεφαλαιώσει τα πάντα κ.λπ.
Αλλά πρέπει απλώς να ζείτε μαζί τους, να συμμετέχετε στη ζωή τους, να δέχεστε τα προβλήματά τους, να τους αποδέχεστε — και μέσα σε αυτό θα είναι ο Θεός που θα ενεργήσει. Αυτή είναι η αντίληψη της σωτηρίας κατά τον Karl Rahner.

Καταλαβαίνετε λοιπόν ότι εδώ το σημαντικό δεν είναι πλέον η γνώση σταθερών αληθειών, βεβαιοτήτων, αλλά η ερμηνεία — η ερμηνευτική. Δηλαδή, ο άνθρωπος δεν μπορεί να ισχυριστεί ότι γνωρίζει τις θεμελιώδεις δομές της πραγματικότητας: ότι ο γάμος ανήκει στη φυσική τάξη — ποιος το είπε; Ότι η έκτρωση είναι πάντοτε εγγενώς κακή — ποιος το είπε; Ότι ο άνθρωπος είναι άνδρας και γυναίκα — ποιος το είπε;
Αυτό το μεταφυσικό βλέμμα, για τον Ράνερ, είναι αλαζονεία, είναι βία, είναι επιβολή ορίων. Αντίθετα, πρέπει να ερμηνεύουμε την πραγματικότητα μέσα στην ίδια την πραγματικότητα.
Έτσι, πώς μπορείτε να πείτε ότι μια συγκεκριμένη κατάσταση — για παράδειγμα ενός ζευγαριού που έχει ξαναπαντρευτεί — είναι αντικειμενικά αμαρτωλή; Δεν μπορείτε, γιατί η λογική δεν σας επιτρέπει να εντοπίζετε τέτοιες «δομές». Μπορείτε μόνο να πλησιάσετε αυτό το ζευγάρι, να το συνοδεύσετε, να ερμηνεύσετε την κατάστασή του, να μπείτε στην ιστορία του, δηλαδή να κάνετε μια πορεία μαζί του.
Αυτό είναι το «μονοπάτι διάκρισης» που πρότεινε ο Walter Kasper: μέσα σε αυτή την πορεία ο Θεός θα αποκαλυφθεί και θα σου δείξει τι πρέπει να κάνεις.

Έτσι, η διδασκαλία περνά σε δεύτερο πλάνο σε σχέση με την ποιμαντική. Πρώτα πρέπει να «προσεγγίσεις» τον άλλον, να μπεις στον κόσμο του — όποιος κι αν είναι αυτός — χωρίς να πεις «όχι». Γιατί αν πεις «όχι» ή «αυτό είναι αμαρτία», δημιουργείς φραγμούς.
Αντίθετα, δεν δημιουργείς γέφυρες αλλά τείχη. Και μόνο αφού μπεις στη ζωή και στην ιστορία του άλλου, τότε ίσως μπορέσεις μαζί του να επανεξετάσεις και τη διδασκαλία. Γιατί η διδασκαλία δεν είναι κάτι που έρχεται «από πάνω» ή «απ’ έξω», αλλά γεννιέται από την πράξη, από την πορεία, από την ποιμαντική.
Έτσι, όχι μόνο ο Ράνερ και ο ρανεριανισμός αρνούνται ότι η ποιμαντική πρέπει να καθοδηγείται από τη διδασκαλία, ούτε απλώς λένε ότι είναι στο ίδιο επίπεδο, αλλά υποστηρίζουν ότι η ποιμαντική πρέπει να είναι πηγή της διδασκαλίας. Γιατί η διδασκαλία δεν είναι σταθερή· ο Ράνερ πιστεύει ότι το δόγμα εξελίσσεται.
Και ο καρδινάλιος Walter Kasper το έχει γράψει ήδη από τη δεκαετία του ’60: ότι το δόγμα εξελίσσεται, αλλάζει με τον χρόνο. Και τι σημαίνει αυτό; Ότι η διδασκαλία ακολουθεί την ποιμαντική· δηλαδή ότι η δράση της Εκκλησίας παράγει και τη διδασκαλία της, και όχι το αντίθετο.

Κλείνω — δεν θέλω να σας κουράσω άλλο.

