Η αυτοδικία και ο φόβος Θεού

Οι Ερινύες καταδιώκουν τον Ορέστη. Έργο του Γάλλου ζωγράφου και ακαδημαϊκού Ουιλιάμ-Αντόλφ Μπουγκερώ (1825-1905)

Πρέπει να κατανοήσουμε τα κίνητρα όσων καταλήγουν να διεκδικήσουν το δίκιο με τα χέρια τους, βαστώντας ένα όπλο, και γιατί πληθαίνουν όσοι φτάνουν στο σημείο να τους χειροκροτήσουν. Αν δεν καταλάβουμε τον μηχανισμό που το προκαλεί αυτό τότε η νόσος της αυτοδικίας θα συνεχιστεί, θα κλιμακωθεί, θα φτάσει και στο έσχατο σημείο της επικράτειας και θα μας καταστρέψει ολοκληρωτικά. Γι’ αυτό οφείλουμε, πρώτα απ’ όλα να κατανοήσουμε την εποχή μας.

Οι καιροί μας υπό μίαν έννοια, μας παρέχουν ένα σπάνιο προνόμιο. Να εξετάσουμε και βιωματικά αλλά και με ποικίλα ενημερωτικά μέσα, ψηφιακά και αναλογικά, πως βιώνεται μια συλλογική ελεύθερη πτώση στο κενό. Το σαράκι του μηδενισμού, που βασιλεύει ακόμα και μέσα στην καρδιά της θρησκευτικής ιεραρχίας, που ρυθμίζει τα του λατρευτικού βίου, έχει καταφάει τα θεμέλια των θεσμών, οι οποίοι συνέχουν την κοινωνία.

Μόλις ο πολίτης ακούσει για τις ανεξάρτητες και διακριτές εξουσίες, για το νομοθετικό σώμα δηλαδή, για την εκτελεστική και δικαστική εξουσία, πιθανότατα θα χαμογελάσει πικρά. Στα βουλευτικά έδρανα, στους υπουργικούς θώκους, στο Μέγαρο Μαξίμου και στα δικαστήρια δεν βλέπει πρόσωπα αλλά εργαλεία ενός ανθρωποφάγου συστήματος, το οποίο έχει ρυθμιστεί πάνω στον άξονα της υλικής ισχύος. Η διαφθορά και η παρακμή αναφέρονται μεν στην ύλη αλλά ξεκινούν από το πνεύμα. Διαλύουν ηθικά τον άνθρωπο κι έπειτα επεκτείνονται και στο υλικό αποτύπωμά του. Κι αφού την περάσαμε τούτη την επώδυνη, πολυετή δοκιμασία της αποδόμησης, φτάσαμε εδώ, στο σημείο όπου θα εκδηλωθούν, με όλη την ισχύ τους, οι συνέπειες.

Το να πάρει κάποιος το νόμο στα χέρια του σημαίνει ότι δεν έχει ίχνος εμπιστοσύνης και σεβασμού στο κρατικό δικαιικό σύστημα. Επίσης, τούτη η πράξη φανερώνει δύο τινά για τη σχέση του αυτουργού με το θείο: είτε εκδικείται επειδή θεωρεί ότι ο γδικιωμός του είναι εναρμονισμένος με τον θείο νόμο είτε δεν πιστεύει στον Θεό και συνεπώς δεν έχει εμπιστοσύνη σε έννοιες όπως θεία τιμωρία και ανταπόδοση.

Επειδή, σε κάθε βήμα που κάνουμε πρέπει να έχουμε κατά νου από πού περάσαμε για να φτάσουμε στο σημείο όπου βρισκόμαστε τώρα, καλό είναι να ανατρέξουμε στην αρχαία παράδοσή μας. Εκεί, υπάρχουν πολλές ιστορίες με ανθρώπους που «πήραν το αίμα τους πίσω» και δικάστηκαν γι’ αυτή τους την πράξη. Σε μία απ’ αυτές τις δίκες ένας θεός, ο Απόλλων, κατέθεσε ως βασικός μάρτυρας υπεράσπισης ενόςμητροκτόνου και είπε τα ακόλουθα:

«Θα πω σε σας, στο μέγα τούτο δικαστήριο που ίδρυσε η Αθηνά, δίκαια χύθηκε το αίμα∙ κι αφού είμαι μάντις, δεν είναι ψέμα ο λόγος μου. Ποτέ στον μαντικό μου θρόνο ούτε για άνδρα ούτε για γυναίκα ούτε για πόλι δεν είπα τίποτα που να μην ήταν διαταγμένο από τον Δία, τον Ολύμπιο πατέρα. Να καταλάβετε πόση δύναμι έχει αυτό το δίκαιο και να ακολουθήσετε, σας λέω, τη γνώμη του πατέρα μου∙ κανένας όρκος δεν ισχύει πιο πολύ από τον Δία».

Το προαναφερθέν χωρίο προέρχεται από την τραγωδία του Αισχύλου «Ευμενίδες»*. Το παράδοξο να καταθέτει θεός υπέρ μητροκτόνου συμβαίνει επειδή ο Ορέστης, γιος του Αγαμέμνονα και της Κλυταιμνήστρας βασανίζεται από την καταδίωξη Ερινύων και ζήτησε προστασία. Σκότωσε την μητέρα του, Κλυταιμνήστρα και οι σκοτεινές θεότητες της ανταπόδοσης του κακού δεν τον αφήνουν σε ησυχία.

Ο Απόλλωνας τον υπερασπίζεται, επειδή ο ίδιος είχε διατάξει την εκδίκηση για τον φόνο του Αγαμέμνονα από την Κλυταιμνήστρα και τον εραστή της, Αίγισθο. Η υπόθεση οδηγείται στην Αθήνα, όπου η θεά Αθηνά ιδρύει, απέναντι από την Ακρόπολη, στον λοφίσκο του Αρείου Πάγου, δικαστήριο για να κριθεί δίκαια η υπόθεση.

Οι Ερινύες ζητούν τιμωρία για το έγκλημα του μητροκτόνου, ενώ ο Απόλλωνας υπερασπίζεται τον Ορέστη επικαλούμενος τη θέληση του Δία. Στο απόσπασμα αυτό, ο Απόλλωνας δηλώνει ότι μιλά μόνο σύμφωνα με τις εντολές του Δία και καλεί τους δικαστές, που είναι άνθρωποι, στους οποίους προεδρεύει η θεά Αθηνά, να σεβαστούν τη θεϊκή δικαιοσύνη.

Τούτη η εξήγηση από τον τραγωδό, Μαραθωνομάχο και μύστη των Ελευσινίων Μυστηρίων Αισχύλο, αντί να αμβλύνει τις γωνίες της παραδοξότητας, τις οξύνει. Θεός καταθέτει ως μάρτυρας σε ανθρώπινο δικαστήριο επιδιώκοντας να πείσει τους ανθρώπους να αθωώσουν δράστη μητροκτονίας!

Σε αυτό το σημείο, υπάρχει μια εκ των θεμελιωδέστερων και διαχρονικότερων αξιών του ελληνικού πολιτισμού: η ελευθερία της βούλησης. Ο Θεός μπορεί να κάνει τα πάντα. Να πραγματώσει τη βούλησή του, να ελέγξει τα στοιχεία της φύσης, να ορίσει κανόνες. Όμως, δεν επιθυμεί να αποφασίσει για λογαριασμό του ανθρώπου ποιον δρόμο, της αρετής ή της κακίας, να ακολουθήσει.

Η Αθηνά, παρεμβαίνοντας στη δίκη (στ. 681-699), λέει στους Αθηναίους για την σκοπιμότητα της ίδρυσης του δικαστηρίου του Αρείου Πάγου: «Ακούσετε των Αθηνών πολίτες, που πρώτη φορά κρίνετε για φόνο, ποιον θεσμό ιδρύω. Θα είναι στο εξής για πάντα αυτό το βουλευτήριο των δικαστών στη χώρα του Αιγέως. Πάνω σ’ αυτόν τον Άρειο βράχο, όπου σταμάτησαν και κατεσκήνωσαν οι αμαζόνες, όταν ήλθαν να πολεμήσουν τον Θησέα, και πύργωσαν καινούργιο κάστρο απέναντι στην πόλη τότε, και στον Άρη έκαμαν θυσίες και από τότε πήρε τ’ όνομα ο βράχος Πάγος Άρειος∙ σ’ αυτόν τον βράχο ο σεβασμός και ο αδελφός του ο φόβος θα συγκρατούν από την αδικία μέρα και νύχτα. […] Ποτέ δεν θάβρης να πιης νερό καθάριο, αν το μολύνης με βρωμερά αποχύματα και λάσπες. Συμβουλεύω τον λαό μου ούτε την αναρχία ούτε τη δεσποτεία ν’ ανέχεται και να μη βγάλη εντελώς τον φόβο από την πόλι∙ γιατί ποιος άνθρωπος μπορεί να είναι δίκαιος, αν δεν φοβάται τίποτα;».

Παρά την ευμενή για τον Ορέστη κατάθεση του Απόλλωνα και την φιλική προς τον κατηγορούμενο δημηγορία της Αθηνάς, ήταν ισάριθμες οι ψήφοι (αθωωτικές – καταδικαστικές). Ο Ορέστης αθωώθηκε με μια ψήφο διαφορά. Αυτήν της Αθηνάς, που μας συμβούλευσε ούτε την αναρχία ούτε τη δεσποτεία ν’ ανεχόμαστε και να μη βγάλουμε εντελώς τον φόβο από την πόλη. Να μην νιώθουν, δηλαδή, απρόσβλητοι από το Νόμο οι παραβάτες που έχουν ισχύ. Δεν το πράξαμε. Επιλέξαμε να μην το πράξουμε. Καταλύσαμε το ανθρώπινο δίκαιο, αδιαφορούμε για τη θεία Δικαιοσύνη και πλέον καταντήσαμε να ελπίζουμε στην αυτοδικία. Όλες τις επιλογές μας θα τις πληρώσουμε μία προς μία.

*Αισχύλου «Ευμενίδες». Μετάφραση-σημειώσεις, Βασ. Δημάρατου, στ. 614-621, σελ. 57, εκδ. Πάπυρος, Αθήνα:1975

Οἱ Ἀδιάβροχοι: Η αυτοδικία και ο φόβος Θεού

" Στη Δύση ελληνισμός σημαίνει νους, λογική, επιστήμη, φως κ.λπ. Όταν μαθαίνεις αυτό το πράγμα και έρχεσαι στην Ελλάδα, βλέπεις να είναι το άλλο στοιχείο που κράτησαν οι νεοέλληνες, το πάθος, το παράλογο. Το δύσκολο είναι να ξανακάνεις μια σύνθεση από τις δύο αυτές πλευρές. Αλλά είναι οι δύο πλευρές του ίδιου νομίσματος"

ΑΠΙΣΤΟΙ ΚΑΙ ΑΜΟΡΦΩΤΟΙ, ΟΠΑΔΟΙ ΤΟΥ ΓΕΡΜΑΝΙΚΟΥ ΡΟΜΑΝΤΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΠΑΙΔΙΑ ΤΟΥ ΣΕΛΛΙΝΓΚ ΚΑΙ ΤΟΥ ΚΡΥΦΟΥ ΜΑΘΗΤΗ ΤΟΥ ΤΟΥ ΦΛΩΡΟΦΣΚΙ. 

ΟΡΘΗ ΔΟΞΑ ΚΑΙ ΛΟΓΟΣ ΕΠΕΚΕΙΝΑ ΤΗΣ ΟΥΣΙΑΣ ΔΕΝ ΕΧΟΥΝ ΤΗΝ ΠΑΤΡΙΔΑ ΤΟΥΣ ΠΛΕΟΝ. ΕΡΜΑΙΑ ΤΟΥ ΦΙΛΑΥΤΙΑΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΨΕΥΔΟΤΑΥΤΟΤΗΤΟΣ ΤΟΥ ΕΓΩ ΤΗΣ ΒΟΥΛΗΣΗΣ ΓΙΑ ΔΥΝΑΜΗ..

Ζακ Μπουσαρ: Πονάω όταν βλέπω Έλληνες να υποτιμούν την πατρίδα τους και τη γλώσσα τους.

