ΧΕΙΡΟΤΟΝΗΤΗΡΙΟΣ ΛΟΓΟΣ
ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΟΥ ΜΑΝΗΣ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ (Παπαθανασίου)
Μακαριώτατε, Πάτερ καὶ Δέσποτα,
Σεβασμιώτατοι ἅγιοι Ἀρχιερεῖς,
«Εἰ μὴ Πνεῦμα παρῆν, οὐκ ἂν συνέστη ἡ Ἐκκλησία· εἰ δὲ συνίσταται ἡ Ἐκκλησία, εὔδηλον ὅτι τὸ Πνεῦμα πάρεστι», διακηρύττει ὁ πρύτανις τῶν ἱεροκηρύκων, ὁ Ἱερὸς Χρυσόστομος, ἐν τῇ πρώτῃ αὐτοῦ ὁμιλίᾳ, εἰς τὴν ἁγίαν Πεντηκοστὴν (PG 50, 459).
Καὶ ἰδού, πάρεστι τὸ Πνεῦμα τὸ Ἅγιον, καὶ ὁμιλεῖ.
Λαλεῖ ὁ Παράκλητος.
Λαλήσει κἀμοὶ σήμερον, καὶ δωρήσεται ἐμοὶ τῷ ἀδυνάτῳ, τὴν χάριν καὶ τὸν φωτισμὸν αὐτοῦ.
Αὐτὸ τὸ Πανάγιον Πνεῦμα, εἶναι Ἐκεῖνο, τὸ Ὁποῖον ζωοποιεῖ, ἀναγεννᾶ, συγκρατεῖ καὶ δὲν συγκρατεῖται, μετέχεται καὶ δὲν μετέχει. Αὐτὸ ἀποκαλύπτει. Αὐτὸ πληροῖ καὶ δὲν πληροῦται, μετρεῖ καὶ δὲν μετρεῖται, διαιρεῖ τὰ χαρίσματα, καὶ ἀναδεικνύει ἀποστόλους, προφήτας, εὐαγγελιστάς, ποιμένας καὶ διδασκάλους ἐν τῇ Ἐκκλησίᾳ.
Αὐτὸ τὸ Πανάγιον Πνεῦμα κατέρχεται καὶ εἰς ἐμὲ σήμερον διὰ νὰ μὲ καταστήσῃ, ἄξιον μιμητὴν τοῦ ἀληθινοῦ Ποιμένος, τοῦ Πρώτου Ἀρχιερέως τοῦ Ἀρχιποίμενος Χριστοῦ. Αὐτὸ τὸ Πνεῦμα τὸ ἅγιον, «ὅ ἐστι φῶς καὶ ζωή», καὶ «ζῶσα πηγὴ νοερά», κατέρχεται καὶ εἰς ἐμὲ τὸν ἁμαρτωλὸν διὰ νὰ μὲ καταστήσῃ μέλος τοῦ Ἁγίου Χοροῦ τῶν θεοκινήτων Ἀποστόλων. Αὐτὸ καταφθάνει διὰ νὰ μὲ συνδέσῃ εἰς τοὺς ἁγίους κρίκους τῆς Ἀποστολικῆς Διαδοχῆς καὶ Ἱερᾶς Παραδόσεως τῆς Ἐκκλησίας μας, ἵνα ὁ ἐλάχιστος καταστῶ ἐνάριθμος κἀγώ, τῆς σεπτῆς Ἱεραρχίας τῆς ἁγίας ἡμῶν Ἐκκλησίας, κατὰ τὸν λόγον τῆς Γραφῆς, «τὸ Πνεῦμα τὸ Ἅγιον
ἔθετο ἐπισκόπους ποιμαίνειν τὴν Ἐκκλησίαν τοῦ Κυρίου» (Πράξ. 20, 28).
Αὐτὸ τὸ Πανάγιον καὶ Τελεταρχικὸν Πνεῦμα εἶναι ἐν τέλει τὸ Ἐνεργοῦν, διὰ τῆς πανσθενοῦς Αὐτοῦ Χάριτος καὶ εἰς ἐμὲ καὶ προάγει σήμερον, ἐν τῷ Ἱερῷ καὶ πανσέπτῳ τούτῳ Καθεδρικῷ Ναῷ, τῶν Ἀθηνῶν, εἰς Ἐπίσκοπον τῆς Μιᾶς, Ἁγίας, Καθολικῆς καὶ Ἀποστολικῆς Ἐκκλησίας καὶ Μητροπολίτην τῆς θεοσώστου Ἱερᾶς Μητροπόλεως Μάνης.
Οὕτω τὴν ὑψίστην ἱερότητα τοῦ ἀποστολικοῦ τούτου ἀξιώματος ὁρῶν Μακαριώτατε, καὶ τὴν ἐμαυτοῦ ἀναλογιζόμενος ἀναξιότητα, καὶ ἀτέλειαν, περιδεὴς τὸ τοῦ προφητάνακτος ἀναφωνῶ λόγιον «Τίς εἰμι ἐγώ, Κύριέ μου καὶ τίς ὁ οἶκος μου, ὅτι ἠγάπησάς με ἕως τούτων» (Β’. Βασιλ. 7,18).
Ἰδοὺ λοιπόν, καλοῦμαι ὅπως καταστῶ «στόμα Θεοῦ» πρὸς τοὺς ἀνθρώπους ἀποκαλύπτων ἁγιοπνευματικὰς ἐμπειρίας, διδάσκων λόγον ἀληθείας, ζωννύμενος λέντιον διακονίας καὶ ἀγάπης.