Ένα τελευταίο κεφάλαιο τιτλοφορείται «Ο Καρλ Ράνερ στην ενορία», γιατί ο στόχος μου ήταν να δείξω ότι ο ρανεριανισμός βρίσκεται παντού: σε πολλές πρακτικές, σε πολλές δραστηριότητες, στον τρόπο με τον οποίο οργανώνονται πολλά πράγματα μέσα στην Εκκλησία.
Το ονόμασα έτσι για να δείξω ότι ο Ράνερ δεν είναι μόνο για ειδικούς· έχει γίνει πλέον καθημερινή πραγματικότητα στη ζωή των κοινοτήτων μας.
Δίνω ένα παράδειγμα: ο Ράνερ λέει αυτά που ανέφερα πριν για τις θρησκείες — και τότε τι γίνεται;
Αντί να οργανώσω ένα συνέδριο σε μια ενορία για τις θρησκείες, για να περάσω τον ρανεριανισμό, τι κάνω; Καλώ μουσουλμάνους στη λειτουργία της Κυριακής, αφήνω τον ιμάμη να μιλήσει από τον άμβωνα, δίνω τη Θεία Κοινωνία — δίνω τη Θεία Κοινωνία σε μουσουλμάνους, όπως συνέβη μετά τη δολοφονία του πατέρα Αμέλ, όταν οι μουσουλμάνοι είπαν «όλοι στη λειτουργία την επόμενη Κυριακή». Και σε εκκλησίες της Τεργέστης τους άφησαν να μιλήσουν από τον άμβωνα και τους έδωσαν τη Θεία Κοινωνία.
Με αυτόν τον τρόπο, χωρίς πολλά συνέδρια, ο ρανεριανισμός περνά στην ενορία, γιατί ο απλός πιστός νομίζει ότι οι δύο θρησκείες — και οι δύο μονοθεϊστικές — είναι περίπου το ίδιο, ότι το Ισλάμ και ο Καθολικισμός είναι το ίδιο πράγμα.
Όπως εκείνος ο εφημέριος στην επαρχία της Βερόνας που είπε: «τώρα όλοι να κοινωνήσετε» και κάλεσε όλους τους παρόντες στην εκκλησία να λάβουν τη Θεία Κοινωνία. Ή όταν τα Χριστούγεννα στον καθεδρικό της Νάπολης έγινε «πίτσα αλληλεγγύης» μέσα στον ναό. Δηλαδή, ο κόσμος μπαίνει μέσα στην Εκκλησία.
Γιατί δίνω αυτά τα παραδείγματα «ρανεριανισμού στην ενορία»; Γιατί ο ρανεριανισμός έχει διαδοθεί πάρα πολύ για δύο λόγους:

Πρώτον, περνά μέσα από την ποιμαντική πράξη. Δεν χρειάζεται να δώσεις στους πιστούς θεολογικά βιβλία· αρκεί να τους κάνεις να κάνουν ορισμένα πράγματα και έτσι εφαρμόζουν τον ρανεριανισμό, τον ζουν — και τελικά αλλάζει και ο τρόπος που βλέπουν την πίστη τους.
Δεύτερον, ο ρανεριανισμός είναι εύκολος και ευχάριστος. Σε κάνει να αισθάνεσαι άνετα μέσα στον κόσμο: «ο Θεός είναι καλός, ο Θεός μας αγαπά όπως είμαστε» — και έτσι όλοι είναι χαρούμενοι. Κερδίζουμε το χειροκρότημα του κόσμου, γεμίζουμε τις πλατείες, περνάμε νόμους. Πόσοι καθολικοί ψήφισαν νόμους για τις ενώσεις; Έτσι νιώθουμε ότι «είμαστε εντάξει».
Ο ρανεριανισμός, λοιπόν, επικρατεί γιατί περνά μέσα από την πράξη — αλλά και γιατί κάνει τον καθολικό να αισθάνεται άνετα μέσα στον κόσμο. Όμως, όταν ο καθολικός αισθάνεται άνετα μέσα στον κόσμο, τότε είναι που γίνεται αιχμάλωτος του κόσμου.
Και γι’ αυτό ο Karl Rahner είναι ο θεολόγος που δίδαξε στον καθολικό να παραδοθεί στον κόσμο.

Σας ευχαριστώ όλους.

Ευχαριστούμε τον καθηγητή Φοντάνα που μας οδήγησε μέσα σε αυτό το τόσο σημαντικό και απαιτητικό θέμα. Τώρα ο λόγος περνά σε εσάς. Σας υπενθυμίζω: σύντομες ερωτήσεις.

Συνεχίζεται με ερωτήσεις

ΟΛΗ Η ΝΕΟΡΘΟΔΟΞΙΑ ΑΠΗΧΕΙ ΤΟΝ ΡΑΝΕΡ. ΑΛΛΑ Η ΦΩΝΗ ΤΟΥ ΡΑΝΕΡ ΣΗΜΕΡΑ ΣΤΗΝ ΟΡΘΟΔΟΞΙΑ ΕΙΝΑΙ Ο ΛΟΥΔΟΒΙΚΟΣ. Η ΑΔΙΑΦΟΡΙΑ ΜΑΣ ΔΕΝ ΘΑ ΠΕΡΑΣΕΙ ΧΩΡΙΣ ΤΙΜΗΜΑ.  Η ΣΗΜΕΡΙΝΗ ΟΡΘΟΔΟΞΙΑ ΕΙΝΑΙ ΠΙΟ ΕΠΙΚΙΝΔΥΝΗ ΑΠΟ ΤΟΝ ΚΑΘΟΛΙΚΙΣΜΟ.