“Στη Δύση ελληνισμός σημαίνει νους, λογική, επιστήμη, φως κ.λπ. Όταν μαθαίνεις αυτό το πράγμα και έρχεσαι στην Ελλάδα, βλέπεις να είναι το άλλο στοιχείο που κράτησαν οι νεοέλληνες, το πάθος, το παράλογο. Το δύσκολο είναι να ξανακάνεις μια σύνθεση από τις δύο αυτές πλευρές”

Εγώ αποφάσισα να γίνω νεοελληνιστής σε ηλικία 12 ετών. Πριν αρχίσω τα αρχαία ελληνικά στο σχολείο, γιατί μαθαίναμε πολλά χρόνια αρχαία ελληνικά, με μάγευαν τα γράμματα της ελληνικής το ψ, το ξ, το ω
Τον συναντήσαμε μεσημέρι στο Θέατρο Τέχνης στην οδό Φρυνίχου. Μερικές ημέρες πριν έφτασε στην Αθήνα από το Μόντρεαλ όπου ζει και διδάσκει την αρχαία και τη νέα ελληνική. Αυτή τη φορά τον έφερε στη δεύτερη πατρίδα του, όπως ονομάζει τη χώρα μας, το Φεστιβάλ Αναλόγιο της Σίσυς Παπαθανασίου και η παρουσίαση του έργου «Φιλοθέων πάρεργα» του Νικόλαου Μαυροκορδάτου.
Ο ίδιος αφιέρωσε πολλά χρόνια από τη ζωή του για τη μετάφραση του «πρώτου νεοελληνικού μυθιστορήματος», που μας το συστήνει ως «ριζοσπαστικό κείμενο» που εισάγει τον πρώιμο Νεοελληνικό Διαφωτισμό στα ελληνικά.
Ευγενής και μειλίχιος, αρχίζει να ξεδιπλώνει ήρεμα την αφήγησή του. Από τον Αριστοτέλη, τον Πλάτωνα και τον Μαυροκορδάτο μέχρι τους πρόσφυγες της Μεσογείου και τους Ινδιάνους του Κεμπέκ, ο διακεκριμένος ελληνιστής, καθηγητής στο Πανεπιστήμιο του Μόντρεαλ και ακαδημαϊκός Ζαν Μπουσάρ μιλάει για τις αξίες και τις αρχές τις οποίες οφείλουμε να σεβόμαστε, για τη γλώσσα και τη χώρα μας, για τον Νεοελληνικό Διαφωτισμό, τον υπερρεαλισμό και τον Εμπειρίκο, για τις μεταφράσεις του, τη μεγάλη αγάπη και σεβασμό που τρέφει στη γλώσσα και στον πολιτισμό μας.

Συνέντευξη στην Πόλυ Κρημνιώτη.

* Γιατί να ασχοληθούμε σήμερα με τον Νεοελληνικό Διαφωτισμό, την ώρα που η Ελλάδα, η Ευρώπη περιδινίζονται σε μια πολύπλευρη κρίση, όταν στη Μεσόγειο οξύνεται το προσφυγικό;
Σήμερα εμείς οι δυτικοί το σύνθημα της Γαλλικής Επανάστασης «Ελευθερία – Ισότητα – Αδελφοσύνη», Δικαιοσύνη που πέρασε στον Νεοελληνικό Διαφωτισμό μέσω των κειμένων του Ρήγα και του Κοραή, οφείλουμε να το σεβόμαστε, να είμαστε συνεπείς με τις αρχές που από γενιές διαλέξαμε για μια συνεπή κοινωνική ζωή.
Ωστόσο, ο 20ός αιώνας, με την αποικιοκρατία, τη δουλεία, την εκμετάλλευση λαών μας πείθει ότι οι αρχές του Διαφωτισμού παραμένουν σε αρκετά σημεία τους ανεφάρμοστες. Σήμερα δε πρέπει να μελετήσουμε εκ νέου τις αρχές του ανθρωπισμού και της δημοκρατικής κοινωνίας, ώστε να καλυτερέψουμε την κοινωνία στην οποία ζούμε. Έχουμε παραδείγματα και στην Ευρώπη και την Αμερική, όπου το θέμα των μαύρων που δολοφονούνται καθημερινά από αστυνομικούς δεν έχει ακόμα λυθεί. Φοβάμαι ότι μπαίνουμε ξανά σε έναν μεσαίωνα όπου σκοτώνονται άνθρωποι γιατί δεν έχουν το ίδιο χρώμα, την ίδια θρησκεία.
* Εσείς τι διδαχτήκατε από τον Νεοελληνικό Διαφωτισμό;
Μελετώντας τις προσπάθειες που έκαναν τότε οι άνθρωποι για να καλυτερέψουν τις συνθήκες ζωής του ανθρώπου και της πολιτικής κοινωνίας, να εφαρμόσουν πρακτικά δικαιοσύνη, ελευθερία, ισονομία σε μια πολιτική κοινωνία και σε μια εποχή πολύ δύσκολη, βλέπω ότι οι αρχές που διέπουν σήμερα την πολιτική ζωή διαμορφώνονταν τότε. Γι’ αυτό προσωπικά είμαι υπέρ της ελευθερίας όλων των λαών, ακόμα και των Ινδιάνων της πατρίδας μου, του Κεμπέκ. Με δυο λόγια, αν οι αρχές αυτές είναι παγκόσμιες, δεν μπορούμε να πούμε ότι εφαρμόζονται μόνο για μας και όχι για τους άλλους. Κι εκεί είναι το πρόβλημα τώρα. Αν οι πρόσφυγες χτυπάνε την πόρτα μας, πρέπει να εφαρμόσουμε τις αρχές μας και να αντιμετωπίσουμε τα προβλήματα της σημερινής πολιτικής κατάστασης με την ίδια λογική, δηλαδή με ανθρωπισμό.
* Έχουν διδαχτεί οι Έλληνες από τον Νεοελληνικό Διαφωτισμό;
Νομίζω ότι έχουν διδαχτεί. Όμως, τολμώ να πω πως υπάρχουν ακόμα μεταγενέστερα εφευρήματα, όπως το κρυφό σχολειό ή ότι η ελληνική επανάσταση ξεκίνησε στην Αγία Λαύρα.
* Συμφωνείτε με την άποψη ότι δεν υπήρξε Νεοελληνικός Διαφωτισμός;
Μετά τους μελετητές που ασχολήθηκαν με τον Νεοελληνικό Διαφωτισμό είναι φαιδρό να αναρωτιέται κανείς αν υπήρχε.
* Σήμερα τι δεν γνωρίζουμε για τον Νεοελληνικό Διαφωτισμό;
Πάρα πολλά, γιατί πολλά κείμενά του δεν είναι ακόμα προσιτά. Πρέπει να μεταγλωττιστούν, όπως τα «Φιλοθέου πάρεργα». Εγώ είμαι ένας απλός θνητός, μικρός νεοελληνιστής, αν και μεγάλος στην ηλικία, και προσφέρω στην επιστήμη κείμενα που στο εξής είναι προσιτά γιατί εξηγούν το πώς κατάφεραν οι Έλληνες να δημιουργήσουν συνθήκες για να ελευθερωθούν, να φτιάξουν κράτος, να φτιάξουν Παιδεία. Είναι μεγάλη υπόθεση ο απλός φιλόλογος να βάζει στην αγορά των ιδεών κείμενα που πριν ήταν βουβά. Νομίζω ότι είναι επείγον να έχουμε μια μεταγλώττιση των κειμένων της εποχής γιατί γράφτηκαν σε μια γλώσσα που δεν είναι πια προσιτή.

Για παράδειγμα, τα “Φροντίσματα” του Αλέξανδρου Μαυροκορδάτου του Εξαπορήτων, που μιλούν για την ηθική, είναι γραμμένα στην αρχαία ελληνική και δεν διαβάζονται πια σήμερα. Περιμένουμε ακόμα έναν ελληνιστή που θα μεταφράσει το κείμενο στα νέα ελληνικά.
Γι’ αυτό και πέρασα 45 χρόνια της ζωής μου στο να βγάλω από την ντουλάπα έναν πολύ σπουδαίο συγγραφέα, τον Νικόλαο Μαυροκορδάτο και μετέφρασα το «Φιλοθέου πάρεργα», το πρώτο νεοελληνικό μυθιστόρημα.
* Πώς εισήγαγαν τα “Φιλοθέου πάρεργα” τον νεοελληνικό διαφωτισμό;
Ο Μαυροκορδάτος άρχισε να γράφει το «Φιλοθέου πάρεργα» πριν από τρεις αιώνες ακριβώς. Τότε δεν υπήρχε στα ελληνικά κανένα φιλοσοφικό μυθιστόρημα. Το γράφει σε μία λόγια γλώσσα, γιατί πιστεύει ότι μπορεί να διαβαστεί και στη Δύση. Εκεί μέσα έχει μαζέψει όλες τις γνώσεις που μπορούσε να έχει ένας λόγιος Φαναριώτης από τη Δύση και την Ανατολή. Έτσι βρίσκουμε τον πρώιμο Διαφωτισμό της Δύσης και την «Εποχή των τουλιπών» σε ένα κείμενο. Είναι ένα κείμενο τόσο προοδευτικό για την εποχή, που η πρώτη του έκδοση θα γίνει το 1800 στη Βιέννη.
* Γιατί είναι τόσο προοδευτικό αυτό το κείμενο;
Αυτό το μυθιστόρημα είναι η εφαρμογή του κριτικού νου, εκεί βρίσκεται ο ριζοσπαστισμός του. Έτσι εισάγει τον πρώιμο Νεοελληνικό Διαφωτισμό στα ελληνικά, δηλαδή κάνει κοινωνούς αυτού του πνευματικού κινήματος όσους μιλάνε την ελληνική γλώσσα.
* Ποια είναι τα νεωτερικά στοιχεία που εισήγαγε, στην εποχή του, στη λογοτεχνία;
Το ότι είναι μυθιστόρημα και ο χρόνος της συγγραφής του ταυτίζεται με τον χρόνο του μύθου. Είναι ένα μυθιστόρημα που μιλάει για σύγχρονά του γεγονότα. Ο Κωσταντάς το χαρακτηρίζει μυθώδη ιστορία, γιατί η λέξη μυθιστόρημα δεν υπήρχε ακόμα στα ελληνικά. Ο Μαυροκορδάτος χρησιμοποιεί μια γλώσσα κοινή ελληνιστική, τη γλώσσα των λογίων και γι’ αυτό και οι Δυτικοί, όταν διάβασαν χειρόγραφα από το έργο ή διάβασαν το «Περί καθηκόντων», θαύμασαν τη γλώσσα του. Είπαν, μα τι ωραία ελληνικά γράφει, γιατί έχει ένα ύφος και χρησιμοποιεί γλαφυρή γλώσσα, την οποία δεν μπορούσε όμως να διαβάσει ο απλός άνθρωπος της εποχής.
* Πού συναντιέται ο Νεοελληνικός Διαφωτισμός και ο υπερρεαλισμός, στους οποίους επικεντρώνετε το επιστημονικό σας ενδιαφέρον;
Η δουλειά που έκανα για τα «Φιλοθέου πάρεργα», να βρω τα χειρόγραφα, να τα συγκρίνω μεταξύ τους, να φτιάξω κριτική έκδοση με κριτικό υπόμνημα και στη συνέχεια να κάνω τη μετάφραση στα γαλλικά, μου έφαγε 15 χρόνια. Αλλά είναι κτήμα ες αεί, γιατί μετά μπορούν να υπάρξουν πιο εύκολα άλλες μεταφράσεις. Η πρώτη μετάφραση είναι δύσκολη. Όταν τελείωσα αυτή τη μετάφραση, που ήθελε μεγάλη έρευνα στο λεξιλόγιο, έπιασα την ποίηση του Εμπειρίκου, που από χρόνια την κοίταγα κι έλεγα ότι κάποια μέρα θα κάνω μια βουτιά μέσα της. Όλοι μου έλεγαν ότι είναι αυτόματη γραφή, ότι είναι ακαταλαβίστικα. Δεν ξέρω για ποιον λόγο, αλλά είχα την προετοιμασία να μπω και να μεταφράσω. Η λεξικολογική έρευνα που έκανα για τον Νεοελληνικό Διαφωτισμό με προετοίμασε για τη μετάφραση των υπερρεαλιστών.
* Με ποιον τρόπο σας προετοίμασε;
Πρώτα πρέπει να ξέρει κανείς τη μητρική του γλώσσα. Και τολμώ να πω ότι έμαθα ξανά τη μητρική μου γλώσσα μεταφράζοντας. Δηλαδή, έβαλα ως στοίχημα ότι θα μπορούσα να μεταφράσω το μυθιστόρημα του Μαυροκορδάτου στην κλασική γαλλική, χρησιμοποιώντας μόνο λέξεις που έχουν εμφανιστεί στα γαλλικά πριν από τη Γαλλική Επανάσταση, όχι μετά. Οπότε έκανα μια μεγάλη έρευνα πάνω στη γλώσσα μου κι αυτό με βοήθησε στη μετάφραση του Εμπειρίκου. Είναι όμως και κάτι άλλο. Η συγγένεια που νιώθει κανείς ξαφνικά με τα κείμενα. Εγώ αυτή τη συγγένεια με τη σκέψη και τον στοχασμό του Μαυροκορδάτου την είχα. Έτσι μπήκα μέσα στο έργο του με συμπάθεια. Όταν ήμουν φοιτητής στην πατρίδα μου είχα μια ιδιαίτερη συμπάθεια για τον Γαλλικό Διαφωτισμό και τους Γάλλους υπερρεαλιστές. Αυτό με βοήθησε πολύ ώστε να κάνω αυτές τις μεταφράσεις. Κακά τα ψέματα, η μετάφραση είναι μια ερωτική πράξη. Αν δεν αγαπάς το κείμενο, φαίνεται αμέσως στη μετάφραση.
* Η γλώσσα είναι αυτή που σας ώθησε να μελετήσετε τον ελληνικό πολιτισμό;
Είναι η γλώσσα η ελληνική. Εγώ αποφάσισα να γίνω νεοελληνιστής σε ηλικία 12 ετών. Πριν αρχίσω τα αρχαία ελληνικά στο σχολείο, γιατί μαθαίναμε πολλά χρόνια αρχαία ελληνικά, με μάγευαν τα γράμματα της ελληνικής το ψ, το ξ, το ω. Ίσως το σύστημα που είχαμε στο σχολείο τότε στο Κεμπέκ, όπου μαθαίναμε λατινικά και αρχαία ελληνικά, με έκανε να πιστεύω ότι η ελληνική γλώσσα είναι η πιο τέλεια γλώσσα στην έκφραση και τη σκέψη.
* Θέλετε να μας το εξηγήσετε αυτό;
Ο εξελληνισμός του πλανήτη δεν έχει τελειώσει. Έχει αρχίσει με τους Ρωμαίους, το αίσθημα της κουλτούρας αρχίζει με τους Ρωμαίους. Οι Ρωμαίοι λένε τι είναι η επιστήμη, τι είναι η Φιλοσοφία, τι είναι η πολιτική σκέψη. Όταν ένας Γιακούτ στη Σιβηρία μαθαίνει ρωσικά και μαθαίνει ότι υπάρχει η επιστήμη, χωρίς να το καταλαβαίνει εξελληνίζεται, μπαίνει στην καρδιά του πολιτισμού. Είναι ιδέες και σκέψεις που υπάρχουν στον Αριστοτέλη, στον Πλάτωνα. Αυτός ο εξελληνισμός του πλανήτη είναι ένα φαινόμενο που συνέχεια εφαρμόζεται και εξελίσσεται.
* Το κατανοούμε αυτό οι Έλληνες;
Δεν ξέρω. Αλλά εμένα μου έκανε εντύπωση όταν ήμουν μικρός. Και τότε είπα, ότι για να κατέχω καλύτερα τα αρχαία ελληνικά, πρέπει να μάθω τα νέα ελληνικά. Και ήρθα εδώ και είπα στον δάσκαλό μου, τον Δημαρά, ότι θέλω να γίνω ελληνιστής, αλλά ήρθα να μάθω νέα ελληνικά για να κατέχω καλύτερα τα αρχαία. Εκείνος μου πρότεινε να κάνω το αντίθετο, δηλαδή με τις γνώσεις που είχα για την αρχαία Ελλάδα να μελετήσω τη νεώτερη Ελλάδα και να δω το τι χρωστάμε στους αρχαίους. Κι αυτό έκανα.
* Μελετώντας τον σύγχρονο ταυτόχρονα με τον αρχαίο ελληνικό πολιτισμό σήμερα πού καταλήγετε;
Πονάω όταν βλέπω ότι μερικοί Έλληνες υποτιμούν την πατρίδα τους και τη γλώσσα τους. Πώς το επιτρέπετε αυτό το πράγμα; Την άλλη εβδομάδα, που θα γυρίσω στο Μοντρεάλ πρέπει να κάνω μια διάλεξη σε φοιτητές για την αξία της ελληνικής γλώσσας για να τους πείσω ότι δεν μαθαίνεις νέα ελληνικά όπως μαθαίνεις ολλανδικά. Μαθαίνεις νέα ελληνικά και ξέρεις καλύτερα τη μητρική σου γλώσσα, τη γαλλική, διαπιστώνοντας ότι οι ρίζες των λέξεων έχουν την πηγή τους από τα ελληνικά. Αλλά δεν είναι μόνο οι λέξεις, είναι όλο το σύστημα της σκέψης, το πώς λειτουργεί το πνεύμα μας.