Καλοῦμαι νὰ ἐφαρμόσω τοὺς φερομένους ὑπερόχους λόγους τοῦ Διονυσίου Ἀρεοπαγίτου τοῦ λέγοντος ὅτι: «Ὁ ἱεράρχης κατὰ τὴν ἰδίαν αὐτοῦ οὐσίαν καὶ ἀναλογίαν καὶ τάξιν, ἐπιβάλλεται νὰ μυηθῇ εἰς τὰ θεῖα καὶ νὰ θεωθῇ καὶ νὰ μεταδώσῃ εἰς τοὺς ὑποδεεστέρους αὐτοῦ, κατὰ τὴν ἀξίαν ἑνὸς ἑκάστου τὴν ἱερὰν θέωσιν, ἡ ὁποία ἐπραγματοποιήθη εἰς αὐτόν, ὑπὸ τοῦ Θεοῦ» (Περὶ Ἐκκλησιαστικῆς καὶ Οὐρανίας Ἱεραρχίας, Α’ §2). Ὡς ἐκ τούτου, ἐπίσταμαι καλῶς, Μακαριώτατε, ὅτι ταύτην τὴν ἱερὰν στιγμὴν καλοῦμαι νὰ διακονήσω τό, εὐδοκίᾳ Θεοῦ, ἐμπιστευόμενον ἤδη εἰς ἐμὲ λογικὸν ποίμνιον, τῆς Ἁγίας Ποίμνης τοῦ Μόνου Ἀρχιερέως καὶ Δεσπότου Χριστοῦ καὶ ὁδηγήσω τοῦτο εἰς νομὰς σωτηρίους καὶ οὕτω ἀναδειχθῶ πρότυπον Ποιμένος καὶ Ἀρχιερέως, λύχνος καιόμενος οὐχὶ ὑπὸ τὸν μόδιον, ἀλλ᾿ ἐπὶ τὴν λυχνίαν τῆς Ἱερᾶς Μητροπόλεως Μάνης, μιᾶς Μητροπόλεως βαθύτατα ἱερᾶς καὶ βαθύτατα ἱστορικῆς, τῆς ὁποίας ὁ ἱερὸς κλῆρος, ἡ μοναχικὴ πολιτεία καὶ ὁ λαὸς ἀείποτε τυγχάνουν εὐλαβῆ, ἀδούλωτα, πιστὰ καὶ εὐγενῆ τέκνα τῆς Ἐκκλησίας ἡμῶν, τὰ ὁποῖα γνωρίζουν ἄριστα νὰ τηροῦν μέχρι κεραίας τὰς ἱερὰς παραδόσεις καὶ ἀξίας καὶ ἀρχὰς τῆς Ὀρθοδόξου ἡμῶν Ἐκκλησίας καὶ τῆς γλυκυτάτης πατρίδος ἡμῶν, τῆς Ἑλλάδος.
Ἐπίσταμαι, εἰσέτι, ὅτι καλοῦμαι νὰ καταστῶ Ἐπίσκοπος τῆς Ἐκκλησίας εἰς χρόνους δυσχερεῖς ἐξ ἐπόψεως πνευματικῆς. Ἐπίσκοπος τοῦ 21ου αἰῶνος, ὅπου ἐπικρατεῖ τὸ φαινόμενον τῆς ἀκρίτου παγκοσμιοποιήσεως, τῆς ἰδεολογικῆς συγχύσεως καὶ τῆς ἀποϊεροποιήσεως τῆς κοινωνίας, τῆς νομιμοποιήσεως τῆς ἁμαρτίας, τοῦ μηδενιστικοῦ ἀμοραλισμοῦ καὶ τῆς καταρρακώσεως τοῦ ἀνθρωπίνου προσώπου. Ἀλλ᾿ ὅμως, καὶ ἐποχῆς, ὅπου ἐξακολουθεῖ εἰσέτι νὰ ὑπάρχει ἡ πεῖνα καὶ ἡ δίψα διὰ τὸν Θεόν, ἡ μεταφυσικὴ ἀναζήτησις διὰ τὴν σώζουσαν ἀλήθεια.
Κατὰ συνέπειαν, καλοῦμαι εἰς μαρτυρίαν τῆς ὀρθοδόξου πνευματικότητος, εἰς ἀκατάπαυστον μόχθον καὶ πόνον ἱερόν, εἰς φιλανθρωπίας καὶ ἐλεημοσύνης ἔργα καὶ εἰς ἀγῶνα διηνεκῆ, ἵνα καταστήσω τὸ ἐπισκοπικὸν ἀξίωμα φωτοφόρον καθέδραν «ἵν᾿ ἐξαστράπτῃ φωτισμὸν τῇ Ἐκκλησίᾳ καὶ πράξεων ἀπηλλαγμένων σκότους, ὅπως ὁρῶντες οἱ λαοὶ τὰς ἀκτῖνας τῆς ζωτικῆς λαμπηδόνος πρὸς Ἐκεῖνον εὐθύνωνται καὶ τὸν Πατέρα τῶν φώτων δοξάζωσι» (Ἰσιδώρου Πηλ., ἐπιστ. 1, 32 Δοσιθέῳ, PG 78·201 C), διὸ καὶ ὑπόσχομαι ὅτι «ὡς χελιδὼν φωνήσω, καὶ ὡς ἀηδὼν ἀλαλάξω καὶ οὐδέποτε παύσομαι εὐλογῶν τὸν Κύριόν μου ἐν ἔργοις τε καὶ λόγοις» (Ἱερὸς Χρυσόστομος).
Τὴν ἱερὰν ταύτην στιγμὴν συνειρμικῶς ἀνασκοπῶ τὰς ἐνεργείας τοῦ Κυρίου μου τὰς παιδιόθεν καὶ ἄχρι τῆς σήμερον δαψιλῶς παρασχεθείσας ἐκ τῶν ὁποίων ἀντλῶ δύναμιν καὶ ἐλπίδα ὅτι καὶ εἰς τὸ μέλλον ὁ Κύριος, θὰ φανῇ εἰς ἐμὲ ἀρωγός. Ὅλως ἰδιαιτέρως, ἀναπολῶ τὴν ταπεινήν μου διακονίαν εἰς τὸν Ἱερὸν καὶ πρῶτον Ἄμβωνα τῆς Χώρας, αὐτὸν τοῦ Μητροπολιτικοῦ καὶ πανσέπτου Καθεδρικοῦ Ναοῦ τῶν Ἀθηνῶν, ὅπου ὁ Μόνος καὶ Αἰώνιος Διδάσκαλος, ὁ Ἰησοῦς Χριστός, μ᾿ἀξίωνε καθ᾿ ἑκάστην Κυριακήν, ἐπὶ δέκα καὶ πέντε ἔτη, νὰ εἰσέρχωμαι εἰς τὰ ἐνδότερα τῆς θείας Διδασκαλίας Του καὶ νὰ ἐξαγγέλλω τὸ κήρυγμα τῆς Εὐαγγελικῆς ἀληθείας Του, ἱερουργῶν ἅμα τε καὶ κηρύττων, ὡς δεῖ, κατὰ τοὺς Ἱεροὺς Κανόνας. Ὅθεν εὐχαριστῶ τὸν Ποιητὴν καὶ Εὐεργέτην μου πάσας τὰς ἡμέρας τῆς ζωῆς μου.