Εξορκιστής Fr. Chad Ripperger: Κατειλημμένοι πολιτικοί, αποκρυφιστική δραστηριότητα και συνομιλία με τον ίδιο τον σατανά 3

Συνέχεια από Τρίτη 7. Απριλίου 2026

Εξορκιστής Fr. Chad Ripperger: Κατειλημμένοι πολιτικοί, αποκρυφιστική δραστηριότητα και συνομιλία με τον ίδιο τον σατανά 3

.....Κάνουμε μόνο έργο εξορκισμού. Δεν κάνουμε ενοριακή δουλειά. Ξέρεις, κάνω δημόσιες διαλέξεις, αλλά κυρίως σε αυτόν τον συγκεκριμένο τομέα, για να ενημερώνω τον κόσμο για το τι μπορούν να κάνουν για να προστατευτούν.....

Fr. Chad:
Έτσι κάπως μπλέχτηκα σε αυτό. Και κάνω εξορκισμούς εδώ και περίπου 18 χρόνια.
Tucker Carlson:
Όταν ξεκινήσατε, είπατε ότι υπήρχαν πέντε ικανοί εξορκιστές; Πόσοι υπάρχουν τώρα στις ΗΠΑ;
Fr. Chad:
Λοιπόν, αυτή τη στιγμή υπάρχουν πιθανώς γύρω στους 130 με 140 εξορκιστές που έχουν οριστεί ή διοριστεί από τους επισκόπους τους.
Αλλά από αυτούς τους 140, ίσως μόνο 20 με 25 θα ένιωθα άνετα να στείλω κάποιον, γνωρίζοντας ότι θα λάβει τη βοήθεια που πραγματικά χρειάζεται. Γιατί ιστορικά στην Καθολική Εκκλησία αυτό γινόταν μέσω καθοδήγησης (mentorship). Έτσι, παρόλο που έχω γράψει ένα βιβλίο για τη διαβολική επιρροή, αυτό είναι η ακαδημαϊκή πλευρά.
Αλλά πρέπει να παρακολουθήσεις συνεδρίες και να δεις πώς πραγματικά πρέπει να χειριστείς αυτές τις περιπτώσεις, γιατί ουσιαστικά χειρίζεσαι κάτι σαν νιτρογλυκερίνη, ξέρεις. Μπορείς να τους πεις «μην κάνεις αυτό, μην κάνεις εκείνο», αλλά πρέπει να το δουν στην πράξη. Και έτσι υπήρχε καθοδήγηση.
Αυτή όμως κατέρρευσε τη δεκαετία του ’50, όπως είχαμε αναφέρει πριν. Και τώρα προσπαθούμε να την επαναφέρουμε. Έτσι, πολλοί από αυτούς δεν είχαν καλή καθοδήγηση, και γι’ αυτό είναι τόσο λίγοι όσοι είναι πραγματικά πολύ ικανοί σε αυτό.
Tucker Carlson:
Κλινικοί εξορκιστές.
Fr. Chad:
Κάπως έτσι, ναι.
Tucker Carlson:
Δηλαδή, ενεργοί.
Fr. Chad:
Ναι, σωστά.
Tucker Carlson:
Ακούγεται σαν μια δυνητικά επικίνδυνη δουλειά.
Fr. Chad:
Ναι. Ωραία παρατήρηση.
Ο τρόπος που λειτουργεί είναι ο εξής: η Εκκλησία έχει κάτι που λέγεται prenotanda ή «σημειώσεις», που είναι βασικά μια σειρά από «πρέπει» και «δεν πρέπει». Αλλά μέρος της καθοδήγησης είναι και η εκπαίδευση. Υπάρχουν κάποια όρια. Αν μείνεις μέσα σε αυτά και δεν τα ξεπεράσεις θεολογικά κάνοντας κάτι ανόητο ή λάθος, είσαι σχετικά ασφαλής.
Δεν σημαίνει ότι δεν θα φας και μερικά χτυπήματα. Μπαίνεις σε ένα ρινγκ πυγμαχίας, έτσι; Και γι’ αυτό συχνά θα σε επηρεάσουν με σκέψεις ή θα κάνουν πράγματα για να επηρεάσουν την υγεία σου κ.λπ.
Γι’ αυτόν τον λόγο η Αδελφότητα Ιερέων που ίδρυσα είναι ημι-στοχαστική (semi-contemplative). Προσευχόμαστε τρεις έως τέσσερις ώρες την ημέρα. Και προσευχόμαστε κυρίως, εκτός από το να διατηρούμε την ενότητα με τον Χριστό — γιατί όσο μένεις με τον Χριστό, είσαι ασφαλής.
Όταν προσπαθείς να κινηθείς μόνος σου ή νομίζεις ότι εσύ απελευθερώνεις τους ανθρώπους και όχι ο Χριστός, τότε θα μπλέξεις σοβαρά.