Είμαστε ορφανά παιδιά του Αριστοτέλη, είτε το θέλουμε είτε δεν το θέλουμε. Η αξία του συλλογισμού, της επιστήμης, της γνώσης έρχεται από ‘κεί. Ακόμα και ο Σιου ο Ινδιάνος, που δεν ξέρει καν που πέφτει η Ελλάδα, εάν πιστεύει σε ορισμένες αρχές στην πολιτική, την επιστήμη ακόμα και στον θεό, οφείλεται σε ανθρώπους που κουβαλούσαν τον ελληνισμό μέσα τους, χωρίς να το ξέρουν καμιά φορά.
* Τι είναι ελληνισμός για σας;
Είναι μια φιλοσοφία ζωής. Το να ζεις ως λογικό και πολιτικό ον.
* Δεν είναι μόνο επιστημονικό ενδιαφέρον;
Όχι. Το πρώτο πράγμα στον ελληνισμό είναι ο ανθρωπισμός. Και ανθρωπισμός δεν είναι να ξέρεις γράμματα, αλλά να έχεις αισθήματα, να σέβεσαι τον άλλο γιατί είναι απλός θνητός σαν κι εσένα. Ο ελληνισμός είναι μοναδικό εργαλείο γνώσης, αλλά είναι και συνθήκη ζωής. Έχω μελετήσει πολλά χρόνια τα λατινικά, τα ελληνικά, τα σανσκριτικά, τα εβραϊκά. Σε καμία άλλη κουλτούρα δεν βρίσκουμε αυτό που βρίσκουμε στους αρχαίους Έλληνες, αλλά και στους σύγχρονους Έλληνες. Στη Δύση ελληνισμός σημαίνει νους, λογική, επιστήμη, φως κ.λπ. Όταν μαθαίνεις αυτό το πράγμα και έρχεσαι στην Ελλάδα, βλέπεις να είναι το άλλο στοιχείο που κράτησαν οι νεοέλληνες, το πάθος, το παράλογο. Το δύσκολο είναι να ξανακάνεις μια σύνθεση από τις δύο αυτές πλευρές. Αλλά είναι οι δύο πλευρές του ίδιου νομίσματος.
* Ποια είναι η εικόνα της Ελλάδας σήμερα στο διεθνές τοπίο;
Καλώς ή κακώς, για τους πολλούς είναι η Φλόριδα της Ευρώπης. Βλέπετε πόσοι έρχονται εδώ και δεν ξέρουν καλά την Ιστορία, το τι χρωστάνε στον ελληνισμό. Τη λέξη ελληνισμός τη χρησιμοποιώ με την καβαφική της έννοια, με την έννοια του πολιτισμού. Εγώ ως καθηγητής, ως δάσκαλος ξέρω ότι μπορώ να πείσω ανθρώπους ότι η εκμάθηση της ελληνικής είναι πιο σπουδαία από την εκμάθηση της ρωσικής ή της ισπανικής, γιατί πάει στην καρδιά του πολιτισμού. Η έννοια του πολιτισμένου πολίτη δίνει σημασία στην κουλτούρα του νου, των γραμμάτων και των αισθημάτων και στην πολιτική ζωή.
* Γιατί διαδίδετε τη νεοελληνική λογοτεχνία;
Γιατί πιστεύω ότι έχει ένα ιδιαίτερο άρωμα, αλλά και ουσία. Ο κάθε σημερινός Έλληνας έχει τη δική του φιλοσοφία περί θεού, πολιτικής και ζωής. Αυτό είναι κάτι που δεν το βλέπουμε σε πολλές κουλτούρες όπου οι γλώσσες είναι ρηχές.
* Όμως η ελληνική λογοτεχνία θεωρείται ότι είναι καταδικασμένη γιατί γράφεται σε μια “μικρή” γλώσσα.
Γι’ αυτό και χρειάζεται να μεταφραστεί, αλλά από μεταφραστές με ταλέντο, γιατί εύκολα μπορεί ένας μεταφραστής να θάψει έναν λογοτέχνη.
* Το ότι ο Καβάφης και ο Καζαντζάκης διαβάζονται τόσο πολύ διεθνώς οφείλεται τους μεταφραστές τους;
Σ’ αυτές τις δύο περιπτώσεις, ακόμα και μια μέτρια μετάφραση βοηθάει γιατί στην περίπτωση του Καζαντζάκη δεν είναι η γλώσσα του που μαγεύει, αλλά η σκέψη, τα πρόσωπα, αυτό που φτιάχνει, ενώ στην περίπτωση του Καβάφη ο κάθε ξένος νομίζει ότι αναγνωρίζει σύμβολα τοτέμ που ήξερε. Γι’ αυτό και στην πρώτη ανάγνωση κάθε ξένος αναγνώστης νομίζει ότι καταλαβαίνει τι λέει ο Καβάφης, γιατί είναι σαν να απευθύνεται σ’ αυτόν. Αλλά σύμφωνα με μια σκέψη ενός Γάλλου κριτικού, ο ποιητής είναι αυτός που λέει κάτι άλλο απ’ αυτό που μοιάζει να λέει, αλλά μιλάει και γι’ αυτό που μοιάζει να μιλάει. Δηλαδή ένας ποιητής που μιλάει για ένα λουλούδι ίσως εννοεί ταυτόχρονα μια κοπέλα, αλλά μιλάει για ένα λουλούδι, οπότε πρέπει το λεξιλόγιο που χρησιμοποιεί να είναι συνεπές μ’ αυτό που περιγράφει. Γι’ αυτό τα βρήκα εγώ με τον Εμπειρίκο.
* Τον Εμπειρίκο τον μελετήσατε, τον μεταφράσατε. Τον γνωρίσατε;
Δυστυχώς όχι, παρ’ ότι ήταν στην Αθήνα όταν ήμουν κι εγώ εδώ φοιτητής. Αλλά δεν μου είπε ποτέ κανένας να πάω να τον γνωρίσω. Από τότε διάβαζα τα ποιήματά του, αλλά δεν μπορούσα να πιαστώ από πουθενά, παρά μόνο από τη μουσική των λέξεων. Είχα, δεν ξέρω πώς να το πω, το ταλέντο ίσως, και έβρισκα τους κώδικες στην ποίησή του. Ανακάλυψα ότι τα πάντα στην ποίηση του Εμπειρίκου έχουν σχέση με τον έρωτα.
* Ποιο είναι το στοιχείο εκείνο που κάνει καλό έναν μεταφραστή;
Ο καλός μεταφραστής λέει πολλές φορές όχι. Όταν δεν μπορώ να μεταφράσω ένα έργο, προτιμώ να πω όχι. Για τον Εμπειρίκο, τον δίδασκα και δεν καταλάβαινα ακόμα καλά – καλά τι εννοούσε. Άρχισα να τον καταλαβαίνω την ημέρα που άρχισα να τον μεταφράζω. Ο μεταφραστής πρέπει να έχει ταλέντο αυτό δεν διδάσκεται. Πρέπει όμως οπωσδήποτε να αγαπάει το έργο που μεταφράζει.