Ὁλοψύχως δέ, καθικετεύω Αὐτόν, ἵνα ἐν τῇ ἀπείρῳ αὐτοῦ ἀγαθότητι, δόκιμον ἀναδείξῃ με ἐργάτην Του ἐν τῇ ἱερᾷ ταύτῃ διακονίᾳ τῆς ἀρχιερωσύνης ἐν τῷ Ἀμπελῶνι Του, ἵνα τέλος, ἐκ δεξιῶν Αὐτοῦ στῶμεν μετὰ τοῦ ἐμπιστευομένου σήμερον Ποιμνίου, τοῦ ἐν τῇ θεοσώστῳ Μητροπόλει Μάνης παροικοῦντος, κατὰ τὴν ἡμέραν τῆς δικαίας καὶ ἀδεκάστου κρίσεως Αὐτοῦ.
Μετὰ τὸν αἶνον, τὴν εὐχαριστίαν καὶ τὴν ἱκεσίαν πρὸς τὸν Κύριόν μου ὑποβάλλω εὐλαβῶς τὰς εὐγνώμονας υἱϊκάς μου εὐχαριστίας πρὸς Ὑμᾶς, Μακαριώτατε Προκαθήμενε τῆς Ἁγιωτάτης Ἀποστολικῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος, ὡς καὶ εἰς ἅπαντα τὰ σεπτὰ Μέλη τῆς Ἁγίας καὶ Ἱερᾶς Συνόδου τῆς Ἱεραρχίας τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος, ἤτοι πρὸς πάντας Ὑμᾶς τοὺς ἐπιβλέψαντας εἰς τὴν ἐμὴν ταπείνωσιν καὶ ἀναδείξαντάς με Μητροπολίτην τῆς θεοσώστου Μητροπόλεως Μάνης διὰ τῆς τιμίας Ὑμῶν ψήφου. Παρέχω δὲ καὶ αὖθις τὴν διαβεβαίωσιν ὅτι θὰ καταβάλω πᾶσαν προσπάθειαν ἵνα ἀνταποκριθῶ εἰς τὰς προσδοκίας τῆς Ἁγίας ἡμῶν Ἀποστολικῆς Ἐκκλησίας καὶ ὅτι συνάμα θὰ διατηρήσω τὴν ἐντολὴν ἄσπιλον, ἀνεπίληπτον μέχρι τῆς ἐπιφανείας τοῦ Κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ (Α’. Τιμόθ. 6, 14).
Μεγίστη ὅμως καὶ ἀνέκφραστος τυγχάνει, Μακαριώτατε, ἡ εὐχαριστία μου, πρὸς Ὑμᾶς, καὶ πρὸς τοὺς συλλειτουργοῦντας καὶ συμπροσευχομένους Ὑμῖν, ἁγίους Ἀρχιερεῖς καὶ ἰδιαιτέρως πρὸς τὸν Σεβασμιώτατον Μητροπολίτην Μονεμβασίας καὶ Σπάρτης κ. Εὐστάθιον, τὸν καὶ τοποτηρητὴν τῆς Ἱερᾶς Μητροπόλεως Μάνης, ὡς καὶ τὸν ἐκ Κωνσταντινουπόλεως πρὸς τοῦτο ἀφιχθέντα Σεβασμιώτατον Μητροπολίτην Μύρων κ. Χρυσόστομον, διότι, τὸ ἱερότατον Μυστήριον τῆς χειροτονίας μου εἰς Ἐπίσκοπον, τελεσιουργεῖται σήμερον διὰ τῶν τιμίων χειρῶν τῆς Ὑμετέρας πρωτοσεβάστου καὶ σεπτῆς Μακαριότητος καὶ τῶν χειρῶν τῶν λοιπῶν Σεβασμιωτάτων Ἁγίων Ἀρχιερέων.
Ἐξαιρέτως ὅμως, καὶ ὅλως ἰδιαιτέρως, εὐχαριστῶ Ὑμᾶς, Μακαριώτατε, διὰ τὴν πατρικήν σας πλουσίαν ἀγάπην, διὰ τὴν ἐμπιστοσύνην σας νὰ ἀναθέσητε εἰς ἐμὲ τὴν Διεύθυνσιν τοῦ Προσωπικοῦ σας Γραφείου ἐν τῇ Ἱερᾷ Ἀρχιεπισκοπῇ Ἀθηνῶν, διὰ τὴν ἄψογον κατὰ πάντα ἐπιτελικὴν συνεργασίαν καὶ διακονίαν μου πλησίον σας, διότι μοῦ ἐδόθη ἡ εὐκαιρία νὰ διακρίνω τὰ ἐκ τοῦ Θεοῦ πλούσια καὶ σπάνια χαρίσματα καὶ τάλαντά σας, διότι ἐδιδάχθην ὡς μαθητής, καθήμενος εἰς τὸ θρανίον τῆς Ἀρχιεπισκοπικῆς σας σχολῆς καὶ ὠφεληθῶ τὰ μέγιστα. Ἐδιδάχθην καὶ ὠφελήθην ἀπὸ τὴν ἀγάπην σας, ἀπὸ τὴν σύνεσίν σας, τὴν διάκρισιν, τὴν μεγίστην ἐμπειρίαν σας εἰς τὰ τῆς ἐκκλησιαστικῆς ζωῆς καὶ διοικήσεως θέματα. Ἐδιδάχθην καὶ τὸ μέγα μάθημα τῆς ἀρετῆς τῆς ὑπακοῆς εἰς τὰ κελεύσματα τῆς Ἐκκλησίας. Πάντα ταῦτα ἀπετέλεσαν καὶ θὰ ἀποτελοῦν δι᾿ ἐμὲ πολύτιμα θησαυρίσματα καὶ πνευματικὰ ἐφόδια διὰ τὴν περαιτέρω εὐδοκίμησιν τῆς ἀρχιερατικῆς καὶ ποιμαντορικῆς μου πορείας.