Έτσι, προσευχόμαστε τρεις με τέσσερις ώρες και αυτό καλύπτει όλα τα είδη διαβολικής επιρροής, από τον απλό πειρασμό μέχρι την καταπίεση και την εμμονή, ώστε να παραμένουμε προστατευμένοι. Έχουμε συγκεκριμένες προσευχές που δημιουργούν προστασία, κρατώντας μας κάτω από τον Χριστό.
Αν μείνεις στα όριά σου, είσαι σχετικά ασφαλής. Δεν σημαίνει ότι δεν θα δεχτείς επιθέσεις, αλλά τα καλά νέα είναι ότι τα πρώτα δύο χρόνια είναι τα χειρότερα.
Και ο λόγος είναι ότι οι δαίμονες δοκιμάζουν κάθε αδυναμία σου — και τις γνωρίζουν, γιατί σε παρακολουθούν όλη σου τη ζωή. Θα αρχίσουν να «σκαλίζουν» τις ηθικές σου αδυναμίες ή ψυχολογικές τάσεις που δεν είναι υγιείς.
Πρέπει λοιπόν να τις διορθώσεις πολύ γρήγορα, αλλιώς θα σε καταβάλουν. Έχω δει πολλούς ιερείς που έγιναν εξορκιστές χωρίς να το κάνουν αυτό και τελικά κατέρρευσαν.
Tucker Carlson:
Το πιστεύω.
Fr. Chad:
Γι’ αυτό πρέπει να μείνεις στα όριά σου και να κάνεις ό,τι μπορείς για να εξαλείψεις κάθε ελάττωμα — πνευματικό, ηθικό ή άλλο.
Tucker Carlson:
Μου είναι πολύ προφανές ότι οι δαιμονικές δυνάμεις στοχεύουν την χριστιανική ηγεσία.
Fr. Chad:
Ναι.
Tucker Carlson:
Γι’ αυτό τόσοι από αυτούς είναι διεφθαρμένοι. Τους λυπάμαι. Και γενικά την ηγεσία — για παράδειγμα, το Κογκρέσο των ΗΠΑ έχει πολύ υψηλότερο ποσοστό προβληματικών προσωπικών ζωών από τον γενικό πληθυσμό.
Fr. Chad:
Σωστά.
Tucker Carlson:
Και αυτό δεν είναι τυχαίο, επειδή έχουν εξουσία. Αυτό έχω παρατηρήσει. Νομίζετε ότι ισχύει;
Fr. Chad:
Νομίζω ότι ισχύει απόλυτα. Όσο για τους χριστιανούς ηγέτες, συχνά ξεκινούν με καλές προθέσεις.
Tucker Carlson:
Ακριβώς.
Fr. Chad:
Αλλά όταν φτάνουν σε θέση εξουσίας, αυτό προσελκύει τους δαίμονες. Γιατί οι δαίμονες, έχοντας αποκοπεί από τον Θεό, δεν έχουν χάρη. Δεν γνωρίζουν καν πώς λειτουργεί η χάρη.
Δηλαδή, δεν ξέρουν τι βοήθεια θα δώσει ο Θεός στους ανθρώπους. Δεν έχουν πρόσβαση σε αυτή τη γνώση. Επίσης μισούν ο ένας τον άλλον.
Tucker Carlson:
Μισούν ο ένας τον άλλον;
Fr. Chad:
Ναι, απολύτως.
Tucker Carlson:
Το κάνουν;
Fr. Chad:
Ναι. Και ως αποτέλεσμα, δεν μπορούν να συνεργαστούν πραγματικά. Ο μόνος λόγος που «συνεργάζονται» είναι επειδή έχουν κοινό στόχο: να μας καταστρέψουν.
Tucker Carlson:
Περιγράφετε ανθρώπους που γνωρίζω.
Fr. Chad:
Θα φτάσω και εκεί.
Οπότε, το μόνο που απομένει στους δαίμονες είναι ότι, επειδή δημιουργήθηκαν σε ανώτερη ιεραρχία, έχουν υψηλή νοημοσύνη. Και η βούλησή τους είναι ανάλογα ισχυρή. Διαφορετικοί δαίμονες έχουν διαφορετικά επίπεδα νοημοσύνης.
Αυτό σημαίνει ότι η βούληση του ενός μπορεί να είναι ισχυρότερη από του άλλου. Και έτσι, στην κόλαση, το μόνο που απομένει είναι η ωμή δύναμη.
Αυτό που συμβαίνει είναι ότι αυτή η δύναμη συνδυάζεται με κακία και ιδιοτελή διάθεση. Έτσι, όταν βλέπεις ανθρώπους να ανεβαίνουν σε θέσεις εξουσίας, αυτό προσελκύει τους δαίμονες. Γιατί ξέρουν ότι, αν μπορέσω να ελέγξω αυτόν τον άνθρωπο, τότε μπορώ ουσιαστικά να χρησιμοποιήσω τη δύναμη που έχει για να προκαλέσω ζημιά ή να καταστρέψω άλλους.