ΠΗΓΗ:https://www.facebook.com/share/p/1BUEkeHDgw/

 Ανάρτηση από:geromorias.blogspot.com

Η πυρκαγιά στην Αλεξανδρούπολη έφτασε στον αγωγό φυσικού αερίου! Εκκενώνονται Μοναστηράκι, Δορίσκος, Αμφιτρίτη, Άβαντο και Μαΐστρος.ΜΕΓΑΛΟ ΝΤΟΥΜΑΝΙ ΚΑΙ ΣΗΜΕΡΑ ΕΡΗΜΟΠΟΙΗΣΗ / ΑΠΟΨΙΛΩΣΗ/ΝΕΚΡΗ ΖΩΝΗ ΒΙΝΤΕΟ

Η πυρκαγιά στην Αλεξανδρούπολη έφτασε στον αγωγό φυσικού αερίου αναφέρει το e-evros! Εκκενώνονται Μοναστηράκι, Δορίσκος, Αμφιτρίτη, Άβαντο και Μαΐστρος. Η φωτιά πέρασε το ρέμα Μαΐστρου. ήχησε ξανά το 112 για εκκένωση των οικισμών Μοναστηράκι, Δορίσκος, Αμφιτρίτη και Μαΐστρος, Άβαντο… πολλά περισσότερα χωριά εκκενώθηκαν χθες τεράστιες δασικές εκτάσεις χάθηκαν αποψίλωση ερημοποίηση ΝΕΚΡΗ ΖΩΝΗ στην πιο ευαίσθητη περιοχή. Καίγονται ως και οι νεκροί στο κοιμητήριο της Αμφιτρήτης. Η φωτιά φθάνει στα όρια πόλης Αλεξανδρούπολης. Αποπνυκτκή ατμόσφαιρα ΜΕΓΑΛΟ ΝΤΟΥΜΑΝΙ ΚΑΙ ΣΗΜΕΡΑ.. TI ΓΙΝΕΤΑΙ;

dimpenews.com

ΠΩΣ ΚΡΑΥΓΑΖΟΥΝ ΕΝΘΟΥΣΙΩΔΕΙΣ ΟΙ ΚΑΘΟΛΙΚΟΙ ΟΤΑΝ ΒΛΕΠΟΥΝ ΑΣΠΡΟ ΚΑΠΝΟ ΝΑ ΥΨΩΝΕΤΑΙ ΠΑΝΩ ΑΠΟ ΤΟ ΒΑΤΙΚΑΝΟ: PAPAN EXOMEN! ΠΑΡΟΜΟΙΩΣ ΟΤΑΝ ΒΛΕΠΟΥΜΕ ΠΑΝΤΟΥ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΝΑ ΥΨΩΝΕΤΑΙ ΜΑΥΡΟΣ ΚΑΠΝΟΣ  ΣΙΩΠΗΛΑ ΚΑΝΟΥΜΕ ΤΟ ΣΤΑΥΡΟ ΜΑΣ. ΚΥΒΕΡΝΗΤΗΝ ΕΧΟΜΕΝ;

Συλλεκτική εκπομπή: Τα #δάνεια του νεο #Ελληνικού κράτους - #Κώστας #Γρίβας και Γ. #Αδαλής (Ε)

(157) Συλλεκτική εκπομπή: Τα #δάνεια του νεο #Ελληνικού κράτους - #Κώστας #Γρίβας και Γ. #Αδαλής (Ε) - YouTube

Ο «βαθύς έρωτας» των Ρώσων επιστημόνων για τον Ελληνισμό

Οι Ελληνες της πρώην ΕΣΣΔ στο «μικροσκόπιο» των Ρώσων επιστημόνων. Καλεσμένη του Δημήτρη Λιάτσου η Ξένια Κλίμοβα, καθηγήτρια στο Τμήμα Βυζαντινής και Νεοκλασικής Φιλολογίας του Πανεπιστημίου, Λομονόσοφ, της Μόσχας, επιστημονική συνεργάτις του Κέντρου Σλαβικών Σπουδών του Ινστιτούτου Σλαβολογίας της Ακαδημίας Επιστημών της Ρωσίας. Η Ξένια Κλίμοβα, από φοιτήτρια κιόλας έχει «οργώσει» ολόκληρη την Ελλάδα. Ξεκίνησε από τη Μάνη και συνέχισε στη Θεσσαλία, τη Μακεδονία, τα Δωδεκάνησα, την Κρήτη, την Κεφαλονιά, κ.ο.κ.. Περιγράφει τον «βαθύ επιστημονικό έρωτα» των Ρώσων επιστημόνων για τον Ελληνισμό και την Ελλάδα. Εκφράζει τη λύπη της διότι, εξαιτίας της ραγδαίας υποτροπής στις ελληνο-ρωσικές σχέσεις, έχουν επηρεαστεί αρνητικά οι επαφές ανάμεσα στους Ρώσους και τους Ελληνες επιστήμονες. Αναφέρει, μεταξύ άλλων, ότι το πρόγραμμα «Ελληνική Βιβλιοθήκη», ένα πραγματικό κόσμημα για την Ελλάδα στη Ρωσία, με πλειάδα μεταφρασμένων ελληνικών λογοτεχνικών βιβλίων, σταμάτησε να αποτελεί έδαφος κοινής συνεργασίας με την Ελλάδα, και πλέον χρηματοδοτείται από Ελληνες της Ρωσίας. Είναι κρίμα να γίνονται τέτοιες προσπάθειες και να μην συμμετέχει η Ελλάδα, σχολιάζει ο Δημήτρης Λιάτσος. Κάνει λόγο για το εντυπωσιακό πρόγραμμα συνεδρίων με θέματα που αφορούν την Ελλάδα (ανάμεσα στα άλλα και για τη Μικρασιατική καταστροφή), κατά τη διάρκεια του «δύσκολου» 2022, αλλά και τα συνέδρια που έπονται το 2023. Η Ξένια Κλίμοβα μιλάει επίσης για τις - επί σειρά πολλών - ετών επιστημονικές έρευνες που διεξάγονται στο ελληνικό στοιχείο της πρώην ΕΣΣΔ. Κυρίως στη Νότιο Ρωσία, τον ρωσικό - και τον υπόλοιπο - Καύκασο. Ερευνες που γίνονται επί σειρά ετών, συνεχίζονται και θα εξακολουθήσουν να γίνονται. Μεταφέρει τις εικόνες που η ίδια έχει δει και ζήσει στις περιοχές του Ελληνισμού της πρώην ΕΣΣΔ, αναφέρεται στις διαλέκτους που μιλούν οι Ελληνες και στην ιστορία τους, ενώ παρουσιάζει το έντονο «γαλανόλευκο χρώμα» των εκεί ελληνικών πόλεων και χωριών. Λέγει ότι οι Ελληνες της πρώην ΕΣΣΔ έχουν διατηρήσει την ελληνική συνείδησή τους και την Ορθόδοξη πίστη τους. Τονίζει ότι αν και φεύγοντας οι μεγαλύτεροι παίρνουν μαζί τους την γλώσσα, όταν κανείς ακούει να μιλάνε ακόμα και τα παιδιά σε κάποιο χωριό του Καυκάσου ελληνικά - ποντιακά, αυτό δείχνει ότι «υπάρχει ελπίδα». Παρουσιάζει το μεγάλο έργο των Ρώσων επιστημόνων ως προς την Ελλάδα της αρχαιότητας, αλλά και του σήμερα.

(223) Ο «βαθύς έρωτας» των Ρώσων επιστημόνων για τον Ελληνισμό - YouTube

Μια ιστορία χωρίς Ευρώπη και Χριστιανισμό δεν είναι Ιστορία

του Βλαδίμηρου Μοζεγκόφ

Από το Ινστιτούτο Παγκόσμιας Ιστορίας της Ρωσικής Ακαδημίας Επιστημών, ανακοίνωσαν την ολοκλήρωση της σύνταξης ενός νέου δόγματος για τη διδασκαλία του σχολικού μαθήματος της παγκόσμιας ιστορίας, στην οποία σκοπεύουν να αφαιρέσουν τον «ευρωκεντρισμό».

Όπως δήλωσε ο ακαδημαϊκός Αλεξάντερ Τσουμπαριάν, εάν μέχρι τώρα τα μαθήματα της παγκόσμιας ιστορίας επικεντρώνονταν κυρίως σε γεγονότα εντός των συνόρων της Ευρώπης, σύμφωνα με τις νέες κατευθύνσεις, δίδεται σημασία και στην Ασία, την Αφρική και τη Λατινική Αμερική. Ταυτόχρονα, λένε στη Ρωσική Ακαδημία Επιστημών, το εκπαιδευτικό πρότυπο θα δώσει μόνον έναν κατάλογο γεγονότων και η απαραίτητη ισορροπία, βάσει αυτού, προτείνεται να αναζητηθεί από τους ίδιους τους καθηγητές.

Με μια πρώτη ματιά, βρισκόμαστε αντιμέτωποι με έναν κάπως περίεργο και απειλητικό φιλελευθερισμό. Ειδικά αν τον δει κανείς μέσα από τα γεγονότα που λαμβάνουν χώρα στη σημερινή Δύση, τα οποία μας καταδεικνύουν ξεκάθαρα τη δική της εμπειρία «απόρριψης του ευρωκεντρισμού». Η νέα προοδευτική αντίληψη μετατρέπεται σε κατεδάφιση μνημείων των μεγάλων ηρώων της ευρωπαϊκής ιστορίας και σε πογκρόμ εκπαιδευτικών προγραμμάτων, απόρριψη της μελέτης της κλασικής μουσικής και της κλασικής λογοτεχνίας, υπέρ των προοδευτικών μαθημάτων τζαζ, ραπ και όποιας άλλης εθνογραφίας. Είναι προς αυτή την κατεύθυνση που οι έγκριτοι ακαδημαϊκοί προτείνουν να κινηθούμε συμβαδίζοντας με την εποχή; Ή θα επιδοθούν σε κάτι ακόμη πιο εντυπωσιακό;

Εντάξει, ας μην κλιμακώσουμε την κριτική μας μόνον με εικασίες, μέχρι τουλάχιστον να έχουμε αρκετές πληροφορίες για τις προτεινόμενες καινοτομίες. Ωστόσο, τι είναι, γενικά, ο ευρωκεντρισμός; Ναι, ναι, όλοι γνωρίζουμε πολύ καλά τι εννοούν οι σύγχρονοι δυτικοί αριστεροί με αυτή τη λέξη: είναι μια κουλτούρα λευκής καταπίεσης, αποικιοκρατικές αυτοκρατορίες που εκμεταλλεύονταν άτυχους μαύρους για αιώνες, έκαναν σταυροφορίες εναντίον ατυχών μουσουλμάνων και ακόμη και σήμερα συνεχίζουν να καταπιέζουν δυστυχείς τρανς και άλλες μειονότητες. Όλη αυτή την προπαγανδιστική ανοησία των εφημερίδων και των τηλεοπτικών καναλιών την εμπεδώσαμε στην εντέλεια.

Τι είναι, όμως, πραγματικά ο ευρωκεντρισμός;

Είναι πρωτίστως ο ελληνορωμαϊκός κόσμος, ο οποίος με πνευματικές ρίζες στον κρητικό-μυκηναϊκό και στον αιγυπτιακό πολιτισμό, μετά τις εκστρατείες του Μεγάλου Αλεξάνδρου, δημιούργησε μια ενιαία πολιτιστική οικουμένη, η οποία περιλαμβάνει, εκτός από τα ευρωπαϊκά εδάφη, και τη Βόρεια Αφρική, τη Μεσοποταμία, τη Βαβυλώνα, την Περσία, την Κεντρική Ασία μέχρι την Κασπία Θάλασσα, τα Ιμαλάια και τον Ινδικό Ωκεανό.

Αυτός ο ενοποιημένος πολιτιστικός κόσμος επεκτάθηκε στη συνέχεια από τη Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία και περιέλαβε ολόκληρη τη Μεσόγειο, τη Μέση Ανατολή, καθώς και τα εδάφη της Ισπανίας, της Γαλατίας, της Γερμανίας και των Βρετανικών Νήσων. Ο Μέγας Κωνσταντίνος, ο Μέγας Ιουστινιανός και οι μετέπειτα βυζαντινοί αυτοκράτορες μετέφεραν την πολιτιστική επέκταση του ελληνορωμαϊκού κόσμου ακόμη περισσότερο. Ο πολιτισμός του Βυζαντίου κάλυπτε σχεδόν πλήρως τη λεκάνη της Μαύρης Θάλασσας. Το Βυζάντιο βάφτισε τη Βουλγαρία και τη Ρωσία, και τις συμπεριέλαβε στο μεγάλο σύνολο του ανατολικού χριστιανικού πολιτισμού. Έχοντας πνευματική μητέρα το Βυζάντιο, η Ρωσία έφερε αυτόν τον πολιτισμό σε όλα τα μέρη της Ρωσικής Αυτοκρατορίας, στη Σιβηρία και την Άπω Ανατολή, καλύπτοντας σχεδόν όλη την Ευρασία.

