ΑΠΟΜΑΓΝΗΤΟΦΩΝΗΜΕΝΕΣ ΟΜΙΛΙΕΣ Α. ΣΥΜΕΩΝ ΚΡΑΓΙΟΠΟΥΛΟΥ
Συνάξεις γιά νέους
Ἐφηβεία, γάμος, ἀγαμία
Τόμος Α΄
Πορεία πρός τήν ὡριμότητα.
Anima, animus.
ΠΑΝΟΡΑΜΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ
A 16
Ἡ ψυχολογία τῆς ἐφήβου
Ἁγνός μέχρι τον γάμο;
Ἔχω ἕνα σημείωμα μὲ τὴν ἑξῆς ἀπορία: «Κατά πόσον μπορεῖ καί ἐπιβάλλεται να μείνει κανείς ἁγνός μέχρι τον γάμο; Γιατί, ὅπου κι ἄν πεῖ κανείς κάτι τέτοιο σήμερα, κατ᾿ ἀρχὴν ὅτι πρέπει να μείνει κανείς ἁγνός μέχρι τον γάμο καί δεύτερον ὅτι μπο ρεῖ νὰ μείνει, το μόνο που θα προκαλέσει εἶναι τὰ γέλια».
Δύσκολο πρόβλημα αὐτό. Όχι βέβαια ὡς πρὸς το να δώσει κανείς ἀπάντηση. Αμέσως-αμέσως θά ἀπαντήσει ὅτι πρέπει να μείνει ἀγνός. Δύσκολο εἶναι αὐτό: πῶς θὰ μπορέσει ὁ νέος να πείσει το βαθύτερο εἶναι του ὅτι πρέπει να μείνει καί μπορεῖ να μείνει ἀγνός.
Ὅσα θὰ ποῦμε, καί ὅσα ἔχουμε πεῖ παλαιότερα, ἀπευθύνονται σε ἀνθρώπους οἱ ὁποῖοι, ὅταν ἔρθει ἡ ὥρα ἡ καλή τοῦ γάμου την εύχομαι σε ὅλους σας, ὅσοι τὴν ἐπιθυμεῖτε· μπορεῖ νὰ εἶναι μερικοί ποὺ δὲν τὴν ἐπιθυμοῦν- θὰ πάνε στον ναό να τελέσουν το μυστήριο, καὶ οἱ ὁποῖοι καὶ σε περίπτωση ποὺ θὰ ὑπῆρχε πολιτικός γάμος, πάλι το ἴδιο θὰ ἔκαναν. Σήμερα βέβαια κατ' ἀνάγκην ὁ καθένας πηγαίνει στον ναό να τελέσει το μυστήριο τοῦ γάμου, ἀλλὰ τὸ κάνει, γιὰ νὰ εἶναι ἔγκυρος ὁ γάμος του στὴν Ἑλλάδα. Ἴσως θὰ ἦταν καλύτερο νὰ ὑπάρχει ὁ πολιτικός γάμος, γιὰ ὅσους δὲν πιστεύουν, γιὰ νὰ μὴν γίνεται αὐτὸς ὁ ἐμπαιγμός. Τώρα ὁ καθένας, θέλει δὲν θέλει, ἔχει ἡ δὲν ἔχει σχέση μὲ τὴν Ἐκκλησία, πιστεύει δέν πιστεύει, πηγαίνει στον ναό, γιὰ νὰ τελέσει το μυστήριο. Οὔτε θα ξαναπατήσει στον ναό οὔτε εἶχε πατήσει ποτέ οὔτε τὸν ἐνδιαφέρει ἡ πίστη. Τί μυστήριο εἶναι αὐτό ἐνώπιον τοῦ Θεοῦ, δέν ξέρω. Το δέχεται ὁ Θεός, δὲν τὸ δέχεται; Εἶναι πάντως κάτι μή κανονικό.