Αυτό σημαίνει δύο πράγματα: όπως είπα, πολλοί χριστιανοί ηγέτες ξεκινούν με καλές προθέσεις. Αλλά όταν μιλάμε για πολιτική ή γενικά για εξουσία, κάποιοι ξεκινούν καλά και μετά διαφθείρονται, επειδή οι δαίμονες αρχίζουν να δρουν.
Όταν αποκτήσεις μεγάλη προβολή, οι δαίμονες θα επενδύσουν πολύ χρόνο και ενέργεια για να σε ρίξουν.
Αλλά υπάρχει και η άλλη πλευρά: πολλές φορές — το έχουμε δει ακόμα και στην Καθολική Εκκλησία — προωθούν τους «λάθος» ανθρώπους σε θέσεις εξουσίας. Ξέρουν ότι αυτό το άτομο έχει κάποιο ελάττωμα. Του «εμπνέουν» την ιδέα: «μπες στην πολιτική», «πρέπει να κυβερνήσεις», «να γίνεις κυβερνήτης».
Έτσι τον ωθούν προς την εξουσία, γνωρίζοντας ότι λόγω της ψυχολογικής του συμβατότητας με αυτούς, μπορούν να τον χειραγωγήσουν και να προκαλέσουν τεράστια ζημιά.
Tucker Carlson:
Αυτό το έχω δει πάρα πολύ.
Fr. Chad:
Ναι.
Tucker Carlson:
Πρέπει να βλέπετε τις ειδήσεις με το στόμα ανοιχτό, γιατί ξέρετε τι συμβαίνει.
Fr. Chad:
Βλέπω τις ειδήσεις από απόσταση, γιατί μοιάζει σχεδόν σαν να βρίσκομαι σε συνεδρία εξορκισμού.
Tucker Carlson:
Αλήθεια;
Fr. Chad:
Ναι. Στην πραγματικότητα, αυτός είναι ένας από τους λόγους… Υπάρχουν δύο πράγματα που ίσως σας ενδιαφέρουν. Έκανα μια σειρά όπου δείχνω ότι ο κομμουνισμός και η διαβολική ψυχολογία είναι ταυτόσημα. Αν αφαιρέσεις το «περιτύλιγμα» — ότι το ένα είναι πολιτικό και το άλλο πνευματικό — τα μοτίβα σκέψης είναι ακριβώς τα ίδια.
Tucker Carlson:
Είναι αλήθεια αυτό;
Fr. Chad:
Ναι, είναι.
Tucker Carlson:
Αξίζει να το εξετάσουμε λίγο αυτό. Μπορείτε να περιγράψετε τι βλέπετε ως κοινό μεταξύ της συμπεριφοράς των δαιμόνων και των Μπολσεβίκων;
Fr. Chad:
Ναι. Το βλέπουμε ακόμα και σήμερα. Οι δαίμονες παρουσιάζουν πάντα τον πειρασμό σαν κάτι υπέροχο — σαν ένα ιδανικό όνειρο. Ότι θα πάρεις ευχαρίστηση, χαρά, ότι όλα θα πάνε καλά.
Αλλά μόλις ενδώσεις στον πειρασμό, τότε αρχίζουν να σε καταστρέφουν.
Το ίδιο ακριβώς συμβαίνει και στον κομμουνισμό: σου παρουσιάζουν ένα ιδανικό όραμα — ότι θα υπάρξει παράδεισος, ότι δεν θα υπάρχει ιδιωτική ιδιοκτησία, ότι το κράτος θα φροντίζει τα πάντα, ότι όλα θα είναι ειρηνικά και χαρούμενα. Και ότι ο καπιταλισμός φταίει για τους πολέμους.
Σου πουλάνε μια ψευδαίσθηση, σε κάνουν να την αποδεχτείς, και μετά σε καταστρέφουν. Αυτό ακριβώς κάνουν και οι κομμουνιστές.
Γι’ αυτό λέω ότι, αν δεις το μοτίβο σε πολιτικούς που είναι σαφώς κομμουνιστές, ξεκινούν ιδεαλιστικά. Αλλά δώσε τους λίγα χρόνια και θα δεις την κακία να εμφανίζεται.
Tucker Carlson:
Ναι — να βλάπτουν ανθρώπους.
Fr. Chad:
Ακριβώς. Και το δικαιολογούν ως μέσο για έναν «καλό σκοπό».
Αυτό είναι ένα μοτίβο που βλέπεις και στους δαίμονες.
Tucker Carlson:
Ναι.
Fr. Chad:
Σε μορφές πειρασμού, όταν προκαλούν εμμονές στους ανθρώπους — η εμμονή είναι όταν πολιορκούν τη φαντασία και τα συναισθήματα σε τέτοιο βαθμό που το άτομο δεν μπορεί να σκεφτεί καθαρά.
Tucker Carlson:
Ποιος δεν το έχει ζήσει αυτό;
Fr. Chad:
Ακριβώς. Και έτσι μπορείς να «παγιδευτείς» σε κάτι και να αποσπάται συνεχώς η προσοχή σου. Συνήθως έχει να κάνει με τη λαγνεία, αλλά όχι πάντα — μπορεί να είναι και η απληστία.
Και συχνά καταλαβαίνεις ότι είναι διαβολικό όταν: αν προέρχεται από σένα, μπορείς να το αποβάλεις και να συνεχίσεις. Αν όμως προέρχεται από δαίμονες, το διώχνεις και επιστρέφει ξανά και ξανά. Είναι μια συνεχής μάχη.
Tucker Carlson:
Όπως ο θυμός προς άλλους;
Fr. Chad:
Ναι. Ή ο φθόνος. Ένα άλλο σημάδι είναι ότι ενεργοποιείται και απενεργοποιείται χωρίς εξωτερικό ερέθισμα. Ξυπνάς το πρωί εξοργισμένος χωρίς λόγο.
Ή ξαφνικά αισθάνεσαι λύπη ή θυμό για κάποιον χωρίς αιτία.
Μια άλλη μορφή είναι όταν επηρεάζουν ανθρώπους ψυχολογικά — βλέπεις, για παράδειγμα, κάποιον να απολύεται χωρίς λόγο, γιατί κάποιος άλλος «πείστηκε» ότι υπάρχει πρόβλημα με αυτόν.
Μετά, όταν φύγει το άτομο, συνειδητοποιείς ότι δεν υπήρχε τίποτα.
Tucker Carlson:
Σαν να έχεις την πιο επιτυχημένη εκπομπή στην τηλεόραση και ξαφνικά σε απολύουν;
Fr. Chad:
Ναι, ακριβώς.
Αυτό δείχνει ότι, όταν κάποιος αρχίζει να πλησιάζει την αλήθεια — ακόμα κι αν του κοστίζει προσωπικά — τότε οι δαίμονες λένε «πρέπει να τον βγάλουμε από τη μέση».
Ο τεχνικός όρος για αυτό είναι «παγίδα» (snare). Δημιουργούν την εντύπωση ότι κάτι δεν πάει καλά με αυτό το άτομο.
Tucker Carlson:
Είναι συναρπαστικό. Συγγνώμη που το έφερα στον εαυτό μου.
Fr. Chad:
Υπάρχει κι άλλο σχετικό με την πολιτική — και ίσως το έχετε δει και στα μέσα ενημέρωσης.
Σε μία περίπτωση που είχα — τη μοναδική μου περίπτωση όπου ο ίδιος ο Σατανάς ήταν ο δαιμονικός κατακτητής — κάτι εξαιρετικά σπάνιο — το κατάλαβα γιατί προσπαθούσε να σκοτώσει τη γυναίκα που κατείχε.
Επί τρεις συνεχόμενες ημέρες τον αντιμετώπιζα σκληρά σε συνεδρίες, και έλεγε συνεχώς ψέματα, ακόμα κι όταν τον έβλαπτε. Όπως είπε ο Χριστός: είναι ψεύτης και φονιάς από την αρχή.
Κάποια στιγμή αποκαλύφθηκε κάτι: στον ουρανό υπάρχουν «αντίπαλοι» (nemeses) των δαιμόνων. Όπως ο Άγιος Μιχαήλ πολεμά τους δαίμονες, έτσι και συγκεκριμένοι άγιοι αντιπαρατίθενται σε συγκεκριμένους δαίμονες.
Για παράδειγμα, ο «Δαίμονας του Μεσημεριού» αντιπαρατίθεται με την Αγία Αικατερίνη της Αλεξάνδρειας, γιατί τον νίκησε κατακτώντας την ανθρώπινη τάση προς την οκνηρία.
Σε αυτή την περίπτωση, ο αντίπαλος του Σατανά ήταν η Joan of Arc.
Κατά τη διάρκεια μιας συνεδρίας εμφανίστηκε — εγώ δεν την έβλεπα, αλλά η κατεχόμενη γυναίκα την είδε — και ο δαίμονας πανικοβλήθηκε εντελώς και άρχισε να τρέχει προς το μέρος μου.
Και τότε κατάλαβα: δεν ερχόταν σε μένα — προσπαθούσε να ξεφύγει από κάτι. Πέρασε από πάνω μου και έτρεξε σε μια γωνία, τρέμοντας.
Μετά τη συνεδρία, ρώτησα τη γυναίκα τι συνέβη, και μου είπε: «Εμφανίστηκε η Ιωάννα της Λωραίνης».
Τόσο πολύ φοβούνται τους αγίους.
Με τον καιρό αποκαλύφθηκε ότι ο λόγος ήταν πως η Ιωάννα της Λωραίνης είναι ο αντίπαλος του Σατανά σε αυτή την περίπτωση, ειδικά ως προς την «προδοσία μέσω φιλοδοξίας».