Πάμε από την άλλη πλευρά. Ο πολιτισμός είναι πρώτα και κύρια ένας πολιτιστικός κανόνας. Ο William McNeil (1917-2016, συγγραφέας του διάσημου στην εποχή του «The Triumph of the West»-1963), όρισε τον πολιτισμό ως «τη μέγιστη κοινότητα, ενωμένη από έναν κοινό λογοτεχνικό κανόνα και ιδέες για τον κόσμο και διαμορφωμένη από αυτόν τον κανόνα». Ας επεκτείνουμε αυτόν τον ορισμό στον «πνευματικό και πολιτιστικό κανόνα» και ας δούμε ποια ονόματα μας έρχονται στο μυαλό όταν ακούμε τη λέξη «Ευρώπη»: Όμηρος, Αισχύλος, Πλάτωνας, Αλέξανδρος – αυτή είναι η Ελλάδα. Βιργίλιος, Αύγουστος, Μέγας Κωνσταντίνος – αυτή είναι η Ρώμη. Αυγουστίνος, Καρλομάγνος, Δάντης – αυτή είναι η Δυτική Ευρώπη. Ο Μέγας Ιουστινιανός, ο Ιωάννης ο Χρυσόστομος, ο Μάξιμος ο Ομολογητής – αυτή είναι η Ανατολική Ρώμη. Για να σχηματίσει τον δικό της πολιτιστικό κανόνα, η Ρωσία θα πρέπει να προσθέσει σε αυτά και τα ονόματα του Αγίου Βλαδίμηρου, του Γιαροσλάβ του Σοφού, του Αντρέι Ρουμπλιόφ, του Σέργιου του Ραντόνεζ, και φυσικά του Πούσκιν. Αν τα πείτε όλα αυτά με μια λέξη, τότε αυτός θα είναι ο «ευρωκεντρισμός» μας. Αναρωτιέμαι ποια απ’ αυτά τα ονόματα θα μας προσφέρουν οι σεβαστοί κύριοι ακαδημαϊκοί; Ή τι να προσθέσω; Ξεχάσαμε τον Αννίβα, τον Αττίλα,  τον σεΐχη Αμπντουλάχ ιμπν Σάαντ [συνεργάτης του Μωάμεθ], τον Σαλαντίν, τον Τζένγκις Χαν, τον Μαμάι [ηγέτης της Χρυσής Ορδής]; Ποιους άλλους σπουδαίους Αφρικανούς, Λατινοαμερικανούς επιστήμονες, στοχαστές και ποιητές;

Εντάξει. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι το σημερινό μάθημα ιστορίας του σχολείου πάσχει. Σ’ αυτό, για παράδειγμα, η ιστορία της Ανατολικής Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας πρακτικά δεν αντικατοπτρίζεται καθόλου, κάτι που, φυσικά, είναι μια πλήρης ανοησία και σκάνδαλο. Όταν η Δυτική Ευρώπη μόλις έβγαινε από τις σπηλιές της, και το Παρίσι ήταν ένας σκοτεινός λάκκος, που περιβαλλόταν από χωμάτινο προμαχώνα, η Κωνσταντινούπολη ήταν η μεγαλύτερη μητρόπολη του κόσμου και παρέμεινε έτσι μέχρι να την κατακτήσουν οι Τούρκοι. Και όταν στην τότε Ευρώπη έλεγαν «Πόλη», όλοι καταλάβαιναν για ποια πόλη μιλούσαν. Ωστόσο, η σημερινή ιστορία της ύστερης αρχαιότητας και του Μεσαίωνα είναι στην πραγματικότητα η ιστορία της Γαλλίας. Παραλογισμός; Παραλογισμός!

Υπερβολικά αχνή στο μάθημα της ιστορίας αντικατοπτρίζεται και η επανάσταση του Χριστιανισμού, για την οποία ο Πούσκιν είπε: «Η μεγαλύτερη πνευματική και πολιτική ανατροπή του πλανήτη μας είναι ο Χριστιανισμός. Σε αυτό το ιερό στοιχείο ο κόσμος χάθηκε και ανανεώθηκε. Η αρχαία ιστορία είναι η ιστορία της Αιγύπτου, της Περσίας, της Ελλάδας, της Ρώμης. Η σύγχρονη ιστορία είναι η ιστορία του Χριστιανισμού. Αλίμονο στις χώρες που είναι εκτός του ευρωπαϊκού συστήματος!».

Δεν υπάρχει τίποτα περίεργο στο γεγονός ότι ο Πούσκιν κατάλαβε την ιστορία καλύτερα από τους κυρίους ακαδημαϊκούς. Γι’ αυτό ήταν ιδιοφυΐα. Αλλά το γεγονός ότι οι κύριοι ακαδημαϊκοί επιθυμούν, στο πνεύμα των καιρών, να διορθώσουν τον Πούσκιν, ο οποίος φαινομενικά ακούγεται πολύ μισαλλόδοξος, έμφυλος, πατριαρχικός, ή ακόμα και να τον πετάξουν από το πλοίο της νεωτερικότητας, όπως πετάνε σήμερα στη Δύση τον Πλάτωνα, τον Αριστοτέλης, τον Δάντη, τον Όμηρο, αυτό θα πρέπει να μας κινητοποιήσει.

Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι ένα καλό μάθημα ιστορίας θα πρέπει να περιλαμβάνει την ιστορία των ισλαμικών κατακτήσεων του 7ου-8ου και των επόμενων αιώνων, καθώς και την ιστορία των μεγάλων περσικών, κινεζικών και ινδικών αυτοκρατοριών. Αλλά για κάποιο λόγο, υπάρχουν αόριστες υποψίες ότι κάτω από τις λέξεις «στη νέα αντίληψη μια σημαντική θέση κατανέμεται στην Ασία, την Αφρική και τη Λατινική Αμερική», τα παιδιά μας, στο πνεύμα μιας κακώς κατανοητής φιλίας των λαών, θα τροφοδοτηθούν με ιστορίες για τους μεγάλους προοδευτικούς-δημοκρατικούς πολιτισμούς της Κεντρικής Αφρικής, της Λατινικής Αμερικής και των χωρών της Κοινοπολιτείας Ανεξάρτητων κρατών. Και ότι στο Ινστιτούτο Παγκόσμιας Ιστορίας της Ρωσικής Ακαδημίας Επιστημών, σύμφωνα με τις επιταγές των Βρετανών εταίρων μας και των Ευρασιατών φίλων μας, θέλουν απλώς να χώσουν τη μεγάλη ιστορία της Ρωσίας στην απέραντη ασιατική άμμο. Θα ήθελα οι σεβαστοί ακαδημαϊκοί μας να διαλύσουν αυτές τις αμφιβολίες το συντομότερο δυνατό.

πηγή: https://vz.ru/opinions/2022/2/4/1141823.html

πηγή: https://sotiriosdemopoulos.blogspot.com/

Μια ιστορία χωρίς Ευρώπη και Χριστιανισμό δεν είναι Ιστορία | Ανιχνεύσεις (anixneuseis.gr)

ΞΕΠΟΥΛΗΜΑ ΑΛΛΩΝ ΔΕΚΟ ΜΕ ΤΗΝ ΜΕΘΟΔΟ “ΣΟΥΠΕΡΜΑΝ” (ΜΕΡΟΣ Γ)

 Αποποίηση ευθύνης (εικόνες & διαγράμματα)

Η Μέθοδος Ξεπουλήματος ΔΕΚΟ, που εφαρμόστηκε στην Ολυμπιακή και ΟΣΕ και τώρα προφανώς στην ΔΕΗ έχει σε έναν βαθμό εφαρμοστεί, και στον ΟΤΕ και στα 14 αεροδρόμια της Fraport, αλλά και στα Ναυπηγεία Σκαραμαγκά (ΕΝΑΕ), στην ΛΑΡΚΟ, ΔΕΠΑ με παραλλαγές αναλόγως την σφοδρότητα των αντιδράσεων όπως θα δούμε εν συντομία ακολούθως. Ο καθένας βέβαια μπορεί να βγάλει τα δικά του συμπεράσματα.

Ανάλυση

– του Παναγιώτη Χατζηπλή

14 Αεροδρόμια-Fraport

Τα 14 αεροδρόμια ήταν κερδοφόρα. To πόσο όμως δεν δημοσιοποιήθηκε πριν το ξεπούλημα, αν είναι δυνατό, (βλέπε ανάλυση εδώ (πηγή)) Όμως απαξιώνονταν με παράπονα για το αν δούλευε το air-condition, αν υπήρχε χαρτί υγείας στις τουαλέτες και αν δούλευαν τα καζανάκια λες και είναι τόσο δύσκολα θέματα για να λυθούν…. (δηλ. φάση «Απαξίωσης»)

Ο Χατζηδάκης ως Υπουργός Μεταφορών μιλάει το 2013 περί ανάγκης «να μην είναι τα αεροδρόμια απλά διάδρομοι προσγείωσης»!! (πηγή). Προετοίμαζε δηλαδή το έδαφος για την μεταβίβαση (η Fraport είχε ενδιαφερθεί από το 2004 εξάλλου) ως μέτρο «αξιοποιήσεων» (δηλ. εκποιήσεων). Έτσι σήμερα περηφανεύεται για το «ξεπούλημα» αν και δεν ήταν αυτός που το ολοκλήρωσε, όπως και για την αναβάθμισή τους.

Όμως και αυτός όπως και άλλοι μνημονιακοί (ας μην ξεχνάμε ότι η παραχώρησή τους πέρασε υποχρεωτικά μαζί με το 3ο Μνημόνιο δηλ. «Σαμποτάζ ΕΕ») επιμένουν να μην αναφέρουν ότι οι κτιριακές αναβαθμίσεις τους έγιναν με το πακέτο Γιούνκερ (πηγή). Όμως ενώ σε άλλες περιπτώσεις ΕΣΠΑ αναρτώνται μεγάλες πινακίδες και προβάλλονται ως έργα της ΕΕ (όπως ακόμα και για τις ενισχύσεις μικροκαταστημάτων μέσα στην πανδημία…) εδώ αποσιωπάται.. Γιατί; Ενώ ούτε καν τέθηκε θέμα αθέμιτου ανταγωνισμού με άλλα αεροδρόμια ή μεταφορικές υπηρεσίες από αυτή αυτήν την ενίσχυση… Όλα καλώς απεφάνθη η ΕΕ! (πηγή)

Τα 14 αεροδρόμια που και αυτά ήταν προϊόν Σαλαμοποίησης, μέρος της γνωστής συνταγή πια, αφού επιλέχτηκε το φιλέτο των 14 πιο τουριστικών και τα υπόλοιπα 23, πολλά από αυτά άγονων γραμμών και με μικρή ίσως και ζημιογόνα λειτουργία, μείνανε στο δημόσιο.

Τα 14 αεροδρόμια τα πήραν οι Γερμανοί ολοκληρώνοντας την αλυσίδα τουρισμού μέσα στην Ελλάδα με δάνεια από αφελληνισμένες και ανακεφαλαιοποιημένες τράπεζες όπως η Alpha Bank και επιχορήγηση από το Πακέτο Γιούνκερ-ΕΣΠΑ (για περισσότερες λεπτομέρειες για το ξεπούλημα εδώ (πηγή)).

Μάλιστα το 2021 έλαβαν και 177 εκατ. € επιχορήγηση κερδών λόγω της πανδημίας κάτι που δεν έγινε με την μητρική τους από το Γερμανικό κράτος ούτε σε άλλα αεροδρόμια που έχει αναλάβει η Fraport (Αττάλειας, Βάρνας, Μπουργκας)! (πηγή) Και αυτό ενώ έχει λάβει και ενίσχυση μέσα από το πρόγραμμα ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ για τις αερομεταφορές (πηγή) Εξωφρενικό! Μάλιστα με τον Ν.4757/2020 εκδιώχθηκε η ΥΠΑ από αυτά, κάτι που αποτελεί μια ακόμα ελάφρυνση των εξόδων τους αλλά και απώλεια κρατικού ελέγχου. Πολύ καλή η αξιοποίηση…, αλλά για ποιους;

Ναυπηγεία Σκαραμαγκά

Τα Ναυπηγεία Σκαραμαγκά έχουν μοναδικές δυνατότητες για την περιοχή της Μεσογείου, ναυτική παράδοση και γεωγραφική θέση. Δημιουργήθηκαν από τον Νιάρχο μετά, όπως λέγεται, από προτροπή του Κωνσταντίνου Καραμανλή Α’. Λέγεται ότι ο Καραμανλής Α’ είχε απευθύνει στον Νιάρχο και τον Ωνάση τότε έκκληση να αναλάβουν τα ναυπηγεία και την Ολυμπιακή. Ο Νιάρχος διάλεξε τα Ναυπηγεία και ο Ωνάσης την Ολυμπιακή. Ήταν η εποχή που οι επιχειρηματίες συναγωνίζονταν με τις επιχειρήσεις τους. Λογίζεται και στα θετικά του Καραμανλή αν και από την άλλη είχε και μεγάλη αρνητική συμβολή στην αποβιομηχάνιση, βλέπε κλείσιμο Ανδρεάδη, και άλλες (πηγή).

