Συνέχεια από Σάββατο 8 Aυγούστου 2026
Όμηρος του Διαβόλου (Hostage to the Devil) 2
Κατοχή και Εξορκισμός στην Αμερική της δεκαετίας του 1990
MALACHI MARTIN
Michael Strong – Μέρος Ι
Όταν η ομάδα αναζήτησης έφθασε στην εγκαταλειμμένη αποθήκη σιτηρών, γνωστή τοπικά ως Puh-Chi (Ένα Παράθυρο), ο βομβαρδισμός της Νανκίνγκ βρισκόταν στο αποκορύφωμά του. Ο νυχτερινός ουρανός ήταν φωτισμένος από εκτυφλωτικές φωτοβολίδες και γεμάτος εκρήξεις. Οι ιαπωνικές εμπρηστικές βόμβες προκαλούσαν χάος στα ξύλινα κτίρια της πόλης. Ήταν 11 Δεκεμβρίου 1937, περίπου στις 10:00 το βράδυ. Το δέλτα του Γιανγκτσέ, μέχρι τη θάλασσα, βρισκόταν ήδη στα χέρια των Ιαπώνων. Από τη Σαγκάη, στην ακτή, έως δύο μίλια πριν από τη Νανκίνγκ, απλωνόταν μια κατεστραμμένη περιοχή όπου ο θάνατος είχε εγκατασταθεί σαν μόνιμη ατμόσφαιρα. Η Νανκίνγκ ήταν η επόμενη στη λίστα των εισβολέων. Και απροστάτευτη. Η 13η Δεκεμβρίου επρόκειτο να γίνει η ημέρα του θανάτου της.
Για μία εβδομάδα η αστυνομία ενός νοτίου διαμερίσματος της Νανκίνγκ αναζητούσε τον Thomas Wu. Η κατηγορία: φόνος τουλάχιστον πέντε γυναικών και δύο ανδρών υπό τις φρικτότερες συνθήκες· σύμφωνα με την ιστορία, ο Thomas Wu είχε σκοτώσει τα θύματά του και είχε φάει τα σώματά τους. Μετά από μία εβδομάδα άκαρπων ερευνών, ο πατέρας Michael Strong, ιεραπόστολος και εφημέριος της περιοχής — ο οποίος είχε βαπτίσει τον Thomas Wu — έστειλε απροσδόκητα μήνυμα ότι είχε βρει τον καταζητούμενο στο αχυρώδες Puh-Chi. Όμως ο αστυνομικός διοικητής δεν κατάλαβε το μήνυμα που του είχε στείλει ο πατέρας Michael:
«Διεξάγω εξορκισμό. Παρακαλώ δώστε μου λίγο χρόνο.»*
*Αυτός είναι ο μόνος εξορκισμός που αναφέρεται στο παρόν βιβλίο για τον οποίο δεν διαθέτω απομαγνητοφωνημένο κείμενο και δεν μπόρεσα να πραγματοποιήσω εκτενείς συνεντεύξεις. Η μόνη πηγή μου ήταν ο ίδιος ο πατέρας Michael, ο οποίος μου αφηγήθηκε τα γεγονότα και μου επέτρεψε να διαβάσω τα ημερολόγιά του.
Η κεντρική πόρτα του Puh-Chi ήταν μισάνοιχτη όταν έφθασε ο αρχηγός της αστυνομίας. Μια μικρή ομάδα ανδρών και γυναικών στεκόταν παρακολουθώντας. Έβλεπαν τον πατέρα Michael όρθιο στο μέσο του δαπέδου. Σε μια γωνία βρισκόταν μια άλλη μορφή: ένας νεαρός, γυμνός άνδρας, ξαφνικά παραμορφωμένος από μια αφύσικη όψη βαθιάς γήρανσης, κρατώντας στα χέρια του ένα μακρύ μαχαίρι. Στα ράφια κατά μήκος των εσωτερικών τοίχων της αποθήκης κείτονταν σειρές γυμνών πτωμάτων, σε διάφορα στάδια ακρωτηριασμού και σήψης.
«ΕΣΥ!!» ούρλιαζε ο γυμνός άνδρας καθώς ο διοικητής έσπρωχνε με τους αγκώνες του για να φτάσει στην πόρτα. «ΕΣΥ θέλεις να μάθεις ΤΟ όνομά ΜΟΥ!» Οι λέξεις «εσύ» και «μου» χτύπησαν τον διοικητή σαν δύο σφιγμένες γροθιές στα αυτιά. Είδε τον ιερέα να μαραίνεται εμφανώς και να παραπατά προς τα πίσω. Όμως εκείνο που τον έκανε να απορήσει ήταν η φωνή. Γνώριζε τον Thomas Wu. Ποτέ δεν τον είχε ακούσει να μιλά με τέτοια φωνή.
«Στο όνομα του Ιησού», άρχισε αδύναμα ο Michael, «σου διατάσσεται…»
«Φύγε από δω! Στο διάβολο να πας, βρόμικε γέρο ευνούχε!»
«Θα αφήσεις τον Thomas Wu, πονηρό πνεύμα, και…»
«Τον παίρνω μαζί μου, νάνο», ήρθε η φωνή από τον Thomas Wu. «Τον παίρνω. Και καμία δύναμη πουθενά, πουθενά, ακούς, δεν μπορεί να μας σταματήσει. Είμαστε τόσο δυνατοί όσο ο θάνατος. Κανείς ισχυρότερος! Και εκείνος θέλει να έρθει! Ακούς; Θέλει!»
«Πες μου το όνομά σου…»
Ο ιερέας διακόπηκε από έναν ξαφνικό βρυχηθμό. Κανείς δεν μπόρεσε αργότερα να πει πώς άρχισε η φωτιά. Εμπρηστική βόμβα; Σπινθήρας που μετέφερε ο άνεμος από τη φλεγόμενη Νανκίνγκ; Ήταν σαν ξαφνική, θορυβώδης ενέδρα που εξαπολύθηκε με σιωπηλό σήμα. Σε μια στιγμή η φωτιά πετάχτηκε ψηλά — ένα ζωντανό κόκκινο ζιζάνιο που έτρεχε κατά μήκος των τοίχων της αποθήκης, πάνω από τη θολωτή στέγη και κατά μήκος του ξύλινου δαπέδου κοντά στους τοίχους.
Ο διοικητής ήταν ήδη μέσα και άρπαξε τον πατέρα Michael από το μπράτσο, τραβώντας τον έξω.
Η φωνή του Wu τους καταδίωκε μέσα από τον θόρυβο: «Όλα είναι το ίδιο. Ανόητε! Είμαστε όλοι το ίδιο. Πάντα ήμασταν. Πάντα.»
Ο Michael και ο διοικητής είχαν βγει έξω και γύρισαν για να ακούσουν.
«Υπάρχει μόνο ένας από εμάς. Ένας…»
Η υπόλοιπη φράση πνίγηκε σε ξαφνική κατάρρευση φλεγόμενων δοκαριών.
Το γυάλινο ορθογώνιο του μοναδικού παραθύρου σκοτείνιαζε από καπνό και βρωμιά. Σε λίγα λεπτά δεν θα μπορούσε κανείς να δει τίποτε. Ο Michael παραπάτησε προς τα εκεί και κοίταξε μέσα. Πάνω στο παράθυρο είδε για μια στιγμή το πρόσωπο του Thomas κολλημένο — ένα παγωμένο, χαμογελαστό μαρτύριο· μια φρικτή εικόνα, ένας εφιάλτης του Bosch ζωντανός.
Μακριές, γρήγορες γλώσσες φωτιάς μαστίγωναν τους κροτάφους, τον λαιμό και τα μαλλιά του Thomas. Μέσα από το συριχτό και το κρότο της πυρκαγιάς, ο Michael άκουγε τον Thomas να γελά, αλλά πολύ αμυδρά, σχεδόν χαμένο στον θόρυβο. Ανάμεσα στις φλόγες έβλεπε τα ράφια με το γκρίζο-λευκό τους φορτίο από πτώματα. Μερικά έλιωναν. Μερικά καίγονταν. Μάτια που χύνονταν από τις κόγχες σαν σπασμένα αυγά. Μαλλιά που καίγονταν σε μικρές τούφες. Πρώτα δάχτυλα χεριών και ποδιών, μύτες και αυτιά, έπειτα ολόκληρα άκρα και κορμοί που έλιωναν και μαύριζαν.
Και η μυρωδιά. Θεέ μου! Εκείνη η μυρωδιά!
Τότε η ακαμψία του χαμόγελου του Thomas έσπασε· το πρόσωπό του έμοιαζε να αντικαθίσταται από ένα άλλο πρόσωπο με παρόμοιο χαμόγελο. Με την ταχύτητα καλειδοσκοπίου, μια μακρά ακολουθία προσώπων εμφανιζόταν και χανόταν, το ένα να τρεμοσβήνει μετά το άλλο. Όλα χαμογελαστά. Όλα με «το αποτύπωμα του αντίχειρα του Κάιν στο πηγούνι», όπως περιέγραψε ο Michael εκείνο το σημάδι που τον στοίχειωσε για το υπόλοιπο της ζωής του. Κάθε ζεύγος χειλιών σχηματιζόταν στο χαμόγελο της τελευταίας λέξης του Thomas: «ένας!»