Προδοσία μέσω φιλοδοξίας. Και ο λόγος που η Joan of Arc είναι ο αντίπαλός του υπό αυτή την έννοια είναι ότι θανατώθηκε από έναν Γάλλο επίσκοπο, ο οποίος είχε ταχθεί με τους Άγγλους για να αποκτήσει υψηλότερη θέση στην Εκκλησία. Δηλαδή διέπραξε προδοσία για να προωθήσει τον εαυτό του.
Και αυτό είναι το στοιχείο της φιλοδοξίας. Είναι μια περιγραφή της συντριπτικής πλειονότητας των πολιτικών σε αυτή τη χώρα.
Tucker Carlson:
Απίστευτο.
Fr. Chad:
Ναι, το βλέπεις παντού.
Tucker Carlson:
Πρέπει να ρωτήσω κάτι πριν το ξεχάσω. Στη γνωστή σκηνή όπου ο Ιησούς εκβάλλει τα δαιμόνια που λέγονται «Λεγεώνα» από τον άνθρωπο στα μνήματα — είναι σε κάποια από τα Ευαγγέλια — και αυτά λένε «στείλε μας στα γουρούνια», και τα γουρούνια πνίγονται. Δηλαδή αυτοκτονούν.
Δύο ερωτήσεις: είναι χαρακτηριστικό αυτού του κόσμου ότι οι δαίμονες καταλαμβάνουν ζώα;
Fr. Chad:
Ναι, μπορούν να καταλάβουν πράγματα. Ο τεχνικός όρος είναι «προσβολή» (infestation), που είναι διαφορετικός από την «κατοχή» (possession).
Η προσβολή είναι όταν μπορούν να εισέλθουν σε σπίτια, κτίρια κ.λπ. Έχω καθαρίσει πολλά σπίτια και χώρους.
Tucker Carlson:
Δηλαδή φυσικούς χώρους;
Fr. Chad:
Ναι. Τους αρέσουν τα πράγματα και οι τόποι. Μπορούν επίσης να εισέλθουν σε άψυχα αντικείμενα.
Γνωρίζω έναν ιερέα που είχε περίπτωση με μικρά ειδώλια — μια διαστρεβλωμένη εκδοχή καθολικών εικόνων — πάνω στα οποία είχε τεθεί κατάρα. Μέσω αυτών μπορούσαν να επηρεάζουν ανθρώπους.
Τα έβαλε σε μια σακούλα στο αυτοκίνητό του και, καθώς οδηγούσε, βρέθηκε κάτω από ένα φορτηγό. Το αυτοκίνητο καταστράφηκε ολοσχερώς — εκτός από το σημείο όπου καθόταν.
Tucker Carlson:
Απίστευτο.
Fr. Chad:
Άλλος ιερέας βρήκε ένα φυσίγγι από φόνο σε ένα σπίτι που ήταν «προσβεβλημένο». Από τη στιγμή που το κράτησε μέχρι να το ξεφορτωθεί, μέσα σε 48 ώρες, όλα στη ζωή του πήγαιναν στραβά.
Άρα μπορούν να προσβάλλουν αντικείμενα και να επηρεάζουν καταστάσεις.
Tucker Carlson:
Το έχετε δει σε ζώα;
Fr. Chad:
Δεν έχω δει πλήρη κατοχή ζώων, αλλά έχω δει επιρροή. Σε μια περίπτωση, μια φάρμα έχασε 50 ζώα μέσα σε έναν χρόνο, υπό περίεργες συνθήκες.
Ένα σκυλί απλώς άρχισε να πνίγεται ξαφνικά και πέθανε — χωρίς καμία ιατρική εξήγηση.
Tucker Carlson:
Τι γνωρίζετε για τους ακρωτηριασμούς ζώων (cattle mutilation);
Fr. Chad:
Μερικά από αυτά συνδέονται με αποκρυφιστικές πρακτικές. Πρόκειται για «αντιστροφή» της θυσίας. Στην Παλαιά Διαθήκη οι θυσίες προεικόνιζαν τον Χριστό.
Αυτοί κάνουν τελετουργίες που αντιστρέφουν αυτές τις πράξεις για να αποκτήσουν δύναμη. Έχω ακούσει από αστυνομικούς ότι σε περιοχές με έντονη αποκρυφιστική δραστηριότητα εμφανίζονται τέτοια φαινόμενα.
Tucker Carlson:
Τι σχέση έχει η δαιμονική κατοχή με την αυτοκτονία; Τα γουρούνια αυτοκτονούν αμέσως.
Fr. Chad:
Οι δαίμονες έχουν μια «ορμή καταστροφής» (animus delendi). Θέλουν να καταστρέψουν ό,τι αγγίζουν.