Τὴν στιγμὴν ταύτην ἐπιθυμῶ νὰ ἐπικαλεσθῶ τὴν εὐχὴν τοῦ ἀοιδίμου Ἀρχιεπισκόπου Ἀθηνῶν καὶ πάσης Ἑλλάδος κυροῦ Χριστοδούλου, ἐκ τῶν χειρῶν τοῦ ὁποίου ἔλαβον τὸν βαθμὸ τοῦ Διακόνου καὶ ἐκεῖνον τοῦ Πρεσβυτέρου, ὅπως, καὶ τὴν εὐχὴν τοῦ ὁσιακῶς
κοιμηθέντος πολυσεβάστου εἰς ἐμὲ Μητροπολίτου Μάνης κυροῦ Χρυσοστόμου τοῦ Β´, ὅστις ὑπῆρξε ὑπόδειγμα σεμνοῦ, ἐργατικοῦ, ἱεροπρεποῦς καὶ λογίου Ἱεράρχου. Ἐπίσης ἐπικαλοῦμαι καὶ τὴν εὐχὴν καὶ τὴν εὐλογίαν τοῦ προσφάτως ἁγιοκαταταγέντος ἐν τῷ Ἁγιολογίῳ τῆς Ἁγίας ἡμῶν Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας ὑπὸ τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου, ὁσίου Ἰακώβου τοῦ ἐν Εὐβοίᾳ, ὅστις εἰς ἀνύποπτον χρόνον, ὅτε ἤμην εἰσέτι νέος καὶ ἐπεσκεπτόμην αὐτόν, προεφήτευσε τὸ ἱερὸν γεγονὸς τῆς ἡμέρας ταύτης λέγων: «Παιδί μου, νὰ ταπεινοφρονῇς, μίαν ἡμέραν, ὁ Θεὸς θὰ σὲ καλέσῃ εἰς τὸν Ἐπισκοπικὸν βαθμόν· πρόσεχε τὸ Ἐπισκοπικὸν ἀξίωμα δὲν εἶναι πανηγύρι, εἶναι Σταυρός».
Χρέος ἱερὸν καὶ ἐπιβεβλημένον αἰσθάνομαι, ὅπως ἐκφράσω ἐκ βάθους ψυχῆς τὰς εὐχαριστίας μου καὶ πρὸς τὸν σεβαστὸν πνευματικόν μου πατέρα, πολιὸν ἀρχιμανδρίτην π. Ἠλία Μαστρογιαννόπουλον, ἄγοντα ἤδη τὸ 99ον ἔτος τῆς ἡλικίας αὐτοῦ, ὁ ὁποῖος μοὶ ἔδωκεν τὴν συμμαρτυρίαν διὰ νὰ εἰσέλθω εἰς τὰς τάξεις τοῦ ἱεροῦ κλήρου.
Εὐχαριστίας ὁλοκαρδίως ἀπευθύνω πρὸς τὸν ἀγαπητὸν Θεοφιλέστατον, Ἐψηφισμένον Ἐπίσκοπον Θεσπιῶν κ. Συμεών, Πρωτοσύγκελλον τῆς Ἱερᾶς Ἀρχιεπισκοπῆς Ἀθηνῶν, ὡς καὶ πρὸς τοὺς λαμπροὺς προσφιλεστάτους συλλειτουργούς μου ἐν τῷ Καθεδρικῷ καὶ Μητροπολιτικῷ Ναῷ τῶν Ἀθηνῶν, τόν τε καὶ Προϊστάμενον αὐτοῦ, π. Θωμᾶ Συνοδινὸν ὡς καὶ πρὸς τοὺς π. Δημήτριον Νίκου, π. Βασίλειον Χρυσόπουλον, τὸν ἀρχιδιάκονον Ἰωάννην καὶ διάκονον Δημήτριον. Ἐξαιρετικῶς ἐπίσης ἐκφράζω εὐχαριστίας καὶ πρὸς τὸν σεβαστὸν καὶ πολιὸν Πανοσιολογιώτατον Ἀρχιμανδρίτην, π. Πατρίκιον Καλεώδην, διὰ τὴν πολύτιμον συμπαράστασίν του πρὸς ἐμὲ εἰς θέματα τῆς ἐκκλησιαστικῆς τάξεως καὶ ἐθιμοτυπίας τῆς Ἐκκλησίας μας.
Εὐχαριστίας προσέτι ἀπευθύνω πρὸς πάντας τοὺς τιμήσαντάς με διὰ τῆς ἐνταῦθα συμμετοχῆς αὐτῶν, εἰς τὸ Μυστήριον τῆς Χειροτονίας μου ἤτοι: τοὺς ἀξιοτίμους πολιτικοὺς Ἄρχοντας, τοὺς ἐκπροσώπους τοῦ Ἑλληνικοῦ Κοινοβουλίου, τοὺς ἐντιμολογιωτάτους Ἀνωτάτους καὶ λοιποὺς Δικαστικοὺς Λειτουργούς, τοὺς ἐκπροσώπους τῶν Ἐνόπλων Δυνάμεων καὶ τῶν Σωμάτων Ἀσφαλείας, τοὺς ἐλλογιμωτάτους κυρίους Καθηγητάς, τοὺς ἀγαπητοὺς συνεργάτας ἐν τῇ Ἱερᾷ Ἀρχιεπισκοπῇ Ἀθηνῶν καὶ σύμπαντα τὸν συμμετέχοντα φιλόχριστον λαὸν τοῦ Θεοῦ.
Ἰδιαιτέρως εὐχαριστῶ ὅλους ἀνεξαιρέτως τοὺς ἐκ Μάνης πρὸς τοῦτο ἐλθόντας ἀγαπητοὺς κληρικούς, τὸν ἀγαπητὸν ἐν Χριστῷ π. Συμεὼν Λαμπρινάκον, πρωτοσύγκελλον τῆς Ἱερᾶς Μητροπόλεως, τοὺς μοναχούς, μοναχὲς καὶ λαϊκούς, ὡς καὶ τοὺς ἀξιοτίμους τοπικοὺς ἄρχοντας αὐτῆς.
Ἐπίσης καταθέτω εὐχαριστίας πρὸς τὴν παλαίφατον «Ἑταιρείαν τῶν Φίλων τοῦ Λαοῦ», ὡς καὶ πρὸς τὴν ἐκπαιδευτικὴν κοινότητα τῶν ἱστορικῶν Ἀρσακείων Σχολείων (Π. Ψυχικοῦ), διὰ τὴν ἄψογον συνεργασίαν μετ᾿ ἐμοῦ, κατὰ τὴν ἐπιτέλεσιν τῶν ἱερατικῶν μου καθηκόντων ἐπὶ δέκα καὶ ὀκτὼ ἔτη ἐν τοῖς ἱεροῖς ναοῖς αὐτῶν.