Πρόσωπα και εκφράσεις που ο Michael δεν είχε ποτέ γνωρίσει. Κάποια νόμιζε πως τα γνώριζε. Κάποια ήξερε πως τα φανταζόταν. Κάποια τα είχε δει σε βιβλία ιστορίας, σε πίνακες, σε εκκλησίες, σε εφημερίδες, σε εφιάλτες. Ιάπωνες, Κινέζοι, Βιρμανοί, Κορεάτες, Βρετανοί, Σλάβοι. Γέροι, νέοι, με γένια, ξυρισμένοι. Μαύροι, λευκοί, κίτρινοι. Άνδρες, γυναίκες. Πιο γρήγορα. Πιο γρήγορα. Όλοι με το ίδιο χαμόγελο. Περισσότεροι και περισσότεροι και περισσότεροι.
Ο Michael ένιωθε να εκσφενδονίζεται μέσα σε έναν ατέλειωτο διάδρομο προσώπων, δεκαετίες και αιώνες και χιλιετίες να περνούν σαν χτύποι ρολογιού δίπλα του, ώσπου τελικά η ταχύτητα επιβραδύνθηκε και εμφανίστηκε το τελευταίο χαμογελαστό πρόσωπο, στεφανωμένο από μίσος, με το πηγούνι του να είναι ένα τεράστιο αποτύπωμα αντίχειρα.
Τώρα το παράθυρο είχε γίνει εντελώς μαύρο· ο Michael δεν έβλεπε τίποτε.
«Κάιν…» άρχισε να ψιθυρίζει αδύναμα.
Αλλά μια διαπεραστική συνειδητοποίηση σταμάτησε τη λέξη στον λαιμό του, σαν κάποιος να είχε συρίξει μέσα στο εσωτερικό του αυτί:
«Πάλι λάθος, ανόητε! Ο πατέρας του Κάιν. Εγώ. Ο κοσμικός Πατέρας του Ψεύδους και ο κοσμικός Κύριος του Θανάτου. Από την αρχή της αρχής. Εγώ… Εγώ… Εγώ…»
Ο Michael ένιωσε έναν οξύ πόνο στο στήθος. Ένα δυνατό χέρι έσφιγγε την καρδιά του, παρεμποδίζοντας τον χτύπο της, και ένα αφόρητο βάρος πίεζε το στήθος του, λυγίζοντάς τον. Άκουγε το αίμα να βροντά στο κεφάλι του και έπειτα δυνατούς, βρυχώμενους ανέμους. Μια εκτυφλωτική λάμψη φώτισε τα μάτια του. Κατέρρευσε στο έδαφος.
Δυνατά χέρια τον άρπαξαν από το παράθυρο την τελευταία στιγμή.
Η αποθήκη είχε γίνει πια κόλαση φωτιάς. Με έναν σχιστικό κρότο, η στέγη κατέρρευσε. Οι φλόγες τινάχτηκαν θριαμβευτικά ψηλά και έγλειφαν τους εξωτερικούς τοίχους, καίγοντας και καταβροχθίζοντας αχόρταγα.
«Πάρτε τον γέρο από δω!» ούρλιαξε ο διοικητής μέσα από τον καπνό και τη δυσοσμία. Όλοι απομακρύνθηκαν. Ο Michael, ριγμένος στον ώμο ενός άνδρα, παραληρούσε και λυγμοκοπούσε ασυνάρτητα. Ο διοικητής μόλις που διέκρινε τα λόγια του:
«Απέτυχα… απέτυχα… Πρέπει να γυρίσω πίσω. Σε παρακαλώ… Σε παρακαλώ… πρέπει να γυρίσω πίσω… όχι αργότερα… σε παρακαλώ…»
Όταν τον μετέφεραν στο νοσοκομείο, η κατάστασή του ήταν κρίσιμη. Εκτός από εγκαύματα και εισπνοή καπνού, είχε υποστεί ελαφρά καρδιακή προσβολή. Και μέχρι το επόμενο βράδυ παρέμενε σε παραλήρημα.
Πριν από την πτώση της Νανκίνγκ, φυγαδεύτηκε από τον πιστό αστυνομικό διοικητή και λίγους ενορίτες. Κατευθύνθηκαν βορειοδυτικά, διαφεύγοντας οριακά από τον σφιγγόμενο ιαπωνικό κλοιό.
Στις 14 Δεκεμβρίου, η ιαπωνική Ανώτατη Διοίκηση εξαπέλυσε 50.000 στρατιώτες στην πόλη με διαταγή να σκοτώσουν κάθε ζωντανό άνθρωπο. Η πόλη μετατράπηκε σε σφαγείο. Ολόκληρες ομάδες ανδρών και γυναικών χρησιμοποιήθηκαν για εξάσκηση με ξιφολόγχες και πολυβόλα. Άλλοι κάηκαν ζωντανοί ή τεμαχίστηκαν αργά. Σειρές παιδιών αποκεφαλίστηκαν από αξιωματικούς που ανταγωνίζονταν ποιος θα αποκόψει τα περισσότερα κεφάλια με μία κίνηση σπαθιού. Γυναίκες βιάστηκαν ομαδικά και έπειτα σκοτώθηκαν. Έμβρυα αποσπάστηκαν ζωντανά από μήτρες, τεμαχίστηκαν και ρίχτηκαν στα σκυλιά.
Συνολικά, πάνω από 42.000 άνθρωποι δολοφονήθηκαν. Ο θάνατος σκέπασε τη Νανκίνγκ όπως είχε σκεπάσει ολόκληρο το δέλτα του Γιανγκτσέ. Ζώα και καλλιέργειες πέθαναν και σάπισαν στα χωράφια.
Ήταν σαν το πνεύμα με το οποίο είχε παλέψει ο Michael στον μικρόκοσμο του φρικιαστικού οστεοφυλακίου του Thomas Wu, στα προάστια της Νανκίνγκ — «ο Κοσμικός Κύριος του Θανάτου» — να είχε αφεθεί ελεύθερο σε όλες τις γαίες.
Στα κοσμοϊστορικά γεγονότα των χρόνων του πολέμου, μια ιδιαίτερη αγριότητα είχε λυθεί από τα δεσμά της, είχε σφραγίσει εκατοντάδες χιλιάδες ανθρώπους με το κέντρισμα μιας απόλυτης και ακαταμάχητης εξουσίας. Ο θάνατος ήταν το ισχυρότερο όπλο. Έλυνε κάθε διαφορά για το ποιος ήταν ο κυρίαρχος. Και τελικά διεκδικούσε όλους ως θύματά του, θέτοντας τους πάντες στο ίδιο επίπεδο. Στον πόλεμο, όπου ο θάνατος ήταν ο νικητής, προσπαθούσες να τον έχεις με το μέρος σου.
Πίσω στο Χονγκ Κονγκ, όπου ο Michael μεταφέρθηκε τελικά στα τέλη του καλοκαιριού του 1938, ύστερα από μια αρκετά περίπλοκη διαδρομή, οι ρεαλιστές ήξεραν πως ήταν θέμα χρόνου πριν οι Ιάπωνες νικητές τα καταλάβουν όλα.
Την ημέρα των Χριστουγέννων του 1941, το Χονγκ Κονγκ έγινε ιαπωνική κτήση. Κατά τα χρόνια της Κατοχής ο Michael ζούσε ήσυχα στο Kowloon, διδάσκοντας λίγο στα σχολεία και ασκώντας κάποιο ποιμαντικό έργο. Ανάρρωνε αργά.
Εκείνη την περίοδο όλοι ζούσαν υπό πίεση. Η τροφή ήταν σπάνια. Οι παρενοχλήσεις από τους Ιάπωνες κατακτητές ήταν ακραίες. Και όλοι ζούσαν με τη βέβαιη γνώση ότι, εκτός αν συνέβαινε θαύμα, αν οι Ιάπωνες αναγκάζονταν να εκκενώσουν την πόλη, θα έσφαζαν τους πάντες· κι αν παρέμεναν, τελικά θα σκότωναν όσους δεν μπορούσαν να υποδουλώσουν.
Ωστόσο ο Michael άντεχε τις σωματικές κακουχίες ευκολότερα από τους γύρω του. Υπέστη ακόμη δύο καρδιακές προσβολές κατά την Ιαπωνική Κατοχή, αλλά αυτές δεν μείωσαν καθόλου το φρόνημά του. Δεν ένιωθε, όπως οι συνάδελφοί του, την ανυπόφορη αβεβαιότητα, την αγωνία της αναμονής είτε του θανάτου από ιαπωνικά χέρια είτε της απελευθέρωσης από τους Συμμάχους. Όπως παρατήρησαν μερικοί γνωστοί του, τα βάσανά του δεν βρίσκονταν κυρίως στο σώμα του ούτε στο μυαλό του ούτε στη φαντασία του. Είχε επιστρέψει από την ενδοχώρα της Κίνας ραγισμένος με έναν τρόπο που ούτε η ανάπαυση ούτε η τροφή ούτε η στοργική φροντίδα μπορούσαν να επουλώσουν.