Σε μια συνεδρία με τον Βεελζεβούλ (ένα όνομα για τον Σατανά), του είπα: «Μισείς τα πάντα γιατί όταν βλέπεις τη δημιουργία, βλέπεις τον Θεό, σωστά;» Και απάντησε: «Ναι, γι’ αυτό θέλω να καταστρέψω τα πάντα».
Έτσι, ναι — ωθούν προς την αυτοκτονία.
Βέβαια, οι άνθρωποι μπορούν να οδηγηθούν εκεί και από ψυχολογικούς ή φαρμακευτικούς λόγους. Αλλά οι δαίμονες επίσης «δουλεύουν» πάνω στον άνθρωπο.
Από πολύ νωρίς στη ζωή, τον πειράζουν με βάση τις αδυναμίες του — γνωρίζουν τη «δομή» του και σε τι είναι πιο επιρρεπής. Στόχος τους δεν είναι μόνο η αμαρτία, αλλά να δημιουργήσουν μια ψυχολογική συμβατότητα μαζί τους.
Με τον χρόνο, αυτό γίνεται συνήθεια και σε «δένει» μαζί τους.
Γι’ αυτό πολλοί κατεχόμενοι έχουν έντονες τάσεις αυτοκτονίας — συχνά ανεξέλεγκτες — αλλά δεν ενεργούν, επειδή ξέρουν ότι αυτό δεν ευχαριστεί τον Θεό.
Tucker Carlson:
Πώς καταλαμβάνεται κάποιος από δαίμονα; Και πώς το καταλαβαίνει;
Fr. Chad:
Υπάρχουν τρεις τρόποι.
Ο πρώτος είναι μέσω βαριάς αμαρτίας — όπως φόνος, άμβλωση ή εμπλοκή με αποκρυφισμό. Αυτό «ανοίγει την πόρτα».
Αλλά για να περάσουν μέσα, χρειάζεται άδεια από τον Χριστό. Γι’ αυτό πολλοί που κάνουν κακά πράγματα δεν καταλαμβάνονται — γιατί δεν επιτρέπεται.
Περίπου το 50% των περιπτώσεων είναι έτσι.
Το άλλο 50% αφορά ανθρώπους που έχουν υποστεί σοβαρή βία ή τραύμα — όπως ατυχήματα ή κακοποίηση.
Έχω δουλέψει με γυναίκα που την πάτησε αυτοκίνητο — η ίδια της η αδελφή. Περίπου το 50% των περιπτώσεων είναι γυναίκες που έχουν υποστεί βιασμό ή σοβαρή κακοποίηση.
Αυτή η «διαταραχή» δημιουργεί ένα πεδίο όπου μπορεί να δράσει το διαβολικό. Και έτσι, αυτό μπορεί να ανοίξει τον άνθρωπο στο να καταληφθεί — για παράδειγμα, μια γυναίκα να καταληφθεί. Και κάποιοι λένε: «αυτό δεν φαίνεται δίκαιο». Και σε έναν βαθμό έχουν δίκιο.
Από την άλλη πλευρά, ο Χριστός το επιτρέπει. Και πολύ συχνά βλέπεις ότι αυτοί οι άνθρωποι — ειδικά οι γυναίκες — καθώς βγαίνουν από αυτή την κατάσταση, γίνονται από τους πιο αγίους ανθρώπους που θα γνωρίσεις ποτέ.
Γιατί το επίπεδο αρετής που πρέπει να αποκτήσουν για να δώσουν αυτή τη μάχη είναι πολύ μεγάλο.
Tucker Carlson:
Πώς καταλαβαίνει κάποιος — δηλαδή δεν μας ενθαρρύνουν να πιστεύουμε ότι τα βάσανα που βιώνουμε προέρχονται από δαίμονες, σωστά;
Fr. Chad:
Σωστά.
Tucker Carlson:
Οπότε πώς καταλαβαίνει κάποιος: «περίμενε, ίσως υπάρχει κάτι ξένο μέσα μου»;
Fr. Chad:
Έχει να κάνει με την αιτιότητα. Αν βασανίζεσαι, μπορεί να είναι επειδή έχεις τύψεις — επειδή έχεις κάνει πολλά κακά πράγματα. Αυτό δεν είναι απαραίτητα διαβολικό.
Υπάρχουν φυσικές εξηγήσεις. Για παράδειγμα, ο υποθυρεοειδισμός μπορεί να προκαλέσει κατάθλιψη. Άρα μπορεί να υπάρχουν οργανικά αίτια.
Αλλά ένας άλλος τρόπος να το καταλάβεις είναι όταν δεν υπάρχει προφανής αιτία — και όμως νιώθεις «προσβεβλημένος».
Έχουμε ανθρώπους που λένε ότι τους έκαναν κατάρα και ξαφνικά, από μια μέρα στην άλλη, έγιναν καταθλιπτικοί ή συνεχώς θυμωμένοι.

Συνεχίζεται