Όσα λοιπόν θὰ μποροῦσε νὰ πεῖ κανείς ἀπαν-τώντας σ' αὐτὴ τὴν ἐρώτηση, θὰ τὰ ἔλεγε πρός χριστιανούς, οἱ ὁποῖοι θὰ πήγαιναν στον ναό να τελέσουν το μυστήριο, κι ἄν ἀκόμη ὑπῆρχε ὁ πολι τικός γάμος.
Ξεκινώντας λοιπόν ἀπό αὐτό, διερωτάται κανείς. Τι χρειάζεται το μυστήριο; Για ποιό λόγο γίνεται; Εάν υποθέσουμε ὅτι μποροῦσαν οἱ ἄνθρωποι νὰ παντρευτούν, μόλις θὰ ἦταν σε θέση να δημι ουργήσουν οἰκογένεια, σε τί θα χρειαζόταν το μυ στήριο; Βέβαια, τώρα μέ τό μυστήριο, ὅπως εἶπαμε, γίνεται έγκυρος ὁ γάμος γιά τήν πολιτεία. Ἀλλὰ ἂν μια μέρα αὐτὰ τὰ πράγματα ξεκαθαρίσουν, καὶ ἡ ἐγκυρότητα τοῦ γάμου δὲν θὰ ἐξαρτᾶται πλέον ἀπὸ τὴν τέλεση τοῦ μυστηρίου, τότε, ἂν κανείς ἐνώπιον τοῦ Θεοῦ καὶ ἐνώπιον τῆς Ἐκκλησίας πεί: «Θα κάνω θρησκευτικό γάμο, γιὰ νὰ εὐλογήσει τὸν γάμο μου ὁ Θεός, γιὰ νὰ εὐλογήσει τον γάμο μου ή Ἐκκλησία», τί ἔννοια θὰ ἔχει αὐτό το μυστήριο;
Δὲν εἶναι δυνατό σήμερα να συζητήσουμε αὐτὸ τὸ θέμα· θὰ ἐπανέλθουμε, ἀλλά μόνο δυό λόγια νὰ πῶ. Ἡ Ἐκκλησία μας έχει τὸν γάμο μυστή ριο. Μυστήριο είναι το βάπτισμα. Κάποιος βαπτί ζεται καὶ ἀπό παλαιός άνθρωπος ποὺ εἶναι, καθώς θανατώνεται καί ἀνίσταται μὲ τὸν Χριστό, γίνεται χριστιανός. Μυστήριο εἶναι ἡ θεία Κοινωνία. Το ψωμί γίνεται σώμα τοῦ Χριστοῦ, τὸ κρασί γίνεται αἷμα τοῦ Χριστοῦ, καί ὅταν κοινωνούμε, παίρνου με σῶμα καὶ αἷμα Χριστοῦ, καὶ τὸ σῶμα μας γίνε ται σῶμα Χριστοῦ, τὸ αἷμα μας γίνεται αίμα Χρι στοῦ. Μυστήριο εἶναι ἡ ἱερωσύνη. Κάποιος και φωνή καλή ἔχει καί ἄλλες ἱκανότητες ἔχει, που χρειάζονται για να σταθεί μπροστά στην Αγία Τράπεζα να κάνει μια Λειτουργία. Όμως, δὲν μπο ρεῖ. Πρέπει να γίνει το μυστήριο τῆς ἱερωσύνης. Εἶναι εἰδική αὐτή ή τελετή που λέγεται μυστήριο τῆς ἱερωσύνης. Σ' αὐτὴν ἐν μιστηρίοι, κατά μυστη- ριώδη τρόπο κατέρχεται στὸν ἀνθρωπο ἡ εἰδική χάρη ποὺ τὸν κάνει πλέον ἱκανό -ὁ ὁποῖος κατά τὰ ἄλλα εἶναι ἱκανός καὶ δὲν τοῦ λείπει τίποτε- να τελεῖ τὰ μυστήρια. Τὸν κάνει δηλαδὴ ἱερέα, ὥστε νὰ μπορεῖ νὰ ἐνεργεῖ τὰ τοῦ ἱερέως. Μέχρι εκείνη τὴ στιγμὴ καὶ γράμματα ήξερε και καλή φωνή είχε και το τυπικό το ήξερε καλά καὶ πολλές φορές μπῆκε μέσα στο ἱερό κτλ, ἀλλὰ δὲν ἦταν ἱερεύς. Ἔπρεπε να γίνει το μυστήριο, γιὰ νὰ γίνει ἱερεύς.