Ὅλως εὐγνωμόνως στρέφω, νῦν, τὴν σκέψιν μου κατὰ τὴν μεγάλην αὐτὴν στιγμὴν καὶ πρὸς τοὺς ἀειμνήστους εὐσεβεῖς γονεῖς μου, Κωνσταντῖνον καὶ Μεταξίαν, οἱ ὁποῖοι δὲν μὲ ἔφερον μόνον εἰς τὴν ζωὴν ἀλλὰ καὶ μ᾿ ἀνέθρεψαν «ἐν παιδείᾳ καὶ νουθεσίᾳ Κυρίου» μὲ αὐστηρότητα ἤθους καὶ ἀρχὰς εἰς τὴν χριστιανικήν μας οἰκογένεια. Ἀναπαῦσαι Κύριος τὰς ψυχὰς αὐτῶν μετὰ τῶν ἁγίων Του. Εὐχαριστῶ καὶ τὸν κατὰ σάρκα ἀδελφόν μου Ἰωάννην καὶ τὴν ἀγαπητὴν αὐτοῦ οἰκογένειαν δι᾿ ὅσα ἔπραξαν καὶ πράττουν μέχρι σήμερον δι᾿ ἐμέ.
Εὐχαριστῶ τέλος καὶ ὅλους τοὺς εὐσεβεῖς διδασκάλους μου ὅλων τῶν ἐκπαιδευτικῶν βαθμίδων ζῶντας τε καὶ κεκοιμημένους.
Καὶ ἰδού, τῷ κελεύσματι Ὑμῶν Μακαριώτατε, προσεγγίζω εἰς τὸ Ἱερὸν καὶ φρικτὸν Θυσιαστήριον, ἵνα κλίνω τὰ γόνατα τῆς ψυχῆς καὶ τοῦ σώματος, θέσω τὰς χοϊκὰς χεῖρας μου ἐπὶ τῆς Ἁγίας Τραπέζης καὶ κύψω τὴν κεφαλὴν ἐπ᾿ αὐτῆς ἵνα ἡ χεὶρ Κυρίου, δι᾿ Ὑμῶν Μακαριώτατε, μὲ ἀναδείξῃ πιστὸν Ποιμένα καὶ Οἰκονόμον τῶν Μυστηρίων Αὐτοῦ.
Ἰδοὺ ὅμως ἀκούω καὶ τὴν θεϊκὴ φωνὴ νὰ μὲ ἐρωτᾶ:
«Φιλεῖς με Χρυσόστομε;»
Περιδεὴς ἐπιχειρῶ νὰ ψελλίσω, «Ναὶ Κύριε, σὺ οἶδας ὅτι φιλῶ σε».
Καὶ αὖθις, ἀκούω τὴν γλυκυτάτην φωνὴν τοῦ Κυρίου μου:
«Ποίμαινε τὰ πρόβατά μου Χρυσόστομε».
Ἀκούω καὶ τὸν Ἀπόστολον τῶν Ἐθνῶν Παῦλον λέγοντά μοι: «Σπούδασον σεαυτὸν δόκιμον παραστῆσαι τῷ Θεῷ, ἐργάτην ἀνεπαίσχυντον, ὀρθοτομοῦντα τὸν λόγον τῆς ἀληθείας (Β´. Τιμόθ. 2,15).
Οὕτως ἐκζητῶν τὰς πρεσβείας τῆς Ὑπεραγίας Δεσποίνης ἡμῶν Θεοτόκου καὶ Ἀειπαρθένου Μαρίας, τοῦ προστάτου μου Ἁγίου Ἰωάννου τοῦ Χρυσοστόμου, τοῦ πολυαγαπημένου μου Ἁγίου Νεκταρίου Ἐπισκόπου Πενταπόλεως, τοῦ ἐν Αἰγίνῃ τοῦ θαυματουργοῦ, τῆς Ὁσιοπαρθενομάρτυρος Ἁγίας Παρασκευῆς, ὅπου ἐν τῷ Ἱερῷ Βήματι τοῦ ὁμωνύμου Ναοῦ, παιδιόθεν, ἐδιδάχθην τὰ ἱερὰ γράμματα καὶ τὰ τῆς θείας λατρείας, τοῦ σήμερον ἑορτάζοντος ἁγίου Χαραλάμπους καὶ πάντων τῶν ἁγίων, ἀνέρχομαι τρέμων τὴν βαθμίδα.
Μακαριώτατε, Ἅγιοι Ἀρχιερεῖς, Ἱερεῖς, Διάκονοι, μοναχοὶ καὶ μοναχαί, ἐκλεκτὲ λαὲ τοῦ Θεοῦ, ἐντείνατε τὰς δεήσεις καὶ ἱκεσίας σας «ἵνα ἐπισκηνώσῃ ἐπ᾿ ἐμὲ ἡ δύναμις καὶ ἡ χάρις τοῦ Παναγίου Πνεύματος».
ΑΜΗΝ
ΣΧΟΛΙΟ: Απίστευτο δείγμα συγχρόνου εκκλησιαστικής κενολογίας. Ακούει φωνές ο άνθρωπος. Καί αφού έχει ανεβοκατεβάσει τό Αγιο Πνεύμα μερικές φορές, αφού έχει αυτοανακηρυχθεί ισαπόστολος ρίχνει καί τήν ταπεινολογία του."ἐντείνατε τὰς δεήσεις καὶ ἱκεσίας σας «ἵνα ἐπισκηνώσῃ ἐπ᾿ ἐμὲ ἡ δύναμις καὶ ἡ χάρις τοῦ Παναγίου Πνεύματος".
Ο σημερινός κλήρος πήρε τό μάθημά του από τό ευαγγέλιο καί πέτυχε μιά ευτυχή σύνθεση τού φαρισαίου καί τού τελώνη. Παραδίδοντας τήν ιεραρχία στά φαρισοτελώνεια τής κενοδοξίας. Σκανδαλώδεις χειροτονίες σέ όλα τά μήκη τής ορθοδοξίας μέσα από τά χαρέμια τών μαχαραγιάδων.
Καί εσύ ραγιά ξεπούλησε στήν εξουσία ακόμη καί τόν πολύτιμο μαργαρίτη πού μάς δίνει ο Κύριος γιά νά μάς σώσει.Πέταξέ τον ξεδιάντροπα στίς λάσπες.