Σε όσους λίγους γνώριζαν την ιστορία του ήταν φανερό ότι είχε πληρώσει μόνο ένα μέρος του τιμήματος ως εξορκιστής. Τους μιλούσε ανοιχτά για εκείνο το τίμημα. Και για την αποτυχία του. Και εκείνοι και ο ίδιος καταλάβαιναν ότι αργά ή γρήγορα θα έπρεπε να εξοφλήσει το χρέος του.
Ο πιστωτής που περίμενε τον γοήτευε και βρισκόταν διαρκώς στο μυαλό του. Προς το τέλος της ιαπωνικής Κατοχής στο Χονγκ Κονγκ, για παράδειγμα, παρακολουθούσε με έναν φίλο του μια μοίρα αμερικανικών βομβαρδιστικών να προχωρά ατάραχα, σαν μαγεμένα πουλιά, μέσα από βροχή ιαπωνικών αντιαεροπορικών πυρών. Άφησαν το φορτίο των βομβών τους και απομακρύνθηκαν αβλαβή στον ορίζοντα. Καθώς οι εκρήξεις και οι πυρκαγιές στο λιμάνι συνεχίζονταν, ο Michael μουρμούρισε:
«Γιατί ο θάνατος κάνει τον πιο δυνατό θόρυβο και τη λαμπρότερη φωτιά;»
Λίγες εβδομάδες αργότερα, ένα ανθρώπινο φως, λαμπρότερο από τον ήλιο, ανυψώθηκε σαν μανιτάρι πάνω από τη Χιροσίμα. Ένα νέο ανθρώπινο ρεκόρ: περισσότεροι άνθρωποι σκοτώθηκαν και ακρωτηριάστηκαν από αυτή τη μία πράξη απ’ ό,τι από οποιαδήποτε άλλη καταγεγραμμένη στην ιστορία του ανθρώπου.
Δεν έμελλε να μάθω για τον Michael παρά μόνο χρόνια αργότερα — ούτε και για το ιδιαίτερο τίμημα που κατέβαλλε μέρα με τη μέρα μέχρι τον θάνατό του, για την ήττα του σε εκείνον τον παράξενο εξορκισμό στο Puh-Chi.
Η πρόσφατη εκτεταμένη δημοσιότητα γύρω από τον Εξορκισμό ανέδειξε τη δυστυχία των κατεχομένων ως ένα νέο είδος κινηματογραφικού τρόμου. Η ουσία του κακού χάνεται μέσα στα κινηματογραφικά εφέ. Και ο εξορκιστής, που διακινδυνεύει περισσότερα από οποιονδήποτε άλλον σε έναν εξορκισμό, περνά από την οθόνη ως αναγκαίος αλλά τελικά λιγότερο ενδιαφέρων από τα ηχητικά εφέ.
Η αλήθεια είναι ότι και οι τρεις — ο κατεχόμενος, το πνεύμα που κατέχει και ο εξορκιστής — συνδέονται στενά με την πραγματικότητα της ζωής και με το νόημά της, όπως το βιώνουμε όλοι μας καθημερινά.
Η κατοχή δεν είναι διαδικασία μαγείας. Το πνεύμα είναι πραγματικό· μάλιστα, το πνεύμα αποτελεί τη βάση κάθε πραγματικότητας. Η «πραγματικότητα» όχι μόνο θα ήταν ανιαρή χωρίς πνεύμα· δεν θα είχε απολύτως κανένα νόημα. Καμία ταινία τρόμου δεν μπορεί να αποδώσει τη φρίκη ενός τέτοιου οράματος: ενός κόσμου χωρίς πνεύμα.
Το Κακό Πνεύμα είναι προσωπικό και είναι νοήμον. Είναι προφυσικό, με την έννοια ότι δεν ανήκει σε αυτόν τον υλικό κόσμο, αλλά βρίσκεται μέσα σε αυτόν. Και το Κακό Πνεύμα, όπως και το αγαθό, κινείται κατά μήκος των γραμμών της καθημερινής μας ζωής. Με πολύ φυσικούς τρόπους το πνεύμα χρησιμοποιεί και επηρεάζει τις καθημερινές μας σκέψεις, πράξεις και συνήθειες και, πράγματι, όλα τα νήματα που υφαίνουν τον ιστό της ζωής, σε κάθε εποχή και τόπο. Η σύγχρονη ζωή δεν αποτελεί εξαίρεση.
Το να συγκρίνει κανείς το πνεύμα με τα στοιχεία της ζωής και του υλικού κόσμου — τα οποία μπορεί και ενίοτε πράγματι χειραγωγεί για τους σκοπούς του — είναι μοιραίο λάθος, αν και γίνεται πολύ συχνά. Ανατριχιαστικοί ήχοι μπορεί να παραχθούν από πνεύμα — αλλά το πνεύμα δεν είναι ο ανατριχιαστικός ήχος. Αντικείμενα μπορεί να εκσφενδονιστούν μέσα σε ένα δωμάτιο, αλλά η τηλεκίνηση δεν είναι περισσότερο πνεύμα απ’ ό,τι είναι πνεύμα το υλικό αντικείμενο που κινήθηκε. Ένας άνθρωπος, του οποίου η ιστορία αφηγείται σε αυτό το βιβλίο, έκανε αυτό το λάθος και παραλίγο να το πληρώσει με τη ζωή του, όταν αναγκάστηκε να αντιμετωπίσει το σφάλμα του.
Ο εξορκιστής είναι το κεντρικό πρόσωπο κάθε εξορκισμού. Από αυτόν εξαρτώνται τα πάντα. Δεν έχει τίποτε προσωπικό να κερδίσει. Αλλά σε κάθε εξορκισμό διακινδυνεύει κυριολεκτικά όλα όσα εκτιμά. Η περίπτωση του Michael Strong ήταν ένα ακραίο παράδειγμα της μοίρας που περιμένει τον εξορκιστή. Αλλά κάθε εξορκιστής πρέπει να εμπλακεί σε μια προσωπική, πικρή, πρόσωπο με πρόσωπο αντιπαράθεση με το καθαρό κακό. Μόλις αρχίσει, ο εξορκισμός δεν μπορεί να διακοπεί. Θα υπάρξει και πρέπει πάντοτε να υπάρξει ένας νικητής και ένας ηττημένος. Και όποια κι αν είναι η έκβαση, η επαφή είναι εν μέρει θανατηφόρα για τον εξορκιστή. Πρέπει να συναινέσει σε μια τρομακτική και ανεπανόρθωτη λεηλασία του βαθύτερου εαυτού του. Κάτι μέσα του πεθαίνει. Κάποιο μέρος της ανθρωπινότητάς του μαραίνεται από μια τόσο στενή επαφή με το αντίθετο κάθε ανθρωπινότητας — την ουσία του κακού· και σπάνια, αν ποτέ, αναζωογονείται. Καμία αποκατάσταση δεν θα του δοθεί για την απώλειά του.
Αυτό είναι το ελάχιστο τίμημα που πληρώνει ένας εξορκιστής. Αν χάσει στη μάχη με το Κακό Πνεύμα, υπάρχει επιπλέον ποινή. Μπορεί ή όχι να τελέσει ξανά το τελετουργικό του Εξορκισμού, αλλά τελικά θα πρέπει να αντιμετωπίσει και να νικήσει το πνεύμα που τον απώθησε.
Η έρευνα που μπορεί να οδηγήσει σε Εξορκισμό αρχίζει συνήθως όταν ένας άνδρας ή μια γυναίκα — σπανίως παιδί — τίθεται υπόψη των εκκλησιαστικών αρχών από συγγενείς ή φίλους. Μόνο σπάνια ένα κατεχόμενο πρόσωπο προσέρχεται αυθόρμητα.
Οι ιστορίες που αφηγούνται τότε είναι δραματικές και οδυνηρές: παράξενες σωματικές ασθένειες στον κατεχόμενο· έντονη ψυχική διαταραχή· εμφανής αποστροφή σε κάθε σημείο, σύμβολο, αναφορά ή θέα θρησκευτικών αντικειμένων, τόπων, προσώπων, τελετών.
Συχνά, αναφέρουν οι συγγενείς ή οι φίλοι, η παρουσία του προσώπου συνοδεύεται από λεγόμενα ψυχικά φαινόμενα: αντικείμενα πετούν μέσα στο δωμάτιο· η ταπετσαρία ξεκολλά από τους τοίχους· τα έπιπλα ραγίζουν· τα σκεύη σπάζουν· ακούγονται παράξενοι βόμβοι, συριγμοί και άλλοι ήχοι χωρίς εμφανή πηγή. Συχνά η θερμοκρασία στο δωμάτιο όπου βρίσκεται ο κατεχόμενος πέφτει απότομα. Ακόμη συχνότερα, μια καυστική και χαρακτηριστική δυσοσμία τον συνοδεύει.