Ο Νιάρχος υπήρξε οραματιστής για Ναυπηγεία, επικεντρώνοντας στις επισκευές πλοίων και στις μεγαλύτερες χωρητικότητες επενδύοντας στις εγκαταστάσεις τους (βλέπε σχετικά και «Πτυχές Εκβιομηχανίσης 1945-2010: Μια Ιστορία, Αντώνης Π. Κεφαλας, 2019). Είναι κρίμα πραγματικά να βλέπεις τους απογόνους του με το Ίδρυμα Νιάρχος να έχουν σπαταλήσει χρήματα σε ένα ανούσιο έως ακαλαίσθητο κτίριο στο Δέλτα Φάληρο και να ταλαιπωρούν το Δημόσιο με συνεχείς συμβάσεις για να κάνουν δωρεές στο χώρο υγείας (που δεν είναι συνταρακτικού ύψους σε σχέση με τις δημόσιες δαπάνες υγείας).

Ίσως η μέθοδος ξεπουλήματος να εφαρμόστηκε εν μέρει και στα Ελληνικά Ναυπηγεία Σκαραμαγκά. Κι εδώ είχαμε απαξίωση, δημοσιεύματα για συνδικαλιστάδες και ποινή από την ΕΕ λόγω κρατικών ενισχύσεων τα έκλεισε (δηλ. Σαμποτάζ ΕΕ (πηγή)) Παράλληλα η ΕΕ απαίτησε την Σαλαμοποίησή τους (διάσπασης σε εμπορικό και πολεμικό τμήμα). Είχε εμπλοκή και εδώ ο Χατζηδάκης, μικρή όμως, όταν σαν Υπουργός Ανάπτυξης όταν το 2013 εν μέσω εργατικών διαμαρτυριών, διερευνούσε τις δυνατότητες ενίσχυσης, χωρίς να καταφέρει όμως τίποτα, γιατί ίσως δεν έχει κάποιο τέτοιο στόχο (πηγή)

Υπήρξε και εδώ παρεμβολή της MIG του Βγενόπουλου (όπως και με Ολυμπιακή και ΟΤΕ) ως ένας μεταβατικός αγοραστής σε συνεργασία με το ΑραβοΓερμανικό fund Prininvest/Abu Dhabi Mar  (πηγή) Τα Ναυπηγεία υπολειτουργούν από το 2010 περίπου και η Prininvest ήταν για καιρό σε διαμάχη με το Ελληνικό Δημόσιο διεκδικώντας πληρωμές και καθυστερώντας την προοπτική πώλησης και επαναδραστηριοποίησης (δηλ. φάση «Αργός Θάνατος»). Τις τελικές επιδιώξεις του Βγενόπουλου βέβαια ίσως δεν θα τις μάθουμε ποτέ…

Από την άλλη οι δανειστές ελέγχαν μέσω του Υπερταμείου το σημαντικότερο μέρος των ναυπηγείων, το διαμάντι της μεγάλης σταθερής Δεξαμενής 5 των 500.000 τόνων (για την οποία έχουν ενδιαφερθεί οι Κινέζοι, χτυπώντας σειρήνες γεωπολιτικού συναγερμού) και έτσι με το σπάσιμο τους (η γνωστή τεχνική) την υπαγωγή σε ειδική εκκαθάριση μέσω της οποίας πουλήθηκαν οι πλωτές δεξαμενές.. (δηλ. φάση «Πλιάτσικο») και την δέσμευση του σημαντικότερου παγίου τους συνέβαλλαν στην απαξίωσή και στην αποτροπή επενδυτών.

Ίσως περισσότερο στα Ναυπηγεία να ενδιέφερε η αδρανοποίηση παρά η πώληση. Ο Αργός Θάνατος δηλαδή. Αφού αν λειτουργήσουν θα μπορούσαν να δημιουργήσουν ένα ναυτιλιακό cluster (μαζί με τον εφοδιασμό-logistics) με εργασίες άνω των 18 δις € έως ίσως και άνω τω 25 δις € σύμφωνα με το ΕΒΕΠ και την Ernst & Young αντίστοιχα (πηγή) που επίσης θα μπορούσε να είναι ανταγωνιστικό με άλλες πύλες εισόδου της ΕΕ όπως του Ροτερνταμ ή της Ιταλίας ή τα ναυπηγεία στις χώρες αυτές και την Γερμανία που είναι σε πτώση. Σημειώνεται ότι εκτός των ναυπηγήσεων αποτελούν μια βαριά βιομηχανία με άλλες βιομηχανικές κατασκευές (πχ βαγόνια του ΟΣΕ) αλλά και αμυντική βιομηχανία μαζί με τα Ναυπηγεία της Ελευσίνας. Επίσης τα ναυπηγεία μπορούν δράσουν εποικοδομητικά για την Ελληνική οικονομία, παρέχοντας γεωπολιτικά και αναπτυξιακά οφέλη.

Πρόσφατα τα Ναυπηγεία Σκαραμαγκά μεταβιβάστηκαν στον εφοπλιστή Προκοπίου στο σύνολο τους έναντι 62,5 εκατ € (πηγή) μετά από μια ακόμα αποτυχημένη τμηματική εκποίηση (φυσικά αφού το σημαντικότερο πάγιο είναι η σταθερή δεξαμενή 5). Μακάρι να τα λειτουργήσουν και να μην είναι ένα πυροτέχνημα για αποπροσανατολισμό. Είναι ύποπτο για παράδειγμα ότι ανακινείται θέμα παραχώρησης της προβλήτας στον Δήμο Χαϊδαρίου για έξοδο στην (υποβαθμισμένη) θάλασσα!! Αναφέρεται μέχρι και ανάδειξη αρχαιολογικού χώρου Σαλαμίνας όταν ανάλογες περιβαλλοντικές και πολιτιστικές ευαισθησίες δεν απασχολούν το καθεστώς αν πρόκειται για το Ελληνικό, το αεροδρόμιο στο Καστέλι ή για τα αρχαία του μετρό Θεσσαλονίκης ή για τα διυλιστήρια στην Ελευσίνα…

ΔΕΠΑ –ΔΕΣΦΑ – ΕΛΠΕ

Η «απελευθέρωση» της αγοράς του φυσικού αερίου όπου κυριαρχούσε η ΔΕΠΑ ήταν στο στόχαστρο των ευρω-δανειστών από παλιά. Η διάσπαση ξεκίνησε το 2007 ενώ η πώληση είχε συμπεριληφθεί στα προαπαιτούμενα της αξιολόγησης του Νοεμβρίου του 2014 που δεν έκλεισε και ουσιαστικά ωθούσε σε εκλογές που τελικά οδήγησαν στο τρίτο μνημόνιο. Το ξεπούλημα των εταιριών έχει και γεωπολιτική διάσταση αφού όποιος ελέγχει την αγορά αποφασίζει και ποιοι είναι οι προμηθευτές φυσικού αερίου άρα οι γεωπολιτικές εξαρτήσεις της χώρας από αγωγούς  αφού μετά την απολιγνιτοποίηση αυτό αποτελεί το καύσιμο για τις μονάδες βάσης ηλεκτροπαραγωγής. (βλέπε αύξηση μεριδίου TAP (πηγή))

Ξεπούλημα ΔΕΠΑ

Έχει και στο φυσικό αέριο συμμετοχή ο Χατζηδάκης αφού αμέσως μετά τις εκλογές του 2019, ως Υπουργός Ενέργειας προώθησε την διάσπαση της ΔΕΠΑ σε ΔΕΠΑ Εμπορίας και ΔΕΠΑ Υποδομών (με τον Ν.4643/2019) και την προκήρυξη διαγωνισμών για την πώληση τους ως «προαπαιτούμενα» των δανειστών. Άφησε δε έγινε έξω από την Υποδομών ένα τμήμα, που λέγεται ΔΕΠΑ Διεθνών Έργων, και περιλαμβάνει το έργο του αγωγού IGB και του σταθμού FSRU. Προφανώς αυτό έγινε για να εξυπηρετήσει τους αγοραστές και τα γεωστρατηγικά συμφέροντα λόγω της εμπλοκής του Αμερικανικού παράγοντα στην Αλεξανδρούπολη…. (πηγή), αφού μπορούν να αποτελέσουν εναλλακτική παροχή ενέργειας (φυσικού αερίου) για τα Βαλκάνια.

Η ΔΕΠΑ σε αντίθεση με άλλες ΔΕΚΟ είναι κερδοφόρα με €243 εκατ το 2018 από 60 εκατ το 2017. Θα είναι ενδιαφέρον να δούμε πως θα σερβιριστεί αυτή η «διάσωση» ή εκποίηση και σε τι τιμή, καθώς δεν έχει προηγηθεί η φάση της απαξίωσης όπως σε άλλες περιπτώσεις. Κάπου βοηθάει βέβαια του εκποιητές το ότι η ΔΕΠΑ βρίσκεται στην απαρχή της νέας εποχής του φυσικού αερίου και δεν έχει τόσο μεγάλο βάρος στην Ελληνική συλλογική συνείδηση ακόμα.  Κι όμως με την απολιγνιτοποίηση και τις πράσινες μπίζνες της Κλιματικής Αλλαγής η χώρα θα εξαρτάται από το φυσικό αέριο της ΔΕΠΑ… Η ΔΕΠΑ βέβαια εντάσσεται στις «μεταρρυθμίσεις» μια λέξη ψευδεπίγραφη βέβαια και υπονοεί εκποιήσεις.

Η διαδικασία ξεπουλήματος πάγωσε με την πανδημία και την πτώση της κατανάλωσης και των τιμών φυσικού αερίου και τελικά προωθήθηκε πρόσφατα η πώληση της ΔΕΠΑ Υποδομών στην Italgas  με προσφορά 733 εκατ. για το 100%.(πηγή) Δεν υπάρχουν οικονομικά στοιχεία της ΔΕΠΑ Υποδομών (όπως απαράδεκτα συνεχίζει να κάνει το ΤΑΙΠΕΔ του Υπερταμείου των ξένων αφήνοντας στο σκοτάδι τους Έλληνες, αφού μετασχηματίστηκε πρόσφατα. Μάλλον όμως το ξεπούλημα θα γίνεται σε τιμές λογιστικής αξία δικτύου όπως και ο ΔΕΔΔΗΕ άλλωστε…. (πηγή). Τοι ξεπούλημα της ΔΕΠΑ Εμπορίας εκκρεμεί και μένει να δούμε πως θα προχωρήσει όταν επανέλθουν τα οικονομικά της μεγέθη αφού και οι τιμές του φυσικού αερίου ανεβαίνουν.