Μέσα λοιπόν στὴν Ἐκκλησία τοῦ Χριστοῦ, ἡ ὁποία εἶναι τὸ σῶμα τοῦ Χριστοῦ, μέσα στὴν ἀνα καίνιση τῆς ἀνθρωπότητος που έκανε ὁ Χριστός, προκειμένου κάθε μέλος τῆς Ἐκκλησίας τοῦ Χρι στοῦ νὰ ἔλθει εἰς γάμου κοινωνίαν χρειάζεται να γίνει τὸ μυστήριο, καὶ νὰ ἑνωθοῦν οἱ δύο «εἰς σάρ κα μίαν», ὅπως λέει ὁ Κύριος, καί νά δημιουργήσουν οἰκογένεια καί παιδιά. Ἔχουν τήν ἱκανότητα γιὰ τὸν γάμο, ἀλλά χρειάζεται να γίνει το μυστή-ριο, γιὰ νὰ τεθεῖ, ἄν θέλετε νὰ πῶ ἔτσι, σε ἐνέργεια ἡ ἱκανότητα αὐτή. Χρειάζεται εἰδική χάρη, εἰδική δωρεά ἀπό τόν Θεό, γιά νά ἐπακολουθήσουν τα τοῦ γάμου. Αὐτοί πού κάνουν τὰ τοῦ γάμου πρό τοῦ μυστηρίου, θα μπορούσαμε νὰ ποῦμε ὅτι ἐνώπιον τοῦ Θεοῦ εἶναι ὅ,τι εἶναι καί ὁ ὁποιοσδήποτε ἀχειροτόνητος πού κάνει τά τοῦ ἱερέως, δηλαδή γάμους, λειτουργίες, βαπτίσεις κτλ.
Συνεχίζεται με: Μέρος Β’, Anima, Animus
Ἁγνός μέχρι τον γάμο;
Ἔχω ἕνα σημείωμα μὲ τὴν ἑξῆς ἀπορία: «Κατά πόσον μπορεῖ καί ἐπιβάλλεται να μείνει κανείς ἁγνός μέχρι τον γάμο; Γιατί, ὅπου κι ἄν πεῖ κανείς κάτι τέτοιο σήμερα, κατ᾿ ἀρχὴν ὅτι πρέπει να μείνει κανείς ἁγνός μέχρι τον γάμο καί δεύτερον ὅτι μπο ρεῖ νὰ μείνει, το μόνο που θα προκαλέσει εἶναι τὰ γέλια».
Δύσκολο πρόβλημα αὐτό. Όχι βέβαια ὡς πρὸς το να δώσει κανείς ἀπάντηση. Αμέσως-αμέσως θά ἀπαντήσει ὅτι πρέπει να μείνει ἀγνός. Δύσκολο εἶναι αὐτό: πῶς θὰ μπορέσει ὁ νέος να πείσει το βαθύτερο εἶναι του ὅτι πρέπει να μείνει καί μπορεῖ να μείνει ἀγνός.