Βίαιες σωματικές μεταμορφώσεις φαίνεται μερικές φορές να καθιστούν τη ζωή των κατεχομένων μια κόλαση επί γης. Οι φυσιολογικές τους εκκρίσεις και λειτουργίες απέκκρισης διαποτίζονται από ανεξήγητους σπασμούς και υπερβολές. Η συνείδησή τους φαίνεται πλήρως χρωματισμένη από το βίαιο σέπια της αποστροφής. Τα αντανακλαστικά γίνονται κατά διαστήματα ακανόνιστα ή ανώμαλα, μερικές φορές εξαφανίζονται για ένα διάστημα. Η αναπνοή μπορεί να διακοπεί για παρατεταμένες περιόδους. Οι καρδιακοί παλμοί δύσκολα ανιχνεύονται. Το πρόσωπο παραμορφώνεται παράξενα, μερικές φορές αφύσικα τεντωμένο και λείο, χωρίς την παραμικρή γραμμή ή ρυτίδα.
Όταν μια τέτοια περίπτωση τίθεται υπόψη των εκκλησιαστικών αρχών, το πρώτο και κεντρικό πρόβλημα που πρέπει πάντοτε να αντιμετωπιστεί είναι: Είναι πράγματι το πρόσωπο κατεχόμενο;
Ο Henri Gesland, Γάλλος ιερέας και εξορκιστής που εργάζεται στο Παρίσι, δήλωσε το 1974 ότι, από 3.000 συμβουλευτικές περιπτώσεις από το 1968, «υπήρξαν μόνο τέσσερις περιπτώσεις που πιστεύω ότι ήταν δαιμονική κατοχή». Ο T. K. Osterreich, αντίθετα, υποστηρίζει ότι «η κατοχή υπήρξε εξαιρετικά συχνό φαινόμενο, με περιπτώσεις που αφθονούν στην ιστορία της θρησκείας». Η αλήθεια είναι ότι επίσημη ή επιστημονική απογραφή περιπτώσεων κατοχής δεν έχει ποτέ πραγματοποιηθεί.
Βεβαίως, πολλοί που ισχυρίζονται ότι είναι κατεχόμενοι ή τους οποίους άλλοι περιγράφουν έτσι, είναι απλώς θύματα κάποιας ψυχικής ή σωματικής ασθένειας. Διαβάζοντας αρχεία από εποχές όπου η ιατρική και η ψυχολογική επιστήμη δεν υπήρχαν ή ήταν ελάχιστα ανεπτυγμένες, γίνεται σαφές ότι έγιναν σοβαρά λάθη. Ένας πάσχων από διάχυτη σκλήρυνση, για παράδειγμα, θεωρήθηκε κατεχόμενος εξαιτίας των σπασμωδικών τιναγμάτων και συρσίματός του και της οξείας οδύνης στη σπονδυλική στήλη και στις αρθρώσεις. Μέχρι σχετικά πρόσφατα, ο πάσχων από το σύνδρομο Tourette ήταν ιδανικός στόχος για την κατηγορία «Κατεχόμενος!»: καταρράκτες βωμολοχιών και αισχρολογιών, γρυλίσματα, γαβγίσματα, κατάρες, κραυγές, ρουθουνίσματα, τικ, χτυπήματα ποδιών, μορφασμοί εμφανίζονται ξαφνικά και εξίσου ξαφνικά παύουν. Σήμερα, το σύνδρομο Tourette ανταποκρίνεται σε φαρμακευτική αγωγή και φαίνεται να είναι νευρολογική νόσος που σχετίζεται με χημική ανωμαλία στον εγκέφαλο. Πολλοί άνθρωποι που έπασχαν από ασθένειες γνωστές σήμερα, όπως παράνοια, χορεία του Huntington, δυσλεξία, νόσος του Parkinson, ή ακόμη και απλές δερματικές παθήσεις (ψωρίαση, έρπης Ι, για παράδειγμα), αντιμετωπίστηκαν ως «κατεχόμενοι» ή τουλάχιστον ως «αγγιγμένοι» από τον Διάβολο.
Σήμερα, οι αρμόδιες εκκλησιαστικές αρχές επιμένουν πάντοτε σε λεπτομερείς εξετάσεις του προσώπου που τους παρουσιάζεται για Εξορκισμό, εξετάσεις που διενεργούνται από καταρτισμένους ιατρούς και ψυχιάτρους.
Όταν μια περίπτωση κατοχής αναφέρεται από έναν ιερέα στις επισκοπικές αρχές, καλείται ο εξορκιστής της επισκοπής. Αν δεν υπάρχει διορισμένος εξορκιστής, ορίζεται κάποιος ή καλείται από άλλη επισκοπή.
Μερικές φορές ο ιερέας που αναφέρει την υπόθεση έχει ήδη ζητήσει προκαταρκτικές ιατρικές και ψυχιατρικές εξετάσεις, ώστε να κατευνάσει τον επιφυλακτικό σκεπτικισμό που πιθανότατα θα συναντήσει στη μητρόπολη όταν παρουσιάσει το πρόβλημά του. Όταν ο επίσημος εξορκιστής αναλάβει την υπόθεση, συνήθως ζητεί και ο ίδιος πολύ διεξοδικές εξετάσεις από ειδικούς που γνωρίζει και των οποίων την κρίση εμπιστεύεται.
Σε παλαιότερες εποχές, σε κάθε επισκοπή της Εκκλησίας οριζόταν συνήθως ένας ιερέας ως εξορκιστής. Στη σύγχρονη εποχή, αυτή η πρακτική έχει ατονήσει σε ορισμένες επισκοπές, κυρίως επειδή τα αναφερόμενα περιστατικά κατοχής έχουν μειωθεί κατά τα τελευταία εκατό χρόνια. Ωστόσο, στις περισσότερες μεγάλες επισκοπές εξακολουθεί να υπάρχει ένας ιερέας επιφορτισμένος με αυτή τη λειτουργία — έστω κι αν σπάνια ή ποτέ δεν την ασκεί. Σε ορισμένες επισκοπές υπάρχει ιδιωτική συμφωνία μεταξύ επισκόπου και κάποιου ιερέα που γνωρίζει και εμπιστεύεται.
Δεν υπάρχει επίσημος δημόσιος διορισμός εξορκιστών. Σε ορισμένες επισκοπές, «ο επίσκοπος γνωρίζει ελάχιστα και θέλει να γνωρίζει ακόμη λιγότερα» — όπως σε μία από τις περιπτώσεις που καταγράφονται σε αυτό το βιβλίο. Ωστόσο, όπως κι αν λάβει τη θέση του, ο εξορκιστής πρέπει να έχει επίσημη εκκλησιαστική έγκριση, διότι ενεργεί υπό επίσημη ιδιότητα, και κάθε εξουσία που διαθέτει επί του Κακού Πνεύματος μπορεί να προέρχεται μόνο από εκείνους τους θεσμικούς φορείς που ανήκουν στην ουσία της Εκκλησίας του Ιησού, είτε πρόκειται για τη Ρωμαιοκαθολική, την Ανατολική Ορθόδοξη είτε για τις Προτεσταντικές Κοινωνίες. Μερικές φορές ένας ιερέας επισκοπής αναλαμβάνει εξορκισμό χωρίς να ζητήσει την άδεια του επισκόπου του, αλλά όλες οι τέτοιες περιπτώσεις που γνωρίζω απέτυχαν.
Αναγνωρίζεται τόσο κατά τις προ του εξορκισμού εξετάσεις όσο και κατά τη διάρκεια του ίδιου του εξορκισμού ότι συνήθως δεν υπάρχει καμία σωματική ή ψυχική εκτροπή ή ανωμαλία στον κατεχόμενο που να μην μπορεί να εξηγηθεί από γνωστή ή πιθανή φυσική αιτία. Και, πέρα από τις συνήθεις ιατρικές και ψυχολογικές δοκιμασίες, υπάρχουν και άλλες πιθανές πηγές διάγνωσης. Όσο ασταθή και διστακτικά κι αν είναι τα πορίσματα της παραψυχολογίας, μπορεί κανείς να αναζητήσει στις θεωρίες της περί τηλεπάθειας και τηλεκίνησης μια πιθανή εξήγηση ορισμένων σημείων κατοχής. Η υποβολή και η υποβλητικότητα, όπως τις περιγράφουν οι σύγχρονοι ψυχοθεραπευτές, μπορούν να ερμηνεύσουν ακόμη περισσότερα.
Παρά ταύτα, ακόμη και με τις διαγνώσεις και τις γνώμες ιατρών και ψυχολόγων στα χέρια, συχνά διαπιστώνεται ότι υπάρχουν μεγάλα περιθώρια διακύμανσης. Ικανοί ψυχίατροι διαφωνούν έντονα μεταξύ τους· και στην ψυχολογία και την ιατρική, η άγνοια των αιτίων συχνά συγκαλύπτεται πίσω από τεχνικούς όρους και ορολογία που δεν είναι τίποτε περισσότερο από περιγραφικές ετικέτες.