Αμέθυστος






7 σχόλια:
Θα ήθελα να πω κάποια πράγματα σχετικά με το θέμα έτσι απλά όπως τα σκέφτομαι.Καταρχήν ο ίδιος ο θεσμός του επισκόπου έτσι όπως έχει καταντήσει σήμερα δεν έχει καμιά σχέση με όσα διαβάζουμε στις επιστολές των Αποστόλων και όσα γνωρίζουμε για τους Αγίους Πατέρες που κάποιοι από αυτούς υπήρξαν και επίσκοποι. Τι να συγκρίνουμε και τι να πούμε..
Σήμερα κατάντησε αυτό το πράγμα, από πνευματική διακονία, μια διοικητική αρμοδιότητα.
Και ως προς αυτό μπορώ να πω ότι σχεδόν ταυτιζόμαστε με τους παπικούς.
Πιθανόν αυτή η κατάσταση ξεκίνησε μετά τη σύνοδο Φερράρας-Φλωρεντίας, υπήρξε μια "ανακοπή" (της επιδείνωσης), λόγω Τουρκοκρατίας, και στη συνέχεια όταν άρχισε ο έντονος συγχρωτισμός με τη Δύση φτάσαμε σιγά σιγά στη σημερινή κατάσταση.
Όπως ακριβώς ο Πάπας είναι "ιδιοκτήτης" και "διαχειριστής" του Αγίου Πνεύματος, κάπως έτσι απλώθηκε και σ΄εμάς αυτή η νοοτροπία, και καταντήσαμε σήμερα σε αυτή την κατάσταση που δημιουργεί κακέκτυπα χριστιανών, και είναι κατά ένα μεγάλο μέρος υπεύθυνη και για την εξάπλωση των αιρέσεων και της αθεϊας (αυτά περιγράφει και ο άθεος Καζαντζάκης στα βιβλία του, "δώσε μου να σου δώσω".. μια συναλλαγή με τον Θεό..).
Δεν υπάρχει πιο αρνητικό πράγμα, από το θέαμα ενός τυπικού χριστιανού που τηρεί κάποια πράγματα και συμμετέχει στα Μυστήρια ενώ φαίνεται ΞΕΚΑΘΑΡΑ, και από μακριά, ότι δεν γνωρίζει τον Χριστό. Έτσι ακριβώς όπως το λέω.
Δεν τον γνωρίζει, δεν έχει επίγνωση, ούτε καμιά επαφή μαζί Του.
Οι Άγιοι Γέροντες μας έλεγαν ότι όποιος δεν προσέρχεται στο Σώμα και Αίμα του Κυρίου με δάκρυα δεν είναι άξιος να κοινωνήσει.
Λοιπόν ποια Θεία Χάρη έχει αυτός ο άνθρωπος; Επειδή πήρε το Άγιο Χρίσμα όταν βαπτίστηκε;
Καταρχήν όλοι οι Χριστιανοί τους πρώτους αιώνες και όλοι οι Άγιοι Πατέρες βαπτίστηκαν αφού πίστεψαν, και έτσι (εξ ακοής πίστεως όπως μας λέει ο Απ.Παύλος) έλαβαν το Άγιο Πνεύμα. Ο Ίδιος ο Κύριος είναι ο Βαπτίζων εν Πνεύματι Αγίω και πυρί όσους πιστεύουν σε Αυτόν.
Δεχόμαστε σήμερα το νηπιοβαπτισμό αφού τον δέχτηκαν οι Πατέρες μας αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι όλοι οι βαπτισμένοι είναι σωσμένοι και έχουν εμπειρία της Θείας Χάρης. Ο Άγιος Παϊσιος έλεγε ότι το Άγιο Πνεύμα μέσω του Χρίσματος, "είναι μπαζωμένο, και πρέπει να ενεργοποιηθεί"..
Τέλος πάντων όπως και αν το πούμε, η ουσία είναι ότι όλοι οι Άγιοι μας έλεγαν ότι σκοπός της ζωής μας είναι η απόκτηση του Αγίου Πνεύματος ( Άγιος Συμεών, Άγιος Σεραφείμ του Σάρωφ κ.α.).. Αυτά τα έλεγαν σε βαπτισμένους.
Το ίδιο ισχύει και για τους επισκόπους. Ναι μεν το Άγιο Πνεύμα "έθεσε εν τη Εκκλησία αποστόλους, προφήτες, ευαγγελιστές, διδασκάλους, κτλ.." όπως λέει ο Απ.Παύλος, αλλά γνωρίζουμε καλά πως γινόταν εκείνα τα χρόνια η εκλογή, (υπήρχε η συμμαρτυρία του Ίδιου του Θεού, υπήρχαν "οι δυνάμεις", τα χαρίσματα του Αγίου Πνεύματος) και πως γίνεται σήμερα (ακούμε για παρασκήνια, προτιμήσεις κτλ..).
Δεχόμαστε ότι το Άγιο Πνεύμα συγκροτεί και περιφρουρεί τον θεσμό της Εκκλησίας, και το θεσμό του επισκόπου και των ποιμένων ώστε να διενεργούνται τα Μυστήρια για την διακονία του Σώματος του Χριστού, της Εκκλησίας, που έσωσε ο Κύριος με το Τίμιο Αίμα Του.
Αλλά οι επίσκοποι ως άνθρωποι δεν είναι ούτε άγιοι ούτε ισαπόστολοι ούτε διαχειριστές της Θείας Χάρης.
Είναι διάκονοι και ο Κύριος χρησιμοποιεί τα χέρια τους για να τελούνται στο άγιο θυσιαστήριο τα "φρικτά" (με την έννοια των ασύλληπτων), που διαβάζουμε από τους Αγίους μας.
Όπως και αν έχουν όμως τα πράγματα, υπάρχει σήμερα μία κατάσταση μέσα στην οποία ζούμε. Είναι περιττό να αρχίσω πάλι να περιγράφω την εποχή μας και την πνευματική μας κατάσταση (κλήρου και πιστών). Είναι γνωστά.
Τι κάνουμε λοιπόν;; Πως προχωράμε;;
Σαφώς δεν περιμένουμε από κανένα επίσκοπο να μας σώσει, ούτε καν στις περισσότερες περιπτώσεις να μας καθοδηγήσει.