Ὅσα θὰ ποῦμε, καί ὅσα ἔχουμε πεῖ παλαιότερα, ἀπευθύνονται σε ἀνθρώπους οἱ ὁποῖοι, ὅταν ἔρθει ἡ ὥρα ἡ καλή τοῦ γάμου την εύχομαι σε ὅλους σας, ὅσοι τὴν ἐπιθυμεῖτε· μπορεῖ νὰ εἶναι μερικοί ποὺ δὲν τὴν ἐπιθυμοῦν- θὰ πάνε στον ναό να τελέσουν το μυστήριο, καὶ οἱ ὁποῖοι καὶ σε περίπτωση ποὺ θὰ ὑπῆρχε πολιτικός γάμος, πάλι το ἴδιο θὰ ἔκαναν. Σήμερα βέβαια κατ' ἀνάγκην ὁ καθένας πηγαίνει στον ναό να τελέσει το μυστήριο τοῦ γάμου, ἀλλὰ τὸ κάνει, γιὰ νὰ εἶναι ἔγκυρος ὁ γάμος του στὴν Ἑλλάδα. Ἴσως θὰ ἦταν καλύτερο νὰ ὑπάρχει ὁ πολιτικός γάμος, γιὰ ὅσους δὲν πιστεύουν, γιὰ νὰ μὴν γίνεται αὐτὸς ὁ ἐμπαιγμός. Τώρα ὁ καθένας, θέλει δὲν θέλει, ἔχει ἡ δὲν ἔχει σχέση μὲ τὴν Ἐκκλησία, πιστεύει δέν πιστεύει, πηγαίνει στον ναό, γιὰ νὰ τελέσει το μυστήριο. Οὔτε θα ξαναπατήσει στον ναό οὔτε εἶχε πατήσει ποτέ οὔτε τὸν ἐνδιαφέρει ἡ πίστη. Τί μυστήριο εἶναι αὐτό ἐνώπιον τοῦ Θεοῦ, δέν ξέρω. Το δέχεται ὁ Θεός, δὲν τὸ δέχεται; Εἶναι πάντως κάτι μή κανονικό.
Όσα λοιπόν θὰ μποροῦσε νὰ πεῖ κανείς ἀπαν-τώντας σ' αὐτὴ τὴν ἐρώτηση, θὰ τὰ ἔλεγε πρός χριστιανούς, οἱ ὁποῖοι θὰ πήγαιναν στον ναό να τελέσουν το μυστήριο, κι ἄν ἀκόμη ὑπῆρχε ὁ πολι τικός γάμος.
Ξεκινώντας λοιπόν ἀπό αὐτό, διερωτάται κανείς. Τι χρειάζεται το μυστήριο; Για ποιό λόγο γίνεται; Εάν υποθέσουμε ὅτι μποροῦσαν οἱ ἄνθρωποι νὰ παντρευτούν, μόλις θὰ ἦταν σε θέση να δημι ουργήσουν οἰκογένεια, σε τί θα χρειαζόταν το μυ στήριο; Βέβαια, τώρα μέ τό μυστήριο, ὅπως εἶπαμε, γίνεται έγκυρος ὁ γάμος γιά τήν πολιτεία. Ἀλλὰ ἂν μια μέρα αὐτὰ τὰ πράγματα ξεκαθαρίσουν, καὶ ἡ ἐγκυρότητα τοῦ γάμου δὲν θὰ ἐξαρτᾶται πλέον ἀπὸ τὴν τέλεση τοῦ μυστηρίου, τότε, ἂν κανείς ἐνώπιον τοῦ Θεοῦ καὶ ἐνώπιον τῆς Ἐκκλησίας πεί: «Θα κάνω θρησκευτικό γάμο, γιὰ νὰ εὐλογήσει τὸν γάμο μου ὁ Θεός, γιὰ νὰ εὐλογήσει τον γάμο μου ή Ἐκκλησία», τί ἔννοια θὰ ἔχει αὐτό το μυστήριο;