Συνεχίζεται
Κατοχή και Εξορκισμός στην Αμερική της δεκαετίας του 1990
MALACHI MARTIN
Michael Strong – Μέρος Ι
Όταν η ομάδα αναζήτησης έφθασε στην εγκαταλειμμένη αποθήκη σιτηρών, γνωστή τοπικά ως Puh-Chi (Ένα Παράθυρο), ο βομβαρδισμός της Νανκίνγκ βρισκόταν στο αποκορύφωμά του. Ο νυχτερινός ουρανός ήταν φωτισμένος από εκτυφλωτικές φωτοβολίδες και γεμάτος εκρήξεις. Οι ιαπωνικές εμπρηστικές βόμβες προκαλούσαν χάος στα ξύλινα κτίρια της πόλης. Ήταν 11 Δεκεμβρίου 1937, περίπου στις 10:00 το βράδυ. Το δέλτα του Γιανγκτσέ, μέχρι τη θάλασσα, βρισκόταν ήδη στα χέρια των Ιαπώνων. Από τη Σαγκάη, στην ακτή, έως δύο μίλια πριν από τη Νανκίνγκ, απλωνόταν μια κατεστραμμένη περιοχή όπου ο θάνατος είχε εγκατασταθεί σαν μόνιμη ατμόσφαιρα. Η Νανκίνγκ ήταν η επόμενη στη λίστα των εισβολέων. Και απροστάτευτη. Η 13η Δεκεμβρίου επρόκειτο να γίνει η ημέρα του θανάτου της.
Για μία εβδομάδα η αστυνομία ενός νοτίου διαμερίσματος της Νανκίνγκ αναζητούσε τον Thomas Wu. Η κατηγορία: φόνος τουλάχιστον πέντε γυναικών και δύο ανδρών υπό τις φρικτότερες συνθήκες· σύμφωνα με την ιστορία, ο Thomas Wu είχε σκοτώσει τα θύματά του και είχε φάει τα σώματά τους. Μετά από μία εβδομάδα άκαρπων ερευνών, ο πατέρας Michael Strong, ιεραπόστολος και εφημέριος της περιοχής — ο οποίος είχε βαπτίσει τον Thomas Wu — έστειλε απροσδόκητα μήνυμα ότι είχε βρει τον καταζητούμενο στο αχυρώδες Puh-Chi. Όμως ο αστυνομικός διοικητής δεν κατάλαβε το μήνυμα που του είχε στείλει ο πατέρας Michael:
«Διεξάγω εξορκισμό. Παρακαλώ δώστε μου λίγο χρόνο.»*
*Αυτός είναι ο μόνος εξορκισμός που αναφέρεται στο παρόν βιβλίο για τον οποίο δεν διαθέτω απομαγνητοφωνημένο κείμενο και δεν μπόρεσα να πραγματοποιήσω εκτενείς συνεντεύξεις. Η μόνη πηγή μου ήταν ο ίδιος ο πατέρας Michael, ο οποίος μου αφηγήθηκε τα γεγονότα και μου επέτρεψε να διαβάσω τα ημερολόγιά του.
Η κεντρική πόρτα του Puh-Chi ήταν μισάνοιχτη όταν έφθασε ο αρχηγός της αστυνομίας. Μια μικρή ομάδα ανδρών και γυναικών στεκόταν παρακολουθώντας. Έβλεπαν τον πατέρα Michael όρθιο στο μέσο του δαπέδου. Σε μια γωνία βρισκόταν μια άλλη μορφή: ένας νεαρός, γυμνός άνδρας, ξαφνικά παραμορφωμένος από μια αφύσικη όψη βαθιάς γήρανσης, κρατώντας στα χέρια του ένα μακρύ μαχαίρι. Στα ράφια κατά μήκος των εσωτερικών τοίχων της αποθήκης κείτονταν σειρές γυμνών πτωμάτων, σε διάφορα στάδια ακρωτηριασμού και σήψης.
«ΕΣΥ!!» ούρλιαζε ο γυμνός άνδρας καθώς ο διοικητής έσπρωχνε με τους αγκώνες του για να φτάσει στην πόρτα. «ΕΣΥ θέλεις να μάθεις ΤΟ όνομά ΜΟΥ!» Οι λέξεις «εσύ» και «μου» χτύπησαν τον διοικητή σαν δύο σφιγμένες γροθιές στα αυτιά. Είδε τον ιερέα να μαραίνεται εμφανώς και να παραπατά προς τα πίσω. Όμως εκείνο που τον έκανε να απορήσει ήταν η φωνή. Γνώριζε τον Thomas Wu. Ποτέ δεν τον είχε ακούσει να μιλά με τέτοια φωνή.
«Στο όνομα του Ιησού», άρχισε αδύναμα ο Michael, «σου διατάσσεται…»
«Φύγε από δω! Στο διάβολο να πας, βρόμικε γέρο ευνούχε!»
«Θα αφήσεις τον Thomas Wu, πονηρό πνεύμα, και…»
«Τον παίρνω μαζί μου, νάνο», ήρθε η φωνή από τον Thomas Wu. «Τον παίρνω. Και καμία δύναμη πουθενά, πουθενά, ακούς, δεν μπορεί να μας σταματήσει. Είμαστε τόσο δυνατοί όσο ο θάνατος. Κανείς ισχυρότερος! Και εκείνος θέλει να έρθει! Ακούς; Θέλει!»
«Πες μου το όνομά σου…»
Ο ιερέας διακόπηκε από έναν ξαφνικό βρυχηθμό. Κανείς δεν μπόρεσε αργότερα να πει πώς άρχισε η φωτιά. Εμπρηστική βόμβα; Σπινθήρας που μετέφερε ο άνεμος από τη φλεγόμενη Νανκίνγκ; Ήταν σαν ξαφνική, θορυβώδης ενέδρα που εξαπολύθηκε με σιωπηλό σήμα. Σε μια στιγμή η φωτιά πετάχτηκε ψηλά — ένα ζωντανό κόκκινο ζιζάνιο που έτρεχε κατά μήκος των τοίχων της αποθήκης, πάνω από τη θολωτή στέγη και κατά μήκος του ξύλινου δαπέδου κοντά στους τοίχους.
Ο διοικητής ήταν ήδη μέσα και άρπαξε τον πατέρα Michael από το μπράτσο, τραβώντας τον έξω.
Η φωνή του Wu τους καταδίωκε μέσα από τον θόρυβο: «Όλα είναι το ίδιο. Ανόητε! Είμαστε όλοι το ίδιο. Πάντα ήμασταν. Πάντα.»
Ο Michael και ο διοικητής είχαν βγει έξω και γύρισαν για να ακούσουν.
«Υπάρχει μόνο ένας από εμάς. Ένας…»
Η υπόλοιπη φράση πνίγηκε σε ξαφνική κατάρρευση φλεγόμενων δοκαριών.
Το γυάλινο ορθογώνιο του μοναδικού παραθύρου σκοτείνιαζε από καπνό και βρωμιά. Σε λίγα λεπτά δεν θα μπορούσε κανείς να δει τίποτε. Ο Michael παραπάτησε προς τα εκεί και κοίταξε μέσα. Πάνω στο παράθυρο είδε για μια στιγμή το πρόσωπο του Thomas κολλημένο — ένα παγωμένο, χαμογελαστό μαρτύριο· μια φρικτή εικόνα, ένας εφιάλτης του Bosch ζωντανός.
Μακριές, γρήγορες γλώσσες φωτιάς μαστίγωναν τους κροτάφους, τον λαιμό και τα μαλλιά του Thomas. Μέσα από το συριχτό και το κρότο της πυρκαγιάς, ο Michael άκουγε τον Thomas να γελά, αλλά πολύ αμυδρά, σχεδόν χαμένο στον θόρυβο. Ανάμεσα στις φλόγες έβλεπε τα ράφια με το γκρίζο-λευκό τους φορτίο από πτώματα. Μερικά έλιωναν. Μερικά καίγονταν. Μάτια που χύνονταν από τις κόγχες σαν σπασμένα αυγά. Μαλλιά που καίγονταν σε μικρές τούφες. Πρώτα δάχτυλα χεριών και ποδιών, μύτες και αυτιά, έπειτα ολόκληρα άκρα και κορμοί που έλιωναν και μαύριζαν.
Και η μυρωδιά. Θεέ μου! Εκείνη η μυρωδιά!
Τότε η ακαμψία του χαμόγελου του Thomas έσπασε· το πρόσωπό του έμοιαζε να αντικαθίσταται από ένα άλλο πρόσωπο με παρόμοιο χαμόγελο. Με την ταχύτητα καλειδοσκοπίου, μια μακρά ακολουθία προσώπων εμφανιζόταν και χανόταν, το ένα να τρεμοσβήνει μετά το άλλο. Όλα χαμογελαστά. Όλα με «το αποτύπωμα του αντίχειρα του Κάιν στο πηγούνι», όπως περιέγραψε ο Michael εκείνο το σημάδι που τον στοίχειωσε για το υπόλοιπο της ζωής του. Κάθε ζεύγος χειλιών σχηματιζόταν στο χαμόγελο της τελευταίας λέξης του Thomas: «ένας!»
Πρόσωπα και εκφράσεις που ο Michael δεν είχε ποτέ γνωρίσει. Κάποια νόμιζε πως τα γνώριζε. Κάποια ήξερε πως τα φανταζόταν. Κάποια τα είχε δει σε βιβλία ιστορίας, σε πίνακες, σε εκκλησίες, σε εφημερίδες, σε εφιάλτες. Ιάπωνες, Κινέζοι, Βιρμανοί, Κορεάτες, Βρετανοί, Σλάβοι. Γέροι, νέοι, με γένια, ξυρισμένοι. Μαύροι, λευκοί, κίτρινοι. Άνδρες, γυναίκες. Πιο γρήγορα. Πιο γρήγορα. Όλοι με το ίδιο χαμόγελο. Περισσότεροι και περισσότεροι και περισσότεροι.