(συνεχίζεται)
Δεν υπάρχει καμιά σύγκριση με την εποχή των Αποστόλων ή των Πατέρων που ο επίσκοπος "ποίμενε τα πρόβατα του Κυρίου" (κυριολεκτικά τα ποίμενε γιατί απ΄το στόμα του κρεμόταν, δεν υπήρχε άλλωστε ούτε η δυνατότητα μελέτης από τους πιστούς)..
[Σήμερα δόξα τω Θεώ, γνωρίζουμε όλοι γράμματα και έχουμε όλοι βιβλία και μπορούμε να μελετάμε τους πνευματικούς μας θησαυρούς.]
Τον επίσκοπο σήμερα τον βλέπουμε 2-3 φορές τον χρόνο σε κάποιες γιορτές και ακούμε ίσως και λίγα λόγια. Ο κύριος ρόλος του είναι τα διοικητικά και περιουσιακά θέματα της Μητρόπολης.
Υπάρχουν δυστυχώς και αυτά ενώ θα έπρεπε να έχουμε πνευματική ελευθερία, μέσω της πίστης που θα τα εμπιστευόταν όλα στον Θεό όπως έκαναν οι πρώτοι Χριστιανοί και οι ασκητές που ζούσαν με ακτημοσύνη.
Το θέμα είναι όμως ότι τον τελευταίο αιώνα προσεγγίζουμε όλο και περισσότερο το παπικό μοντέλο Εκκλησίας.
Ένα ίδρυμα που "διαχειρίζεται" τον "αγιασμό" και την θεία Χάρη, η οποία υποτίθεται ότι "παρέχεται" (σχεδόν "παθητικά"), εφόσον τηρηθούν κάποιοι κανόνες.
Η αλήθεια όμως είναι ότι αν ο άνθρωπος δεν είναι σε κατάσταση διαρκούς μετάνοιας και ταπείνωσης δεν μπορεί το πνεύμα του να έρθει σε επαφή και κοινωνία με το Άγιο Πνεύμα, και να του μεταδοθεί η Θεία Χάρη. Ο Κύριος μίλησε ξεκάθαρα γι αυτά τα θέματα.
Για να καταλήξω όμως κάπου, θέλω ακόμα να πω, ότι και έτσι όπως είναι σήμερα τα πράγματα, παρά το ότι έχουμε καταντήσει "απόηχος Εκκλησίας" ακριβώς γιατί η μεγάλη μάζα των Ορθοδόξων είναι ΗΔΗ ΣΤΗΝ ΠΡΑΞΗ ΠΑΠΙΚΟΙ, και γι αυτό η ένωση θα γίνει με "φυσικό τρόπο", ΌΜΩΣ ακόμα και αυτό το μικρό υπόλοιπο Εκκλησίας εξακολουθεί να βγάζει Αγίους.
Στο χέρι μας είναι λοιπόν εκτός τον προσωπικό μας αγώνα για αγιασμό, να παίρνουμε και τα αγιαστικά μέσα της Εκκλησίας, μέσω των οποίων ο ίδιος ο Κύριος μας αγιάζει, όταν φυσικά υπάρχει μετάνοια (αυτά τα μέσα είναι μόνο το επιστέγασμα και όχι ο αυτοσκοπός).
Σχετικά τώρα με το νέο μητροπολίτη, όσοι τον ξέρουν λένε ότι πρόκειται για ένα άξιο και ταπεινό άνθρωπο συγκρινόμενο με τα σημερινά δεδομένα. Και έτσι προσπαθούμε να κρίνουμε τα πράγματα, με βάση την σημερινή κατάσταση και "το μη χείρον βέλτιστον".
Στο βιβλίο του Αγίου Λουκά ο αρχιμανδρίτης (τότε) Νεκτάριος κάνει μια δυνατή εξομολόγηση (θα τη βρω κάποια στιγμή και θα την αντιγράψω) για το πως ξεκινούν κάποιοι άνθρωποι, με πόσο ζήλο και θέρμη και αγάπη για τον Κύριο, και πως πολλές φορές καταλήγουν.
Και ζητάει τις προσευχές όλων μας γιατί ο διάβολος τους κάνει μεγάλο πόλεμο.
Πιστεύω πάντως ότι αυτή τη στιγμή η ίδια η δομή της διοίκησης της Εκκλησίας εγκλωβίζει ακόμα και τον πιο ένθερμο άνθρωπο σε κάποιους άχαρους ρόλους (αντίστοιχους των παπικών) και όχι μόνο σε διοικητικό επίπεδο αλλά και γενικότερα ως προς τον τρόπο που βλέπει και ο ίδιος τον εαυτό του και τους άλλους.
Έχουμε μια υποκρισία και ως ελληνική κοινωνία. Αυτό δηλαδή το ζούμε στην καθημερινότητά μας. Από τη μία κάνουμε τεμενάδες στον επίσκοπο, και του αποδίδουμε τιμές στις εθνικές ή θρησκευτικές γιορτές, και πίσω του, υπάρχει η απαξίωση σύσσωμης της Εκκλησίας.
Έχει χαθεί η πνευματική διάσταση των πραγμάτων έτσι όπως δημιουργήθηκαν από τον ίδιο τον Κύριο, και όλοι λειτουργούμε με κοσμικό τρόπο.
Και έτσι δεν βελτιώνεται κανείς. Ακριβώς γιατί ούτε από τον κόσμο δεν υπάρχει ειλικρινής διάθεση και πόνος για το που πάει η Εκκλησία ώστε να ελέγξουν τον Επίσκοπο και να τον επαναφέρουν, αντί μπροστά του να τον "προσκυνούν" και πίσω του να τον απαξιώνουν.
Αυτή τη στιγμή υπάρχουν αυτά τα δεδομένα.
Επαινούμε όμως κάποιον άνθρωπο όταν ΤΟΥΛΑΧΙΣΤΟΝ ΠΡΟΣΠΑΘΕΙ.
Έστω και μέσα σε κάποιες στρεβλωμένες έννοιες των πραγμάτων.
Και προσευχόμαστε για την συνέχεια, μέχρι να δούμε τουλάχιστον τι θα γίνει από δω και πέρα.
Εκτός αν θέλουμε να διαλυθεί ότι έχει απομείνει, ή να μείνουμε σπίτι μας ή να μπούμε σε παραεκκλησιαστικές παρατάξεις.