Ξεπούλημα ΔΕΣΦΑ

Η ΔΕΣΦΑ (Διαχειριστής Εθνικού Συστήματος Φυσικού Αερίου) από την άλλη έχει ήδη παραχωρηθεί. Αποτέλεσε μήλο της έριδος Ευρωπαϊκών εταιριών και τελικά πωλήθηκε το 66% στην Senfluga (κοινοπραξία των Snam S.p.A. (Ιταλίας), Enagás Internacional S.L.U. (Ισπανία) και Fluxys S.A. (Βελγίου),) το 2018 έναντι 535 εκατ €. Αξίζει να σημειωθεί ότι η εξαγορά της ΔΕΣΦΑ έγινε με δάνεια €350 εκατ. προς της Senfluga από την ανακεφαλαιοποιημένη με χρήματα του Ελληνικού λαού, Εθνική Τράπεζα (ανακύκλωση δηλαδή των δημοσίων κεφαλαίων). Κάτι δηλαδή σαν την εξαγορά της Fraport με δάνεια της Alpha Bank… Επενδύσεις των καιρών των μνημονίων με τα λεφτά των άλλων! Τελευταία στην ΔΕΣΦΑ εισήλθε και ο όμιλος Κοπελούζου αποκτώντας το 10% της Senfluga (για  56 εκατ €). (πηγή)

Ξεπούλημα ή Απαξίωση ΕΛΠΕ και κοιτασμάτων υδρογονανθράκων

Τέλος ως μέρος αυτού του ενεργειακού πακέτου «μεταρρυθμίσεων» του Χατζηδάκη προωθούνταν μαζί με την ΔΕΠΑ και ΔΕΗ και το ξεπούλημα της συμμετοχής του Δημοσίου στα Ελληνικά Πετρέλαια (ΕΛΠΕ), της μεγαλύτερης Ελληνικής εταιρία και μιας από τις μεγαλύτερες των Βαλκανίων και άλλη μια στρατηγική εταιρία ενέργειας (πηγή)

Εκτός της διύλισης έχει και συμμετοχή στην ΔΕΠΑ αλλά και σε οικόπεδα εκμετάλλευσης υδρογονανθράκων τα οποία φυσικά είναι κομβικά για την ενεργειακή εξάρτηση της χώρας στην εποχή της απολιγνιτοποίησης όπου το φυσικό αέριο θα αποτελέσει το καύσιμο για τις μονάδες βάσης. Είναι επίσης τεράστια πηγή πλούτου για την χώρα. Μπορεί να ατόνησε η πώληση των ΕΛΠΕ όμως αποσύρονται από την εκμετάλλευση των οικοπέδων που έχουν εκφράζοντας δυσαρέσκεια προς την κυβέρνηση για έλλειψη υποστήριξης (πηγή)

Ενώ την ίδια στιγμή ο Χατζηδάκης, η κυβέρνηση δηλαδή, αποσύρεται σιωπηρά και από την εξερεύνηση των πιο ελπιδοφόρων οικοπέδων (βυθοτεμαχίων) νότια της Κρήτης (πηγή) ενώ ο αγωγός EastMed είναι σε αμφισβήτηση από Γερμανούς, Τούρκους και στελέχη του ΕΛΙΑΜΕΠ μεταξύ άλλων… Τελικά προωθείται η ενεργειακή εξάρτηση από την Τουρκία (TAP) και το LNG  (FSRU-ΗΠΑ) κάτω από την επίκληση ότι το Αιγαίο δεν θα γίνει κόλπος του Μεξικού και ότι το φυσικό αέριο δεν θα χρησιμοποιείται σε 30 χρόνια! (πηγή) Όσα δεν θέλει να φτάσει η αλεπού δηλαδή, τα κάνει κρεμαστάρια…. (φάση «Απαξίωσης» δηλαδή). Να δούμε αν και αυτό προορίζονται για ξεπούλημα….

Φαίνεται όμως ότι οι Τούρκοι θέλουν το φυσικό αέριο του Αιγαίου και την Μεσογείου αφού διψάνε για ενέργεια λόγω μεγάλης βιομηχανικής παραγωγής (άρα δευτερογενώς και όσοι παράγουν στην Τουρκία Ευρωπαίοι και επανεισάγουν αδασμολόγητα στην ΕΕ;) . Να δούμε λοιπόν αν οι περιβαλλοντολόγοι Σούπερμαν θα πολεμήσουν για τα ψάρια του Αιγαίου αφού δεν πολεμάνε για τα δίκαια και τον πλούτο των Ελλήνων. Ή αν θα βρούνε κάποιο τρόπο να δώσουν το φυσικό αέριο ως «άχρηστο» στου Τούρκους! Για όλα είναι ικανοί σε έχοντας παραχωρήσει εθνική κυριαρχία με τα μνημόνια.

ΟΤΕ

Το ξεπούλημα του ΟΤΕ αποτελεί μια παλιά ιστορία οπότε πολλοί θα την έχουν ξεχάσει ενώ οι νεότεροι ούτε καν θα την γνωρίζουν. Θεωρείται πια δεδομένη η λογική της δήθεν «απελευθερωμένης» αγοράς ενάντια στον κρατισμό, ως κάτι που θα έφερνε καλύτερες υπηρεσίες! Τελικά καταλήξαμε στην με την Γερμανική Deutsche Telekom μέσω του ΟΤΕ να κατέχει ηγετικό και ρυθμιστικό ρόλο στο ολιγοπώλιο τηλεπικοινωνιών όπου παρέχεται υποδεέστερο επίπεδο υπηρεσιών σε σχέση με άλλες χώρες της ΕΕ (βλέπε ταχύτητα internet) και σε υψηλότερο κόστος.

Για τον ΟΤΕ είχαν επίσης γραφτεί πολλά για συνδικαλιστές, σπατάλες, σκάνδαλα Siemens κλπ. προετοιμάζοντας το έδαφος για το Ξεπούλημα (δηλ. φάση Απαξίωσης). Ήταν εποχές που υπήρχε μεγάλη αντίδραση σε ιδιωτικοποιήσεις και δυνατό συνδικαλιστικό κίνημα. Είχαν αναφερθεί και επιφυλάξεις για λόγους εθνικής ασφάλειας προκειμένου να μην προχωρήσει η πώληση κάτι που εκ των υστέρων δεν ξέρουμε αν έχουν βάση φέρνοντας στο μυαλό τα σκάνδαλα τηλεφωνικών παρακολουθήσεων που ακολούθησαν από ιδιώτες αλλά και γενικά στην Ευρώπη από μυστικές υπηρεσίες (πηγή).

Κρίσιμη για την μεταβίβαση ουσιαστικά στην Deutsche Telekom (σήμερα ελέγχει περί το 48%) όμως ήταν η παρεμβολή της MIG του Βγενόπουλου ως ενδιάμεσου επενδυτή (Μεταβατικό Στάδιο πριν Ξεπούλημα). Αυτό αποτέλεσε καθοριστικό ενδιάμεσο βήμα, κάτι σαν καταλύτης, όπως και με την παραχώρηση της Ολυμπιακής. Μετά από την αρχική συμμετοχή, πολύ γρήγορα αποχώρησε και ο ΟΤΕ πέρασε ουσιαστικά στην Deutsche Telekom. Πλέον οι Γερμανοί λαμβάνουν και αυτό το έσοδο από την αλωμένη Ελληνική αγορά και από τους εισερχόμενους τουρίστες (μέσω roaming). Κατά τα άλλα η χώρα μας δεν ενδείκνυται για επενδύσεις!…

Και σε αυτό, την μεταβίβαση στην DT είχε εμπλοκή, ποιος άλλος, ο Χατζηδάκης…! (πηγή) Την εποχή αυτή ήταν φρέσκος μετά τις σπουδές χωρίς πολύ εμπειρία. Τότε που ενώ προωθούνταν η εκποίηση το χάπι χρυσωνόταν με διαβεβαιώσεις ότι θα διατηρούσε τον έλεγχο το δημόσιο. (πηγή)  Ο Χατζηδάκης θεωρεί ως θετικό το μοντέλο ΟΤΕ («εξυγίανση»-ξεπούλημα) που θα πρέπει να εφαρμοσθεί στην ΔΕΗ, οπότε καταλαβαίνουμε τι θα ακολουθήσει και εκεί…

ΟΤΕ και ΔΕΗ ήταν οι εμβληματικές ΔΕΚΟ πριν την μνημονιακή και εκσυγχρονιστική λαίλαπα που κατέλυσε το Ελληνικό Δημόσιο και την εθνική κυριαρχία επί των οικονομικών πόρων. Πλέον μαζί τους κλείνει και ένα κεφάλαιο όπου το Δημόσιο, δηλ. το κοινωνικό σύνολο μέσω αυτού έχει κάποιο έλεγχο σε βασικές παραμέτρους εθνικής ασφαλείας και συντελεστές κόστους για την υπόλοιπη οικονομία. Η κυβέρνηση μπορεί προσχηματικά και για λαϊκή κατανάλωση, να ζητά από τους «ιδιώτες» παρόχους να μειώσουν το κόστος ή να βελτιώσουν υπηρεσίες, όπως μπορεί κάνει και για τις χρεώσεις των ανακεφαλαιοποιημένων από τον Ελληνικό λαό αφελληνισμένων τραπεζών και να δώσουν δάνεια, όταν δεν έχει έλεγχο και δεν μπορεί να το επιβάλλει. (πηγή).

Να σημειώσουμε επίσης μια αναπτυξιακή παράμετρο που ΟΤΕ (όπως και των άλλων ΔΕΚΟ) αυτή της εγχώριας παραγωγής. Πριν την πώληση του, την περίοδο 1988-2002. είχε γίνει ευρύ πρόγραμμα εκσυγχρονισμού της υποδομής του ΟΤΕ από το οποίο ωφελήθηκαν η Γερμανική Siemens μαζί με την Intracom (πηγή). Βέβαια η εμπλοκή της Siemens αποτελεί μια σκοτεινή ιστορία όπως είναι γνωστό λόγω των σκανδάλων δωροδοκιών για τα οποία δεν έχει επέλθει κάθαρση όπως έχει αποφανθεί και η σχετική εξεταστική επιτροπή της βουλής (πηγή). Ήταν και αυτό μέρος της φάσης απαξίωσης με σύνδεσης του ΟΤΕ με σκάνδαλα και πολιτική διαπλοκή (πηγή).

Εδώ να αναφέρουμε ότι υπάρχει και μια εναλλακτική άποψη για την αγορά εξοπλισμού από τις Siemens- Intracom: ότι ήταν θετική καθώς έφερε παραγωγή στην Ελλάδα και για αυτό το λόγο πολεμήθηκε ίσως από εισαγωγικά συμφέροντα; (βλέπε σχετικά ΙΝΤΡΑCΟΜ: Πόλεμος στην Εκβιομηχάνιση, Πτυχές Εκβιομηχανίσης 1945-2010: Μια Ιστορία, Αντώνης Π. Κεφαλας, 2019). Όμως αν είναι έτσι, η ανάπτυξη αποδείχτηκε συγκυριακή. Η Intracom περιορίστηκε αρκετά μετά την λήξη του προγράμματος ενώ η Siemens αποχώρησε πρώτα από την μονάδα τηλεπικοινωνιακού εξοπλισμού της Θεσσαλονίκης το 2008 και το 2020 και από την μονάδα της PITSOS (BSH) που μεταφέρεται στην Τουρκία! Ως δικαιολογία φέρεται η γραφειοκρατία και οι αντιδράσεις στην νέα μονάδα της Pitsos…, μόνο στην άλωση του Ελληνικού δεν ήταν όλα αυτά πρόβλημα ή στο ξεπούλημα των 14 Αεροδρομίων που πέρασε υποχρεωτικά ως πακέτο με το 3ο Μνημόνιο! (πηγή)

ΛΑΡΚΟ

Η μέθοδος Ξεπουλήματος σε ένα βαθμό εφαρμόζεται και στην ΛΑΡΚΟ για την οποία φαίνεται ο Χατζηδάκης έχει μια ακόμα «διάσωση» στο συρτάρι του…  Η ΛΑΡΚΟ είναι μέρους αυτού του ορυκτού πλούτου για τον οποίο έγραφε ο Μπάτσης στο βιβλίο του «Η Βαρεία Βιομηχανία στην Ελλάδα» που θα οδηγούσε στην ανάπτυξη της χώρας. Στην ΛΑΡΚΟ σημαντική ήταν η συμβολή Μποδοσάκη που επέμεινε και ανέπτυξε εγχώριες μεθόδους μεταλλουργίας με τον καθηγητή του ΕΜΠ Λ. Μούσουλο αφού η αρχικά χρησιμοποιηθήσα μέθοδος της Γερμανικής Krupp απέτυχε.. (πηγή)

Το Νικέλιο αποτελεί από τα κυριότερα εξαγωγικά προϊόντα της χώρας, δυστυχώς ως πρώτη ύλη κυρίως. Η χώρα μας κατέχει τα την 2η θέση στην παραγωγή στην ΕΕ μετά την Φινλανδία (που αποτελούν και τους κύριους ή μόνους παραγωγούς) και 18η παγκοσμίως για ένα μέταλλο που λόγω της χρήσης σε μπαταρίες ηλεκτρικών αυτοκινήτων θεωρείται σήμερα σαν «χρυσάφι». (πηγή)

Κι εδώ βέβαια έχει δημιουργηθεί κλίμα απαξίωσης με αναφορά σε ζημιές και κακοδιαχείριση (πηγή) για τις οποίες βέβαια οφείλονται οι διαχειριστές του Δημοσίου αν δεν συμβάλλουν κιόλας με κομματικούς διορισμούς. Μοντέλο Ολυμπιακής προτείνει το σύστημα και για την ΛΑΡΚΟ, όπως γράφει ο τύπος για να σταματήσει η αιμορραγία για το κράτος! Λες και δεν υπάρχει άλλος δρόμος! (πηγή) Ξεκάθαρα ξεπούλημα. Αφού απαξιώθηκε και ζημιώθηκε θα πέσει ως ώριμο φρούτο. Και δεν φαίνεται να υπάρχει αντίδραση πια από το παραδομένο σύνολο σε τίποτα…

Και εδώ έχει εμπλοκή ο Χατζηδάκης ο οποίος προώθησε μέτρα «εξυγίανσης» και ταυτόχρονα την πώληση κάτω από απειλές της ΕΕ για πρόστιμα λόγω ενισχύσεων ύψους 135 εκατ € (φάση «Σαμποτάζ ΕΕ»). Ακόμα και έτσι όμως το ποσό είναι ασήμαντο σε σχέση με όσα δόθηκαν στην πανδημία και την υπεραξία που μπορεί να δημιουργήσει (πηγή)  Ενώ αντίθετα ο τουρισμός, ενισχύεται σταθερά και με ανοχή της ΕΕ, για παράδειγμα με 800 εκατ. € μόνο το 2021 (πηγή)  για να μην πούμε πιο μέρος από τα 15 δις € των μέτρων της πανδημίας για επιχείρησης που οδηγήθηκε σε αυτές με σημαντική μείωση του ΦΠΑ όπως του τουριστικό πακέτο κ.α.