Ο Michael ένιωθε να εκσφενδονίζεται μέσα σε έναν ατέλειωτο διάδρομο προσώπων, δεκαετίες και αιώνες και χιλιετίες να περνούν σαν χτύποι ρολογιού δίπλα του, ώσπου τελικά η ταχύτητα επιβραδύνθηκε και εμφανίστηκε το τελευταίο χαμογελαστό πρόσωπο, στεφανωμένο από μίσος, με το πηγούνι του να είναι ένα τεράστιο αποτύπωμα αντίχειρα.
Τώρα το παράθυρο είχε γίνει εντελώς μαύρο· ο Michael δεν έβλεπε τίποτε.
«Κάιν…» άρχισε να ψιθυρίζει αδύναμα.
Αλλά μια διαπεραστική συνειδητοποίηση σταμάτησε τη λέξη στον λαιμό του, σαν κάποιος να είχε συρίξει μέσα στο εσωτερικό του αυτί:
«Πάλι λάθος, ανόητε! Ο πατέρας του Κάιν. Εγώ. Ο κοσμικός Πατέρας του Ψεύδους και ο κοσμικός Κύριος του Θανάτου. Από την αρχή της αρχής. Εγώ… Εγώ… Εγώ…»
Ο Michael ένιωσε έναν οξύ πόνο στο στήθος. Ένα δυνατό χέρι έσφιγγε την καρδιά του, παρεμποδίζοντας τον χτύπο της, και ένα αφόρητο βάρος πίεζε το στήθος του, λυγίζοντάς τον. Άκουγε το αίμα να βροντά στο κεφάλι του και έπειτα δυνατούς, βρυχώμενους ανέμους. Μια εκτυφλωτική λάμψη φώτισε τα μάτια του. Κατέρρευσε στο έδαφος.
Δυνατά χέρια τον άρπαξαν από το παράθυρο την τελευταία στιγμή.
Η αποθήκη είχε γίνει πια κόλαση φωτιάς. Με έναν σχιστικό κρότο, η στέγη κατέρρευσε. Οι φλόγες τινάχτηκαν θριαμβευτικά ψηλά και έγλειφαν τους εξωτερικούς τοίχους, καίγοντας και καταβροχθίζοντας αχόρταγα.
«Πάρτε τον γέρο από δω!» ούρλιαξε ο διοικητής μέσα από τον καπνό και τη δυσοσμία. Όλοι απομακρύνθηκαν. Ο Michael, ριγμένος στον ώμο ενός άνδρα, παραληρούσε και λυγμοκοπούσε ασυνάρτητα. Ο διοικητής μόλις που διέκρινε τα λόγια του:
«Απέτυχα… απέτυχα… Πρέπει να γυρίσω πίσω. Σε παρακαλώ… Σε παρακαλώ… πρέπει να γυρίσω πίσω… όχι αργότερα… σε παρακαλώ…»
Όταν τον μετέφεραν στο νοσοκομείο, η κατάστασή του ήταν κρίσιμη. Εκτός από εγκαύματα και εισπνοή καπνού, είχε υποστεί ελαφρά καρδιακή προσβολή. Και μέχρι το επόμενο βράδυ παρέμενε σε παραλήρημα.
Πριν από την πτώση της Νανκίνγκ, φυγαδεύτηκε από τον πιστό αστυνομικό διοικητή και λίγους ενορίτες. Κατευθύνθηκαν βορειοδυτικά, διαφεύγοντας οριακά από τον σφιγγόμενο ιαπωνικό κλοιό.
Στις 14 Δεκεμβρίου, η ιαπωνική Ανώτατη Διοίκηση εξαπέλυσε 50.000 στρατιώτες στην πόλη με διαταγή να σκοτώσουν κάθε ζωντανό άνθρωπο. Η πόλη μετατράπηκε σε σφαγείο. Ολόκληρες ομάδες ανδρών και γυναικών χρησιμοποιήθηκαν για εξάσκηση με ξιφολόγχες και πολυβόλα. Άλλοι κάηκαν ζωντανοί ή τεμαχίστηκαν αργά. Σειρές παιδιών αποκεφαλίστηκαν από αξιωματικούς που ανταγωνίζονταν ποιος θα αποκόψει τα περισσότερα κεφάλια με μία κίνηση σπαθιού. Γυναίκες βιάστηκαν ομαδικά και έπειτα σκοτώθηκαν. Έμβρυα αποσπάστηκαν ζωντανά από μήτρες, τεμαχίστηκαν και ρίχτηκαν στα σκυλιά.
Συνολικά, πάνω από 42.000 άνθρωποι δολοφονήθηκαν. Ο θάνατος σκέπασε τη Νανκίνγκ όπως είχε σκεπάσει ολόκληρο το δέλτα του Γιανγκτσέ. Ζώα και καλλιέργειες πέθαναν και σάπισαν στα χωράφια.
Ήταν σαν το πνεύμα με το οποίο είχε παλέψει ο Michael στον μικρόκοσμο του φρικιαστικού οστεοφυλακίου του Thomas Wu, στα προάστια της Νανκίνγκ — «ο Κοσμικός Κύριος του Θανάτου» — να είχε αφεθεί ελεύθερο σε όλες τις γαίες.
Στα κοσμοϊστορικά γεγονότα των χρόνων του πολέμου, μια ιδιαίτερη αγριότητα είχε λυθεί από τα δεσμά της, είχε σφραγίσει εκατοντάδες χιλιάδες ανθρώπους με το κέντρισμα μιας απόλυτης και ακαταμάχητης εξουσίας. Ο θάνατος ήταν το ισχυρότερο όπλο. Έλυνε κάθε διαφορά για το ποιος ήταν ο κυρίαρχος. Και τελικά διεκδικούσε όλους ως θύματά του, θέτοντας τους πάντες στο ίδιο επίπεδο. Στον πόλεμο, όπου ο θάνατος ήταν ο νικητής, προσπαθούσες να τον έχεις με το μέρος σου.
Πίσω στο Χονγκ Κονγκ, όπου ο Michael μεταφέρθηκε τελικά στα τέλη του καλοκαιριού του 1938, ύστερα από μια αρκετά περίπλοκη διαδρομή, οι ρεαλιστές ήξεραν πως ήταν θέμα χρόνου πριν οι Ιάπωνες νικητές τα καταλάβουν όλα.
Την ημέρα των Χριστουγέννων του 1941, το Χονγκ Κονγκ έγινε ιαπωνική κτήση. Κατά τα χρόνια της Κατοχής ο Michael ζούσε ήσυχα στο Kowloon, διδάσκοντας λίγο στα σχολεία και ασκώντας κάποιο ποιμαντικό έργο. Ανάρρωνε αργά.
Εκείνη την περίοδο όλοι ζούσαν υπό πίεση. Η τροφή ήταν σπάνια. Οι παρενοχλήσεις από τους Ιάπωνες κατακτητές ήταν ακραίες. Και όλοι ζούσαν με τη βέβαιη γνώση ότι, εκτός αν συνέβαινε θαύμα, αν οι Ιάπωνες αναγκάζονταν να εκκενώσουν την πόλη, θα έσφαζαν τους πάντες· κι αν παρέμεναν, τελικά θα σκότωναν όσους δεν μπορούσαν να υποδουλώσουν.
Ωστόσο ο Michael άντεχε τις σωματικές κακουχίες ευκολότερα από τους γύρω του. Υπέστη ακόμη δύο καρδιακές προσβολές κατά την Ιαπωνική Κατοχή, αλλά αυτές δεν μείωσαν καθόλου το φρόνημά του. Δεν ένιωθε, όπως οι συνάδελφοί του, την ανυπόφορη αβεβαιότητα, την αγωνία της αναμονής είτε του θανάτου από ιαπωνικά χέρια είτε της απελευθέρωσης από τους Συμμάχους. Όπως παρατήρησαν μερικοί γνωστοί του, τα βάσανά του δεν βρίσκονταν κυρίως στο σώμα του ούτε στο μυαλό του ούτε στη φαντασία του. Είχε επιστρέψει από την ενδοχώρα της Κίνας ραγισμένος με έναν τρόπο που ούτε η ανάπαυση ούτε η τροφή ούτε η στοργική φροντίδα μπορούσαν να επουλώσουν.
Σε όσους λίγους γνώριζαν την ιστορία του ήταν φανερό ότι είχε πληρώσει μόνο ένα μέρος του τιμήματος ως εξορκιστής. Τους μιλούσε ανοιχτά για εκείνο το τίμημα. Και για την αποτυχία του. Και εκείνοι και ο ίδιος καταλάβαιναν ότι αργά ή γρήγορα θα έπρεπε να εξοφλήσει το χρέος του.