(συνεχίζεται)
Πάντως και οι άγιοι Γέροντες είχαν ένα τέτοιο πνεύμα υπομονής και προσπάθειας ελέγχου με πόνο για την Εκκλησία, και όχι γκρεμίσματος γιατί θεωρούσαν ότι η Εκκλησία από τη φύση της είναι ανίκητη σε πνευματικό επίπεδο, γιατι έχει κεφαλή τον Χριστό, και δεν είναι δυνατόν να πλανηθεί.
Θα πλανηθούν θα καταπέσουν και θα αποκοπούν τα σάπια μέλη της, που δεν μένουν εν τη αμπέλω.
Ξαναλέω το Α και το Ω, είναι η καθημερινή επαφή και κοινωνία μας με τον Κύριο.
Στην εκκλησία πάμε-δεν πάμε κάθε Κυριακή 1-2 ώρες, και μπορεί είτε να ακούσουμε λίγα λόγια είτε να μην ακούσουμε και τίποτα.
Παίρνουμε ευλογία μέσω της θείας Λειτουργίας, μας το έχουν πει όλοι οι Άγιοι, μην ξεχνάμε ότι ο διάβολος λυσσάει τόσο πολύ με την Θεία Λειτουργία ώστε οι σατανιστές έχουν μαύρες αντι-λειτουργιες για όλες τις περιστάσεις.
Από κει και πέρα η οικοδομή μας γίνεται και μέσω της Αγίας Γραφής και των Πατέρων, και ο αγιασμός και η Θεία Χάρη μέσω της μετάνοιας και της προσευχής και προσωπικής καθημερινής οικειότητας και κοινωνίας με τον Χριστό, που με τον τρόπο του μας πληροφορεί για όλα τα θέματα και μας καθοδηγεί.
Τό παρατράβηξε ο άνθρωπος. Δέν έχει καμμία δικαιολογία. Αγνοεί καί τήν ορθόδοξη ζωή καί τήν ορθόδοξη αλήθεια. Εχουν γίνει ιδιωτική εταιρεία, μέ ιδιωτική γλώσσα. Κανένας δέν διαμαρτύρεται, είναι απίστευτο μέ πόση ευκολία τούς δικαιολογούμε ακόμη καί στά δογματικά θέματα.
Ο ΣΕΒ. ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΣ ΟΝΤΩΣ ΑΞΙΟΣ ΚΑΙ ΚΑΛΟΣ ΚΛΗΡΙΚΟΣ ΑΛΛΑ ΕΚΑΝΕ ΥΠΟΤΕΛΕΙΑΚΗ ΥΠΟΜΟΝΗ ΜΕΣΑ ΣΤΑ
ΑΡΧΙΕΠΙΣΚΟΠΙΚΑ ΓΡΑΦΕΙΑ ΤΗΣ ΡΑΔΙΟΥΡΓΙΑΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΔΥΣΤΥΧΩΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΗΣ ΠΑΡΑΚΜΗΣ .
Όλο τo πρόβλημα είναι ότι αυτά που λέει, στηρίζονται σε λόγια των Αγίων Πατέρων, που ειπώθηκαν όμως για τους επισκόπους όπως ήταν εκείνα τα αποστολικά χρόνια (σε πλήρη αγιοπνευματική κατάσταση).
Παραθέτει όπως βλέπουμε τον Άγιο Διονύσιο τον Αρεοπαγίτη:
«Ὁ ἱεράρχης κατὰ τὴν ἰδίαν αὐτοῦ οὐσίαν καὶ ἀναλογίαν καὶ τάξιν, ἐπιβάλλεται νὰ μυηθῇ εἰς τὰ θεῖα καὶ νὰ θεωθῇ καὶ νὰ μεταδώσῃ εἰς τοὺς ὑποδεεστέρους αὐτοῦ, κατὰ τὴν ἀξίαν ἑνὸς ἑκάστου τὴν ἱερὰν θέωσιν, ἡ ὁποία ἐπραγματοποιήθη εἰς αὐτόν, ὑπὸ τοῦ Θεοῦ» (Περὶ Ἐκκλησιαστικῆς καὶ Οὐρανίας Ἱεραρχίας, Α’ §2).
Εδώ ο Άγιος θεωρεί δεδομένο ότι ο ιεράρχης "φτάνει σε κατάσταση θέωσης την οποία οφείλει να μεταδώσει στους υποδεέστερους", πράγμα που φυσικά δεν ισχύει σήμερα.
Παλιά όμως οι επίσκοποι ήταν από την τάξη των μοναχών και σε κατάσταση θεωρίας του Θεού όπως λέει και ο π. Ρωμανίδης.
Γι αυτό είπα προηγουμένως όλα αυτά για το πως ήταν οι επίσκοποι τους πρώτους αιώνες και τι συμβαίνει σήμερα. Καμιά φορά σκέφτομαι ότι όλη η στρέβλωση αυτών των εννοιών ξεκίνησε μετά το τέλος των διωγμών επειδή ο Χριστιανισμός εξαπλώθηκε πολύ και κατά κάποιο τρόπο, "επιβλήθηκε" σε κάποιες περιπτώσεις είτε με δέλεαρ κάποια προνόμια είτε με μαζικές βαπτίσεις σε μέρη που κατακτήθηκαν, και έτσι παράλληλα με τους πραγματικούς πιστούς, δημιουργήθηκε και μια τυπική θρησκευτική κατάσταση, αλλά επιπλέον η μεγάλη διαστρέβλωση όλων των εννοιών της θείας Χάρης και της Σωτηρίας, υπήρξε στη Δύση και αυτή δυστυχώς έχει εισχωρήσει και σ΄εμάς.
Δέν μίλησε ποτέ ο Αρεοπαγίτης γιά Αγιο Πνεύμα. Η εκκλησιαστική ιεραρχία είναι ανόλογος τής ουράνιας ιεραρχίας, τών αγγελικών τάξεων. Στίς οποίες οι ανώτερες μεταγγίζουν τό φώς στίς κατώτερες. Δέν βρίσκονται ίχνη αυτών τών θεωριών στά ευαγγέλια. Οι χριστιανοί βαπτίζονται καί ο προορισμός τού ανθρώπου είναι ανώτερος τών αγγέλων. Στήν εκκλησία τού Κυρίου οι έσχατοι έσονται πρώτοι.
Δημοσίευση σχολίου