Μάλιστα η πώληση γίνεται με σαλαμοποίηση (κατά την γνωστή πια μέθοδο): ξεχωριστά τα ορυχεία, ξεχωριστά το εργοστάσιο που χρειάζεται επενδύσεις. Έτσι είναι συνεπώς ορατός ο κίνδυνος το πολύτιμο νικέλιο να εξάγεται ακατέργαστο αν υπάρχουν διαφορετικοί αγοραστές. Όπως φαίνεται προωθείται η πώληση σε εγχώρια συμφέροντα που δεν έχουν εμπειρία παραγωγής ούτε διάθεση για αυτό αλλά συνεργάζονται με εργοστάσια μεταλλουργίας στο εξωτερικό; (πηγή).

Εδώ όμως μιλάμε για το εθνικό κεφάλαιο του νικελίου που αποτελεί σπάνιο μέταλλο και μπορεί να χρησιμοποιηθεί στις ηλεκτρικές μπαταρίες των αυτοκινήτων του μέλλοντος. Είναι μια δραστηριότητα που επιτρέπεται να επιδοτηθεί από την ΕΕ, κατά παρέκκλιση από τους κανόνες ανταγωνισμού (βλέπε European Battery Alliance (πηγή) ).

Τα όποια κόστη της ΛΑΡΚΟ (αν υπάρχουν) θα πρέπει να τα εντάξει κανείς στο «δάσος» της ανάπτυξης εγχώριας αλυσίδας παραγωγής (ή οικοσύστημα) ηλεκτρικών οχημάτων και προστιθέμενης αξίας. Αυτό είναι απολύτως εφικτό, η χώρα μας εξάλλου είναι η μοναδική χώρα της ΕΕ (εκτός ίσως Μάλτας) χωρίς καμία παραγωγή ενώ πολλοί Έλληνες πτυχιούχοι αναγκάζονται να μεταναστεύσουν για να δουλέψουν σε αυτό το αντικείμενο, όπου μάλιστα μεγαλουργούν. Στην Ελλάδα φτιάχνονταν εξάλλου ένα από τα πρώτα ηλεκτρικά αυτοκίνητα των μεταπολεμικών χρόνων το Enfield 8000. Αυτό συνέβηκε σχεδόν εκ του μηδενός, στα Ναυπηγεία Σύρου επί Γουλανδρή μεταξύ 1972-1976. Κι ενώ αυτό δεν βοηθήθηκε όπως και η άλλη αυτοκινητοβιομηχανία της Ελλάδα (ΤΕΟΚΑΡ, NAMCO κ.α.), η Τουρκία με μεθοδική δουλειά έφτασε σήμερα να φτιάχνει ηλεκτρικό αυτοκίνητο, λεωφορεία και τρακτέρ που εξάγονται στην ΕΕ, και στην Ελλάδα και μάλιστα αδασμολόγητα (βλέπε σχετικά… Σύγκριση Βιομηχανίας Ελλάδας και Τουρκίας (πηγή))

Αντίθετα η ελληνόφωνη επιχειρηματική ελίτ όπως και το πολιτικό σύστημα υποστηρίζει με θέρμη τις εισαγωγές και τις υπηρεσίες τουρισμού προβάλλοντας ξένα προϊόντα όπως τα ηλεκτρικά αυτοκίνητα της VW από τον κ. Χατζηδάκη, η αγορά των οποίων πλέον επιδοτείται και την δήθεν «επένδυσή» της στην Αστυπάλαια (ουσιαστικά χαμηλού ύψους διαφήμιση). Ενώ μιλάμε για την εταιρία, την VW, βασικό μέλος του Γερμανικού κατεστημένου ανέκαθεν, που δεν έχει αποζημιώσει για το Dieselgate την Ελλάδα αλλά δεν έχει γίνει και κίνηση διεκδίκηση αυτών από τους όψιμους περιβαλλοντιστές στην Ελλάδα! (πηγή)).

Αλλά με την ανάπτυξη της εγχώριας παραγωγής και της βιομηχανίας, που έχει χρήση και για αμυντικούς σκοπούς, πως θα πείθονται οι «τεμπέληδες και απείθαρχοι» Έλληνες των μνημονίων ότι δεν μπορούν; Ότι πρέπει να τα περιμένουν από έξω σωτηρία και να μείνουν εσαεί χρεωμένοι; Έτσι έχει υποβιβαστεί η χώρα σε αποικία τουρισμού, τα γκαρσόνια της Ευρώπης. Κάτι σαν το Σχέδιο Μοργκεντάου αποβιομηχάνισης που προορίζονταν για την Γερμανία ως χαμένη του πολέμου (πηγή) και τελικά το εισπράττει η Ελλάδα που ήταν μέρος των νικητών Συμμάχων!

ΕΠΙΛΟΓΟΣ

Δεν είναι τυχαίες λοιπόν οι «διασώσεις»-ξεπουλήματα των ΔΕΚΟ της περιόδου της «Ευρωπαϊκής Ενοποίησης» του ευρώ και των μνημονίων. Ακολουθούν ένα συγκεκριμένο μοτίβο με επτά βήματα σε δώδεκα χρόνια: απαξίωση, σαμποτάζ, οικονομική δυσπραγία, σαλαμοποίηση, πλιάτσικο και παραχώρηση έναντι μικρού ή καθόλου τιμήματος. Μέσα σε μια δωδεκαετία πάνω κάτω, έχει κλείσει ο κύκλος…

Με την μέθοδο αυτή ξεπουλήθηκαν ΟΣΕ, Ολυμπιακή, ΔΕΠΑ, ΟΤΕ, 14 Αεροδρόμια, Ναυπηγεία και τώρα προωθείται για την ΔΕΗ (αφού ξεπουληθούν οι θυγατρικές) και ΛΑΡΚΟ. Και δεν φαίνεται να υπάρχει τέλος στον ορίζοντα πριν πουληθούν όλα…

Από την πλευρά του δημοσίου δεν είναι μόνο ο Χατζηδάκης (ο Σούπερμαν εθνικός μεσίτης) που εκτελεί την μέθοδο αυτή. Χρειάζεται ένα ολόκληρο σύστημα διαφόρων αποχρώσεων για να συμπληρωθεί η διαδικασία σε αυτά τα δώδεκα χρόνια συνήθως αλλά κάποιος πρέπει να είναι εκεί σε κρίσιμες φάσεις για να κάνει την «βρώμικη δουλεία».

Μπορεί να νομίζει ο Χατζηδάκης ότι αυτή η κυβέρνηση είναι εταιρία όπως του ξέφυγε στην βουλή (πηγή)) Αλλά εταιρίες, ούτε καν οίκοι πλειστηριασμών, δεν λειτουργούν έτσι. Τα ξεπουλήματα των επιχειρήσεων είχαν πενιχρά έσοδα για το Δημόσια και τελικά καμιά βελτίωση υπηρεσιών ή ανάπτυξη για την οικονομία. Σίγουρα δεν συντείνουν στην εξόφληση του χρέους (όπως παρουσιάστηκε ο λόγος που παραχωρήθηκαν στο Υπερταμείο λέγοντας ότι θα αποφέρουν 50 δις €. (πηγή) Τα έσοδα των αποκρατικοποιήσεων ίσως φτάσουν τα 10 δις (βλέπε και κόλπο των ιδιωτικοποιήσεων) και τα κάτι που είναι ασήμαντο μπροστά στο χρέος που αυξάνει.

Η όλη κατάσταση ξεπουλήματος που επιταχύνεται χωρίς το Υπερταμείο των ξένων να δίνει κανένα λογαριασμό πια και να κρατά ούτε τα προσχήματα, θυμίζει κάτι σαν την πτώση του Σοβιετικού καθεστώτος που σε μια νύχτα διάφοροι καπάτσοι γίναν ολιγάρχες. Κι έτσι δεν θα μείνει τίποτα στο τέλος στους Έλληνες ή τους όποιους κάτοικους αυτού του έρμου τόπου. Γιατί έτσι κι αλλιώς στην εποχή του γκλομπαλισμού έχουν καταλύσει το εθνικό κράτους, δεν το χρειάζονται.  Το πιο πρόσφατο πακέτο (Εγνατία, λιμάνια, ΕΥΔΑΠ και ΕΥΑΘ) περιλαμβάνει και κοινωφελείς επιχειρήσεις και στρατηγικά πάγια και προωθούνται ως προαπαιτούμενα αν και λένε ότι έχουμε βγει από τα μνημόνια…. (πηγή)

Πλέον δεν θα μείνει τίποτα στην χώρα. Υποβιβάζεται σε παρατηρητή των οικονομικών και τεχνολογικών εξελίξεων και αποκόπτεται από τον πλούτο της. Ο πληθυσμός θα εξαρτάται για βασικές λειτουργίες από της ορέξεις της αγοράς, ξένων επικυρίαρχων (συχνά κρατικών εταιριών) και ολιγαρχών μεταπρατών. Αυτό είναι και επικίνδυνο όταν μιλάμε για στρατηγικά πάγια που σχετίζονται με την εθνική ασφάλεια όπως λιμάνια, αεροδρόμια, ενέργεια. Αλλά ποιος νοιάζεται; Όσοι μπορούσαν φύγαν από την χώρα (ίσως μέρος του σχεδίου), και οι υπόλοιποι δεν ασχολούνται πια ή δεν καταλαβαίνουν από τον αποπροσανατολισμό και την παραπληροφόρηση. Το παιχνίδι είναι στημένο καλά…

Ίσως αυτή η ολική εκποίηση θα φέρει και μια λύτρωση. Όπως είπε και ο Σολζενίτσιν… «Έχετε εξουσία πάνω στους ανθρώπους, μέχρι τη στιγμή που τους πήρατε τα πάντα. Όμως από τη στιγμή που τους αφήσατε χωρίς τίποτα, τότε δεν είναι πια υπό την εξουσία σας, είναι ελεύθεροι πάλι.»

Και ένας ελεύθερος άνθρωπος δεν φοβάται τίποτα όπως είπε και ο δικός μας Καζαντζάκης, οπότε δεν ξέρεις και τι μπορεί να κάνει…. Σίγουρα όμως δεν θα συνεργάζεται δωρεάν με μια δομή, ένα κράτος που δεν έχει καμιά σχέση με αυτόν, όπως είχε το εθνικό κράτος, και κανένα ενδιαφέρον για αυτόν. Η σχέση θα είναι απλά ωφελιμιστική ή εξάρτησης. Όπως τα πολυεθνικά φέουδα του Μεσαίωνα με τους ευγενείς, τους ιερείς και γραμματείς τους, τους μισθοφόρους στρατιώτες, τους κολίγους και τους λίγους περιθωριακούς ανένταχτους…

The Analyst