Ο πιστωτής που περίμενε τον γοήτευε και βρισκόταν διαρκώς στο μυαλό του. Προς το τέλος της ιαπωνικής Κατοχής στο Χονγκ Κονγκ, για παράδειγμα, παρακολουθούσε με έναν φίλο του μια μοίρα αμερικανικών βομβαρδιστικών να προχωρά ατάραχα, σαν μαγεμένα πουλιά, μέσα από βροχή ιαπωνικών αντιαεροπορικών πυρών. Άφησαν το φορτίο των βομβών τους και απομακρύνθηκαν αβλαβή στον ορίζοντα. Καθώς οι εκρήξεις και οι πυρκαγιές στο λιμάνι συνεχίζονταν, ο Michael μουρμούρισε:
«Γιατί ο θάνατος κάνει τον πιο δυνατό θόρυβο και τη λαμπρότερη φωτιά;»
Λίγες εβδομάδες αργότερα, ένα ανθρώπινο φως, λαμπρότερο από τον ήλιο, ανυψώθηκε σαν μανιτάρι πάνω από τη Χιροσίμα. Ένα νέο ανθρώπινο ρεκόρ: περισσότεροι άνθρωποι σκοτώθηκαν και ακρωτηριάστηκαν από αυτή τη μία πράξη απ’ ό,τι από οποιαδήποτε άλλη καταγεγραμμένη στην ιστορία του ανθρώπου.
Δεν έμελλε να μάθω για τον Michael παρά μόνο χρόνια αργότερα — ούτε και για το ιδιαίτερο τίμημα που κατέβαλλε μέρα με τη μέρα μέχρι τον θάνατό του, για την ήττα του σε εκείνον τον παράξενο εξορκισμό στο Puh-Chi.
Η πρόσφατη εκτεταμένη δημοσιότητα γύρω από τον Εξορκισμό ανέδειξε τη δυστυχία των κατεχομένων ως ένα νέο είδος κινηματογραφικού τρόμου. Η ουσία του κακού χάνεται μέσα στα κινηματογραφικά εφέ. Και ο εξορκιστής, που διακινδυνεύει περισσότερα από οποιονδήποτε άλλον σε έναν εξορκισμό, περνά από την οθόνη ως αναγκαίος αλλά τελικά λιγότερο ενδιαφέρων από τα ηχητικά εφέ.
Η αλήθεια είναι ότι και οι τρεις — ο κατεχόμενος, το πνεύμα που κατέχει και ο εξορκιστής — συνδέονται στενά με την πραγματικότητα της ζωής και με το νόημά της, όπως το βιώνουμε όλοι μας καθημερινά.
Η κατοχή δεν είναι διαδικασία μαγείας. Το πνεύμα είναι πραγματικό· μάλιστα, το πνεύμα αποτελεί τη βάση κάθε πραγματικότητας. Η «πραγματικότητα» όχι μόνο θα ήταν ανιαρή χωρίς πνεύμα· δεν θα είχε απολύτως κανένα νόημα. Καμία ταινία τρόμου δεν μπορεί να αποδώσει τη φρίκη ενός τέτοιου οράματος: ενός κόσμου χωρίς πνεύμα.
Το Κακό Πνεύμα είναι προσωπικό και είναι νοήμον. Είναι προφυσικό, με την έννοια ότι δεν ανήκει σε αυτόν τον υλικό κόσμο, αλλά βρίσκεται μέσα σε αυτόν. Και το Κακό Πνεύμα, όπως και το αγαθό, κινείται κατά μήκος των γραμμών της καθημερινής μας ζωής. Με πολύ φυσικούς τρόπους το πνεύμα χρησιμοποιεί και επηρεάζει τις καθημερινές μας σκέψεις, πράξεις και συνήθειες και, πράγματι, όλα τα νήματα που υφαίνουν τον ιστό της ζωής, σε κάθε εποχή και τόπο. Η σύγχρονη ζωή δεν αποτελεί εξαίρεση.
Το να συγκρίνει κανείς το πνεύμα με τα στοιχεία της ζωής και του υλικού κόσμου — τα οποία μπορεί και ενίοτε πράγματι χειραγωγεί για τους σκοπούς του — είναι μοιραίο λάθος, αν και γίνεται πολύ συχνά. Ανατριχιαστικοί ήχοι μπορεί να παραχθούν από πνεύμα — αλλά το πνεύμα δεν είναι ο ανατριχιαστικός ήχος. Αντικείμενα μπορεί να εκσφενδονιστούν μέσα σε ένα δωμάτιο, αλλά η τηλεκίνηση δεν είναι περισσότερο πνεύμα απ’ ό,τι είναι πνεύμα το υλικό αντικείμενο που κινήθηκε. Ένας άνθρωπος, του οποίου η ιστορία αφηγείται σε αυτό το βιβλίο, έκανε αυτό το λάθος και παραλίγο να το πληρώσει με τη ζωή του, όταν αναγκάστηκε να αντιμετωπίσει το σφάλμα του.
Ο εξορκιστής είναι το κεντρικό πρόσωπο κάθε εξορκισμού. Από αυτόν εξαρτώνται τα πάντα. Δεν έχει τίποτε προσωπικό να κερδίσει. Αλλά σε κάθε εξορκισμό διακινδυνεύει κυριολεκτικά όλα όσα εκτιμά. Η περίπτωση του Michael Strong ήταν ένα ακραίο παράδειγμα της μοίρας που περιμένει τον εξορκιστή. Αλλά κάθε εξορκιστής πρέπει να εμπλακεί σε μια προσωπική, πικρή, πρόσωπο με πρόσωπο αντιπαράθεση με το καθαρό κακό. Μόλις αρχίσει, ο εξορκισμός δεν μπορεί να διακοπεί. Θα υπάρξει και πρέπει πάντοτε να υπάρξει ένας νικητής και ένας ηττημένος. Και όποια κι αν είναι η έκβαση, η επαφή είναι εν μέρει θανατηφόρα για τον εξορκιστή. Πρέπει να συναινέσει σε μια τρομακτική και ανεπανόρθωτη λεηλασία του βαθύτερου εαυτού του. Κάτι μέσα του πεθαίνει. Κάποιο μέρος της ανθρωπινότητάς του μαραίνεται από μια τόσο στενή επαφή με το αντίθετο κάθε ανθρωπινότητας — την ουσία του κακού· και σπάνια, αν ποτέ, αναζωογονείται. Καμία αποκατάσταση δεν θα του δοθεί για την απώλειά του.
Αυτό είναι το ελάχιστο τίμημα που πληρώνει ένας εξορκιστής. Αν χάσει στη μάχη με το Κακό Πνεύμα, υπάρχει επιπλέον ποινή. Μπορεί ή όχι να τελέσει ξανά το τελετουργικό του Εξορκισμού, αλλά τελικά θα πρέπει να αντιμετωπίσει και να νικήσει το πνεύμα που τον απώθησε.
Η έρευνα που μπορεί να οδηγήσει σε Εξορκισμό αρχίζει συνήθως όταν ένας άνδρας ή μια γυναίκα — σπανίως παιδί — τίθεται υπόψη των εκκλησιαστικών αρχών από συγγενείς ή φίλους. Μόνο σπάνια ένα κατεχόμενο πρόσωπο προσέρχεται αυθόρμητα.
Οι ιστορίες που αφηγούνται τότε είναι δραματικές και οδυνηρές: παράξενες σωματικές ασθένειες στον κατεχόμενο· έντονη ψυχική διαταραχή· εμφανής αποστροφή σε κάθε σημείο, σύμβολο, αναφορά ή θέα θρησκευτικών αντικειμένων, τόπων, προσώπων, τελετών.
Συχνά, αναφέρουν οι συγγενείς ή οι φίλοι, η παρουσία του προσώπου συνοδεύεται από λεγόμενα ψυχικά φαινόμενα: αντικείμενα πετούν μέσα στο δωμάτιο· η ταπετσαρία ξεκολλά από τους τοίχους· τα έπιπλα ραγίζουν· τα σκεύη σπάζουν· ακούγονται παράξενοι βόμβοι, συριγμοί και άλλοι ήχοι χωρίς εμφανή πηγή. Συχνά η θερμοκρασία στο δωμάτιο όπου βρίσκεται ο κατεχόμενος πέφτει απότομα. Ακόμη συχνότερα, μια καυστική και χαρακτηριστική δυσοσμία τον συνοδεύει.
Βίαιες σωματικές μεταμορφώσεις φαίνεται μερικές φορές να καθιστούν τη ζωή των κατεχομένων μια κόλαση επί γης. Οι φυσιολογικές τους εκκρίσεις και λειτουργίες απέκκρισης διαποτίζονται από ανεξήγητους σπασμούς και υπερβολές. Η συνείδησή τους φαίνεται πλήρως χρωματισμένη από το βίαιο σέπια της αποστροφής. Τα αντανακλαστικά γίνονται κατά διαστήματα ακανόνιστα ή ανώμαλα, μερικές φορές εξαφανίζονται για ένα διάστημα. Η αναπνοή μπορεί να διακοπεί για παρατεταμένες περιόδους. Οι καρδιακοί παλμοί δύσκολα ανιχνεύονται. Το πρόσωπο παραμορφώνεται παράξενα, μερικές φορές αφύσικα τεντωμένο και λείο, χωρίς την παραμικρή γραμμή ή ρυτίδα.
Όταν μια τέτοια περίπτωση τίθεται υπόψη των εκκλησιαστικών αρχών, το πρώτο και κεντρικό πρόβλημα που πρέπει πάντοτε να αντιμετωπιστεί είναι: Είναι πράγματι το πρόσωπο κατεχόμενο;
Ο Henri Gesland, Γάλλος ιερέας και εξορκιστής που εργάζεται στο Παρίσι, δήλωσε το 1974 ότι, από 3.000 συμβουλευτικές περιπτώσεις από το 1968, «υπήρξαν μόνο τέσσερις περιπτώσεις που πιστεύω ότι ήταν δαιμονική κατοχή». Ο T. K. Osterreich, αντίθετα, υποστηρίζει ότι «η κατοχή υπήρξε εξαιρετικά συχνό φαινόμενο, με περιπτώσεις που αφθονούν στην ιστορία της θρησκείας». Η αλήθεια είναι ότι επίσημη ή επιστημονική απογραφή περιπτώσεων κατοχής δεν έχει ποτέ πραγματοποιηθεί.
Βεβαίως, πολλοί που ισχυρίζονται ότι είναι κατεχόμενοι ή τους οποίους άλλοι περιγράφουν έτσι, είναι απλώς θύματα κάποιας ψυχικής ή σωματικής ασθένειας. Διαβάζοντας αρχεία από εποχές όπου η ιατρική και η ψυχολογική επιστήμη δεν υπήρχαν ή ήταν ελάχιστα ανεπτυγμένες, γίνεται σαφές ότι έγιναν σοβαρά λάθη. Ένας πάσχων από διάχυτη σκλήρυνση, για παράδειγμα, θεωρήθηκε κατεχόμενος εξαιτίας των σπασμωδικών τιναγμάτων και συρσίματός του και της οξείας οδύνης στη σπονδυλική στήλη και στις αρθρώσεις. Μέχρι σχετικά πρόσφατα, ο πάσχων από το σύνδρομο Tourette ήταν ιδανικός στόχος για την κατηγορία «Κατεχόμενος!»: καταρράκτες βωμολοχιών και αισχρολογιών, γρυλίσματα, γαβγίσματα, κατάρες, κραυγές, ρουθουνίσματα, τικ, χτυπήματα ποδιών, μορφασμοί εμφανίζονται ξαφνικά και εξίσου ξαφνικά παύουν. Σήμερα, το σύνδρομο Tourette ανταποκρίνεται σε φαρμακευτική αγωγή και φαίνεται να είναι νευρολογική νόσος που σχετίζεται με χημική ανωμαλία στον εγκέφαλο. Πολλοί άνθρωποι που έπασχαν από ασθένειες γνωστές σήμερα, όπως παράνοια, χορεία του Huntington, δυσλεξία, νόσος του Parkinson, ή ακόμη και απλές δερματικές παθήσεις (ψωρίαση, έρπης Ι, για παράδειγμα), αντιμετωπίστηκαν ως «κατεχόμενοι» ή τουλάχιστον ως «αγγιγμένοι» από τον Διάβολο.
Σήμερα, οι αρμόδιες εκκλησιαστικές αρχές επιμένουν πάντοτε σε λεπτομερείς εξετάσεις του προσώπου που τους παρουσιάζεται για Εξορκισμό, εξετάσεις που διενεργούνται από καταρτισμένους ιατρούς και ψυχιάτρους.
Όταν μια περίπτωση κατοχής αναφέρεται από έναν ιερέα στις επισκοπικές αρχές, καλείται ο εξορκιστής της επισκοπής. Αν δεν υπάρχει διορισμένος εξορκιστής, ορίζεται κάποιος ή καλείται από άλλη επισκοπή.
Μερικές φορές ο ιερέας που αναφέρει την υπόθεση έχει ήδη ζητήσει προκαταρκτικές ιατρικές και ψυχιατρικές εξετάσεις, ώστε να κατευνάσει τον επιφυλακτικό σκεπτικισμό που πιθανότατα θα συναντήσει στη μητρόπολη όταν παρουσιάσει το πρόβλημά του. Όταν ο επίσημος εξορκιστής αναλάβει την υπόθεση, συνήθως ζητεί και ο ίδιος πολύ διεξοδικές εξετάσεις από ειδικούς που γνωρίζει και των οποίων την κρίση εμπιστεύεται.
Σε παλαιότερες εποχές, σε κάθε επισκοπή της Εκκλησίας οριζόταν συνήθως ένας ιερέας ως εξορκιστής. Στη σύγχρονη εποχή, αυτή η πρακτική έχει ατονήσει σε ορισμένες επισκοπές, κυρίως επειδή τα αναφερόμενα περιστατικά κατοχής έχουν μειωθεί κατά τα τελευταία εκατό χρόνια. Ωστόσο, στις περισσότερες μεγάλες επισκοπές εξακολουθεί να υπάρχει ένας ιερέας επιφορτισμένος με αυτή τη λειτουργία — έστω κι αν σπάνια ή ποτέ δεν την ασκεί. Σε ορισμένες επισκοπές υπάρχει ιδιωτική συμφωνία μεταξύ επισκόπου και κάποιου ιερέα που γνωρίζει και εμπιστεύεται.
Δεν υπάρχει επίσημος δημόσιος διορισμός εξορκιστών. Σε ορισμένες επισκοπές, «ο επίσκοπος γνωρίζει ελάχιστα και θέλει να γνωρίζει ακόμη λιγότερα» — όπως σε μία από τις περιπτώσεις που καταγράφονται σε αυτό το βιβλίο. Ωστόσο, όπως κι αν λάβει τη θέση του, ο εξορκιστής πρέπει να έχει επίσημη εκκλησιαστική έγκριση, διότι ενεργεί υπό επίσημη ιδιότητα, και κάθε εξουσία που διαθέτει επί του Κακού Πνεύματος μπορεί να προέρχεται μόνο από εκείνους τους θεσμικούς φορείς που ανήκουν στην ουσία της Εκκλησίας του Ιησού, είτε πρόκειται για τη Ρωμαιοκαθολική, την Ανατολική Ορθόδοξη είτε για τις Προτεσταντικές Κοινωνίες. Μερικές φορές ένας ιερέας επισκοπής αναλαμβάνει εξορκισμό χωρίς να ζητήσει την άδεια του επισκόπου του, αλλά όλες οι τέτοιες περιπτώσεις που γνωρίζω απέτυχαν.
Αναγνωρίζεται τόσο κατά τις προ του εξορκισμού εξετάσεις όσο και κατά τη διάρκεια του ίδιου του εξορκισμού ότι συνήθως δεν υπάρχει καμία σωματική ή ψυχική εκτροπή ή ανωμαλία στον κατεχόμενο που να μην μπορεί να εξηγηθεί από γνωστή ή πιθανή φυσική αιτία. Και, πέρα από τις συνήθεις ιατρικές και ψυχολογικές δοκιμασίες, υπάρχουν και άλλες πιθανές πηγές διάγνωσης. Όσο ασταθή και διστακτικά κι αν είναι τα πορίσματα της παραψυχολογίας, μπορεί κανείς να αναζητήσει στις θεωρίες της περί τηλεπάθειας και τηλεκίνησης μια πιθανή εξήγηση ορισμένων σημείων κατοχής. Η υποβολή και η υποβλητικότητα, όπως τις περιγράφουν οι σύγχρονοι ψυχοθεραπευτές, μπορούν να ερμηνεύσουν ακόμη περισσότερα.
Παρά ταύτα, ακόμη και με τις διαγνώσεις και τις γνώμες ιατρών και ψυχολόγων στα χέρια, συχνά διαπιστώνεται ότι υπάρχουν μεγάλα περιθώρια διακύμανσης. Ικανοί ψυχίατροι διαφωνούν έντονα μεταξύ τους· και στην ψυχολογία και την ιατρική, η άγνοια των αιτίων συχνά συγκαλύπτεται πίσω από τεχνικούς όρους και ορολογία που δεν είναι τίποτε περισσότερο από περιγραφικές ετικέτες.
Συνεχίζεται
H ΟΡΘΟΔΟΞΙΑ ΣΗΜΕΡΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΠΟΧΗ ΤΩΝ ΠΑΤΕΡΩΝ ΔΕΧΕΤΑΙ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΙΑ ΔΑΙΜΟΝΙΚΩΝ ΛΟΓΙΣΜΩΝ ΑΛΛΑ ΑΔΙΑΦΟΡΕΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΗΓΗ ΤΟΥΣ. Ο ΑΟΡΑΤΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ ΕΞΑΝΤΛΕΙΤΑΙ ΣΤΗΝ ΕΞΟΜΟΛΟΓΗΣΗ. ΟΙ ΠΙΣΤΟΙ, ΤΟΥΛΑΧΙΣΤΟΝ ΟΣΟΙ ΕΧΟΥΝ ΑΠΟΜΕΙΝΕΙ ΜΕΝΟΥΝ ΑΒΟΗΘΗΤΟΙ. ΟΛΟΙ ΜΙΛΟΥΝ ΓΙΑ ΝΑΡΚΙΣΣΙΣΜΟ ΚΑΙ ΥΠΕΡΗΦΑΝΕΙΑ ΑΛΛΑ ΑΔΙΑΦΟΡΟΥΝ ΓΙΑ ΤΟΝ ΥΠΕΡΗΦΑΝΟ.