Δὲν εἶναι δυνατό σήμερα να συζητήσουμε αὐτὸ τὸ θέμα· θὰ ἐπανέλθουμε, ἀλλά μόνο δυό λόγια νὰ πῶ. Ἡ Ἐκκλησία μας έχει τὸν γάμο μυστή ριο. Μυστήριο είναι το βάπτισμα. Κάποιος βαπτί ζεται καὶ ἀπό παλαιός άνθρωπος ποὺ εἶναι, καθώς θανατώνεται καί ἀνίσταται μὲ τὸν Χριστό, γίνεται χριστιανός. Μυστήριο εἶναι ἡ θεία Κοινωνία. Το ψωμί γίνεται σώμα τοῦ Χριστοῦ, τὸ κρασί γίνεται αἷμα τοῦ Χριστοῦ, καί ὅταν κοινωνούμε, παίρνου με σῶμα καὶ αἷμα Χριστοῦ, καὶ τὸ σῶμα μας γίνε ται σῶμα Χριστοῦ, τὸ αἷμα μας γίνεται αίμα Χρι στοῦ. Μυστήριο εἶναι ἡ ἱερωσύνη. Κάποιος και φωνή καλή ἔχει καί ἄλλες ἱκανότητες ἔχει, που χρειάζονται για να σταθεί μπροστά στην Αγία Τράπεζα να κάνει μια Λειτουργία. Όμως, δὲν μπο ρεῖ. Πρέπει να γίνει το μυστήριο τῆς ἱερωσύνης. Εἶναι εἰδική αὐτή ή τελετή που λέγεται μυστήριο τῆς ἱερωσύνης. Σ' αὐτὴν ἐν μιστηρίοι, κατά μυστη- ριώδη τρόπο κατέρχεται στὸν ἀνθρωπο ἡ εἰδική χάρη ποὺ τὸν κάνει πλέον ἱκανό -ὁ ὁποῖος κατά τὰ ἄλλα εἶναι ἱκανός καὶ δὲν τοῦ λείπει τίποτε- να τελεῖ τὰ μυστήρια. Τὸν κάνει δηλαδὴ ἱερέα, ὥστε νὰ μπορεῖ νὰ ἐνεργεῖ τὰ τοῦ ἱερέως. Μέχρι εκείνη τὴ στιγμὴ καὶ γράμματα ήξερε και καλή φωνή είχε και το τυπικό το ήξερε καλά καὶ πολλές φορές μπῆκε μέσα στο ἱερό κτλ, ἀλλὰ δὲν ἦταν ἱερεύς. Ἔπρεπε να γίνει το μυστήριο, γιὰ νὰ γίνει ἱερεύς.
Μέσα λοιπόν στὴν Ἐκκλησία τοῦ Χριστοῦ, ἡ ὁποία εἶναι τὸ σῶμα τοῦ Χριστοῦ, μέσα στὴν ἀνα καίνιση τῆς ἀνθρωπότητος που έκανε ὁ Χριστός, προκειμένου κάθε μέλος τῆς Ἐκκλησίας τοῦ Χρι στοῦ νὰ ἔλθει εἰς γάμου κοινωνίαν χρειάζεται να γίνει τὸ μυστήριο, καὶ νὰ ἑνωθοῦν οἱ δύο «εἰς σάρ κα μίαν», ὅπως λέει ὁ Κύριος, καί νά δημιουργήσουν οἰκογένεια καί παιδιά. Ἔχουν τήν ἱκανότητα γιὰ τὸν γάμο, ἀλλά χρειάζεται να γίνει το μυστή-ριο, γιὰ νὰ τεθεῖ, ἄν θέλετε νὰ πῶ ἔτσι, σε ἐνέργεια ἡ ἱκανότητα αὐτή. Χρειάζεται εἰδική χάρη, εἰδική δωρεά ἀπό τόν Θεό, γιά νά ἐπακολουθήσουν τα τοῦ γάμου. Αὐτοί πού κάνουν τὰ τοῦ γάμου πρό τοῦ μυστηρίου, θα μπορούσαμε νὰ ποῦμε ὅτι ἐνώπιον τοῦ Θεοῦ εἶναι ὅ,τι εἶναι καί ὁ ὁποιοσδήποτε ἀχειροτόνητος πού κάνει τά τοῦ ἱερέως, δηλαδή γάμους, λειτουργίες, βαπτίσεις κτλ.
Συνεχίζεται με: Μέρος Β’, Anima, Animus
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου