“Η ανακάλυψη της Ελληνικότητας και ο θεολογικός αντιδυτικισμός” του Παντελή Καλαϊτζίδη.
Βρισκόμαστε στην καρδιά του συλλογικού τόμου! Εδώ αποκαλύπτονται όλες οι μυστικές προθέσεις! Αυτή η Ελληνικότης, η οποία ξεπήδησε αυθαίρετα στο έργο των κρινομένων θεολόγων, φέρνει και τα μεγαλύτερα εμπόδια στην Οικουμενική κίνηση, την οποία υπηρετεί από χρόνια ο κ. Καλαϊτζίδης. Εδώ αποκαλύπτεται επίσης και ο μηχανισμός ο οποίος μεταμορφώνει τα Διαμάντια που υπάρχουν στα μεταλλεία των κρινομένων σε Φω Μπιζού.
Τα διαμάντια αυτά που σκοπό έχουν να δώσουν φτερά στις βαρειές σκιές των δυστυχισμένων ανθρώπων αποδίδονται σαν λάφυρα πολέμου στον ΠΡΩΤΟ, που γέννησε τον πολιτισμό του πρωτείου, στον οποίο ματαίως προσπαθούμε να ζήσουμε! Γιατί αλήθεια δεν μπορούμε να δούμε την μύτη μας και θέλουμε να σώσουμε την ανθρωπότητα ή ακόμα χειρότερα την Εκκλησία;
Το βιβλίο που κρατάμε στα χέρια μας είναι το πρώτο, στη γραμμή της αυτοσυνειδησίας η οποία μας οδηγεί στην εξέλιξη! Ο κ. Ζηζιούλας είναι ο αδιαμφισβήτητος πρώτος της θεολογίας. Ο κ. Barth, αυτός ο τρομερός θεολόγος, επέστρεψε στην πρώτη Εκκλησία. Ο Bultman και οι μαθητές του προσπάθησαν να βρουν το πρωτογενές Ευαγγέλιο, χωρίς τα Μυθικά στοιχεία που προστέθηκαν! Η Επιστήμη αγωνιά να ανακαλύψει την πρώτη στιγμή της Δημιουργίας. Ο άνθρωπος σαν πρόσωπο είναι ο πρωτότοκος της δημιουργίας. Ο Πατήρ είναι ο πρώτος της Αγίας Τριάδος. Ο πάπας είναι ο πρώτος αντιπρόσωπος του θεού και τώρα μάλιστα με την εσχατολογική εκκλησιολογία του Ζηζιούλα θα γίνει και ο τελευταίος. Δεν αντέχεται για πολύ ο ανταγωνισμός! Ο ψυχρός πόλεμος μας χόρεψε όλους γύρω από το πρωτείο! Ποιος θα πάει πρώτος στο φεγγάρι, ποιος θα φτιάξει πρώτος την Ατομική Βόμπα, ποιος θα μας οδηγήσει πρώτος στον παράδεισο; Ο Ομπάμα είναι ο πρώτος Μαύρος πρόεδρος άρα η ανθρωπότης ησυχάζει με ανακούφιση! Το καλύτερο βιβλίο το πρώτο σε πωλήσεις. Το καλύτερο τραγούδι επίσης. Στον πόλεμο θα νικήσει αυτός που θα χτυπήσει πρώτος. Στον αθλητισμό δεν υπάρχει νικητής, παρά μόνον πρώτος. Ο ΠΡΩΤΟΣ σέρνει τον ΧΟΡΟ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ και ο κ. Καλαϊτζίδης ωρυόμενος μας καλεί να μάθουμε να χορεύουμε για να μην μείνουμε καθυστερημένοι πολιτισμικά!
Ο κ. Καλαϊτζίδης και η παρέα του ξεχνούν πως ο κ. Γιανναράς όπως ίσως και ο κ. Γοντικάκης είναι συγγραφείς. Διακρίνονται για τον γραπτό τους λόγο κυρίως. Ιδίως ο κ. Γιανναράς έχει αφήσει μεγάλα παραδείγματα συγγραφικής τέχνης! Οι λέξεις για τον ποιητή όπως και τα χρώματα για τον ζωγράφο δεν έχουν το ίδιο νόημα με όσους δεν τους έχει ακουμπήσει η Μούσα! Λέγεται επίσης πως τα πλάσματα της Φύσεως δεν βλέπουν τα χρώματα! Ακριβώς όπως εμείς δεν βλέπουμε τον εαυτό μας, αλλά μόνον τους άλλους, κατακρίνοντας! Η Ελληνικότητα του κ. Γιανναρά κατάγεται από τον αγώνα των Ελλήνων για τη γλώσσα τους. Όσο για την Ομορφιά που θα σώσει τον κόσμο, όπως ελπίζει ο κ. Γοντικάκης, πώς είναι δυνατόν να μην είναι αλήθεια; Η ομορφιά και ο κόσμος ταυτίζονται, δυστυχώς μυστικά, και δεν την αναγνωρίζουν οι Βάρβαροι. Μήπως και τις γυναίκες μας δεν τις παντρευόμαστε επειδή είναι όμορφες; Μήπως τις παντρευόμαστε επειδή είναι έξυπνες; ή πιστές; ή ηθικές; Ακόμη και τους φίλους μας δεν τους διαλέγουμε με το ίδιο κριτήριο; Αυτό το κάλλος, δεν βρίσκεται στον πυρήνα της Σχέσεως; Αυτό το κάλλος δεν είναι η καθ’ ημάς εσωτερικότης, η οποία βρίσκεται σε απόλυτη αντίθεση με την εσωτερικότητα που διαλύει σήμερα τον δυτικό άνθρωπο καθιστώντας τον υποκείμενο; Η δική μας εσωτερικότης θα είναι για πάντα Ρήμα, όσο κι αν προσπαθούμε να την αλλοιώσουμε σε υποκείμενο.
Όσο για τον Οικουμενισμό σαν πνευματικό και όχι σαν πολιτικό φαινόμενο έχουμε να πούμε τα εξής: Όπως παληά οι Ρωμαίοι έτρεχαν στις Ελληνικές φιλοσοφικές σχολές για να αποκτήσουν παιδεία και να πάψουν να είναι Βάρβαροι, έτσι και τώρα και για πάντοτε οι Ρωμαίοι θα τρέχουν στους Έλληνες για να γίνουν άνθρωποι, είτε λέγονται Ρωμιοί, είτε Γραικοί, είτε οι Έλληνες βρίσκονται στη Γερμανία, είτε στη Γαλλία, είτε στην Ιταλία. Έτσι ακριβώς και όσοι άνθρωποι θέλουν να νικήσουν την αμαρτία και τον θάνατο, αφού έμαθαν απλώς να τα πολεμούν με Ελληνικά όπλα, θα τρέχουν στον Κύριο. Ο Οποίος βρίσκεται παντού παρών. Αυτή είναι η μόνη Ορθοδοξία που θα απομείνει μετά τον θρίαμβο του Οικουμενισμού! [ο οποίος Οικουμενισμός γεννήθηκε από τα ίδια χώματα που γέννησαν και τον διεθνισμό].
Υπάρχουν όμως και δύο-τρία διαμάντια στο φτωχό μας κείμενο, τα οποία στολίζουν ήδη σαν Φω Μπιζού τον θρόνο του ΠΡΩΤΟΥ. Στη σελίδα 482 διαβάζουμε: «Η θεολογία των Καππαδοκών, εκτός από τη διάκριση κτιστού-ακτίστου που υποκαθιστά την αρχαιοελληνική διάκριση αισθητών-νοητών, έδωσε και την ταύτιση υποστάσεως και προσώπου, την οντολογική προτεραιότητα του προσώπου ως προς την ουσία»!
Αυτά τα ωραία πράγματα που χρεώνονται οι Καππαδόκες, δεν βγήκαν ποτέ από τα χέρια τους. Εάν η διάκριση κτιστού-ακτίστου υποκαθιστά την διάκριση αισθητών-νοητών, τότε νομιμοποιείται η αναλογία, πάνω στην οποία στηρίζεται ολόκληρη η θεολογία του κ. Ζηζιούλα. Δεν είναι τυχαίο πως ο κ. Καλαϊτζίδης αναγνωρίζει κάποια αξία στα δύο τελευταία κείμενα του κ. Γιανναρά, στα οποία γίνεται ευρεία χρήση της αναλογίας! Η Αποκάλυψη δεν μπορεί να υποκαταστήσει ή να αντικαταστήσει ή να προσθέσει! Μεταμορφώνει!
Το πιο ωραίο όμως έρχεται: «η ταύτιση υποστάσεως και προσώπου έφερε την οντολογική προτεραιότητα του προσώπου έναντι της ουσίας». Έφερε δηλαδή το πρωτείο και στις Σχέσεις της Αγίας Τριάδος, όπως ερμηνεύτηκαν οι υποστάσεις στη Δύση!
Η ταύτιση “είναι και προσωπικής ετερότητος” που είναι το δυνατό χαρτί της Δυτικής θεολογίας δεν έχει καμμία σχέση ούτε με την αρχαία Ελληνική φιλοσοφία, η οποία αγνοούσε τα μεγαλεία της οντολογίας, ούτε με την πατερική θεολογία, η οποία αγνοούσε τα μεγαλεία του πρωτείου!
Στη σελίδα 542 διαβάζουμε: «Η οντολογία και η χρήση οντολογικών κατηγοριών είναι σήμερα η κυρίαρχη γλώσσα του κόσμου; Είναι η κοινή γλώσσα διαλόγου με την εποχή μας;»
Η οντολογία είναι η κοινή γλώσσα της εποχής μας! Ονομάζεται αυτοσυνειδησία, αυθυπέρβαση, συνειδητότης, προσωπικότης. Στα σχολεία, στα πανεπιστήμια, στην επιστήμη, οι άνθρωποι σήμερα αγωνίζονται σκληρά και δίνουν ό,τι έχουν και δεν έχουν για να γίνουν μια οντολογική κατηγορία!
Και συνεχίζει στην ίδια σελίδα, ομολογώντας την μόνη αλήθεια του κειμένου του: «Καταρχάς δεν υπάρχει σήμερα μία γλώσσα».
Ακριβώς όπως οι μυθικοί κατασκευαστές της Βαβέλ έχασαν την κοινή τους γλώσσα προσπαθώντας να φθάσουν στον Θεό χωρίς τον άνθρωπο, έτσι και ο σύγχρονος πολιτισμός έχασε την κοινή του γλώσσα, προσπαθώντας να φθάση στον άνθρωπο, χωρίς τον Θεό! Ακριβώς όπως οι συζητήσεις που ακολουθούν τα κείμενα, είναι διάλογοι “κωφών”!
Αμέθυστος
Πέμπτη 12 Μαρτίου 2009
Παρασκευή 6 Μαρτίου 2009
«Τα Διαμάντια είναι παντοτινά»
Ένα νέο «Διαμάντι» προσετέθη στον χορό των προσώπων της νέας «Μεταλλαγμένης» Εκκλησίας. Ο Ιερεύς κ. Θερμός! Ρήτορας, καθώς το κείμενο που συμπεριλαμβάνεται στον τόμο «Θεολογία του ‘60» είναι γεμάτο ερωτήσεις αναπάντητες, όπως ταιριάζει και στην σημερινή φιλοσοφία η οποία προσπαθεί να κρατήσει ζωντανή, να σώση, την ερώτηση περί του νοήματος. Φιλόσοφος, καθώς μπαίνει στην ουσία της ζωής των Ιδεών. Και πρωτοπόρος θεολόγος, καθώς προσφέρει λύσεις πρωτότυπες και εκκλησιαστικές στην εδραίωση του προσώπου, το οποίο καθώς φαίνεται ιστορικά και μοιραία θα πάρει την θέση του πιστού και του αγίου!
Ας αρχίσουμε από τον φιλόσοφο! Στην σελίδα 77 διαβάζουμε: «Γιατί άραγε οι θεολογικές ιδέες επιφυλάσσουν τόσες εκπλήξεις; Γιατί υφίστανται τόσες απροσδόκητες μεταμορφώσεις και διαστρεβλωμένες χρήσεις;».
Η απάντηση του είναι πως το φαινόμενο οφείλεται στο γεγονός ότι οι ιδέες κατοικούν στον ψυχισμό του κάθε ανθρώπου! Στο υποκείμενο. Ματαίως η αρχαία Φιλοσοφία ανακάλυψε τον νοητό κόσμο, τον νέο κόσμο της αρχαιότητος. Οι Ιδέες είναι οι γνώμες μας! Και γιατί υπάρχει αυτός ο βαθύς στοχασμός περί Ιδεών; Επειδή κατά τον νεότευκτο θεολόγο, τα μυστήρια της Εκκλησίας, η Χάρις του Αγίου Πνεύματος, η θέωση, είναι όλα Ιδέες. Ονόματα. Μπορούμε να τα μαγειρεύουμε κατά τις προϋποθέσεις του υποκειμένου από τις οποίες εξαρτάται η έκφραση της αλήθειας. Όπως είναι γνωστό ο κ. Θερμός είναι ψυχίατρος, κάτι που σημαίνει δηλαδή πως οι υποκειμενικές του προϋποθέσεις είναι άψογες και οι οποίες συναντώντας και τις ξεκάθαρες φιλοσοφικές του Ιδέες, μας δίνουν αυτή την ίδια την ελπίδα μας στο μέλλον, προσωποποιημένη!
Ας συνεχίσουμε με τον Ρήτορα! Στην σελίδα 69 ο ζουμερός λόγος κόβει την ανάσα! «Τί σημαίνει "κάθοδος του Αγίου Πνεύματος"; Τί κατέρχεται, η άκτιστη ενέργεια; Όμως αυτή δεν είναι ίδιον του Αγίου Πνεύματος αλλά κοινή της Τριάδος. Η υπόσταση Του; Αλλ’ αυτή δεν κατέρχεται κατά την χειροτονία, διαφορετικά την αναβιβάζουμε ψηλότερα και από το Χρίσμα. Και ποια είναι η έννοια της παροχής χαρισμάτων στους χριόμενους, όταν γνωρίζουμε ότι το Άγιο Πνεύμα δρα και παρέχει τα δώρα Του και στους αλλόθρησκους και στην άλογη φύση;(Άγιος Μάξιμος 14Β,σελ 99). Δηλαδή οι πιστοί λαμβάνουν "περισσότερη" Χάρη; Πώς διαφοροποιείται η ποσότητα του ακτίστου;».
Από τούδε και στο εξής ακόμη και το Άγιο Πνεύμα πρέπει να σέβεται τον σοβαρό έλεγχο του κ. Θερμού! Να όμως τι λέει ο Άγιος Μάξιμος στη συνέχεια του ιδίου κείμενου! (Άγιος Μάξιμος 14Β, σελ.103)
1. Ότι ως πάντων ποιητικόν τε και προνοητικόν εν πάσιν έστι το πνεύμα το άγιον.
2. Ότι ως νομοθετικόν και προαγορευτικόν έστι το πνεύμα το άγιον και εν τοις κατά νόμον.
3. Ότι κατ’ εξαίρετον εν τοις Χριστιανοίς έστιν ως θείας υιοθεσίας ποιητικόν το πνεύμα το άγιον!
Πώς είναι δυνατόν ο άνθρωπος να είναι πρόσωπο και το Άγιο Πνεύμα απρόσωπο, η εξήγησις ανήκει στις μελλοντικές Ιδέες!
Φτάνουμε λοιπόν στο μεγάλο πανηγύρι, στον θεολόγο! Σελίδα 73 για αρχή!
«Το αγιαζόμενο υποκείμενο έχει λάβει το πλήρωμα της χάριτος από την αλληλουχία των τριών σταδίων: της Δημιουργίας, της Θείας Οικονομίας και του Χρίσματος! Επ’ αυτού του πληρώματος οικοδομεί… Άλλωστε τί θα μπορούσε να σημαίνει η φράση του Αγίου Μάρκου ότι κάθε βαπτισμένος (βλέπε κεχρισμένος) έλαβε μυστικά όλη την Χάρη».
Σύμφωνος με την κατάργηση του βαπτίσματος στην νέα οικουμενική Εκκλησία αναβαθμίζει το Χρίσμα. Γιατί όχι; Έξυπνος άνθρωπος είναι, μεγάλης στρατηγικής σημασίας η Ιδέα του! Διότι από το βάπτισμα, η νέα Εκκλησία κράτα μόνο το χρίσμα. Το οποίο ανακεφαλαιώνει τώρα όλη την Εκκλησία. Γιατί δηλαδή, μόνο ο κ. Ζηζιούλας έχει δικαίωμα να ανακεφαλαιώνει τα πάντα στον Επίσκοπο;
Το φτωχό και ταπεινό, συντηρητικό και απαρχαιωμένο, παραδοσιακό βάπτισμα όπως ερμηνεύεται από τον Ν. Καβάσιλα στην εν Χριστώ ζωή, περιοριζόταν όπως λέει και η ερμηνεία στην εν Χριστώ ζωή! Η εξέλιξη του υποκειμένου κάνει δυνατή πλέον την οικονομία του Αγίου Πνεύματος, η οποία δεν ήταν δυνατή όταν τα μέλη της Εκκλησίας αποτελούντο από ψαράδες! Ήρθε ξανά η ώρα των Φιλοσόφων, των προσώπων, της αξιοπρέπειας και της αριστοκρατίας. Επιτέλους ζούμε σε κοσμογονικές εποχές. Μεγάλη η χάρη μας. Ας δούμε όμως με νοσταλγία τί αφήνουμε πίσω μας!
«Η εν Χριστώ ζωή είναι η ένωση με τον Χριστό. Δεν ήταν όμως δυνατό να ζήσουμε εν Θεώ χωρίς να πεθάνουμε ως προς την αμαρτία! Αλλά μόνο ο Θεός μπορεί να θανατώση την αμαρτία. Βέβαια αυτό ήταν το χρέος των ανθρώπων. Αφού με τη θέλησή μας είχαμε ηττηθεί, ήταν δίκαιο να επανορθώσουμε την ήττα με νέο αγώνα πράγμα τελείως αδύνατο, επειδή είμασταν ήδη δούλοι της αμαρτίας. Χρειάστηκε λοιπόν να ενωθούν τα δύο, ώστε ο Ίδιος να έχει και τις δύο φύσεις! Αυτού που όφειλε να πολεμήσει και αυτού που μπορούσε να νικήσει!
Τί αντάξιο θα μπορούσε να πάθη ο αναίσχυντος δούλος που σύντριψε την βασιλική εικόνα και εξύβρισε τέτοιο μεγαλείο; Γι’ αυτό ο αναμάρτητος Δεσπότης υπομένει πολλά δεινά και πεθαίνει. Λυτρώνει το γένος μας από τα παραπτώματα και χορηγεί την ελευθερία στους δεσμώτες.
Χάρη σ’ αυτά έρχεται σ’ εμάς η αληθινή ζωή με το θάνατο του Σωτήρος! Και ο τρόπος με τον οποίο την προσελκύουμε είναι η τέλεση των Μυστηρίων. Το Βάπτισμα, το Χρίσμα, η συμμετοχή στην ιερή Τράπεζα. Με την τέλεση των Μυστηρίων έρχεται ο Χριστός και κατοικεί μέσα μας. Συνάπτεται και προσφύεται σ’ εμάς. Πνίγει την αμαρτία μέσα μας, ενσταλάζει τη ζωή και την δύναμή Του και μας κάνει κοινωνούς στην νίκη Του.
Οικειούμαστε τα τραύματα, τις πληγές και τον θάνατό Του και τα εγκολπωνόμαστε όπως μπορούμε. Κοινωνούμε την ίδια την σάρκα του νεκρωθέντος και αναστάντος Χριστού. Εύλογα λοιπόν απολαμβάνουμε τα αγαθά που προήλθαν από το θάνατο και τους αγώνες εκείνους.
Το Βάπτισμα είναι γέννηση, το Μύρο ενέργεια και κίνηση, και ο Άρτος της ζωής και το ποτήριο της Ευχαριστίας βρώση και πόση αληθινή.
Πρώτα βαπτιζόμαστε, έπειτα χριόμαστε και έτσι καθαρούς και ευώδεις μας δέχεται η αγία Τράπεζα.
Στο μυστήριο του Βαπτίσματος απαρνούμαστε τη ζωή μας και τον εαυτό μας για τον Θεό, που σημαίνει ότι αποβάλλουμε την παλαιά μορφή και γινόμαστε όμοιοι με τον Θεό. Γινόμαστε Χριστιανοί, γιατί χριόμαστε, κι Εκείνος με τον οποίο ζητούμε να ομοιώθουμε είναι ο Χριστός, αφού έχρισε την ανθρωπότητα με την θεότητα. "Έχρισέ σε ο Θεός σου έλαιον αγαλλιάσεως παρά τους μετόχους σου (της βασιλείας Του)".
Μέχρις αυτό το σημείο της τελετής δεν ζούμε ακόμη. Γιατί αυτά είναι για τον βαπτιζόμενο ενδείξεις, προοίμια και προπαρασκευή για τη ζωή.
Όταν όμως καλυφθεί με το νερό τρεις φορές και αναδυθεί με την επίκληση της Αγίας Τριάδος, τότε λαμβάνει ολόκληρο το ποθούμενο! Γεννιέται και πλάθεται με την φωτεινή γέννηση και πλάση. Δέχεται την ωραία σφραγίδα και αποκτά όλη την ποθητή μακαριότητα. Γίνεται από σκοτάδι φως. Αποκτά ύπαρξη από ανύπαρκτος που ήταν. Γιατί το νερό του Βαπτίσματος αφανίζει τη μια ζωή και αναδεικνύει την άλλη. Πνίγει τον παλαιό άνθρωπο και ανασταίνει τον νέο.
Και αφού έτσι γεννηθούμε και σφραγισθούμε με τον Χριστό σαν με κάποιο σχήμα και κάποια μορφή, για να μην προσλάβουμε κανένα ξένο σχήμα, ο Ίδιος κρατά τις εισόδους της ζωής. Από τη μια έρχεται ως μύρο και ευωδία και από την άλλη ως τροφή. Γιατί και Τον αναπνέουμε και γίνεται τροφή μας. Γιατί όμως δεν διατηρούμε την τάξη που ακολούθησε Εκείνος, αλλά αρχίζουμε απ’ όπου τέλειωσε και τελειώνουμε με όσα άρχισε; Επειδή Εκείνος κατέβηκε για ν’ ανεβούμε εμείς. Κι’ ενώ πρόκειται για τον ίδιο δρόμο, Εκείνος κατέβηκε, ενώ εμείς ανεβαίνουμε! Όπως στη σκάλα, η βαθμίδα που ήταν τελευταία για τον Χριστό, καθώς κατέβαινε, γίνεται πρώτη για μας, καθώς ανεβαίνουμε».
Τώρα όμως πια το υποκείμενο εξελίχθηκε. Φτάσαμε στην Βασιλεία! Τέλειωσε το ανεβοκατέβασμα. Ας δούμε τι γράφει ο κ. Θερμός στη σελίδα 73:
«Τώρα πια η δωρεά του Χρίσματος περιλαμβάνει την συνάντηση και σύνοδο της υποστάσεως του πιστού με την υπόσταση του Αγίου Πνεύματος. Η ενανθρώπηση υπήρξε σύνοδος των δύο φύσεων εν τη Υποστάσει του Λόγου (σύνοδος στην οποία η ανθρώπινη φύση συμμετέχει αναστημένη), η οποία άνοιξε το δρόμο για την επίσης ασύγχυτη και αδιαίρετη σύνοδο των δυο υποστάσεων εν τη μια φύσει του ανθρώπου. Με την ενανθρώπηση-πρώτη σύνοδο αγιάσθηκε η ανθρώπινη φύση και κατέστη δεκτική της δευτέρας συνόδου με την οποία κατορθώνεται ο αγιασμός της υποστάσεως. Αποδοχή της "δευτέρας συνόδου" συνεπάγεται και αναγνώριση των αποτελεσμάτων και της σπουδαιότητος της "πρώτης".
Κατά τη Δημιουργία αναδεικνύονται ενεργήματα ομόλογα της φύσεως, τα οποία για τον άνθρωπο συμποσούνται στο κατ’ εικόνα. Στη συνέχεια η φύση με την Ενανθρώπηση και την Ανάσταση εξαγιάζεται (αναδημιουργία). Κατά το Χρίσμα τέλος λαμβάνει χώρα ουσιώδης ένωση με το Άγιο Πνεύμα, η οποία συνίσταται στη σύνοδο των δύο υποστάσεων και εγκαινιάζει τη συνεργία τους. Έτσι αναδεικνύεται η υπόσταση και το θεολογικό περιεχόμενό της που συμπίπτει με τον αγιασμό».
Μεγαλύτερες ανοησίες έχουν ακουστεί ποτέ ξανά!;;
Και πως κατόρθωσε ο άγιος Θερμός να φτάσει σε τέτοιες ανοησίες; Παρανοώντας έναν διάσημο λόγο του Γέροντα Σωφρονίου, ο οποίος Γέροντας έχει αρχίσει να δημιουργεί πολλά δεινά με τα "πρόσωπα" από τα οποία είχε περικυκλωθεί στη διάρκεια της δράσης του!
Σελίδα 72! «...Η μεγάλη μακαριότης της γνώσεως Αυτού έρχεται βαθμηδόν κατά το μέτρον κατά το οποίον αναδύεται εντός ημών δια της συνεργίας Αυτού η υποστατική Αρχή. Δυνάμει αυτής αρχόμεθα να προσλαμβάνωμεν το παν, και το θείον πρωταρχικόν Είναι και το κοσμικόν ειναι, δι’ άλλου τρόπου, προσιδιάζοντος εις τον άνθρωπον-υπόστασιν, την τετελειωμένην εικόνα Εκείνου, όστις απεκαλύφθη εις τον Μωυσήν δια του Ονόματος Εγώ ειμί».
Κατά τον θεολόγο μας η "υποστατική αρχή" είναι η υπόσταση του ανθρώπου, η οποία δημιουργείται εκ του Χρίσματος και η οποία κατόπιν ενώνεται με την πηγή της, με την υπόσταση του Αγίου Πνεύματος! Ο Γέρων Σωφρόνιος απλώς εννοούσε τον Κύριο. Την «μόρφωση Χριστού» όπως διδάσκεται παντοιοτρόπως στην παραδοσιακή πατερική Εκκλησία!
Όμως ο θεολόγος μας μάς αποκαλύπτει πως «ο λόγος περί αγιοπνευματικής θεώσεως απαιτεί πλέον την δέουσα στήριξη από την θεολογία του προσώπου και δη της υποστατικής αρχής αλλά και από την εκκλησιολογία ως συνάξεως υποστάσεων».
Κάποτε πίστευαν οι πρώτοι Χριστιανοί πως αν κατόρθωναν να βαπτισθούν λίγο πριν πεθάνουν, θα πήγαιναν κατευθείαν στην Βασιλεία. Σήμερα οι τελευταίοι Χριστιανοί πιστεύουν πως το ίδιο επιτυγχάνεται κατευθείαν με το Χρίσμα! Παρότι προειδοποιεί ο Καβάσιλας, καθώς ξεχνούμε πάντοτε το κατά χάριν. «Το μόνο που προσφέρουμε για τη ζωή αυτή είναι να διατηρήσουμε τις δωρεές, να φυλάξουμε τα χαρίσματα και να μην πετάξουμε το στεφάνι που έπλεξε για μας με πολλούς ιδρώτες και πόνους ο Θεός».
Και ο μακαριστός Ρωμανίδης, ο οποίος έδωσε την ευκαιρία στον θεολόγο μας να μας αποκαλύψει τα έσχατα; Εάν όντως ασκείται μια «δικτατορία των θεουμένων» από τους μαθητές του ή συνεχίζει να ασκείται η ίδια δικτατορία η οποία ξεκίνησε από τον Ρωμανίδη, έχουμε να πούμε το έξης: Αφού είναι τόσο απολύτως καθοριστική η θέωση της Σωτηρίας όπως δικαίως ισχυρίζεσθε, γιατί δεν προσπαθείτε; Γιατί δεν την ζητάτε; Γιατί δεν αγωνίζεστε; Γιατί ο ίδιος ο Ρωμανίδης περιορίστηκε στην έννοιά της και δεν την έβαλε σκοπό της ζωής του; Ιδού η Ρόδος, ιδού και το πήδημα!
Αμέθυστος
Ας αρχίσουμε από τον φιλόσοφο! Στην σελίδα 77 διαβάζουμε: «Γιατί άραγε οι θεολογικές ιδέες επιφυλάσσουν τόσες εκπλήξεις; Γιατί υφίστανται τόσες απροσδόκητες μεταμορφώσεις και διαστρεβλωμένες χρήσεις;».
Η απάντηση του είναι πως το φαινόμενο οφείλεται στο γεγονός ότι οι ιδέες κατοικούν στον ψυχισμό του κάθε ανθρώπου! Στο υποκείμενο. Ματαίως η αρχαία Φιλοσοφία ανακάλυψε τον νοητό κόσμο, τον νέο κόσμο της αρχαιότητος. Οι Ιδέες είναι οι γνώμες μας! Και γιατί υπάρχει αυτός ο βαθύς στοχασμός περί Ιδεών; Επειδή κατά τον νεότευκτο θεολόγο, τα μυστήρια της Εκκλησίας, η Χάρις του Αγίου Πνεύματος, η θέωση, είναι όλα Ιδέες. Ονόματα. Μπορούμε να τα μαγειρεύουμε κατά τις προϋποθέσεις του υποκειμένου από τις οποίες εξαρτάται η έκφραση της αλήθειας. Όπως είναι γνωστό ο κ. Θερμός είναι ψυχίατρος, κάτι που σημαίνει δηλαδή πως οι υποκειμενικές του προϋποθέσεις είναι άψογες και οι οποίες συναντώντας και τις ξεκάθαρες φιλοσοφικές του Ιδέες, μας δίνουν αυτή την ίδια την ελπίδα μας στο μέλλον, προσωποποιημένη!
Ας συνεχίσουμε με τον Ρήτορα! Στην σελίδα 69 ο ζουμερός λόγος κόβει την ανάσα! «Τί σημαίνει "κάθοδος του Αγίου Πνεύματος"; Τί κατέρχεται, η άκτιστη ενέργεια; Όμως αυτή δεν είναι ίδιον του Αγίου Πνεύματος αλλά κοινή της Τριάδος. Η υπόσταση Του; Αλλ’ αυτή δεν κατέρχεται κατά την χειροτονία, διαφορετικά την αναβιβάζουμε ψηλότερα και από το Χρίσμα. Και ποια είναι η έννοια της παροχής χαρισμάτων στους χριόμενους, όταν γνωρίζουμε ότι το Άγιο Πνεύμα δρα και παρέχει τα δώρα Του και στους αλλόθρησκους και στην άλογη φύση;(Άγιος Μάξιμος 14Β,σελ 99). Δηλαδή οι πιστοί λαμβάνουν "περισσότερη" Χάρη; Πώς διαφοροποιείται η ποσότητα του ακτίστου;».
Από τούδε και στο εξής ακόμη και το Άγιο Πνεύμα πρέπει να σέβεται τον σοβαρό έλεγχο του κ. Θερμού! Να όμως τι λέει ο Άγιος Μάξιμος στη συνέχεια του ιδίου κείμενου! (Άγιος Μάξιμος 14Β, σελ.103)
1. Ότι ως πάντων ποιητικόν τε και προνοητικόν εν πάσιν έστι το πνεύμα το άγιον.
2. Ότι ως νομοθετικόν και προαγορευτικόν έστι το πνεύμα το άγιον και εν τοις κατά νόμον.
3. Ότι κατ’ εξαίρετον εν τοις Χριστιανοίς έστιν ως θείας υιοθεσίας ποιητικόν το πνεύμα το άγιον!
Πώς είναι δυνατόν ο άνθρωπος να είναι πρόσωπο και το Άγιο Πνεύμα απρόσωπο, η εξήγησις ανήκει στις μελλοντικές Ιδέες!
Φτάνουμε λοιπόν στο μεγάλο πανηγύρι, στον θεολόγο! Σελίδα 73 για αρχή!
«Το αγιαζόμενο υποκείμενο έχει λάβει το πλήρωμα της χάριτος από την αλληλουχία των τριών σταδίων: της Δημιουργίας, της Θείας Οικονομίας και του Χρίσματος! Επ’ αυτού του πληρώματος οικοδομεί… Άλλωστε τί θα μπορούσε να σημαίνει η φράση του Αγίου Μάρκου ότι κάθε βαπτισμένος (βλέπε κεχρισμένος) έλαβε μυστικά όλη την Χάρη».
Σύμφωνος με την κατάργηση του βαπτίσματος στην νέα οικουμενική Εκκλησία αναβαθμίζει το Χρίσμα. Γιατί όχι; Έξυπνος άνθρωπος είναι, μεγάλης στρατηγικής σημασίας η Ιδέα του! Διότι από το βάπτισμα, η νέα Εκκλησία κράτα μόνο το χρίσμα. Το οποίο ανακεφαλαιώνει τώρα όλη την Εκκλησία. Γιατί δηλαδή, μόνο ο κ. Ζηζιούλας έχει δικαίωμα να ανακεφαλαιώνει τα πάντα στον Επίσκοπο;
Το φτωχό και ταπεινό, συντηρητικό και απαρχαιωμένο, παραδοσιακό βάπτισμα όπως ερμηνεύεται από τον Ν. Καβάσιλα στην εν Χριστώ ζωή, περιοριζόταν όπως λέει και η ερμηνεία στην εν Χριστώ ζωή! Η εξέλιξη του υποκειμένου κάνει δυνατή πλέον την οικονομία του Αγίου Πνεύματος, η οποία δεν ήταν δυνατή όταν τα μέλη της Εκκλησίας αποτελούντο από ψαράδες! Ήρθε ξανά η ώρα των Φιλοσόφων, των προσώπων, της αξιοπρέπειας και της αριστοκρατίας. Επιτέλους ζούμε σε κοσμογονικές εποχές. Μεγάλη η χάρη μας. Ας δούμε όμως με νοσταλγία τί αφήνουμε πίσω μας!
«Η εν Χριστώ ζωή είναι η ένωση με τον Χριστό. Δεν ήταν όμως δυνατό να ζήσουμε εν Θεώ χωρίς να πεθάνουμε ως προς την αμαρτία! Αλλά μόνο ο Θεός μπορεί να θανατώση την αμαρτία. Βέβαια αυτό ήταν το χρέος των ανθρώπων. Αφού με τη θέλησή μας είχαμε ηττηθεί, ήταν δίκαιο να επανορθώσουμε την ήττα με νέο αγώνα πράγμα τελείως αδύνατο, επειδή είμασταν ήδη δούλοι της αμαρτίας. Χρειάστηκε λοιπόν να ενωθούν τα δύο, ώστε ο Ίδιος να έχει και τις δύο φύσεις! Αυτού που όφειλε να πολεμήσει και αυτού που μπορούσε να νικήσει!
Τί αντάξιο θα μπορούσε να πάθη ο αναίσχυντος δούλος που σύντριψε την βασιλική εικόνα και εξύβρισε τέτοιο μεγαλείο; Γι’ αυτό ο αναμάρτητος Δεσπότης υπομένει πολλά δεινά και πεθαίνει. Λυτρώνει το γένος μας από τα παραπτώματα και χορηγεί την ελευθερία στους δεσμώτες.
Χάρη σ’ αυτά έρχεται σ’ εμάς η αληθινή ζωή με το θάνατο του Σωτήρος! Και ο τρόπος με τον οποίο την προσελκύουμε είναι η τέλεση των Μυστηρίων. Το Βάπτισμα, το Χρίσμα, η συμμετοχή στην ιερή Τράπεζα. Με την τέλεση των Μυστηρίων έρχεται ο Χριστός και κατοικεί μέσα μας. Συνάπτεται και προσφύεται σ’ εμάς. Πνίγει την αμαρτία μέσα μας, ενσταλάζει τη ζωή και την δύναμή Του και μας κάνει κοινωνούς στην νίκη Του.
Οικειούμαστε τα τραύματα, τις πληγές και τον θάνατό Του και τα εγκολπωνόμαστε όπως μπορούμε. Κοινωνούμε την ίδια την σάρκα του νεκρωθέντος και αναστάντος Χριστού. Εύλογα λοιπόν απολαμβάνουμε τα αγαθά που προήλθαν από το θάνατο και τους αγώνες εκείνους.
Το Βάπτισμα είναι γέννηση, το Μύρο ενέργεια και κίνηση, και ο Άρτος της ζωής και το ποτήριο της Ευχαριστίας βρώση και πόση αληθινή.
Πρώτα βαπτιζόμαστε, έπειτα χριόμαστε και έτσι καθαρούς και ευώδεις μας δέχεται η αγία Τράπεζα.
Στο μυστήριο του Βαπτίσματος απαρνούμαστε τη ζωή μας και τον εαυτό μας για τον Θεό, που σημαίνει ότι αποβάλλουμε την παλαιά μορφή και γινόμαστε όμοιοι με τον Θεό. Γινόμαστε Χριστιανοί, γιατί χριόμαστε, κι Εκείνος με τον οποίο ζητούμε να ομοιώθουμε είναι ο Χριστός, αφού έχρισε την ανθρωπότητα με την θεότητα. "Έχρισέ σε ο Θεός σου έλαιον αγαλλιάσεως παρά τους μετόχους σου (της βασιλείας Του)".
Μέχρις αυτό το σημείο της τελετής δεν ζούμε ακόμη. Γιατί αυτά είναι για τον βαπτιζόμενο ενδείξεις, προοίμια και προπαρασκευή για τη ζωή.
Όταν όμως καλυφθεί με το νερό τρεις φορές και αναδυθεί με την επίκληση της Αγίας Τριάδος, τότε λαμβάνει ολόκληρο το ποθούμενο! Γεννιέται και πλάθεται με την φωτεινή γέννηση και πλάση. Δέχεται την ωραία σφραγίδα και αποκτά όλη την ποθητή μακαριότητα. Γίνεται από σκοτάδι φως. Αποκτά ύπαρξη από ανύπαρκτος που ήταν. Γιατί το νερό του Βαπτίσματος αφανίζει τη μια ζωή και αναδεικνύει την άλλη. Πνίγει τον παλαιό άνθρωπο και ανασταίνει τον νέο.
Και αφού έτσι γεννηθούμε και σφραγισθούμε με τον Χριστό σαν με κάποιο σχήμα και κάποια μορφή, για να μην προσλάβουμε κανένα ξένο σχήμα, ο Ίδιος κρατά τις εισόδους της ζωής. Από τη μια έρχεται ως μύρο και ευωδία και από την άλλη ως τροφή. Γιατί και Τον αναπνέουμε και γίνεται τροφή μας. Γιατί όμως δεν διατηρούμε την τάξη που ακολούθησε Εκείνος, αλλά αρχίζουμε απ’ όπου τέλειωσε και τελειώνουμε με όσα άρχισε; Επειδή Εκείνος κατέβηκε για ν’ ανεβούμε εμείς. Κι’ ενώ πρόκειται για τον ίδιο δρόμο, Εκείνος κατέβηκε, ενώ εμείς ανεβαίνουμε! Όπως στη σκάλα, η βαθμίδα που ήταν τελευταία για τον Χριστό, καθώς κατέβαινε, γίνεται πρώτη για μας, καθώς ανεβαίνουμε».
Τώρα όμως πια το υποκείμενο εξελίχθηκε. Φτάσαμε στην Βασιλεία! Τέλειωσε το ανεβοκατέβασμα. Ας δούμε τι γράφει ο κ. Θερμός στη σελίδα 73:
«Τώρα πια η δωρεά του Χρίσματος περιλαμβάνει την συνάντηση και σύνοδο της υποστάσεως του πιστού με την υπόσταση του Αγίου Πνεύματος. Η ενανθρώπηση υπήρξε σύνοδος των δύο φύσεων εν τη Υποστάσει του Λόγου (σύνοδος στην οποία η ανθρώπινη φύση συμμετέχει αναστημένη), η οποία άνοιξε το δρόμο για την επίσης ασύγχυτη και αδιαίρετη σύνοδο των δυο υποστάσεων εν τη μια φύσει του ανθρώπου. Με την ενανθρώπηση-πρώτη σύνοδο αγιάσθηκε η ανθρώπινη φύση και κατέστη δεκτική της δευτέρας συνόδου με την οποία κατορθώνεται ο αγιασμός της υποστάσεως. Αποδοχή της "δευτέρας συνόδου" συνεπάγεται και αναγνώριση των αποτελεσμάτων και της σπουδαιότητος της "πρώτης".
Κατά τη Δημιουργία αναδεικνύονται ενεργήματα ομόλογα της φύσεως, τα οποία για τον άνθρωπο συμποσούνται στο κατ’ εικόνα. Στη συνέχεια η φύση με την Ενανθρώπηση και την Ανάσταση εξαγιάζεται (αναδημιουργία). Κατά το Χρίσμα τέλος λαμβάνει χώρα ουσιώδης ένωση με το Άγιο Πνεύμα, η οποία συνίσταται στη σύνοδο των δύο υποστάσεων και εγκαινιάζει τη συνεργία τους. Έτσι αναδεικνύεται η υπόσταση και το θεολογικό περιεχόμενό της που συμπίπτει με τον αγιασμό».
Μεγαλύτερες ανοησίες έχουν ακουστεί ποτέ ξανά!;;
Και πως κατόρθωσε ο άγιος Θερμός να φτάσει σε τέτοιες ανοησίες; Παρανοώντας έναν διάσημο λόγο του Γέροντα Σωφρονίου, ο οποίος Γέροντας έχει αρχίσει να δημιουργεί πολλά δεινά με τα "πρόσωπα" από τα οποία είχε περικυκλωθεί στη διάρκεια της δράσης του!
Σελίδα 72! «...Η μεγάλη μακαριότης της γνώσεως Αυτού έρχεται βαθμηδόν κατά το μέτρον κατά το οποίον αναδύεται εντός ημών δια της συνεργίας Αυτού η υποστατική Αρχή. Δυνάμει αυτής αρχόμεθα να προσλαμβάνωμεν το παν, και το θείον πρωταρχικόν Είναι και το κοσμικόν ειναι, δι’ άλλου τρόπου, προσιδιάζοντος εις τον άνθρωπον-υπόστασιν, την τετελειωμένην εικόνα Εκείνου, όστις απεκαλύφθη εις τον Μωυσήν δια του Ονόματος Εγώ ειμί».
Κατά τον θεολόγο μας η "υποστατική αρχή" είναι η υπόσταση του ανθρώπου, η οποία δημιουργείται εκ του Χρίσματος και η οποία κατόπιν ενώνεται με την πηγή της, με την υπόσταση του Αγίου Πνεύματος! Ο Γέρων Σωφρόνιος απλώς εννοούσε τον Κύριο. Την «μόρφωση Χριστού» όπως διδάσκεται παντοιοτρόπως στην παραδοσιακή πατερική Εκκλησία!
Όμως ο θεολόγος μας μάς αποκαλύπτει πως «ο λόγος περί αγιοπνευματικής θεώσεως απαιτεί πλέον την δέουσα στήριξη από την θεολογία του προσώπου και δη της υποστατικής αρχής αλλά και από την εκκλησιολογία ως συνάξεως υποστάσεων».
Κάποτε πίστευαν οι πρώτοι Χριστιανοί πως αν κατόρθωναν να βαπτισθούν λίγο πριν πεθάνουν, θα πήγαιναν κατευθείαν στην Βασιλεία. Σήμερα οι τελευταίοι Χριστιανοί πιστεύουν πως το ίδιο επιτυγχάνεται κατευθείαν με το Χρίσμα! Παρότι προειδοποιεί ο Καβάσιλας, καθώς ξεχνούμε πάντοτε το κατά χάριν. «Το μόνο που προσφέρουμε για τη ζωή αυτή είναι να διατηρήσουμε τις δωρεές, να φυλάξουμε τα χαρίσματα και να μην πετάξουμε το στεφάνι που έπλεξε για μας με πολλούς ιδρώτες και πόνους ο Θεός».
Και ο μακαριστός Ρωμανίδης, ο οποίος έδωσε την ευκαιρία στον θεολόγο μας να μας αποκαλύψει τα έσχατα; Εάν όντως ασκείται μια «δικτατορία των θεουμένων» από τους μαθητές του ή συνεχίζει να ασκείται η ίδια δικτατορία η οποία ξεκίνησε από τον Ρωμανίδη, έχουμε να πούμε το έξης: Αφού είναι τόσο απολύτως καθοριστική η θέωση της Σωτηρίας όπως δικαίως ισχυρίζεσθε, γιατί δεν προσπαθείτε; Γιατί δεν την ζητάτε; Γιατί δεν αγωνίζεστε; Γιατί ο ίδιος ο Ρωμανίδης περιορίστηκε στην έννοιά της και δεν την έβαλε σκοπό της ζωής του; Ιδού η Ρόδος, ιδού και το πήδημα!
Αμέθυστος
Τετάρτη 4 Μαρτίου 2009
Σχόλια στη “θεολογία του ‘60”
Κυκλοφόρησε ένα πολύ σημαντικό βιβλίο από την Ακαδημία θεολογικών σπουδών της Ι.Μ. Δημητριάδος. Θα προσπαθήσουμε σιγά-σιγά να προσθέσουμε σ’ αυτή την σημαντική προσπάθεια, την πραγματικότητα, η οποία απουσιάζει έτσι κι’ αλλιώς από την ζωή όλων μας, καθώς η ζωή έχει αντικατασταθεί από την σκέψη και να προσθέσουμε επίσης το “Εν ου έστιν χρεία”, την ένσαρκη αγάπη, η οποία δυστυχώς για όλους μας σήμερα ζει μόνον στις λέξεις μας.
Στο ξεκίνημα λοιπόν των κειμένων, ο Θεόφιλος Αμπατζίδης, ο οποίος είναι τρόπον τινά ο εμπνευστής αυτής της κριτικής σπουδής, γράφει: «Η ιστορία της θεολογίας τρέφει τη θεολογία»! Και έτσι προδιαγράφει την “αγωνία” των θεολόγων για το μέλλον! Ας αλλάξουμε όμως τον ορίζοντα! Η ιστορία της φιλοσοφίας τρέφει την φιλοσοφία! Αυτή η τροφή συνεχίζει να είναι φιλοσοφία;
Επισημαίνεται μια “έκρηξη” των θεολογικών σπουδών. Η αφομοίωση εκ μέρους των θεολόγων του συνόλου σχεδόν της παραδόσεως. Αποκαλύπτεται η ανάδυση και επικράτηση μιας ευχαριστιοκεντρικής κατανοήσεως του ορθόδοξου βιώματος!
Και όμως παρόλη την έκρηξη η πραγματικότης της Εκκλησίας δεν υπάρχει και κανείς δεν το αντιλαμβάνεται. Η ενορία, το φυτώριο της παραδοσιακής θεολογίας, δεν ακολουθεί την έκρηξη των θεολογικών σπουδών.
Η Ι.Μ. Δημητριάδος π.χ. τα δίνει όλα για τα περιοδικά της, για την επικοινωνία της, επαίρεται πως στην πόλη του Βόλου τελούνται κάθε Κυριακή 40 λειτουργίες, αλλά για το γεγονός πως δεν υπάρχει ούτε μία ενορία δείχνει απόλυτη αδιαφορία. Οι θεολόγοι και οι κληρικοί συνεχίζουν να πιστεύουν πως και χωρίς ενορία είναι δυνατόν να υπάρχη Εκκλησία!
Όλοι μιλούν για αγάπη, στην αγάπη βασίζουν ακόμη και τον ψευδοδιάλογο με τις υπόλοιπες ομολογίες, αλλά ζωντανή αγάπη δεν υφίσταται. Μιλάμε για βίωμα, δηλαδή για Ιδεολογία, όταν η Εκκλησία είναι μόνον εμπειρία. Ακούμε παντού για αγάπη και αγάπη δεν βλέπουμε. Όλη η αγωνία για το μέλλον θα μεταφραστεί ξανά σε χείμαρρο λέξεων, σε όλες αυτές τις εκατοντάδες σελίδες, όταν γνωρίζουμε πολύ καλά πως το πρόβλημα είναι ένα και μοναδικό: Το Χρήμα! Πιο συγκεκριμένα, ο μισθός! Ας πάψει ο μισθός του κλήρου, το κυβερνητικό χρήμα στη Διοίκηση της Εκκλησίας και θα δούμε τότε το βάρος των γόνιμων προβληματισμών.
Θα δούμε τότε αμέσως το υπαρκτικό γεγονός, το οποίο κατοικοεδρεύει στο κεφάλι μας, να μεταμορφώνεται σε ζωή, γυμνή, αδιαμεσολάβητη! Θα δούμε τότε και μόνον τότε τί ελπίδα επικρατήσεως έχει η κενολογία απέναντι στην ανάγκη, η ελευθερία απέναντι στην πραγματικότητα! Πόση αξία έχει η Μεταφυσική δίπλα στη Φυσική, η υπόσταση του προσώπου, δίπλα-δίπλα με την Φύση του ανθρώπου! Θα δούμε πόσο ελλιπής και άρρωστη είναι η αγάπη που κατοικεί στις λέξεις. Γι’ αυτό και εμείς, επειδή η αληθινή ζωή σήμερα είναι η μεγαλύτερη ουτοπία, θα συνεχίσουμε να ψάχνουμε στις κενολογίες σπίθες ζωής, όπως οι ζητιάνοι ψάχνουν στα σκουπίδια τίποτε φαγώσιμο.
Στο ξεκίνημα λοιπόν των κειμένων, ο Θεόφιλος Αμπατζίδης, ο οποίος είναι τρόπον τινά ο εμπνευστής αυτής της κριτικής σπουδής, γράφει: «Η ιστορία της θεολογίας τρέφει τη θεολογία»! Και έτσι προδιαγράφει την “αγωνία” των θεολόγων για το μέλλον! Ας αλλάξουμε όμως τον ορίζοντα! Η ιστορία της φιλοσοφίας τρέφει την φιλοσοφία! Αυτή η τροφή συνεχίζει να είναι φιλοσοφία;
Επισημαίνεται μια “έκρηξη” των θεολογικών σπουδών. Η αφομοίωση εκ μέρους των θεολόγων του συνόλου σχεδόν της παραδόσεως. Αποκαλύπτεται η ανάδυση και επικράτηση μιας ευχαριστιοκεντρικής κατανοήσεως του ορθόδοξου βιώματος!
Και όμως παρόλη την έκρηξη η πραγματικότης της Εκκλησίας δεν υπάρχει και κανείς δεν το αντιλαμβάνεται. Η ενορία, το φυτώριο της παραδοσιακής θεολογίας, δεν ακολουθεί την έκρηξη των θεολογικών σπουδών.
Η Ι.Μ. Δημητριάδος π.χ. τα δίνει όλα για τα περιοδικά της, για την επικοινωνία της, επαίρεται πως στην πόλη του Βόλου τελούνται κάθε Κυριακή 40 λειτουργίες, αλλά για το γεγονός πως δεν υπάρχει ούτε μία ενορία δείχνει απόλυτη αδιαφορία. Οι θεολόγοι και οι κληρικοί συνεχίζουν να πιστεύουν πως και χωρίς ενορία είναι δυνατόν να υπάρχη Εκκλησία!
Όλοι μιλούν για αγάπη, στην αγάπη βασίζουν ακόμη και τον ψευδοδιάλογο με τις υπόλοιπες ομολογίες, αλλά ζωντανή αγάπη δεν υφίσταται. Μιλάμε για βίωμα, δηλαδή για Ιδεολογία, όταν η Εκκλησία είναι μόνον εμπειρία. Ακούμε παντού για αγάπη και αγάπη δεν βλέπουμε. Όλη η αγωνία για το μέλλον θα μεταφραστεί ξανά σε χείμαρρο λέξεων, σε όλες αυτές τις εκατοντάδες σελίδες, όταν γνωρίζουμε πολύ καλά πως το πρόβλημα είναι ένα και μοναδικό: Το Χρήμα! Πιο συγκεκριμένα, ο μισθός! Ας πάψει ο μισθός του κλήρου, το κυβερνητικό χρήμα στη Διοίκηση της Εκκλησίας και θα δούμε τότε το βάρος των γόνιμων προβληματισμών.
Θα δούμε τότε αμέσως το υπαρκτικό γεγονός, το οποίο κατοικοεδρεύει στο κεφάλι μας, να μεταμορφώνεται σε ζωή, γυμνή, αδιαμεσολάβητη! Θα δούμε τότε και μόνον τότε τί ελπίδα επικρατήσεως έχει η κενολογία απέναντι στην ανάγκη, η ελευθερία απέναντι στην πραγματικότητα! Πόση αξία έχει η Μεταφυσική δίπλα στη Φυσική, η υπόσταση του προσώπου, δίπλα-δίπλα με την Φύση του ανθρώπου! Θα δούμε πόσο ελλιπής και άρρωστη είναι η αγάπη που κατοικεί στις λέξεις. Γι’ αυτό και εμείς, επειδή η αληθινή ζωή σήμερα είναι η μεγαλύτερη ουτοπία, θα συνεχίσουμε να ψάχνουμε στις κενολογίες σπίθες ζωής, όπως οι ζητιάνοι ψάχνουν στα σκουπίδια τίποτε φαγώσιμο.
Σάββατο 28 Φεβρουαρίου 2009
«Τα “Διαμάντια” είναι παντοτινά»! Έστω και σαν Φω Μπιζού!
Αναταράξεις ή Ιστορικές αναλογίες στη Μεταπολεμική θεολογία!
Στην μεταπολεμική Ελλάδα εμφανίζεται και κυριαρχεί απολύτως μέχρι σήμερα, στην πολιτική και στην κρίση των Ελλήνων, ο Εμφύλιος! Κάτι που σημαίνει πως οι Ιδεολογίες γίνονται το Μέτρο των ανθρώπων.
Τί και πώς συνέβη ώστε εν μία νυκτί οι Έλληνες να μεταμορφωθούν σε οπαδούς των Εγγλέζων και σε οπαδούς των Ρώσων και να αρχίσουν να κατασπαράσσονται με λύσσα μεταξύ τους κανείς μέχρι σήμερα δεν κατόρθωσε να το φωτίση! Καθότι η κατάληψη συνεχίζεται μέχρι σήμερα! Μια τέτοια πολύνεκρη μάχη διαδραματίζεται και μέσα στις σελίδες του βιβλίου «Η Θεολογία του ’60». Συντηρητικοί και προοδευτικοί πολεμούν μεταξύ τους για την Ιστορική “αλήθεια”. Για την “εξέλιξη”, για το “μέλλον”. Ούτε ένας εκ των μαχητών δεν είναι Ορθόδοξος. Η Ορθοδοξία δεν αντιπροσωπεύεται διότι δεν είναι Ιδεολογία. Καθολικοί και Προτεστάντες “θεολόγοι” πολεμούν για την Ιστορική αλήθεια, με το ίδιο πάθος που είχε αιματοκυλήσει την Ευρώπη στην διάρκεια των εκατονταετών πολέμων. Η φτωχή “Ορθοδοξία” που δεν έχει ψωμί να φάει, τρώει πλέον παντεσπάνι, πολεμώντας τυφλά για το πρωτείο! Το πρωτείο του πάπα ή το πρωτείο του Ατόμου; Η πολιτική είναι ερωτευμένη με το πρωτείο του πάπα, η επιστήμη με το πρωτείο του Ατόμου.
Το ιδιαίτερο χαρακτηριστικό του πολύτιμου συλλογικού τόμου, είναι πως όλοι οι συνεργάτες του τόμου έχουν προ-αποφασίσει υπέρ του πρωτείου του κ. Ζηζιούλα. Είναι περισσότερο θεολογικός, πιο δυνατός, έχει μεγαλύτερες εξουσίες στα χέρια του, βρίσκεται σε διάλογο με την Ιστορία, κάτι που ούτε ο Χέγκελ ούτε ο Μάρξ κατόρθωσαν ποτέ τους να πετύχουν, οι χρυσές λίρες πέφτουν με τα αλεξίπτωτα για την ενίσχυση των στρατευμάτων του και οι δικοί του άνθρωποι έχουν ήδη καθίσει στις μεγάλες διοικητικές καρέκλες. Εχέγγυο για το μέλλον η θεολογική του κυβέρνηση! Οι Γραφειοκράτες του Ζηζιούλα μάχονται με όλα τα μέσα τους μικροαστούς του κ. Γιανναρά και με το βιβλίο τους επιθυμούν να ανακοινώσουν την συντριπτική τους νίκη!
Πώς διαφοροποιούνται όμως;
Αυτό είναι ένα ερώτημα με μια πολύ νόστιμη απάντηση!
Εκείνο που τους διαφοροποιεί στο βάθος είναι η στάση τους απέναντι στην αρχαία ελληνική φιλοσοφία. Οι οπαδοί του Ζηζιούλα θέλουν να την αποφύγουν πάση θυσία, οι οπαδοί του Γιανναρά, έστω και πετσοκομμένη μέσα από το σύστημα του Χάϊντεγκερ, αναγκάζονται να την αφήνουν να υπάρχει σε μια γωνία της Διάνοιάς τους. Διατηρούν όλοι τους αναμμένη την ελπίδα πως κάποια στιγμή, αν οι ραγδαίες εξελίξεις τους το επιτρέψουν και βρουν λίγη ηρεμία, θα τη μελετήσουν.
Αυτό είναι το κλειδί της υπάρξεως των θεολόγων μας!
Η ταραχή! Όπως ομολογούν και στον τίτλο του βιβλίου τους, είναι άνθρωποι ταραγμένοι σαν όλους τους νέους της εποχής μας χτυπιούνται με λύσσα στους ρυθμούς που ακούγουνται στα clubs της Ιστορίας, ακολουθώντας τα ουρλιαχτά της επιστήμης και της πολιτικής, οι μισοί απ’αυτούς χαπακωμένοι στην Έκσταση, και οι άλλοι μισοί πνιγμένοι στην Βότκα!
Οι αιώνιοι νέοι της θεολογίας γυρίζουν τις πλάτες τους στα Γεροντοπαλλήκαρα της Νεοελληνικής Ορθοδοξίας, που υποδύονται τους συνεχιστές και κληρονόμους των Πατέρων, και δικαίως.
ΤO ΘΕΑΤΡΟ ΤΩΝ ΔΥΝΑΜΕΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΕΞΟΥΣΙΩΝ ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ ΤΟΥΤΟΥ.
Αμέθυστος
Στην μεταπολεμική Ελλάδα εμφανίζεται και κυριαρχεί απολύτως μέχρι σήμερα, στην πολιτική και στην κρίση των Ελλήνων, ο Εμφύλιος! Κάτι που σημαίνει πως οι Ιδεολογίες γίνονται το Μέτρο των ανθρώπων.
Τί και πώς συνέβη ώστε εν μία νυκτί οι Έλληνες να μεταμορφωθούν σε οπαδούς των Εγγλέζων και σε οπαδούς των Ρώσων και να αρχίσουν να κατασπαράσσονται με λύσσα μεταξύ τους κανείς μέχρι σήμερα δεν κατόρθωσε να το φωτίση! Καθότι η κατάληψη συνεχίζεται μέχρι σήμερα! Μια τέτοια πολύνεκρη μάχη διαδραματίζεται και μέσα στις σελίδες του βιβλίου «Η Θεολογία του ’60». Συντηρητικοί και προοδευτικοί πολεμούν μεταξύ τους για την Ιστορική “αλήθεια”. Για την “εξέλιξη”, για το “μέλλον”. Ούτε ένας εκ των μαχητών δεν είναι Ορθόδοξος. Η Ορθοδοξία δεν αντιπροσωπεύεται διότι δεν είναι Ιδεολογία. Καθολικοί και Προτεστάντες “θεολόγοι” πολεμούν για την Ιστορική αλήθεια, με το ίδιο πάθος που είχε αιματοκυλήσει την Ευρώπη στην διάρκεια των εκατονταετών πολέμων. Η φτωχή “Ορθοδοξία” που δεν έχει ψωμί να φάει, τρώει πλέον παντεσπάνι, πολεμώντας τυφλά για το πρωτείο! Το πρωτείο του πάπα ή το πρωτείο του Ατόμου; Η πολιτική είναι ερωτευμένη με το πρωτείο του πάπα, η επιστήμη με το πρωτείο του Ατόμου.
Το ιδιαίτερο χαρακτηριστικό του πολύτιμου συλλογικού τόμου, είναι πως όλοι οι συνεργάτες του τόμου έχουν προ-αποφασίσει υπέρ του πρωτείου του κ. Ζηζιούλα. Είναι περισσότερο θεολογικός, πιο δυνατός, έχει μεγαλύτερες εξουσίες στα χέρια του, βρίσκεται σε διάλογο με την Ιστορία, κάτι που ούτε ο Χέγκελ ούτε ο Μάρξ κατόρθωσαν ποτέ τους να πετύχουν, οι χρυσές λίρες πέφτουν με τα αλεξίπτωτα για την ενίσχυση των στρατευμάτων του και οι δικοί του άνθρωποι έχουν ήδη καθίσει στις μεγάλες διοικητικές καρέκλες. Εχέγγυο για το μέλλον η θεολογική του κυβέρνηση! Οι Γραφειοκράτες του Ζηζιούλα μάχονται με όλα τα μέσα τους μικροαστούς του κ. Γιανναρά και με το βιβλίο τους επιθυμούν να ανακοινώσουν την συντριπτική τους νίκη!
Πώς διαφοροποιούνται όμως;
Αυτό είναι ένα ερώτημα με μια πολύ νόστιμη απάντηση!
Εκείνο που τους διαφοροποιεί στο βάθος είναι η στάση τους απέναντι στην αρχαία ελληνική φιλοσοφία. Οι οπαδοί του Ζηζιούλα θέλουν να την αποφύγουν πάση θυσία, οι οπαδοί του Γιανναρά, έστω και πετσοκομμένη μέσα από το σύστημα του Χάϊντεγκερ, αναγκάζονται να την αφήνουν να υπάρχει σε μια γωνία της Διάνοιάς τους. Διατηρούν όλοι τους αναμμένη την ελπίδα πως κάποια στιγμή, αν οι ραγδαίες εξελίξεις τους το επιτρέψουν και βρουν λίγη ηρεμία, θα τη μελετήσουν.
Αυτό είναι το κλειδί της υπάρξεως των θεολόγων μας!
Η ταραχή! Όπως ομολογούν και στον τίτλο του βιβλίου τους, είναι άνθρωποι ταραγμένοι σαν όλους τους νέους της εποχής μας χτυπιούνται με λύσσα στους ρυθμούς που ακούγουνται στα clubs της Ιστορίας, ακολουθώντας τα ουρλιαχτά της επιστήμης και της πολιτικής, οι μισοί απ’αυτούς χαπακωμένοι στην Έκσταση, και οι άλλοι μισοί πνιγμένοι στην Βότκα!
Οι αιώνιοι νέοι της θεολογίας γυρίζουν τις πλάτες τους στα Γεροντοπαλλήκαρα της Νεοελληνικής Ορθοδοξίας, που υποδύονται τους συνεχιστές και κληρονόμους των Πατέρων, και δικαίως.
ΤO ΘΕΑΤΡΟ ΤΩΝ ΔΥΝΑΜΕΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΕΞΟΥΣΙΩΝ ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ ΤΟΥΤΟΥ.
Αμέθυστος
Παρασκευή 27 Φεβρουαρίου 2009
Περί Νεο-ορθοδόξου Τριάδος συνέχεια!
Αγαπητός φίλος και οπαδός του κ. Γιανναρά μας επισήμανε μια πλήρη περιγραφή της πίστης μας (της Αγίας Τριάδος) από τον κ. Γιανναρά και την οποία οφείλουμε να σχολιάσουμε λόγω «διανοητικής τιμιότητος»!
Αφού έχουμε ήδη ξεκινήσει σε προηγούμενο σχόλιό μας την προσπάθεια αντιπαραθέσεως της περιγραφής της Νέας Τριάδος με την Αγία Τριάδα της Εκκλησίας. Το απόσπασμα του κ. Γιανναρά είναι το εξής:
«H αποκάλυψη είναι τρεις λέξεις με τις οποίες η γλώσσα μας κατορθώνει να «πει» την υπαρκτική ελευθερία (προσωπική ετερότητα) της Αιτιώδους Αρχής του υπαρκτού. Τρεις λέξεις: «Πατήρ», «Υιός», «Πνεύμα».
Κάθε μια από τις τρεις λέξεις σημαίνει προσωπική μοναδικότητα που δεν ταυτίζεται με ατομικότητα αυτοτελή, με μονάδα υπαρκτικής αυτονομίας. Κάθε λέξη σημαίνει τρόπο (και γεγονός) σχέσης - αυθυπέρβασης - αγάπης. Δηλώνει το όνομα «Πατήρ» ότι η συγκεκριμένη ύπαρξη ούτε γνωρίζεται ούτε υπάρχει καθ’ εαυτήν και δι’ εαυτήν, αλλά μόνο ως ο «γεννήτωρ» του Υιού και ο «εκπορεύων» το Πνεύμα. Aυτό που είναι ο Πατήρ δηλώνεται όχι με τη θεότητά του, αλλά με την πατρότητα: Tην απεριόριστη και απροκαθόριστη ελευθερία του να υπάρχει επειδή αγαπάει, ελευθερία που βεβαιώνεται με τη «γέννηση» του Yιού και την «εκπόρευση» του Πνεύματος.
Tην ίδια απόλυτη υπαρκτική ελευθερία δηλώνει και το όνομα «Yιός»: Yπάρχει ο Yιός χωρίς η ύπαρξή του να «προηγείται» της υιότητας, να δεσμεύεται υπαρκτικά σε προκαθορισμούς ατομικής (φυσικής) αυτοτέλειας. Aυτό που είναι, σημαίνεται με τηνεκούσια υιότητα, όχι με την ουσιαστική (ουσίας, δηλαδή αναγκαστική) θεότητα. Eίναι Θεός, επειδή υπάρχει ως Yιός του Πατρός, επειδή η ύπαρξή του ανταποκρίνεται και παραπέμπει στην ελευθερία της αγάπης του Πατρός.
Tο ίδιο και με τη λέξη «Πνεύμα»: Σημαίνεται η ενεργός υπαρκτική ετερότητα που παραπέμπει «έργω» στο είναι της αγάπης του Πατρός, στην ελευθερία της αγάπης ως οντοποιό και ζωοποιό αλήθεια. Tο Πνεύμα «εκπορεύεται» από τον Πατέρα (την αιτιώδη αρχή της υπαρκτικής ελευθερίας), δηλώνοντας με την ύπαρξή του το «ίδιον» του Θεού, το γεγονός ότι «ο Θεός αγάπη εστί»: είναι (όχι απλώς έχει) αγάπη, δηλαδή υπάρχει ως ελευθερία.
Aν στον σταύλο της Bηθλεέμ το βρέφος είναι ο Θεός που έγινε άνθρωπος, τότε το αίνιγμα της ύπαρξης και ο παραλογισμός του θανάτου ίσως έχουν απάντηση. Aπό την οδό της αγαπητικής σχέσης, όχι από την οδό ατομοκεντρικής αυτάρκειας της σκέψης...
ΑΠΟΣΠΑΣΜΑ ΑΠΟ ΤΟΝ ΤΕΛΕΥΤΑΙΟ ΕΛΛΗΝΑ ΧΡΙΣΤΙΑΝΟ ΦΙΛΟΣΟΦΟ».
Φαινομενικώς στριφνό κείμενο και δύστροπο! Φαίνεται από την αρχή μια σκληρή αντιπαράθεση με την ουσία η οποία χρεώνεται την ανάγκη. Επίσης φαίνεται η απόλυτη σημασία του “προσώπου” και της “αγάπης”. Εμείς με την σειρά μας όμως είμαστε υποχρεωμένοι να δείξουμε πως η εν λόγω Τριάς έρχεται κατευθείαν από τους διαλογισμούς του Πλωτίνου (την κορυφαία έκφραση του Ελληνικού πνεύματος) με απλή αντικατάσταση της “ουσίας” του Πλωτίνου από τον όρο “πρόσωπο” και του όρου “Είναι” ή “ζωή” από τον όρο “αγάπη”.
Θα μπορούσε να αναρωτηθεί κάποιος και γιατί να υπάρχει πρόβλημα; Εφόσον πρόκειται για κορυφαίες κατακτήσεις. Και θα ΄χει δίκηο. Η αντίρρησίς μας βρίσκεται απλώς στο γεγονός πως ο Πλωτίνος και κατά συνέπεια και ο κ. Γιανναράς περιγράφει μια διαφορετική πραγματικότητα από αυτή της Αγίας Τριάδος, παρότι την περιγράφει σωστά και εντυπωσιακά όπως εξάλλου και ο Πλωτίνος.
Στο ανωτέρω απόσπασμα περιγράφεται το κατ' εικόνα και καθ' ομοίωσιν του ανθρώπου, το ανθρώπινο “πνεύμα”. Όπως εδημιουργήθη από τον Θεό. Το οποίο είναι τριαδικά “δομημένο”. Υπάρχει “ Έν εν τρισίν υποστάσεσιν”. Παρότι δεν έχει ουδεμία αναλογία με την Αγία Τριάδα!
Το μεγάλο πρόβλημα όμως είναι πως αυτό το “πνεύμα” δεν ανήκει ούτε στην οικονομία της Σωτηρίας! Ο Νους του ανθρώπου, το κατ' εικόνα και καθ' ομοίωσιν, μεταμορφώνεται, για να εισέλθη ο άνθρωπος στην Εκκλησία και να αποκτήσει το Άγιο Πνεύμα, την Σωτηρία. Πώς μεταμορφώνεται δεν έμεινε γραπτό, δεν υπάρχει γραπτή μαρτυρία από την εποχή των Πατέρων, όταν δηλαδή η Εκκλησιαστική ζωή ήταν εμπειρία του ζωντανού Θεού και όχι στοχασμού του “νεκρού” ανθρώπου. Για ευνόητους λόγους. Έτσι μπορούμε να συμμεριστούμε την τραγική κατάσταση στην οποία περιέρχονται οι μελετητές της παραδόσεώς μας αλλά δεν μπορούμε να την δικαιολογήσουμε! Ούτε εμείς ισχυριζόμαστε πως κατέχουμε το ταμείον της αλήθειας αλλά μόνον την δυνατότητα που 'χει απομείνει σε μια καθαρή καρδιά να διακρίνει την κενοδοξία από την πραγματικότητα!
Ξεκινούμε λοιπόν: Ο υπέρτατος μόχθος του Πλωτίνου, τον οποίο μεταποίησε με τόση επιτυχία ο κ. Γιανναράς σε χριστιανική αποκάλυψη, βρίσκεται στην Έκτη Εννεάδα, στην όγδοη παράγραφο, η οποία επιγράφεται: ΠΕΡΙ ΤΟΥ ΕΚΟΥΣΙΟΥ ΚΑΙ ΘΕΛΗΜΑΤΟΣ ΤΟΥ ΕΝΟΣ!
VI 8, 7, 11: «Θα μπορούσε να εκφρασθή και έτερος τολμηρός λόγος πάνω σ’ αυτά τα ίδια πράγματα, διαφορετικής φιλοσοφίας, ο οποίος θα υποστήριζε ότι το Αγαθό είναι ό,τι είναι τυχαία και ότι η ψυχή δεν είναι κυρία αυτού που είναι, καθώς είναι αυτό που είναι από κάποια εξωτερική επιβολή, συνεπώς χωρίς ελευθερία ή αυτοπροσδιορισμό, ενεργούσα ή μη ενεργούσα αυτό που ποιεί ή δεν ποιεί κάτω από την πίεση ανάγκης»!
Το Αγαθό λοιπόν είναι ουσία για τον Πλωτίνο, αλλά δεν υπάρχει εξ’ ανάγκης, αντιθέτως είναι αυτή η ίδια η ελευθερία. Μάλιστα εδώ εμφανίζεται για πρώτη φορά στον Αρχαίο κόσμο, με τόση δύναμη, η Ελευθερία!
VI 8, 3, 81: «Η πηγή της ελευθερίας είναι η δραστηριότητα του νου, η ύψιστη στο είναι μας, οι προτάσεις που εκπορεύονται από εκεί είναι ελευθερία. Επιθυμίες τέτοιες σαν κι αυτές που διαμορφώνονται από το νοείν δεν μπορούν να καταταχθούν σαν ακούσιες».
VI 8, 4, 16: «Το γαρ ακούσιον απαγωγή από του αγαθού και προς το ηναγκασμένον. Η υποδούλωση έγκειται στο να είσαι ανίσχυρος επί το αγαθόν ελθείν. Δια τούτο η δουλεία ψέγεται όχι μόνον όταν κάποιος δεν έχει εξουσίαν επί το κακόν ελθείν, αλλ’ ου επί το αγαθόν το εαυτού (το προσωπικόν) αγόμενος προς το αγαθόν του άλλου».
«Δουλεύειν τη αυτού φύσει»! (Δουλεία στη φύση σου!).
Στο ίδιο κεφάλαιο οκτώ περιγράφονται με δύναμη οι τρεις υποστάσεις, η Αιτιώδης Αρχή του υπαρκτού. Ο Πλωτίνος μάλιστα είναι ο πρώτος φιλόσοφος ο οποίος θέτει το τολμηρότερο ερώτημα: “Γιατί το ένα είναι, υπάρχει και είναι αυτό που είναι; Γιατί το απόλυτο υπάρχει και γιατί το απόλυτο είναι αυτό που είναι;”
Ας δούμε την πρώτη υπόσταση λοιπόν, το ΈΝΑ, τον “πατέρα” του Πλάτωνος.
Ο πρώτος ορισμός υπάρχει στην VI 8, 4, 32: «ότι μη εφ’ ετέρω μηδ’ άλλο της ενεργείας κύριον. ουδέ γαρ της ουσίας, είπερ αρχή! (Σε μία αρχή, η ουσία και η ενέργεια είναι ελεύθερες!)».
Και ολοκληρώνει τον στοχασμό του στην VI 8, 7, 47: «Όταν δε δη η οίον υπόστασις αυτού η οίον ενέργεια η (στο ΕΝΑ το είναι και η ενέργεια ταυτίζονται) ου γαρ η μεν έτερον, η δ’ έτερον εστιν, κάτι που ισχύει ακόμη και στον νου, όπου το είναι και η ενέργεια δεν διαφέρουν. Έτσι το “ενεργεί σύμφωνα με τη φύση του” δεν ισχύει. Η ουσία (το είναι) συνυπάρχει και συνοδεύει από πάντοτε (εξ’ αϊδίου) την ενέργεια, έτσι ώστε από τα δύο αυτά (το εν) αυτό ποιεί (δημιουργεί τον εαυτό του) και εαυτώ και ουδενός (για τον εαυτό του χωρίς να προέρχεται από τίποτε)».
Η δευτέρα υπόστασις, ο Νους, περιγράφεται στο VI 8, 4, 34:
«Σε μία αρχή η ενέργεια και η ουσία πρέπει να είναι ελεύθερες. Έτσι παρότι ο νους (η δευτέρα υπόστασις) άλλη αρχήν έχειν, αυτή δεν είναι έξω αυτού, ο νους είναι μέσα στο αγαθό, κατέχοντας το δικό του αγαθό χάρη σ’ αυτή την συγκατοίκηση».
Και συνεχίζει στην VI 8, 5: «Το ίδιο πρέπει να θεωρήσουμε το αυτεξούσιο και τον αυτοπροσδιορισμό ότι ανήκουν επίσης στην ψυχή (την τρίτη υπόσταση) η οποία ενεργεί κατά νουν και πράττει κατά αρετήν» (παραπέμπει «έργω» στο είναι της αγάπης του Πατρός).
Και η Σύνθεση όλων στο VI 8, 7: «Η ψυχή γίνεται ελεύθερη όταν σπεύδει ανεμπόδιστα δια του νου προς το αγαθόν. Ο,τιδήποτε δια τούτο ποιεί είναι η ελεύθερη ενέργειά της. Ο Νους είναι ελεύθερος από μόνος του. Η Φύσις του Αγαθού είναι το επιθυμητό και ο λόγος του αυτοπροσδιορισμού για τα άλλα, για την ψυχή όταν η επαφή είναι ανεμπόδιστη, για τον νου διότι κατέχει το αγαθό».
Πιστεύουμε πως με τον συνδυασμό των δύο κειμένων μπορεί να κατανοηθεί πλήρως η νέο-ορθόδοξη τριάδα. Νομίζουμε πως δικαίως μπορεί να χαρακτηριστεί ο κ. Γιανναράς ως ο “τελευταίος” Έλληνας Χριστιανός Φιλόσοφος!
Αμέθυστος!
Αφού έχουμε ήδη ξεκινήσει σε προηγούμενο σχόλιό μας την προσπάθεια αντιπαραθέσεως της περιγραφής της Νέας Τριάδος με την Αγία Τριάδα της Εκκλησίας. Το απόσπασμα του κ. Γιανναρά είναι το εξής:
«H αποκάλυψη είναι τρεις λέξεις με τις οποίες η γλώσσα μας κατορθώνει να «πει» την υπαρκτική ελευθερία (προσωπική ετερότητα) της Αιτιώδους Αρχής του υπαρκτού. Τρεις λέξεις: «Πατήρ», «Υιός», «Πνεύμα».
Κάθε μια από τις τρεις λέξεις σημαίνει προσωπική μοναδικότητα που δεν ταυτίζεται με ατομικότητα αυτοτελή, με μονάδα υπαρκτικής αυτονομίας. Κάθε λέξη σημαίνει τρόπο (και γεγονός) σχέσης - αυθυπέρβασης - αγάπης. Δηλώνει το όνομα «Πατήρ» ότι η συγκεκριμένη ύπαρξη ούτε γνωρίζεται ούτε υπάρχει καθ’ εαυτήν και δι’ εαυτήν, αλλά μόνο ως ο «γεννήτωρ» του Υιού και ο «εκπορεύων» το Πνεύμα. Aυτό που είναι ο Πατήρ δηλώνεται όχι με τη θεότητά του, αλλά με την πατρότητα: Tην απεριόριστη και απροκαθόριστη ελευθερία του να υπάρχει επειδή αγαπάει, ελευθερία που βεβαιώνεται με τη «γέννηση» του Yιού και την «εκπόρευση» του Πνεύματος.
Tην ίδια απόλυτη υπαρκτική ελευθερία δηλώνει και το όνομα «Yιός»: Yπάρχει ο Yιός χωρίς η ύπαρξή του να «προηγείται» της υιότητας, να δεσμεύεται υπαρκτικά σε προκαθορισμούς ατομικής (φυσικής) αυτοτέλειας. Aυτό που είναι, σημαίνεται με τηνεκούσια υιότητα, όχι με την ουσιαστική (ουσίας, δηλαδή αναγκαστική) θεότητα. Eίναι Θεός, επειδή υπάρχει ως Yιός του Πατρός, επειδή η ύπαρξή του ανταποκρίνεται και παραπέμπει στην ελευθερία της αγάπης του Πατρός.
Tο ίδιο και με τη λέξη «Πνεύμα»: Σημαίνεται η ενεργός υπαρκτική ετερότητα που παραπέμπει «έργω» στο είναι της αγάπης του Πατρός, στην ελευθερία της αγάπης ως οντοποιό και ζωοποιό αλήθεια. Tο Πνεύμα «εκπορεύεται» από τον Πατέρα (την αιτιώδη αρχή της υπαρκτικής ελευθερίας), δηλώνοντας με την ύπαρξή του το «ίδιον» του Θεού, το γεγονός ότι «ο Θεός αγάπη εστί»: είναι (όχι απλώς έχει) αγάπη, δηλαδή υπάρχει ως ελευθερία.
Aν στον σταύλο της Bηθλεέμ το βρέφος είναι ο Θεός που έγινε άνθρωπος, τότε το αίνιγμα της ύπαρξης και ο παραλογισμός του θανάτου ίσως έχουν απάντηση. Aπό την οδό της αγαπητικής σχέσης, όχι από την οδό ατομοκεντρικής αυτάρκειας της σκέψης...
ΑΠΟΣΠΑΣΜΑ ΑΠΟ ΤΟΝ ΤΕΛΕΥΤΑΙΟ ΕΛΛΗΝΑ ΧΡΙΣΤΙΑΝΟ ΦΙΛΟΣΟΦΟ».
Φαινομενικώς στριφνό κείμενο και δύστροπο! Φαίνεται από την αρχή μια σκληρή αντιπαράθεση με την ουσία η οποία χρεώνεται την ανάγκη. Επίσης φαίνεται η απόλυτη σημασία του “προσώπου” και της “αγάπης”. Εμείς με την σειρά μας όμως είμαστε υποχρεωμένοι να δείξουμε πως η εν λόγω Τριάς έρχεται κατευθείαν από τους διαλογισμούς του Πλωτίνου (την κορυφαία έκφραση του Ελληνικού πνεύματος) με απλή αντικατάσταση της “ουσίας” του Πλωτίνου από τον όρο “πρόσωπο” και του όρου “Είναι” ή “ζωή” από τον όρο “αγάπη”.
Θα μπορούσε να αναρωτηθεί κάποιος και γιατί να υπάρχει πρόβλημα; Εφόσον πρόκειται για κορυφαίες κατακτήσεις. Και θα ΄χει δίκηο. Η αντίρρησίς μας βρίσκεται απλώς στο γεγονός πως ο Πλωτίνος και κατά συνέπεια και ο κ. Γιανναράς περιγράφει μια διαφορετική πραγματικότητα από αυτή της Αγίας Τριάδος, παρότι την περιγράφει σωστά και εντυπωσιακά όπως εξάλλου και ο Πλωτίνος.
Στο ανωτέρω απόσπασμα περιγράφεται το κατ' εικόνα και καθ' ομοίωσιν του ανθρώπου, το ανθρώπινο “πνεύμα”. Όπως εδημιουργήθη από τον Θεό. Το οποίο είναι τριαδικά “δομημένο”. Υπάρχει “ Έν εν τρισίν υποστάσεσιν”. Παρότι δεν έχει ουδεμία αναλογία με την Αγία Τριάδα!
Το μεγάλο πρόβλημα όμως είναι πως αυτό το “πνεύμα” δεν ανήκει ούτε στην οικονομία της Σωτηρίας! Ο Νους του ανθρώπου, το κατ' εικόνα και καθ' ομοίωσιν, μεταμορφώνεται, για να εισέλθη ο άνθρωπος στην Εκκλησία και να αποκτήσει το Άγιο Πνεύμα, την Σωτηρία. Πώς μεταμορφώνεται δεν έμεινε γραπτό, δεν υπάρχει γραπτή μαρτυρία από την εποχή των Πατέρων, όταν δηλαδή η Εκκλησιαστική ζωή ήταν εμπειρία του ζωντανού Θεού και όχι στοχασμού του “νεκρού” ανθρώπου. Για ευνόητους λόγους. Έτσι μπορούμε να συμμεριστούμε την τραγική κατάσταση στην οποία περιέρχονται οι μελετητές της παραδόσεώς μας αλλά δεν μπορούμε να την δικαιολογήσουμε! Ούτε εμείς ισχυριζόμαστε πως κατέχουμε το ταμείον της αλήθειας αλλά μόνον την δυνατότητα που 'χει απομείνει σε μια καθαρή καρδιά να διακρίνει την κενοδοξία από την πραγματικότητα!
Ξεκινούμε λοιπόν: Ο υπέρτατος μόχθος του Πλωτίνου, τον οποίο μεταποίησε με τόση επιτυχία ο κ. Γιανναράς σε χριστιανική αποκάλυψη, βρίσκεται στην Έκτη Εννεάδα, στην όγδοη παράγραφο, η οποία επιγράφεται: ΠΕΡΙ ΤΟΥ ΕΚΟΥΣΙΟΥ ΚΑΙ ΘΕΛΗΜΑΤΟΣ ΤΟΥ ΕΝΟΣ!
VI 8, 7, 11: «Θα μπορούσε να εκφρασθή και έτερος τολμηρός λόγος πάνω σ’ αυτά τα ίδια πράγματα, διαφορετικής φιλοσοφίας, ο οποίος θα υποστήριζε ότι το Αγαθό είναι ό,τι είναι τυχαία και ότι η ψυχή δεν είναι κυρία αυτού που είναι, καθώς είναι αυτό που είναι από κάποια εξωτερική επιβολή, συνεπώς χωρίς ελευθερία ή αυτοπροσδιορισμό, ενεργούσα ή μη ενεργούσα αυτό που ποιεί ή δεν ποιεί κάτω από την πίεση ανάγκης»!
Το Αγαθό λοιπόν είναι ουσία για τον Πλωτίνο, αλλά δεν υπάρχει εξ’ ανάγκης, αντιθέτως είναι αυτή η ίδια η ελευθερία. Μάλιστα εδώ εμφανίζεται για πρώτη φορά στον Αρχαίο κόσμο, με τόση δύναμη, η Ελευθερία!
VI 8, 3, 81: «Η πηγή της ελευθερίας είναι η δραστηριότητα του νου, η ύψιστη στο είναι μας, οι προτάσεις που εκπορεύονται από εκεί είναι ελευθερία. Επιθυμίες τέτοιες σαν κι αυτές που διαμορφώνονται από το νοείν δεν μπορούν να καταταχθούν σαν ακούσιες».
VI 8, 4, 16: «Το γαρ ακούσιον απαγωγή από του αγαθού και προς το ηναγκασμένον. Η υποδούλωση έγκειται στο να είσαι ανίσχυρος επί το αγαθόν ελθείν. Δια τούτο η δουλεία ψέγεται όχι μόνον όταν κάποιος δεν έχει εξουσίαν επί το κακόν ελθείν, αλλ’ ου επί το αγαθόν το εαυτού (το προσωπικόν) αγόμενος προς το αγαθόν του άλλου».
«Δουλεύειν τη αυτού φύσει»! (Δουλεία στη φύση σου!).
Στο ίδιο κεφάλαιο οκτώ περιγράφονται με δύναμη οι τρεις υποστάσεις, η Αιτιώδης Αρχή του υπαρκτού. Ο Πλωτίνος μάλιστα είναι ο πρώτος φιλόσοφος ο οποίος θέτει το τολμηρότερο ερώτημα: “Γιατί το ένα είναι, υπάρχει και είναι αυτό που είναι; Γιατί το απόλυτο υπάρχει και γιατί το απόλυτο είναι αυτό που είναι;”
Ας δούμε την πρώτη υπόσταση λοιπόν, το ΈΝΑ, τον “πατέρα” του Πλάτωνος.
Ο πρώτος ορισμός υπάρχει στην VI 8, 4, 32: «ότι μη εφ’ ετέρω μηδ’ άλλο της ενεργείας κύριον. ουδέ γαρ της ουσίας, είπερ αρχή! (Σε μία αρχή, η ουσία και η ενέργεια είναι ελεύθερες!)».
Και ολοκληρώνει τον στοχασμό του στην VI 8, 7, 47: «Όταν δε δη η οίον υπόστασις αυτού η οίον ενέργεια η (στο ΕΝΑ το είναι και η ενέργεια ταυτίζονται) ου γαρ η μεν έτερον, η δ’ έτερον εστιν, κάτι που ισχύει ακόμη και στον νου, όπου το είναι και η ενέργεια δεν διαφέρουν. Έτσι το “ενεργεί σύμφωνα με τη φύση του” δεν ισχύει. Η ουσία (το είναι) συνυπάρχει και συνοδεύει από πάντοτε (εξ’ αϊδίου) την ενέργεια, έτσι ώστε από τα δύο αυτά (το εν) αυτό ποιεί (δημιουργεί τον εαυτό του) και εαυτώ και ουδενός (για τον εαυτό του χωρίς να προέρχεται από τίποτε)».
Η δευτέρα υπόστασις, ο Νους, περιγράφεται στο VI 8, 4, 34:
«Σε μία αρχή η ενέργεια και η ουσία πρέπει να είναι ελεύθερες. Έτσι παρότι ο νους (η δευτέρα υπόστασις) άλλη αρχήν έχειν, αυτή δεν είναι έξω αυτού, ο νους είναι μέσα στο αγαθό, κατέχοντας το δικό του αγαθό χάρη σ’ αυτή την συγκατοίκηση».
Και συνεχίζει στην VI 8, 5: «Το ίδιο πρέπει να θεωρήσουμε το αυτεξούσιο και τον αυτοπροσδιορισμό ότι ανήκουν επίσης στην ψυχή (την τρίτη υπόσταση) η οποία ενεργεί κατά νουν και πράττει κατά αρετήν» (παραπέμπει «έργω» στο είναι της αγάπης του Πατρός).
Και η Σύνθεση όλων στο VI 8, 7: «Η ψυχή γίνεται ελεύθερη όταν σπεύδει ανεμπόδιστα δια του νου προς το αγαθόν. Ο,τιδήποτε δια τούτο ποιεί είναι η ελεύθερη ενέργειά της. Ο Νους είναι ελεύθερος από μόνος του. Η Φύσις του Αγαθού είναι το επιθυμητό και ο λόγος του αυτοπροσδιορισμού για τα άλλα, για την ψυχή όταν η επαφή είναι ανεμπόδιστη, για τον νου διότι κατέχει το αγαθό».
Πιστεύουμε πως με τον συνδυασμό των δύο κειμένων μπορεί να κατανοηθεί πλήρως η νέο-ορθόδοξη τριάδα. Νομίζουμε πως δικαίως μπορεί να χαρακτηριστεί ο κ. Γιανναράς ως ο “τελευταίος” Έλληνας Χριστιανός Φιλόσοφος!
Αμέθυστος!
Κυριακή 15 Φεβρουαρίου 2009
Ο ΘΕΟΣ ΜΑΣ ΤΕΛΕΙΩΣΕ ΚΑΙ ΣΤΗΝ ΑΝΑΤΟΛΗ
Στο τεύχος της 6ης Φεβρουαρίου 2009, ο Ορθόδοξος Τύπος δημοσίευσε δύο πληροφορίες τις οποίες δεν συνδύασε, παρότι παρομοίου περιεχομένου!
Στην πρώτη μας πληροφορεί πως οι καθολικοί κτυπούν την βάση του προτεσταντισμού, την Sola Scriptura, αμφισβητώντας το αλάθητο των Γραφών και σπέρνοντας την αμφιβολία και στα Ευαγγέλια και γύρω από τους Αποστόλους. Εξασφαλίζοντας έτσι σιγά-σιγά την ολοκληρωτική νίκη του πάπα έναντι όσων διαμέσου των αιώνων τον αμφισβήτησαν. Ο λόγος τους είναι ιδιαιτέρως βίαιος, ταιριαστός στην σχετικοποίηση της παγκοσμιοποιήσεως και μάλλον αναγγέλλει το επίσημο τέλος του Χριστιανισμού!
«Κι αν είναι αλάνθαστα, τα κείμενα της Αγίας Γραφής, τότε πρέπει να συμπεράνομε ότι εκείνοι, που δεν διαβάζουν και δεν ακούνε την Αγίαν Γραφή, σε πολλά πράγματα παρασύρονται σε πλάνη. Τελικά η Βίβλος δεν γράφτηκε από ανθρώπους; Πώς μπορεί να είναι αλάνθαστοι οι άνθρωποι; Και αν αυτά, που έγραψαν είναι σωστά, πως κατόρθωσαν μόνο αυτοί να βρουν την αλήθεια; Είναι κατόρθωμα δικό τους ή έχομε μια επέμβαση του Θεού; Και με ποιό τρόπο;».
Δηλαδή έφτασαν στο σημείο να αμφισβητούν ότι οι Απόστολοι είναι οι μαθητές του Κυρίου.
Βεβαίως οι Έλληνες είναι ήδη προετοιμασμένοι για την αμφισβήτηση, επειδή στο βιβλίο του κ. Γιανναρά, Ενάντια στην θρησκεία, πληροφορούμεθα ήδη από καιρού πως μόνον ο θρησκευτικός άνθρωπος επιθυμεί την θεοπνευστία των Γράφων.
Περιέργως όμως διαβάζουμε πως ο κ. Βαρθολομαίος, ο οποίος υποδύεται τα τελευταία χρόνια τον πατριάρχη Κων/πόλεως, με την ευκαιρία του εορτασμού των τριών ιεραρχών είπε:
«O Απόστολος και Ευαγγελιστής Ιωάννης, ο Θεολόγος, ήτο άριστος γνώστης της Πυθαγορείου φιλοσοφίας και ενήμερος της ελληνικής σκέψεως, δια μέσου του μεγάλου ελληνιστού φιλοσόφου Φίλωνος. Η περί του λόγου θεολογία του, η εκφραζομένη εις τον πρόλογον του Ευαγγελίου του, προϋποθέτει την αντίστοιχον περί λόγου φιλοσοφίαν του Πλάτωνος και του Φίλωνος».
Όλα τα κείμενα δεν έχουν έναν και κοινό σκοπό; Δεν είναι το τέλος του Χριστιανισμού αυτό; Ακόμη και ο Ορθόδοξος Τύπος δεν κατόρθωσε να καταλάβη πως ο κ. Βαρθολομαίος αμφισβητεί με πρωτοφανή βιαιότητα τα θεμέλια της Εκκλησίας, ο πανούργος!
Εκτός του ότι είναι εκκλησιαστικά πλανεμένος, είναι και Γνωσιολογικά ανόητος, αφού εκτίθεται χειριζόμενος πράγματα που αγνοεί παντελώς!
Αμέθυστος
Στην πρώτη μας πληροφορεί πως οι καθολικοί κτυπούν την βάση του προτεσταντισμού, την Sola Scriptura, αμφισβητώντας το αλάθητο των Γραφών και σπέρνοντας την αμφιβολία και στα Ευαγγέλια και γύρω από τους Αποστόλους. Εξασφαλίζοντας έτσι σιγά-σιγά την ολοκληρωτική νίκη του πάπα έναντι όσων διαμέσου των αιώνων τον αμφισβήτησαν. Ο λόγος τους είναι ιδιαιτέρως βίαιος, ταιριαστός στην σχετικοποίηση της παγκοσμιοποιήσεως και μάλλον αναγγέλλει το επίσημο τέλος του Χριστιανισμού!
«Κι αν είναι αλάνθαστα, τα κείμενα της Αγίας Γραφής, τότε πρέπει να συμπεράνομε ότι εκείνοι, που δεν διαβάζουν και δεν ακούνε την Αγίαν Γραφή, σε πολλά πράγματα παρασύρονται σε πλάνη. Τελικά η Βίβλος δεν γράφτηκε από ανθρώπους; Πώς μπορεί να είναι αλάνθαστοι οι άνθρωποι; Και αν αυτά, που έγραψαν είναι σωστά, πως κατόρθωσαν μόνο αυτοί να βρουν την αλήθεια; Είναι κατόρθωμα δικό τους ή έχομε μια επέμβαση του Θεού; Και με ποιό τρόπο;».
Δηλαδή έφτασαν στο σημείο να αμφισβητούν ότι οι Απόστολοι είναι οι μαθητές του Κυρίου.
Βεβαίως οι Έλληνες είναι ήδη προετοιμασμένοι για την αμφισβήτηση, επειδή στο βιβλίο του κ. Γιανναρά, Ενάντια στην θρησκεία, πληροφορούμεθα ήδη από καιρού πως μόνον ο θρησκευτικός άνθρωπος επιθυμεί την θεοπνευστία των Γράφων.
Περιέργως όμως διαβάζουμε πως ο κ. Βαρθολομαίος, ο οποίος υποδύεται τα τελευταία χρόνια τον πατριάρχη Κων/πόλεως, με την ευκαιρία του εορτασμού των τριών ιεραρχών είπε:
«O Απόστολος και Ευαγγελιστής Ιωάννης, ο Θεολόγος, ήτο άριστος γνώστης της Πυθαγορείου φιλοσοφίας και ενήμερος της ελληνικής σκέψεως, δια μέσου του μεγάλου ελληνιστού φιλοσόφου Φίλωνος. Η περί του λόγου θεολογία του, η εκφραζομένη εις τον πρόλογον του Ευαγγελίου του, προϋποθέτει την αντίστοιχον περί λόγου φιλοσοφίαν του Πλάτωνος και του Φίλωνος».
Όλα τα κείμενα δεν έχουν έναν και κοινό σκοπό; Δεν είναι το τέλος του Χριστιανισμού αυτό; Ακόμη και ο Ορθόδοξος Τύπος δεν κατόρθωσε να καταλάβη πως ο κ. Βαρθολομαίος αμφισβητεί με πρωτοφανή βιαιότητα τα θεμέλια της Εκκλησίας, ο πανούργος!
Εκτός του ότι είναι εκκλησιαστικά πλανεμένος, είναι και Γνωσιολογικά ανόητος, αφού εκτίθεται χειριζόμενος πράγματα που αγνοεί παντελώς!
Αμέθυστος
Κυριακή 8 Φεβρουαρίου 2009
ΟΡΘΟΔΟΞΙΑ ΚΑΙ ΝΕΟ-ΟΡΘΟΔΟΞΙΑ ΠΕΡΙ ΑΓΙΑΣ ΤΡΙΑΔΟΣ
Ας χρησιμοποιήσουμε σαν ενδεικτικό κείμενο περί της Αγίας Τριάδος της Νεωτερικής “θεολογίας” μας, το κείμενο του κ. Γιανναρά το οποίο βρίσκουμε στο “τελευταίο” του βιβλίο, το Αίνιγμα του κακού, σελ. 73!
«Πατήρ-Υιός-Πνεύμα. Αιτιώδης Αρχή του υπαρκτικού γεγονότος είναι ο Πατήρ, ο οποίος ελεύθερα («πριν» από κάθε προκαθορισμό αναγκαιότητας: θεότητας – αιτιότητας) θέλει να υπάρχει, και την ελευθερία αυτοκαθορισμού του την πραγματοποιεί ως αγάπη «γεννώντας» τον Υιό και «εκπορεύοντας» το Πνεύμα – υποστασιάζει το Είναι του ως κοινωνούμενη αγάπη, μελιζόμενο και μη διαιρούμενο».
Λέει καταρχάς “υποστασιάζει το Είναι του” το Είναι με κεφαλαίο το “του” του Θεού με μικρό. Καθόλου ασήμαντο για αρχή.
Θέλει και ο κ. Γιανναράς να σώση τον Θεό από την αναγκαιότητα της ουσίας. Παρότι όλη η πατερική θεολογία επιμένει πως η Ουσία του Θεού είναι υπερούσιος, συνεχίζει να την εννοεί με όρους ανθρώπινης ουσίας υποταγμένης στην ανάγκη! Ας κρατήσουμε για την ώρα το “ελεύθερα” και ας δούμε τι λέει η θεολογία της Εκκλησίας!
Γρηγόριος Θεολόγος Λόγος ΚΗ' 4,13:
"Θεόν νοήσαι μέν χαλεπόν, φράσαι δέ αδύνατον, ώς τις των παρ' Έλλησι θεολόγων εφιλοσόφησεν!
Ο εμός λόγος, όμως είναι, φράσαι μέν αδύνατον, νοήσαι δέ αδυνατώτερον. Το δε τοσούτον πράγμα τη διανοία περιλαβείν πάντως αδύνατον και αμήχανον, μη ότι τοις καταβεβλακευμένοις και κάτω νεύουσιν, αλλά και τοις υψηλοίς τε και φιλοθέοις."
Λόγος ΚΘ' 2,9:
"Ημίν δε μοναρχία το τιμώμενον· μοναρχία δε, ούχ ην εν περιγράφει πρόσωπον·"
Λόγος ΚΘ' 3,5:
"πότε ο Υιός γεγέννηται; ότε ο Πατήρ ου γεγέννηται. πότε δε το Πνεύμα εκπεπόρευται; ότε ο Υιός ουκ εκπεπόρευται."
Λόγος ΚΘ' 2 (όπου εμφανίζεται και η εξήγησις της κακοδοξίας):
"Τρεις αι ανωτάτω δόξαι περί θεού: αναρχία, και πολυαρχία, και μοναρχία. Τό τε γαρ άναρχον άτακτον· τό τε πολύαρχον στασιώδες, και ούτως άναρχον, καί ούτως άτακτον.
Εις ταυτόν γαρ αμφότερα φέρει, την αταξίαν, η δε εις λύσιν (διάλυσιν)·
ΑΤΑΞΙΑ ΓΑΡ ΜΕΛΕΤΗ ΛΥΣΕΩΣ!"
Αυτή είναι η παραδοσιακή Εκκλησιαστική πίστη! Οι νεοορθόδοξοι παρακολουθώντας την εξέλιξη της εποχής στην θέση της Μοναρχίας η οποία λύνει την αταξία, τοποθετούν την Αιτιώδη Αρχή η οποία υποστηρίζει την ελευθερία, λόγω παρερμηνείας της υπερουσίου ουσίας της Αγίας Τριάδος. Δηλαδή η νεοορθοδοξία διατείνεται πως γνωρίζει την ουσία του Θεού όπως ακριβώς το επαγγέλλεται και η αιρετική Λατινική Εκκλησία. Γι' αυτό και δεν αισθάνονται την υποχρέωση να μας δείξουν έστω πώς και γιατί η ελευθερία δεν δημιουργεί αταξία.
Ο κ. Γιανναράς μας δίνει το νόημα της Αγίας Τριάδος, το νόημα της Εκκλησίας, το νόημα της ζωής. Προς πάσαν χρήσιν. Διότι (Όμως) το νόημα της Αγίας Τριάδος δεν είναι η ίδια η Αγία Τριάδα, το νόημα της Εκκλησίας δεν είναι η ίδια η Εκκλησία, το νόημα της ζωής δεν είναι η ίδια η ζωή. Είναι η ερμηνεία των ονομάτων τους.
«Πατήρ-Υιός-Πνεύμα. Αιτιώδης Αρχή του υπαρκτικού γεγονότος είναι ο Πατήρ, ο οποίος ελεύθερα («πριν» από κάθε προκαθορισμό αναγκαιότητας: θεότητας – αιτιότητας) θέλει να υπάρχει, και την ελευθερία αυτοκαθορισμού του την πραγματοποιεί ως αγάπη «γεννώντας» τον Υιό και «εκπορεύοντας» το Πνεύμα – υποστασιάζει το Είναι του ως κοινωνούμενη αγάπη, μελιζόμενο και μη διαιρούμενο».
Λέει καταρχάς “υποστασιάζει το Είναι του” το Είναι με κεφαλαίο το “του” του Θεού με μικρό. Καθόλου ασήμαντο για αρχή.
Θέλει και ο κ. Γιανναράς να σώση τον Θεό από την αναγκαιότητα της ουσίας. Παρότι όλη η πατερική θεολογία επιμένει πως η Ουσία του Θεού είναι υπερούσιος, συνεχίζει να την εννοεί με όρους ανθρώπινης ουσίας υποταγμένης στην ανάγκη! Ας κρατήσουμε για την ώρα το “ελεύθερα” και ας δούμε τι λέει η θεολογία της Εκκλησίας!
Γρηγόριος Θεολόγος Λόγος ΚΗ' 4,13:
"Θεόν νοήσαι μέν χαλεπόν, φράσαι δέ αδύνατον, ώς τις των παρ' Έλλησι θεολόγων εφιλοσόφησεν!
Ο εμός λόγος, όμως είναι, φράσαι μέν αδύνατον, νοήσαι δέ αδυνατώτερον. Το δε τοσούτον πράγμα τη διανοία περιλαβείν πάντως αδύνατον και αμήχανον, μη ότι τοις καταβεβλακευμένοις και κάτω νεύουσιν, αλλά και τοις υψηλοίς τε και φιλοθέοις."
Λόγος ΚΘ' 2,9:
"Ημίν δε μοναρχία το τιμώμενον· μοναρχία δε, ούχ ην εν περιγράφει πρόσωπον·"
Λόγος ΚΘ' 3,5:
"πότε ο Υιός γεγέννηται; ότε ο Πατήρ ου γεγέννηται. πότε δε το Πνεύμα εκπεπόρευται; ότε ο Υιός ουκ εκπεπόρευται."
Λόγος ΚΘ' 2 (όπου εμφανίζεται και η εξήγησις της κακοδοξίας):
"Τρεις αι ανωτάτω δόξαι περί θεού: αναρχία, και πολυαρχία, και μοναρχία. Τό τε γαρ άναρχον άτακτον· τό τε πολύαρχον στασιώδες, και ούτως άναρχον, καί ούτως άτακτον.
Εις ταυτόν γαρ αμφότερα φέρει, την αταξίαν, η δε εις λύσιν (διάλυσιν)·
ΑΤΑΞΙΑ ΓΑΡ ΜΕΛΕΤΗ ΛΥΣΕΩΣ!"
Αυτή είναι η παραδοσιακή Εκκλησιαστική πίστη! Οι νεοορθόδοξοι παρακολουθώντας την εξέλιξη της εποχής στην θέση της Μοναρχίας η οποία λύνει την αταξία, τοποθετούν την Αιτιώδη Αρχή η οποία υποστηρίζει την ελευθερία, λόγω παρερμηνείας της υπερουσίου ουσίας της Αγίας Τριάδος. Δηλαδή η νεοορθοδοξία διατείνεται πως γνωρίζει την ουσία του Θεού όπως ακριβώς το επαγγέλλεται και η αιρετική Λατινική Εκκλησία. Γι' αυτό και δεν αισθάνονται την υποχρέωση να μας δείξουν έστω πώς και γιατί η ελευθερία δεν δημιουργεί αταξία.
Ο κ. Γιανναράς μας δίνει το νόημα της Αγίας Τριάδος, το νόημα της Εκκλησίας, το νόημα της ζωής. Προς πάσαν χρήσιν. Διότι (Όμως) το νόημα της Αγίας Τριάδος δεν είναι η ίδια η Αγία Τριάδα, το νόημα της Εκκλησίας δεν είναι η ίδια η Εκκλησία, το νόημα της ζωής δεν είναι η ίδια η ζωή. Είναι η ερμηνεία των ονομάτων τους.
Κυριακή 1 Φεβρουαρίου 2009
Ανθρωποφαγίας συνέχεια
Ανθρωποφαγία στην Μετά-Αναγεννησιακή Ευρώπη: η παράδοσις του Ιατρικού κανιβαλισμού.
Karen Gordon-Grube
«Οι ανθρωπολόγοι προσπαθούν ακόμη να ερμηνεύσουν τον λόγο για τον οποίον η ανθρωποφαγία, στους πρωτόγονους πολιτισμούς θεσμοποιήθηκε! Έχουν ήδη δοθεί πολλές ερμηνείες (Harris 1977, Harner 1977, Brown and Tuzin 1983, Sunday 1986). Κανείς όμως μέχρι σήμερα δεν έχει συνειδητοποιήσει επαρκώς τον Ιατρικό καννιβαλισμό της Δύσεως, ο οποίος βρισκόταν σε Ισχύ τον 16ο, τον 17ο ακόμη και τον 18ο αιώνα και ο οποίος αφορούσε ανθρωπινο κρέας, αίμα, καρδιά, κόκκαλα κ.α.
Ο ιερεύς Edward Taylor, απόφοιτος του Χάρβαρντ το 1671, υπηρέτησε σαν γιατρός στην Μασαχουσέτη για σαράντα χρόνια. Στο βιβλίο του “Dispensatory” περιγράφονται όλες οι συνταγές τις οποίες χρησιμοποίησε στην Ιατρική του καριέρα και οι οποίες περιέχουν σαν συστατικά τους ανθρώπινα μέλη νεκρών. Τα συστατικά αυτά μπορούσε κανείς να τα προμηθευτεί “Ιn shops of Mummy”. Αυτά τα γιατρικά κατασκευαζόντουσαν από νεκρά μέλη ανθρώπων που είχαν γνωρίσει κατά προτίμηση βίαιο θάνατο. Το Lemery’s Medical Dictionary, μεγάλη αυθεντία της Ευρώπης στην Φαρμακολογία τον 18ο αιώνα, περιέχει όλες τις συνταγές οι οποίες κατασκευάζονται με υλικά νεκρών ανθρωπίνων σωμάτων.
Σύμφωνα με τον γιατρό του Charles II της Αγγλίας, Nicasins Le Febre, οι καλύτερες μούμιες ήταν αυτές των ανθρώπων που χάνονταν στις ερήμους της Λιβύης, από τις αμμοθύελλες. Αμέσως μετά ερχόντουσαν τα πτώματα των κρεμασμένων.
Ο Ambroise Pare, εξέφρασε την αγανάκτησί του σε ένα κείμενο του 1582. “Οι αρχαίοι βαλσάμωναν τα σώματα των νεκρών τους, αλλά δεν είχαν σκεφτεί ποτέ τους πως θα χρησίμευαν σαν τροφή και ποτό από τους ζωντανούς, όπως συμβαίνει σήμερα”.
Εγκληματίες εχρησιμοποιούντο στον Ιατρικό κανιβαλισμό πολύ συχνά, εκτελεσμένοι και μαγειρευμένοι μέσα σε Ατζέκικο σκηνικό, όπως περιγράφεται ζωντανά σε χρονικά του 1660. Στους δημόσιους αποκεφαλισμούς γινόταν το μεγαλύτερο εμπόριο ζεστού ανθρώπινου αίματος, το οποίο πουλούσαν οι εκτελεστές τους, σε ανθρώπους που περίμεναν σε ουρές την σειρά τους. Στο Samuel Johnson’s λεξικό του 1785 περιγράφονται ακόμη συνταγές με μέλη ανθρώπου.
Αλλά στο Verleichende Volksmedizin, το οποίο εδημοσιεύθει το 1908-09 διαβάζουμε πως ακόμη στα χρόνια αυτά βρίσκονται μούμιες πολύ καλής ποιότητος, τις οποίες μπορεί κάποιος να προμηθευτεί από την μεγάλη φαρμακευτική εταιρεία E. Merck, Darmstadt. “Αγνές, καθαρές Αιγυπτιακές μούμιες προς 17 μάρκα και μισό το κιλό!”»
------------------------------------------
Ο Διαφωτισμός και η Επιστημονική – επανάσταση προσπάθησαν να ελευθερώσουν την Ευρώπη από την Δεισιδαιμονία, ρίχνοντας την ευθύνη στην ανοησία και ανεπάρκεια της Χριστιανικής πίστης. Χωρίς επιτυχία όμως καθώς το 1908 υπήρχε ζωντανό εμπόριο μούμιας, το Χιτλερικό καθεστώς χρησιμοποίησε τα ανθρώπινα σώματα για να κατασκευάση σαπούνια, απαραίτητα στην υγιεινή του σώματος και τέλος η σύγχρονή επιστήμη και Ιατρική επίσημα χρησιμοποιεί ανθρώπινα όργανα και τα τεράστια αποθέματα ανθρώπινης σάρκας που προέρχεται από τις αμβλώσεις για την ευτυχία και υγεία της απελευθερωμένης ανθρωπότητος!
Αυτός είναι ο ευτυχισμένος, εξελιγμένος, σύγχρονος κόσμος!
Το μόνο πράγμα που εξελίσσεται, απ’ ότι καταλαβαίνουμε, είναι η ανθρωποφαγία, την οποία εισήγαγε στον πολιτισμό, ο ύποπτος Χριστιανισμός και οι επικίνδυνοι Χριστιανοί.
Αμέθυστος
Karen Gordon-Grube
«Οι ανθρωπολόγοι προσπαθούν ακόμη να ερμηνεύσουν τον λόγο για τον οποίον η ανθρωποφαγία, στους πρωτόγονους πολιτισμούς θεσμοποιήθηκε! Έχουν ήδη δοθεί πολλές ερμηνείες (Harris 1977, Harner 1977, Brown and Tuzin 1983, Sunday 1986). Κανείς όμως μέχρι σήμερα δεν έχει συνειδητοποιήσει επαρκώς τον Ιατρικό καννιβαλισμό της Δύσεως, ο οποίος βρισκόταν σε Ισχύ τον 16ο, τον 17ο ακόμη και τον 18ο αιώνα και ο οποίος αφορούσε ανθρωπινο κρέας, αίμα, καρδιά, κόκκαλα κ.α.
Ο ιερεύς Edward Taylor, απόφοιτος του Χάρβαρντ το 1671, υπηρέτησε σαν γιατρός στην Μασαχουσέτη για σαράντα χρόνια. Στο βιβλίο του “Dispensatory” περιγράφονται όλες οι συνταγές τις οποίες χρησιμοποίησε στην Ιατρική του καριέρα και οι οποίες περιέχουν σαν συστατικά τους ανθρώπινα μέλη νεκρών. Τα συστατικά αυτά μπορούσε κανείς να τα προμηθευτεί “Ιn shops of Mummy”. Αυτά τα γιατρικά κατασκευαζόντουσαν από νεκρά μέλη ανθρώπων που είχαν γνωρίσει κατά προτίμηση βίαιο θάνατο. Το Lemery’s Medical Dictionary, μεγάλη αυθεντία της Ευρώπης στην Φαρμακολογία τον 18ο αιώνα, περιέχει όλες τις συνταγές οι οποίες κατασκευάζονται με υλικά νεκρών ανθρωπίνων σωμάτων.
Σύμφωνα με τον γιατρό του Charles II της Αγγλίας, Nicasins Le Febre, οι καλύτερες μούμιες ήταν αυτές των ανθρώπων που χάνονταν στις ερήμους της Λιβύης, από τις αμμοθύελλες. Αμέσως μετά ερχόντουσαν τα πτώματα των κρεμασμένων.
Ο Ambroise Pare, εξέφρασε την αγανάκτησί του σε ένα κείμενο του 1582. “Οι αρχαίοι βαλσάμωναν τα σώματα των νεκρών τους, αλλά δεν είχαν σκεφτεί ποτέ τους πως θα χρησίμευαν σαν τροφή και ποτό από τους ζωντανούς, όπως συμβαίνει σήμερα”.
Εγκληματίες εχρησιμοποιούντο στον Ιατρικό κανιβαλισμό πολύ συχνά, εκτελεσμένοι και μαγειρευμένοι μέσα σε Ατζέκικο σκηνικό, όπως περιγράφεται ζωντανά σε χρονικά του 1660. Στους δημόσιους αποκεφαλισμούς γινόταν το μεγαλύτερο εμπόριο ζεστού ανθρώπινου αίματος, το οποίο πουλούσαν οι εκτελεστές τους, σε ανθρώπους που περίμεναν σε ουρές την σειρά τους. Στο Samuel Johnson’s λεξικό του 1785 περιγράφονται ακόμη συνταγές με μέλη ανθρώπου.
Αλλά στο Verleichende Volksmedizin, το οποίο εδημοσιεύθει το 1908-09 διαβάζουμε πως ακόμη στα χρόνια αυτά βρίσκονται μούμιες πολύ καλής ποιότητος, τις οποίες μπορεί κάποιος να προμηθευτεί από την μεγάλη φαρμακευτική εταιρεία E. Merck, Darmstadt. “Αγνές, καθαρές Αιγυπτιακές μούμιες προς 17 μάρκα και μισό το κιλό!”»
------------------------------------------
Ο Διαφωτισμός και η Επιστημονική – επανάσταση προσπάθησαν να ελευθερώσουν την Ευρώπη από την Δεισιδαιμονία, ρίχνοντας την ευθύνη στην ανοησία και ανεπάρκεια της Χριστιανικής πίστης. Χωρίς επιτυχία όμως καθώς το 1908 υπήρχε ζωντανό εμπόριο μούμιας, το Χιτλερικό καθεστώς χρησιμοποίησε τα ανθρώπινα σώματα για να κατασκευάση σαπούνια, απαραίτητα στην υγιεινή του σώματος και τέλος η σύγχρονή επιστήμη και Ιατρική επίσημα χρησιμοποιεί ανθρώπινα όργανα και τα τεράστια αποθέματα ανθρώπινης σάρκας που προέρχεται από τις αμβλώσεις για την ευτυχία και υγεία της απελευθερωμένης ανθρωπότητος!
Αυτός είναι ο ευτυχισμένος, εξελιγμένος, σύγχρονος κόσμος!
Το μόνο πράγμα που εξελίσσεται, απ’ ότι καταλαβαίνουμε, είναι η ανθρωποφαγία, την οποία εισήγαγε στον πολιτισμό, ο ύποπτος Χριστιανισμός και οι επικίνδυνοι Χριστιανοί.
Αμέθυστος
Πέμπτη 29 Ιανουαρίου 2009
Η ΑΠΟΘΕΩΣΗ ΤΟΥ ΘΕΑΜΑΤΟΣ – ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΕΣΧΑΤΟΛΟΓΙΑ
Από την εποχή της Αναγεννήσεως, από την εποχή που ο Pico della Mirandola κήρυξε την «αξιοπρέπεια του ανθρώπου» σαν το θαύμα της ζωής και της Φύσεως, την ανθρώπινη τελειότητα σαν την κορυφή της Φύσεως, ξεκίνησε και η εξέλιξη του πολιτισμού και της Ιστορίας. Ο άνθρωπος άρχισε να εξελίσσεται καθορίζοντας σαν ορίζοντα του νοήματός του την Φύση και την σχέση του με την Φύση, απολαμβάνοντας δηλ. την τελειότητά του σαν πρόσωπο. Επαναστατικά εγκατέλειψε τον Νοητό κόσμο και την Εκκλησία, στη σχέση του με τα οποία έχανε την αξιοπρέπειά του και την τελειότητά του!
Με τον Καρτέσιο συνειδητοποίησε πως ο Θεός είναι παντοδύναμος και επινόησε ένα εσωτερικό φρούριο Ικανό, σύμφωνα με τα σχέδια του ιδίου του Καρτέσιου, να μας προστατεύση από την παντοδυναμία του Θεού, αναλόγως παντοδύναμο και αυτό, το "ΕΓΩ σκέπτομαι".
Άρχισε λοιπόν να αποδεικνύει πως υπάρχει, νίκησε την Φύση, ανακάλυψε το "ΕΓΩ πράττω" και σήμερα είναι έτοιμο να νικήσει και τον Θεό-αγάπη! Έφτιαξε το ανάλογο του Θεού-αγάπη, το πρόσωπο, και κήρυξε την δόξα του προσώπου, σαν τον τρόπο υπάρξεως του υπαρκτού με τον τρόπο υπάρξεως του ακτίστου. Ακόμη δεν έχει καταλάβει πως κινείται σε φαύλο κύκλο και πως περιμένει ακόμη να συνειδητοποιήσει πόσο βαθειά και ανέφικτη είναι η πρώτη εντολή του Κυρίου: “Ου ποιήσεις σεαυτώ είδωλον”!
Παράλληλα με την ανθρωπολογική εξέλιξη είχαμε και την Φυσική εξέλιξη, την Επιστήμη της Φύσεως, την αποικιοκρατία της φύσεως. Όπως παληά ο Προμηθέας έδωσε την φωτιά στους ανθρώπους για να ζήσουν σαν θεοί, οι σύγχρονοι Φυσικοί ανακάλυψαν το Νέκταρ, το ποτό της αθανασίας των θεών, για να ζήσουν οι άνθρωποι σαν αθάνατοι θεοί. ΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑ.
Ανακάλυψαν την ταυτότητα αιτίας και αποτελέσματος, ξέφυγαν από την μεταφυσική διαφορά Αιτίας και αιτιατού. Δημιούργησαν τον Μηχανικό άνθρωπο και τον βιομηχανικό πολιτισμό. Ο άνθρωπος-μηχανή έβρισκε την μοίρα του και την τύχη του μέσα στην αλυσίδα μιας μονάδος παραγωγής.
Η Μηχανή εξελίχθηκε γρήγορα σαν πληροφορία και η πληροφορία δημιούργησε τον πολιτισμό της πληροφορικής. Το απόγειο δε αυτού του πολιτισμού είναι το χρηματιστήριο, το οποίο έχει μεταμορφώσει ακόμη και την επιστήμη, της οποίας τα εργαστήρια ερεύνης τροφοδοτούν ακατάπαυστα με πληροφορίες χρήσιμες και έτοιμες το χρηματιστήριο της υγείας και της ομορφιάς.
Η κρίση των τραπεζών που ζούμε σήμερα σηματοδοτεί το τέλος αυτής της εποχής και την αρχή της επόμενης εξελικτικής βαθμίδος. Η παλιά ταυτότητα (αιτία και σκοπός ταυτόν), που ισχύει στην εποχή της πληροφορικής, αρχίζει ήδη να ξεπερνιέται.
Φτάνουμε ήδη στην νέα ανθρωπότητα, στην εποχή του θεάματος. Στην εικονική πραγματικότητα, στην αντικατάσταση της ψυχής από τον εγκέφαλο, στην αντικατάσταση του Νου από την Διάνοια, του Λόγου από τη Λογική.
Δυστυχώς πέσαμε άθελά μας πάνω σε δυσεπίλυτο πρόβλημα: ο εγκέφαλος είναι η έδρα των επιθυμιών. Τόσο μεγάλο δε είναι το πρόβλημα που το νέο κέντρο σχεδιασμού και επιχειρήσεων μοιάζει με ακατοίκητο από χρόνια σπίτι, ερειπωμένο, μισοσαπισμένο και γεμάτο από την σκοτεινή ζωή που πολεμούσαν οι άνθρωποι για να μπορούν να κατοικούν και να μεταμορφώνουν τον χώρο σε χρόνο. Ο εγκέφαλος παρά τη βοήθεια της Λογικής γίνεται σιγά-σιγά υγρή ζούγκλα. Ο νόμος του δυνατού επιβάλλεται ξανά στο ερείπιο, ο νόμος της πιο δυνατής, άπειρης επιθυμίας. Αυτή που δίνει και την νέα ταυτότητα!
Αιτιώδης αρχή της νέας ανθρωπότητας η ευτυχία δια της ηδονής! Μ' αυτό το νέο όχημα σήμερα ο ανθρώπινος εγκέφαλος ξεκινά το ταξείδι του στον έσχατο κόσμο του θεάματος! Γιατί έσχατος; Γιατί συμμετέχει στην Αιτία και η Αρχή, σαν υποζύγιό της!
Ένας νέος Σταυρός δίνει κατεύθυνση και σωτηρία στην νέα ανθρωπότητα από τα τσιμπήματα του αρχαίου ήθους, ένα νέο ξύλο ζωής! Το HOLLYWOOD. Μόνος πόθος του υπαρκτού ανθρώπου, η δόξα και μόνον αυτή. Ο στέφανος της αθανασίας, η συμμετοχή του στον νέο ουρανό των υπέρλαμπρων αστέρων του Χόλλυγουντ!
Η Αιτιώδης αρχή δεν έχει πέρας, ορίζοντάς της το άπειρο! Το άπειρο της ηδονής! Η νίκη του απείρου στο πεπερασμένο συντονισμένη με τη νίκη στη Φύση από την Επιστήμη η οποία φαίνεται να υπερβαίνει επιτυχώς το κακό και φαίνεται να μετατρέπει τη ζωή της ανθρωπότητος σ’ έναν Επίγειο παράδεισο, στον οποίο πραγματοποιούνται τα Έσχατα, οι έσχατες επιθυμίες, οι έσχατες προσδοκίες!
Την νίκη του απείρου στο πεπερασμένο την εκμεταλλεύονται αποτελεσματικά και σύγχρονες Θεολογίες εγκαθιστώντας αναλογίες ανάμεσα στο άπειρο και στο άκτιστο!
Η αποτελεσματικότερη Χολιγουντιανή Θεολογία μέχρι στιγμής είναι ενός Έλληνος Ορθοδόξου, του κ. Ζηζιούλα. Διάσημου Θεολόγου της νέας εσχατολογικής εποχής! Ο επίσκοπος Χρυσοστόλιστος, στο κέντρο της Θ. Ευχαριστίας εικονίζει τα έσχατα, τον Χριστό της δόξης!
Πώς φτάσαμε όμως στην ευλογημένη εποχή του Θεάματος, όπου κάθε άνθρωπος εξασφαλίζει το δικαίωμα του καταρχάς στην ηδονή και σιγά-σιγά στην ευτυχία και στην δόξα;
Με την επανάσταση των νέων. Ξεκίνησε στην Καλιφόρνια ως γνωστόν, όπου και συνεχίζει να έχει το κέντρο της, το Χόλλυγουντ. Σήμερα είναι πλέον και ένας από τους μεγαλύτερους τουριστικούς προορισμούς! Εξαπλώθηκε γρήγορα σε όλο τον γνωστό κόσμο και τον κατέκτησε με όχημα την σεξουαλική επανάσταση και με την βοήθεια της ανίκητης προπαγάνδας, της σύγχρονης μουσικής! Εδώ φαίνεται ξεκάθαρα και η εξέλιξη της ανθρωπότητας! Νους υγιής εν σώματι υγιεί! Άθληση και Μουσική, δύναμις και αρμονία! Σώματα χωρίς απωθημένα, ψυχολογικά υγιείς νέοι, παραδομένοι στις αρμονίες της ποπ και της Ραπ μουσικής. Το MTV μεταμόρφωσε σιγά-σιγά κάθε δεκαεξάχρονο κοριτσόπουλο σε μυθολογικές βασίλισσες, και τα Επτά Θαύματα της ανθρωπότητος κοσμούν κάθε πάρτυ γενεθλίων άξιο λόγου. Η Ιστορία, η ιστορικο-φιλολογική σχολή τώρα δικαιώνονται, παρελθόν και μέλλον ένα!
Ποια είναι η ουσία του θεάματος; Βεβαίως θα την βρούμε στους ανθρώπους που γνώριζαν από ουσίες! Συγκεκριμένα λοιπόν, ο Άγιος Ιωάννης της Κλίμακος αναφέρει πως ευτυχώς ο Θεός έβαλε μέσα στην γυναίκα την ντροπή. Γιατί αν η γυναίκα δεν ντρεπόταν, κανείς δεν θα μπορούσε να γλιτώσει από τον πειρασμό. ΚΑΝΕΙΣ.
Αυτή είναι η ουσία του πολιτισμού του θεάματος! Άντρες και γυναίκες έχασαν το φύλο τους και έχασαν και την ντροπή τους. Να λένε ανοησίες, να είναι ανούσιοι, να κερδίζουν τη δόξα με το ξεγύμνωμα! Κάποτε η αναίδεια στολιζόταν βασιλικά, σήμερα ξεγυμνώνεται πρωτόπλαστα, απελευθερώνεται η κοιλιακή χώρα με όλα της τα προσόντα!
Τελευταίοι στολισμένοι της γης οι ορθόδοξοι επίσκοποι!
Όπως μαθαίνουμε όμως έχουν αρχίσει την προσαρμογή τους στον νέο κόσμο, με μία πρωτόπλαστη, ξεγυμνωμένη “εσωτερική” περιβολή, με πολλά, πάρα πολλά προσωπικά δεδομένα.
Αιτιώδης Αρχή λοιπόν το όνομα της Δόξης!
Και ήδη η ανθρωπότης, εκτός μερικών συντηρητικών, καθυστερημένων, θρησκευτικών υπολειμμάτων της εξελικτικής πορείας, βαδίζει από “δόξης εις δόξαν”! Almost!
Βρε τί παθαίνουμε εμείς οι Χορεύτριες!
Εκδόσεις αμέθυστος
e-mail: amethystos.books@gmail.com
amethystosbooks.blogspot.com/
Με τον Καρτέσιο συνειδητοποίησε πως ο Θεός είναι παντοδύναμος και επινόησε ένα εσωτερικό φρούριο Ικανό, σύμφωνα με τα σχέδια του ιδίου του Καρτέσιου, να μας προστατεύση από την παντοδυναμία του Θεού, αναλόγως παντοδύναμο και αυτό, το "ΕΓΩ σκέπτομαι".
Άρχισε λοιπόν να αποδεικνύει πως υπάρχει, νίκησε την Φύση, ανακάλυψε το "ΕΓΩ πράττω" και σήμερα είναι έτοιμο να νικήσει και τον Θεό-αγάπη! Έφτιαξε το ανάλογο του Θεού-αγάπη, το πρόσωπο, και κήρυξε την δόξα του προσώπου, σαν τον τρόπο υπάρξεως του υπαρκτού με τον τρόπο υπάρξεως του ακτίστου. Ακόμη δεν έχει καταλάβει πως κινείται σε φαύλο κύκλο και πως περιμένει ακόμη να συνειδητοποιήσει πόσο βαθειά και ανέφικτη είναι η πρώτη εντολή του Κυρίου: “Ου ποιήσεις σεαυτώ είδωλον”!
Παράλληλα με την ανθρωπολογική εξέλιξη είχαμε και την Φυσική εξέλιξη, την Επιστήμη της Φύσεως, την αποικιοκρατία της φύσεως. Όπως παληά ο Προμηθέας έδωσε την φωτιά στους ανθρώπους για να ζήσουν σαν θεοί, οι σύγχρονοι Φυσικοί ανακάλυψαν το Νέκταρ, το ποτό της αθανασίας των θεών, για να ζήσουν οι άνθρωποι σαν αθάνατοι θεοί. ΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑ.
Ανακάλυψαν την ταυτότητα αιτίας και αποτελέσματος, ξέφυγαν από την μεταφυσική διαφορά Αιτίας και αιτιατού. Δημιούργησαν τον Μηχανικό άνθρωπο και τον βιομηχανικό πολιτισμό. Ο άνθρωπος-μηχανή έβρισκε την μοίρα του και την τύχη του μέσα στην αλυσίδα μιας μονάδος παραγωγής.
Η Μηχανή εξελίχθηκε γρήγορα σαν πληροφορία και η πληροφορία δημιούργησε τον πολιτισμό της πληροφορικής. Το απόγειο δε αυτού του πολιτισμού είναι το χρηματιστήριο, το οποίο έχει μεταμορφώσει ακόμη και την επιστήμη, της οποίας τα εργαστήρια ερεύνης τροφοδοτούν ακατάπαυστα με πληροφορίες χρήσιμες και έτοιμες το χρηματιστήριο της υγείας και της ομορφιάς.
Η κρίση των τραπεζών που ζούμε σήμερα σηματοδοτεί το τέλος αυτής της εποχής και την αρχή της επόμενης εξελικτικής βαθμίδος. Η παλιά ταυτότητα (αιτία και σκοπός ταυτόν), που ισχύει στην εποχή της πληροφορικής, αρχίζει ήδη να ξεπερνιέται.
Φτάνουμε ήδη στην νέα ανθρωπότητα, στην εποχή του θεάματος. Στην εικονική πραγματικότητα, στην αντικατάσταση της ψυχής από τον εγκέφαλο, στην αντικατάσταση του Νου από την Διάνοια, του Λόγου από τη Λογική.
Δυστυχώς πέσαμε άθελά μας πάνω σε δυσεπίλυτο πρόβλημα: ο εγκέφαλος είναι η έδρα των επιθυμιών. Τόσο μεγάλο δε είναι το πρόβλημα που το νέο κέντρο σχεδιασμού και επιχειρήσεων μοιάζει με ακατοίκητο από χρόνια σπίτι, ερειπωμένο, μισοσαπισμένο και γεμάτο από την σκοτεινή ζωή που πολεμούσαν οι άνθρωποι για να μπορούν να κατοικούν και να μεταμορφώνουν τον χώρο σε χρόνο. Ο εγκέφαλος παρά τη βοήθεια της Λογικής γίνεται σιγά-σιγά υγρή ζούγκλα. Ο νόμος του δυνατού επιβάλλεται ξανά στο ερείπιο, ο νόμος της πιο δυνατής, άπειρης επιθυμίας. Αυτή που δίνει και την νέα ταυτότητα!
Αιτιώδης αρχή της νέας ανθρωπότητας η ευτυχία δια της ηδονής! Μ' αυτό το νέο όχημα σήμερα ο ανθρώπινος εγκέφαλος ξεκινά το ταξείδι του στον έσχατο κόσμο του θεάματος! Γιατί έσχατος; Γιατί συμμετέχει στην Αιτία και η Αρχή, σαν υποζύγιό της!
Ένας νέος Σταυρός δίνει κατεύθυνση και σωτηρία στην νέα ανθρωπότητα από τα τσιμπήματα του αρχαίου ήθους, ένα νέο ξύλο ζωής! Το HOLLYWOOD. Μόνος πόθος του υπαρκτού ανθρώπου, η δόξα και μόνον αυτή. Ο στέφανος της αθανασίας, η συμμετοχή του στον νέο ουρανό των υπέρλαμπρων αστέρων του Χόλλυγουντ!
Η Αιτιώδης αρχή δεν έχει πέρας, ορίζοντάς της το άπειρο! Το άπειρο της ηδονής! Η νίκη του απείρου στο πεπερασμένο συντονισμένη με τη νίκη στη Φύση από την Επιστήμη η οποία φαίνεται να υπερβαίνει επιτυχώς το κακό και φαίνεται να μετατρέπει τη ζωή της ανθρωπότητος σ’ έναν Επίγειο παράδεισο, στον οποίο πραγματοποιούνται τα Έσχατα, οι έσχατες επιθυμίες, οι έσχατες προσδοκίες!
Την νίκη του απείρου στο πεπερασμένο την εκμεταλλεύονται αποτελεσματικά και σύγχρονες Θεολογίες εγκαθιστώντας αναλογίες ανάμεσα στο άπειρο και στο άκτιστο!
Η αποτελεσματικότερη Χολιγουντιανή Θεολογία μέχρι στιγμής είναι ενός Έλληνος Ορθοδόξου, του κ. Ζηζιούλα. Διάσημου Θεολόγου της νέας εσχατολογικής εποχής! Ο επίσκοπος Χρυσοστόλιστος, στο κέντρο της Θ. Ευχαριστίας εικονίζει τα έσχατα, τον Χριστό της δόξης!
Πώς φτάσαμε όμως στην ευλογημένη εποχή του Θεάματος, όπου κάθε άνθρωπος εξασφαλίζει το δικαίωμα του καταρχάς στην ηδονή και σιγά-σιγά στην ευτυχία και στην δόξα;
Με την επανάσταση των νέων. Ξεκίνησε στην Καλιφόρνια ως γνωστόν, όπου και συνεχίζει να έχει το κέντρο της, το Χόλλυγουντ. Σήμερα είναι πλέον και ένας από τους μεγαλύτερους τουριστικούς προορισμούς! Εξαπλώθηκε γρήγορα σε όλο τον γνωστό κόσμο και τον κατέκτησε με όχημα την σεξουαλική επανάσταση και με την βοήθεια της ανίκητης προπαγάνδας, της σύγχρονης μουσικής! Εδώ φαίνεται ξεκάθαρα και η εξέλιξη της ανθρωπότητας! Νους υγιής εν σώματι υγιεί! Άθληση και Μουσική, δύναμις και αρμονία! Σώματα χωρίς απωθημένα, ψυχολογικά υγιείς νέοι, παραδομένοι στις αρμονίες της ποπ και της Ραπ μουσικής. Το MTV μεταμόρφωσε σιγά-σιγά κάθε δεκαεξάχρονο κοριτσόπουλο σε μυθολογικές βασίλισσες, και τα Επτά Θαύματα της ανθρωπότητος κοσμούν κάθε πάρτυ γενεθλίων άξιο λόγου. Η Ιστορία, η ιστορικο-φιλολογική σχολή τώρα δικαιώνονται, παρελθόν και μέλλον ένα!
Ποια είναι η ουσία του θεάματος; Βεβαίως θα την βρούμε στους ανθρώπους που γνώριζαν από ουσίες! Συγκεκριμένα λοιπόν, ο Άγιος Ιωάννης της Κλίμακος αναφέρει πως ευτυχώς ο Θεός έβαλε μέσα στην γυναίκα την ντροπή. Γιατί αν η γυναίκα δεν ντρεπόταν, κανείς δεν θα μπορούσε να γλιτώσει από τον πειρασμό. ΚΑΝΕΙΣ.
Αυτή είναι η ουσία του πολιτισμού του θεάματος! Άντρες και γυναίκες έχασαν το φύλο τους και έχασαν και την ντροπή τους. Να λένε ανοησίες, να είναι ανούσιοι, να κερδίζουν τη δόξα με το ξεγύμνωμα! Κάποτε η αναίδεια στολιζόταν βασιλικά, σήμερα ξεγυμνώνεται πρωτόπλαστα, απελευθερώνεται η κοιλιακή χώρα με όλα της τα προσόντα!
Τελευταίοι στολισμένοι της γης οι ορθόδοξοι επίσκοποι!
Όπως μαθαίνουμε όμως έχουν αρχίσει την προσαρμογή τους στον νέο κόσμο, με μία πρωτόπλαστη, ξεγυμνωμένη “εσωτερική” περιβολή, με πολλά, πάρα πολλά προσωπικά δεδομένα.
Αιτιώδης Αρχή λοιπόν το όνομα της Δόξης!
Και ήδη η ανθρωπότης, εκτός μερικών συντηρητικών, καθυστερημένων, θρησκευτικών υπολειμμάτων της εξελικτικής πορείας, βαδίζει από “δόξης εις δόξαν”! Almost!
Βρε τί παθαίνουμε εμείς οι Χορεύτριες!
Εκδόσεις αμέθυστος
e-mail: amethystos.books@gmail.com
amethystosbooks.blogspot.com/
Δευτέρα 26 Ιανουαρίου 2009
Η θεραπευτική δύναμη του θανάτου
Der Spiegel, Nr.5/26.1.09 S.110
Die Heilkraft des Todes
Philip Bethge
Ήταν οι Ευρωπαίοι κάποτε κανίβαλοι; Μέχρι το τέλος του 18ου αιώνα ήταν το ανθρώπινο κρέας μόνιμο συστατικό της ιατρικής. Το κρέας, έτσι συμβουλεύει η συνταγή, πρέπει να κοπεί «σε μικρά κομμάτια ή λωρίδες» και να ραντιστεί με «σμύρνα και λίγη αλόη», και μετά να μουλιάσει στο «οινόπνευμα». Τέλος πρέπει να κρεμαστεί «στον ξηρό αέρα». Και τότε θα είναι «συγκρίσιμο με καπνιστό κρέας» και «δεv θα βρομάει». Ο Γερμανός φαρμακολόγος Johann Schröder σημείωσε αυτές τις λέξεις τον 17ο αιώνα. Όμως εδώ δεν γίνεται λόγος για χοιρομέρι ή βοδινό στέικ. Στην εισαγωγή πρόκειται περί «φρέσκου πτώματος ενός κοκκινομάλλη άνδρα», «24ων περίπου ετών», ο οποίος πρέπει να«κρεμάστηκε, τροχίστηκε ή αποκεφαλίστηκε» και μετά να έμεινε «μια μέρα και μια νύχτα στον ήλιο και στο φεγγάρι «με αίθριο καιρό», σημειωτέον.
Φαρμακευτικές συνταγές σαν κι αυτή, που δίνουν οδηγίες για την επεξεργασία του ανθρώπινου σώματος, ήταν στην Ευρώπη του 16 και 17ου αιώνα σχεδόν τόσο κοινές, όπως η χρήση βοτάνων, ριζών και φλοιών. «Μέλη πτωμάτων και αίμα ήταν είδη ανάγκης που υπήρχαν σε κάθε φαρμακείο» λέει ο ιστορικός της ιατρικής Richard Sugg, που αυτόν τον καιρό γράφει ένα βιβλίο επί του θέματος. Περιγράφει μάλιστα και την «ελλειμματική προσφορά» από την εποχή ακμής του «ιατρικού κανιβαλισμού». Ο Sugg είναι βέβαιος: «όχι οι κάτοικοι του Νέου κόσμου, αλλά οι Ευρωπαίοι, ήταν οι πιο άγριοι κανίβαλοι».
Πράγματι μαρτυρούν αμέτρητες πηγές για την μακάβρια πρακτική παλιότερων ευρωπαίων θεραπευτών. Ήδη οι Ρωμαίοι έπιναν το αίμα των μονομάχων για την επιληψία.
Μεγάλη σημασία όμως απέκτησε η ιατρική των νεκρών στην Αναγέννηση. Κατ’ αρχάς έκαναν καριέρα σκόνες από τεμαχισμένες αιγυπτιακές μούμιες, ως «ελιξίριο της ζωής», λέει ο Sugg. Στις αρχές όμως του 17ου αιώνα μετατοπίστηκαν οι θεραπευτές στη χρήση θνητών απομειναριών των εκτελεσμένων, ή και πτωμάτων ζητιάνων και λεπρών. Ο Γερμανοελβετός γιατρός Παρακελσος ήταν από τους πιο έντονους υπερασπιστές της χρήσης των νεκρών, που έγινε δημοφιλής μέχρι τα υψηλότερα κοινωνικά στρωματά. Θρυλική είναι η «ιατρική τρέλα» (Sugg) του Βρεττανού βασιλιά Καρόλου του 2ου, που πλήρωσε 6000 λίρες για μια συνταγή υγροποίησης του ανθρωπίνου εγκεφάλου. Το προκύπτον απόσταγμα, που μπήκε στην ιστορία της ιατρικής ως «οι σταγόνες του βασιλιά», το χρησιμοποιούσε σχεδόν καθημερινώς.
Μορφωμένοι και ευγενείς, αλλά και απλοί άνθρωποι, ορκίζονταν στην θεραπευτική δύναμη του θανάτου. Η Αμερικανίδα ανθρωπολόγος Beth Conklin διαδίδει από την Δανία, πως οι επιληπτικοί, «με ένα φλυτζάνι στο χέρι», συνωστίζονται γύρω από το πτώμα, «έτοιμοι να πάρουν το αίμα που έβγαινε από το ακόμα τρεμάμενο κορμί». Τα κρανία έβρισκαν επίσης εφαρμογή, όπως και τα βρύα που πάνω σ’ αυτά έβγαιναν και σταματούσαν υποτίθεται τις αιμορραγίες. Το ανθρώπινο λίπος απάλυνε τα ρευματικά και την αρθρίτιδα, η πάστα από πτώμα βοήθαγε στις εκχυμώσεις.
Ο Sugg καταμετρά στο ανθρώπινο κρέας και θρησκευτική σημασία. Για κάποιους προτεστάντες ήταν ένα είδος υποκατάστατο της Ευχαριστίας, η βρώση του σώματος του Χριστού στον Μυστικό Δείπνο. Έτσι μερικοί μονάχοι μαγείρευαν «ένα είδος μαρμελάδας» από το αίμα πεθαμένων. «Επρόκειτο περί της ζωτικής δύναμης που βρίσκεται μέσα στον ανθρώπινο οργανισμό» λέει ο ερευνητής.
Η παραδοχή: όλοι οι οργανισμοί έχουν μια προκαθορισμένη διάρκεια ζωής. Αν ένα σώμα πεθάνει με αφύσικο τρόπο –γι’ αυτό η προτίμηση για εκτελεσμένους- μπορεί να συγκομιστεί το υπόλοιπο του χρόνου ζωής.
Εντούτοις όχι πάντα με επιτυχία: καθώς ο πάπας Ιννοκέντιος ο 8ος πέθαινε το 1492, οι γιατροί αφαίμαξαν τρία αγόρια. Το αίμα το έδωσαν στον αρχηγό-καθολικό να το πιει. Τα αγόρια πέθαναν. Το ίδιο και ο πάπας.
Ήταν όλα αυτά κανιβαλισμός; Ο Sugg δεν αμφιβάλλει. Όπως και για τους κανίβαλους του νέου κόσμου, έτσι και στους Ευρωπαίους επρόκειτο κατά βάσιν «περί σχεδόν μαγικής βρώσης της ζωτικής δύναμης». Η ανθρωπολόγος Conklin θεωρεί την ντόπια μορφή κανιβαλισμού για ιδιαιτέρως αξιοσημείωτη. Εκτός Ευρώπης είχε «το πρόσωπο που έτρωγε προς το πρόσωπο που τρωγόταν» σχεδόν πάντα μια σχέση. Ο κανιβαλισμός όμως στην Ευρώπη πρέπει να ήταν «έντονα αντικοινωνικός»: «αυτό που μέτραγε ήταν αποκλειστικά η ποιότητα. Τα ανθρώπινα μέλη ήταν είδη εμπορίου, αγοράζονταν και πουλιόνταν για να βγει κέρδος».
Στο τέλος του 18ου αιώνα όμως είχε περάσει η κατάρα. «Με τον Διαφωτισμό οι γιατροί ήθελαν να αφήσουν πίσω τους το δεισιδαιμονικό τους παρελθόν», πιστεύει ο Sugg. Ο William Black χαιρέτησε το 1782 την ήττα «των αηδιαστικών και ανόητων» φαρμάκων οπως «κονιοποιημένη νεκροκεφαλή». Αυτό και «οι άλλες αηδίες» εξαφανίστηκαν ευτυχώς από τα φαρμακεία. Μια εποχή είχε τελειώσει και μαζί της το ενδιαφέρον για συνταγές οπως αυτές του Βρεττανού John Keogh. Για ζάλη συνιστούσε, ο το 1754 τελευτήσας κήρυκας, σκόνη ανθρώπινης καρδιάς. Δόση και εφαρμογή: «μια στάλα το πρωί - σε νηστικό στομάχι».
Μετάφραση: Πέτρος Χαραλάμπους
για τις Εκδόσεις αμέθυστος
Die Heilkraft des Todes
Philip Bethge
Ήταν οι Ευρωπαίοι κάποτε κανίβαλοι; Μέχρι το τέλος του 18ου αιώνα ήταν το ανθρώπινο κρέας μόνιμο συστατικό της ιατρικής. Το κρέας, έτσι συμβουλεύει η συνταγή, πρέπει να κοπεί «σε μικρά κομμάτια ή λωρίδες» και να ραντιστεί με «σμύρνα και λίγη αλόη», και μετά να μουλιάσει στο «οινόπνευμα». Τέλος πρέπει να κρεμαστεί «στον ξηρό αέρα». Και τότε θα είναι «συγκρίσιμο με καπνιστό κρέας» και «δεv θα βρομάει». Ο Γερμανός φαρμακολόγος Johann Schröder σημείωσε αυτές τις λέξεις τον 17ο αιώνα. Όμως εδώ δεν γίνεται λόγος για χοιρομέρι ή βοδινό στέικ. Στην εισαγωγή πρόκειται περί «φρέσκου πτώματος ενός κοκκινομάλλη άνδρα», «24ων περίπου ετών», ο οποίος πρέπει να«κρεμάστηκε, τροχίστηκε ή αποκεφαλίστηκε» και μετά να έμεινε «μια μέρα και μια νύχτα στον ήλιο και στο φεγγάρι «με αίθριο καιρό», σημειωτέον.
Φαρμακευτικές συνταγές σαν κι αυτή, που δίνουν οδηγίες για την επεξεργασία του ανθρώπινου σώματος, ήταν στην Ευρώπη του 16 και 17ου αιώνα σχεδόν τόσο κοινές, όπως η χρήση βοτάνων, ριζών και φλοιών. «Μέλη πτωμάτων και αίμα ήταν είδη ανάγκης που υπήρχαν σε κάθε φαρμακείο» λέει ο ιστορικός της ιατρικής Richard Sugg, που αυτόν τον καιρό γράφει ένα βιβλίο επί του θέματος. Περιγράφει μάλιστα και την «ελλειμματική προσφορά» από την εποχή ακμής του «ιατρικού κανιβαλισμού». Ο Sugg είναι βέβαιος: «όχι οι κάτοικοι του Νέου κόσμου, αλλά οι Ευρωπαίοι, ήταν οι πιο άγριοι κανίβαλοι».
Πράγματι μαρτυρούν αμέτρητες πηγές για την μακάβρια πρακτική παλιότερων ευρωπαίων θεραπευτών. Ήδη οι Ρωμαίοι έπιναν το αίμα των μονομάχων για την επιληψία.
Μεγάλη σημασία όμως απέκτησε η ιατρική των νεκρών στην Αναγέννηση. Κατ’ αρχάς έκαναν καριέρα σκόνες από τεμαχισμένες αιγυπτιακές μούμιες, ως «ελιξίριο της ζωής», λέει ο Sugg. Στις αρχές όμως του 17ου αιώνα μετατοπίστηκαν οι θεραπευτές στη χρήση θνητών απομειναριών των εκτελεσμένων, ή και πτωμάτων ζητιάνων και λεπρών. Ο Γερμανοελβετός γιατρός Παρακελσος ήταν από τους πιο έντονους υπερασπιστές της χρήσης των νεκρών, που έγινε δημοφιλής μέχρι τα υψηλότερα κοινωνικά στρωματά. Θρυλική είναι η «ιατρική τρέλα» (Sugg) του Βρεττανού βασιλιά Καρόλου του 2ου, που πλήρωσε 6000 λίρες για μια συνταγή υγροποίησης του ανθρωπίνου εγκεφάλου. Το προκύπτον απόσταγμα, που μπήκε στην ιστορία της ιατρικής ως «οι σταγόνες του βασιλιά», το χρησιμοποιούσε σχεδόν καθημερινώς.
Μορφωμένοι και ευγενείς, αλλά και απλοί άνθρωποι, ορκίζονταν στην θεραπευτική δύναμη του θανάτου. Η Αμερικανίδα ανθρωπολόγος Beth Conklin διαδίδει από την Δανία, πως οι επιληπτικοί, «με ένα φλυτζάνι στο χέρι», συνωστίζονται γύρω από το πτώμα, «έτοιμοι να πάρουν το αίμα που έβγαινε από το ακόμα τρεμάμενο κορμί». Τα κρανία έβρισκαν επίσης εφαρμογή, όπως και τα βρύα που πάνω σ’ αυτά έβγαιναν και σταματούσαν υποτίθεται τις αιμορραγίες. Το ανθρώπινο λίπος απάλυνε τα ρευματικά και την αρθρίτιδα, η πάστα από πτώμα βοήθαγε στις εκχυμώσεις.
Ο Sugg καταμετρά στο ανθρώπινο κρέας και θρησκευτική σημασία. Για κάποιους προτεστάντες ήταν ένα είδος υποκατάστατο της Ευχαριστίας, η βρώση του σώματος του Χριστού στον Μυστικό Δείπνο. Έτσι μερικοί μονάχοι μαγείρευαν «ένα είδος μαρμελάδας» από το αίμα πεθαμένων. «Επρόκειτο περί της ζωτικής δύναμης που βρίσκεται μέσα στον ανθρώπινο οργανισμό» λέει ο ερευνητής.
Η παραδοχή: όλοι οι οργανισμοί έχουν μια προκαθορισμένη διάρκεια ζωής. Αν ένα σώμα πεθάνει με αφύσικο τρόπο –γι’ αυτό η προτίμηση για εκτελεσμένους- μπορεί να συγκομιστεί το υπόλοιπο του χρόνου ζωής.
Εντούτοις όχι πάντα με επιτυχία: καθώς ο πάπας Ιννοκέντιος ο 8ος πέθαινε το 1492, οι γιατροί αφαίμαξαν τρία αγόρια. Το αίμα το έδωσαν στον αρχηγό-καθολικό να το πιει. Τα αγόρια πέθαναν. Το ίδιο και ο πάπας.
Ήταν όλα αυτά κανιβαλισμός; Ο Sugg δεν αμφιβάλλει. Όπως και για τους κανίβαλους του νέου κόσμου, έτσι και στους Ευρωπαίους επρόκειτο κατά βάσιν «περί σχεδόν μαγικής βρώσης της ζωτικής δύναμης». Η ανθρωπολόγος Conklin θεωρεί την ντόπια μορφή κανιβαλισμού για ιδιαιτέρως αξιοσημείωτη. Εκτός Ευρώπης είχε «το πρόσωπο που έτρωγε προς το πρόσωπο που τρωγόταν» σχεδόν πάντα μια σχέση. Ο κανιβαλισμός όμως στην Ευρώπη πρέπει να ήταν «έντονα αντικοινωνικός»: «αυτό που μέτραγε ήταν αποκλειστικά η ποιότητα. Τα ανθρώπινα μέλη ήταν είδη εμπορίου, αγοράζονταν και πουλιόνταν για να βγει κέρδος».
Στο τέλος του 18ου αιώνα όμως είχε περάσει η κατάρα. «Με τον Διαφωτισμό οι γιατροί ήθελαν να αφήσουν πίσω τους το δεισιδαιμονικό τους παρελθόν», πιστεύει ο Sugg. Ο William Black χαιρέτησε το 1782 την ήττα «των αηδιαστικών και ανόητων» φαρμάκων οπως «κονιοποιημένη νεκροκεφαλή». Αυτό και «οι άλλες αηδίες» εξαφανίστηκαν ευτυχώς από τα φαρμακεία. Μια εποχή είχε τελειώσει και μαζί της το ενδιαφέρον για συνταγές οπως αυτές του Βρεττανού John Keogh. Για ζάλη συνιστούσε, ο το 1754 τελευτήσας κήρυκας, σκόνη ανθρώπινης καρδιάς. Δόση και εφαρμογή: «μια στάλα το πρωί - σε νηστικό στομάχι».
Μετάφραση: Πέτρος Χαραλάμπους
για τις Εκδόσεις αμέθυστος
Σάββατο 24 Ιανουαρίου 2009
Η ΑΠΟΘΕΩΣΗ ΤΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ
Από τις Εκδόσεις “Εν πλω” κυκλοφόρησε τελευταία το βιβλίο του Ράνσιμαν “Δύση και Ανατολή σε σχίσμα”. Στον πρόλογό του ήδη ο ερευνητής μας γράφει πως «η επιδίωξη του είναι να δείξη πως το Σχίσμα δεν οφειλόταν κατά κύριο λόγο στις διαφορετικές απόψεις περί της εκπόρευσης του Αγίου Πνεύματος, αλλά είχε τις αιτίες του στον συνδυασμό πολιτικών γεγονότων, με τις προκαταλήψεις και την εχθρότητα που αυτά γέννησαν». Συνεχίζει δε λίγο πιο κάτω: «ο αληθινός χωρισμός επήλθε πολύ αργότερα από τις ημερομηνίες που σηματοδοτούν την Ιστορία, όταν τελικώς με τις εισβολές των Σταυροφόρων και τις δυναμικές ιδέες του αναμορφωμένου Παπισμού, η Ανατολική Χριστιανοσύνη συνειδητοποίησε την έκταση του Χάσματος μεταξύ της Ανατολικής και της Δυτικής θεώρησης της Εκκλησίας».
Τα χάσματα βεβαίως είναι πάντοτε πνευματικά, δεν είναι ποτέ πολιτικά ή ιστορικά. Και όμως η ΠΟΛΙΤΙΚΗ μπορεί να υποκαταστήσει το πνευματικό πλήρως, μέσα στην Ιστορία. Η ΠΟΛΙΤΙΚΗ είναι η υπέρτατη επιστήμη του συμφέροντος και ο ΠΟΛΙΤΙΚΟΣ ο άνθρωπος που κρύβει το συμφέρον με το όραμα της δικαιοσύνης και της αλήθειας.
Πριν λίγες ημέρες γιόρτασε ολόκληρη η ανθρωπότης και ύμνησε το συμφέρον της “Αμερικής” στο πρόσωπο του Ομπάμα. Ο ΠΟΛΙΤΙΚΟΣ είναι η υπέρβαση όλων των αδιεξόδων της ζωής. Ο Αιώνιος Σωτήρ, το λίκνο της ελπίδος.
Ο Πλάτων είχε κάνει μεγάλες προσπάθειες να ξεχωρίση, να διακρίνη τον Φιλόσοφο από τον Σοφιστή και τον Πολιτικό. Και μ’ αυτή του την προσπάθεια δόξασε για πάντα το Ελληνικό πνεύμα, διότι ο Φιλόσοφος είναι η δόξα του Ελληνικού πνεύματος. Οι πατέρες της Εκκλησίας έκαναν την ίδια προσπάθεια και κατόρθωσαν να διακρίνουν για όλους μας, τον Φιλόσοφο από τον Χριστιανό και δόξασαν για πάντα ξανά το Ελληνικό πνεύμα!
Σήμερα όλα χάθηκαν στην αδιακρισία, και από το Χάος του αδιαφοροποίητου ξεχωρίζουν αναγκαίως ξανά, ο Σοφιστής και ο πολιτικός. Γι’ αυτό και στην “Θεολογία” σήμερα έχουν εισβάλλει όροι όπως: πρόοδος, εξέλιξη, συντηρητικός, προοδευτικός, εξέλιξη του δόγματος, σχετικότης των απαντήσεων με τα προβλήματα της κάθε εποχής, ελευθερία από το δόγμα!
Η Σοφιστική κυριαρχεί απολύτως διδάσκοντας την εκ γενετής αξιοπρέπεια του ανθρωπίνου προσώπου, όπως η παληά Σοφιστική αποθέωνε τον άνθρωπο σαν το μέτρο των πάντων.
Η πολιτική οργανώνει το μέλλον με αγάπη, ελευθερία, άνοιγμα για ειρήνη, δικαίωμα στην ύπαρξη, σχεδόν με θεολογικά συνθήματα! Φτάνουμε λοιπόν, παρόλη την εξέλιξή μας, στο τέλος του Ελληνικού πνεύματος, στην εγκατάλειψη της διακρίσεως, και στο Ιστορικό τέλος της Μίας Καθολικής Εκκλησίας, στην ενότητα των Εκκλησιών για πολιτικούς λόγους ξανά.
Οραματιζόμενοι λοιπόν την όαση, επιταχύνουμε το βήμα μας προς την λύτρωση, επιταχύνοντας στην πραγματικότητα τον θάνατό μας, μέσα στην σκληρότητα της ερήμου! Αφήνουμε τον αληθινό εχθρό ελεύθερο να μας σώσει! Το ΘΕΑΜΑ! Κατόρθωσαν οι άνθρωποι να συνειδητοποιήσουν τον κίνδυνο της μηχανής και του μηχανικού ανθρώπου, τον κίνδυνο του προγραμματισμού και του προγραμματισμένου ανθρώπου, αλλά χάνοντας από το ΘΕΑΜΑ! Κανείς δεν μπορεί να το αντιμετωπίσει. ΚΑΝΕΙΣ! Το πρόσωπο που απεκτήθη με τόσο κόπο και τόση ψευδαίσθηση, ξανάγινε ταχύτατα προσωπείο.
Κανείς δεν μπορεί πια να θυμηθεί τα λόγια του Κυρίου:
Χωρίς εμένα δεν μπορείτε να κάνετε τίποτε!
Αμέθυστος
Τα χάσματα βεβαίως είναι πάντοτε πνευματικά, δεν είναι ποτέ πολιτικά ή ιστορικά. Και όμως η ΠΟΛΙΤΙΚΗ μπορεί να υποκαταστήσει το πνευματικό πλήρως, μέσα στην Ιστορία. Η ΠΟΛΙΤΙΚΗ είναι η υπέρτατη επιστήμη του συμφέροντος και ο ΠΟΛΙΤΙΚΟΣ ο άνθρωπος που κρύβει το συμφέρον με το όραμα της δικαιοσύνης και της αλήθειας.
Πριν λίγες ημέρες γιόρτασε ολόκληρη η ανθρωπότης και ύμνησε το συμφέρον της “Αμερικής” στο πρόσωπο του Ομπάμα. Ο ΠΟΛΙΤΙΚΟΣ είναι η υπέρβαση όλων των αδιεξόδων της ζωής. Ο Αιώνιος Σωτήρ, το λίκνο της ελπίδος.
Ο Πλάτων είχε κάνει μεγάλες προσπάθειες να ξεχωρίση, να διακρίνη τον Φιλόσοφο από τον Σοφιστή και τον Πολιτικό. Και μ’ αυτή του την προσπάθεια δόξασε για πάντα το Ελληνικό πνεύμα, διότι ο Φιλόσοφος είναι η δόξα του Ελληνικού πνεύματος. Οι πατέρες της Εκκλησίας έκαναν την ίδια προσπάθεια και κατόρθωσαν να διακρίνουν για όλους μας, τον Φιλόσοφο από τον Χριστιανό και δόξασαν για πάντα ξανά το Ελληνικό πνεύμα!
Σήμερα όλα χάθηκαν στην αδιακρισία, και από το Χάος του αδιαφοροποίητου ξεχωρίζουν αναγκαίως ξανά, ο Σοφιστής και ο πολιτικός. Γι’ αυτό και στην “Θεολογία” σήμερα έχουν εισβάλλει όροι όπως: πρόοδος, εξέλιξη, συντηρητικός, προοδευτικός, εξέλιξη του δόγματος, σχετικότης των απαντήσεων με τα προβλήματα της κάθε εποχής, ελευθερία από το δόγμα!
Η Σοφιστική κυριαρχεί απολύτως διδάσκοντας την εκ γενετής αξιοπρέπεια του ανθρωπίνου προσώπου, όπως η παληά Σοφιστική αποθέωνε τον άνθρωπο σαν το μέτρο των πάντων.
Η πολιτική οργανώνει το μέλλον με αγάπη, ελευθερία, άνοιγμα για ειρήνη, δικαίωμα στην ύπαρξη, σχεδόν με θεολογικά συνθήματα! Φτάνουμε λοιπόν, παρόλη την εξέλιξή μας, στο τέλος του Ελληνικού πνεύματος, στην εγκατάλειψη της διακρίσεως, και στο Ιστορικό τέλος της Μίας Καθολικής Εκκλησίας, στην ενότητα των Εκκλησιών για πολιτικούς λόγους ξανά.
Οραματιζόμενοι λοιπόν την όαση, επιταχύνουμε το βήμα μας προς την λύτρωση, επιταχύνοντας στην πραγματικότητα τον θάνατό μας, μέσα στην σκληρότητα της ερήμου! Αφήνουμε τον αληθινό εχθρό ελεύθερο να μας σώσει! Το ΘΕΑΜΑ! Κατόρθωσαν οι άνθρωποι να συνειδητοποιήσουν τον κίνδυνο της μηχανής και του μηχανικού ανθρώπου, τον κίνδυνο του προγραμματισμού και του προγραμματισμένου ανθρώπου, αλλά χάνοντας από το ΘΕΑΜΑ! Κανείς δεν μπορεί να το αντιμετωπίσει. ΚΑΝΕΙΣ! Το πρόσωπο που απεκτήθη με τόσο κόπο και τόση ψευδαίσθηση, ξανάγινε ταχύτατα προσωπείο.
Κανείς δεν μπορεί πια να θυμηθεί τα λόγια του Κυρίου:
Χωρίς εμένα δεν μπορείτε να κάνετε τίποτε!
Αμέθυστος
Παρασκευή 23 Ιανουαρίου 2009
Ο Καρδινάλιος Κάσπερ έχει τον λόγο
Στα πλαίσια του Οικουμενικού διαλόγου δεν μιλάμε πια για ένωση Ορθοδόξων και Ρωμαιοκαθολικών. Δεν πρόκειται περί μίξεως των δύο, αλλά περί της ακεραίας αποκαταστάσεως της κοινωνίας μεταξύ Ανατολής και Δύσεως. Ενότητα, διατηρώντας την διαφορετικότητά μας. Δεν πρόκειται περί ενωμένης Εκκλησίας. Η Ορθόδοξη Εκκλησία θα διατηρήσει την παράδοσή της! Πρόκειται για έναν πνευματικό εμπλουτισμό. Δεν πρόκειται να αφαιρεθεί τίποτε το ουσιώδες από κανέναν. Ίσα – ίσα πρόκειται περί ανταλλαγής των θείων δωρημάτων, τα οποία αξιωθήκαμε να έχουμε και οι δύο, ώστε τελικά να εμπλουτισθούμε και οι δύο!
Η ύπαρξη της Ουνίας σημαίνει την υπόσταση της ανατολικής παραδόσεως και στους κόλπους της Ρωμαιοκαθολικής Εκκλησίας, όπου και είναι σεβαστή και εκτιμάται.
Όσον αφορά το πρωτείο του πάπα, η άποψή μας είναι ότι παραμένει στη Ρωμαιοκαθολική Εκκλησία ένας ρόλος από τον Απόστολο Πέτρο. Αυτή τη στιγμή η συζήτηση είναι ποια σημασία μπορεί να έχει ο Επίσκοπος της Ρώμης ως Πρώτος για την κάθε τοπική Εκκλησία, για την οικουμενική Εκκλησία και για την Ορθοδοξία.
--------------------------------------------------
Αυτός είναι με λίγα λόγια μέχρι στιγμής, ο Ιστορικός άθλος του κ. Ζηζιούλα. Τώρα αποκτά και την ιδιαίτερη πολιτική του σημασία και το περισπούδαστο θεολογικό κείμενο, στην Αγγλική γλώσσα, "Communion and otherness", του ιδίου κ. Ζηζιούλα. Ο άνθρωπος αναγκάστηκε για το Ιστορικό μας καλό να διαλύση ολόκληρη την διδασκαλία περί Αγίας Τριάδος, για να βρει έναν πρώτο και στην Αγία Τριάδα που θα κάλυπτε δογματικά την απαίτηση του πρωτείου!
Νά πως περιγράφει τον καινούριο θεό της οικουμενικής Εκκλησίας ο κ. Γιανναράς, στο Αίνιγμα του Κακού, σελ. 73!
«Αιτιώδης Αρχή του υπαρκτικού γεγονότος είναι ο Πατήρ, ο οποίος ελεύθερα («πριν» από κάθε προκαθορισμό αναγκαιότητας: θεότητας – αιτιότητας) θέλει να υπάρχει, και την ελευθερία αυτοκαθορισμού του την πραγματοποιεί ως αγάπη «γεννώντας» τον Υιό και «εκπορεύοντας» το Πνεύμα – υποστασιάζει το Είναι του ως κοινωνούμενη αγάπη, μελιζόμενο και μη διαιρούμενο».
Υπάρχει κάποιος, αυτή τη στιγμή στην Ορθοδοξία, Ικανός να κατανοήσει την αισχρή κακοποίηση της διδασκαλίας περί Αγίας Τριάδος;
Είναι απίστευτο και όμως αληθινό. Αν δεν ξεπουλούσε τα πάντα ο νυν Πατριάρχης Βαρθολομαίος και οι συν αυτώ, δεν θα ήταν δυνατό να αντιληφθούμε τον βαθύ ύπνο στον οποίο ξεχειμωνιάζει η Ορθοδοξία παντού στη Γη! Είναι απίστευτο!
Η παράδοση της Ορθοδοξίας, το τελετουργικό των ακολουθιών! Η Ουνία η υπόσταση της ανατολικής παραδόσεως! Τέτοια μείωση δεν είχαν γνωρίσει ούτε οι Χιώτες επί Τουρκοκρατίας.
Οι προκαθήμενοι της Εκκλησίας μας, εξασφάλισαν το πρωτείο τους και μόνη τους έγνοια πια να διατηρείται εν πολλοίς και μπροστά στον πρώτο των πρώτων.
Μ' αυτά λοιπόν θα αποκτήσουμε το πολυπόθητο κοινό ποτήριο της αγάπης. Με διαφορετικούς θεούς, με διαφορετικούς πιστούς, με διαφορετικούς αγιούς τί θα κοινωνάμε; Την απόδειξη της αγάπης μας!
ΟΙ ΗΝΩΜΕΝΕΣ ΕΚΚΛΗΣΙΕΣ ΤΗΣ ΔΥΣΕΩΣ!
Το απόγειο της Δημοκρατίας και του πολιτισμού! Η εκπλήρωσις του Ιστορικού Χρέους. Όπως έλεγε και ο Ιωνάς, η φιλανθρωπία του Θεού δεν θα μας κάψη τώρα αμέσως, θα μας αφήση να καούμε μόνοι μας, στα έσχατα!
Ενότης-αδελφότης-αγάπη!
Η νέα επανάσταση!
Εκδόσεις αμέθυστος
e-mail: amethystos.books@gmail.com
amethystosbooks.blogspot.com/
Η ύπαρξη της Ουνίας σημαίνει την υπόσταση της ανατολικής παραδόσεως και στους κόλπους της Ρωμαιοκαθολικής Εκκλησίας, όπου και είναι σεβαστή και εκτιμάται.
Όσον αφορά το πρωτείο του πάπα, η άποψή μας είναι ότι παραμένει στη Ρωμαιοκαθολική Εκκλησία ένας ρόλος από τον Απόστολο Πέτρο. Αυτή τη στιγμή η συζήτηση είναι ποια σημασία μπορεί να έχει ο Επίσκοπος της Ρώμης ως Πρώτος για την κάθε τοπική Εκκλησία, για την οικουμενική Εκκλησία και για την Ορθοδοξία.
--------------------------------------------------
Αυτός είναι με λίγα λόγια μέχρι στιγμής, ο Ιστορικός άθλος του κ. Ζηζιούλα. Τώρα αποκτά και την ιδιαίτερη πολιτική του σημασία και το περισπούδαστο θεολογικό κείμενο, στην Αγγλική γλώσσα, "Communion and otherness", του ιδίου κ. Ζηζιούλα. Ο άνθρωπος αναγκάστηκε για το Ιστορικό μας καλό να διαλύση ολόκληρη την διδασκαλία περί Αγίας Τριάδος, για να βρει έναν πρώτο και στην Αγία Τριάδα που θα κάλυπτε δογματικά την απαίτηση του πρωτείου!
Νά πως περιγράφει τον καινούριο θεό της οικουμενικής Εκκλησίας ο κ. Γιανναράς, στο Αίνιγμα του Κακού, σελ. 73!
«Αιτιώδης Αρχή του υπαρκτικού γεγονότος είναι ο Πατήρ, ο οποίος ελεύθερα («πριν» από κάθε προκαθορισμό αναγκαιότητας: θεότητας – αιτιότητας) θέλει να υπάρχει, και την ελευθερία αυτοκαθορισμού του την πραγματοποιεί ως αγάπη «γεννώντας» τον Υιό και «εκπορεύοντας» το Πνεύμα – υποστασιάζει το Είναι του ως κοινωνούμενη αγάπη, μελιζόμενο και μη διαιρούμενο».
Υπάρχει κάποιος, αυτή τη στιγμή στην Ορθοδοξία, Ικανός να κατανοήσει την αισχρή κακοποίηση της διδασκαλίας περί Αγίας Τριάδος;
Είναι απίστευτο και όμως αληθινό. Αν δεν ξεπουλούσε τα πάντα ο νυν Πατριάρχης Βαρθολομαίος και οι συν αυτώ, δεν θα ήταν δυνατό να αντιληφθούμε τον βαθύ ύπνο στον οποίο ξεχειμωνιάζει η Ορθοδοξία παντού στη Γη! Είναι απίστευτο!
Η παράδοση της Ορθοδοξίας, το τελετουργικό των ακολουθιών! Η Ουνία η υπόσταση της ανατολικής παραδόσεως! Τέτοια μείωση δεν είχαν γνωρίσει ούτε οι Χιώτες επί Τουρκοκρατίας.
Οι προκαθήμενοι της Εκκλησίας μας, εξασφάλισαν το πρωτείο τους και μόνη τους έγνοια πια να διατηρείται εν πολλοίς και μπροστά στον πρώτο των πρώτων.
Μ' αυτά λοιπόν θα αποκτήσουμε το πολυπόθητο κοινό ποτήριο της αγάπης. Με διαφορετικούς θεούς, με διαφορετικούς πιστούς, με διαφορετικούς αγιούς τί θα κοινωνάμε; Την απόδειξη της αγάπης μας!
ΟΙ ΗΝΩΜΕΝΕΣ ΕΚΚΛΗΣΙΕΣ ΤΗΣ ΔΥΣΕΩΣ!
Το απόγειο της Δημοκρατίας και του πολιτισμού! Η εκπλήρωσις του Ιστορικού Χρέους. Όπως έλεγε και ο Ιωνάς, η φιλανθρωπία του Θεού δεν θα μας κάψη τώρα αμέσως, θα μας αφήση να καούμε μόνοι μας, στα έσχατα!
Ενότης-αδελφότης-αγάπη!
Η νέα επανάσταση!
Εκδόσεις αμέθυστος
e-mail: amethystos.books@gmail.com
amethystosbooks.blogspot.com/
Τετάρτη 14 Ιανουαρίου 2009
Λύνοντας το “Αίνιγμα” του κακού
Ο κ. Γιανναράς συνεχίζει ανεμπόδιστα τον οντολογικό του μόχθο. Έχει ολοκληρώσει πλέον το φιλοσοφικό του σύστημα και δεν διστάζει να ελέγξει μ’ αυτό ακόμη και τον Κύριο. Όπως θα έλεγε και η συμπάθειά του ο Βολταίρος, ξεψάρωσε! Για να δούμε λοιπόν αυτός ο ώριμος μάγκας, τι έχει να μας συμβουλεύση, σε ποια εμπειρία στηρίχθηκε, ποιον δρόμο περπάτησε, τι σοφία απέκτησε σαν σωσμένος, ολοκληρωμένος υπαρκτικά άνθρωπος! Όλα αυτά βρίσκονται κλειδαμπαρωμένα –διότι η γλώσσα του σημαίνει, όπως έλεγε και ο αγαπητός του Ηράκλειτος– στο “Αίνιγμα του κακού”, στο οποίο αποκαλύπτεται ξανά η πνευματική δύναμις του οντολογικού ερωτήματος.
Υπήρξε σκλάβος της θρησκειοποιημένης Εκκλησίας, όπως μας περιγράφει στο βιβλίο του “Ενάντια στη θρησκεία” και ελευθερώθη από μια συγκλονιστική εμπειρία “Ναυτίας”. Η οποία τον οδήγησε κατευθείαν στον επαναστατημένο και απελευθερωμένο υπαρξισμό και στην Γη της Επαγγελίας, την οντολογία του Χάϊντεγκερ. Η οντολογία του Χάϊντεγκερ είναι μια εξέλιξη της οντολογίας που ήταν σε ισχύ μέχρι τις μέρες του και ονομάζεται συγκεκριμένα Οντολογική διαφορά! Στηρίζεται στον Γερμανικό Ιδεαλισμό, ο οποίος ταύτισε το Είναι με τη Φύση και στην προσωκρατική φιλοσοφία του Ηράκλειτου ιδίως δε στην ένωση των αντιθέτων και στο Αίνιγμα της υπάρξεως. «Φύσις κρύπτεσθαι φιλεί». Μ’ αυτό το φιλοσοφικό σύστημα ο Χάϊντεγκερ φιλοδόξησε να αντικαταστήσει την Εθνική και ακατάλληλη για τον Χριστιανισμό οντολογία του Αριστοτέλη, όπως μας πληροφορεί ο μεγάλος του μαθητής Gadamer, και κατόρθωσε να περπατήση μόνος, από την Έφεσο μέχρι την Θήβα, έξω από την οποία είχε την τελευταία του αποκάλυψη: Το Είναι καθεαυτό είναι η Σφίγγα! Αυτή την σκυτάλη παρέλαβε ο κ. Γιανναράς και με την οντολογική διαφορά στο χέρι και την αναλογία του Ακινάτη στην καρδιά, έφτασε μέχρι τα παλάτια της Θήβας και περιμένει πια την ενθρόνισή του, στον υπέρλαμπρο θρόνο της Θεάς της Έφεσου, της Μεγάλης Μητέρας, σαν θείο βρέφος!
Τι μας καταθέτει ο μέγας Σοφός, βγαλμένο και αυτό από τις εμπειρίες της ζωής του! Σώστε το ΠΡΟΣΩΠΟ! Συγκεκριμένα το πρόσωπο του Ακινάτη, ο οποίος είχε αποφανθεί, σ’ εκείνους τους μακρυνούς Μυθικούς Χρόνους που κατακλύζουν το παρόν μας: “Ο άνθρωπος είναι ένα ον μοναδικό και ανεπανάληπτο, δημιουργημένο κατ’ εικόνα και καθ’ ομοίωσιν του Θεού. Ό,τι πιο τέλειο υπάρχει σ’ όλη τη Φύση”. Θεολογική Summa Ι, q.29, a.3.
Η πατερική θεολογία, όπως υποτιμητικά ονομάζεται από τον Γιανναρά, δεν υπήρξε ποτέ οντολογία, όπως επίσης δεν υπήρξε ποτέ ούτε η Ελληνική Φιλοσοφία.
Ένα υπέροχο δείγμα της “μεθόδου” υπάρχει στον Λόγο ΚΗ′ Παρ. 13 του Γρηγορίου του Θεολόγου:
«Πώς όλα αυτά τα ορατά και τελείως μόνον έκαστον μπορεί να εικονίση το ένα, που είναι ασύνθετον και ανείκαστον; (δεν εικονίζεται)
Επειδή όμως κάθε λογική φύσις λαχταρά τον Θεόν που είναι ο δημιουργός της, δεύτερον ποιείται πλουν, και αναγκάζεται να παρατηρεί τα ορατά και να θεοποιεί κάποιο από αυτά από άγνοια (διότι ποίον των ορατών υψηλότερον του ορώντος και πόσον έστιν θεοειδέστερον, έτσι ώστε αυτός να το προσκυνή, εκείνο δε να δέχεται την προσκύνησιν;) ή αναγκάζεται να γνωρίση τον Θεόν από το κάλλος και την αρμονία αυτών που βλέπει και καθοδηγείται απ’ όσα βλέπει στα αόρατα (τα υπέρ την όψιν), για να μην ζημιωθεί και ο Θεός εξ’ αιτίας της μεγαλοπρέπειας των ορατών».
Ο κ. Γιανναράς, και είναι εκπληκτικό, δεν λαχταρά τον Θεόν, αλλά τον τρόπο του Θεού, τον οποίο είναι δυνατόν να μιμηθεί το ΠΡΟΣΩΠΟ, δια της αναλογίας, καθότι ο Κύριος με την ενσάρκωσή του “άνοιξε το κατ’ εικόνα στο καθ’ ομοίωσιν”.
Για να ενστερνιστεί λοιπόν αυτή την Σχολαστική διδασκαλία χρειάστηκε να καταργήσει παντελώς το κεφάλαιο αμαρτία! Γι’ αυτό και διαθέτει τις δικές του απόψεις γύρω από την πτώση, τις οποίες φανερώνει χειριζόμενος κατά το δοκούν την εικονολογική γλώσσα της Παλαιάς Διαθήκης! Η Δυτική Χριστιανοσύνη ερμήνευσε την ενσάρκωση σαν την γενναία πράξη αγάπης του Θεού ο οποίος μας ελευθέρωσε από την αμαρτία. Αιτία και σκοπός, η αμαρτία και η λύτρωση. Τώρα ο κ. Γιανναράς με την βοήθεια του Χάϊντεγκερ μας πληροφορεί πως αιτία και σκοπός είναι η απελευθέρωσή μας από τον θάνατο! Δεν μπορεί να χωρέση ο Νους του την διδασκαλία των πατέρων πως η αμαρτία έφερε και φέρνει τον θάνατο!
Δεν καταλαβαίνει πως ο Νόμος μας αποκάλυψε την αμαρτία και πως ο Σταυρός του Κυρίου μας αποκάλυψε τον θάνατο. Πράγματα που αγνοούσε και συνεχίζει να αγνοεί ο άνθρωπος μέχρι σήμερα!
Δεν καταλαβαίνει πως η Εκκλησία δεν είναι το Βασίλειο της πίστεως αλλά το Βασίλειο της Χάριτος. “Καλόν γαρ Χάριτι βεβαιούσθαι την καρδίαν” προειδοποιεί ο Απ. Παύλος στην προς Εβραίους 13,7! Ούτε η θεολογία είναι η ερμηνεία και κατανόηση της πίστεως όπως δίδαξε πρώτος ο Αυγουστίνος.
Δεν καταλαβαίνει πως ο παράδεισος και η Βασιλεία των Ουρανών ουδεμία σχέσιν έχουν.
Δεν καταλαβαίνει πως η Μετάνοια είναι το Μυστήριο της Βασιλείας των Ουρανών και όχι του παραδείσου. Και καταργεί οπωσδήποτε την αλαζονεία της αλήθειας του προσώπου.
Δεν καταλαβαίνει πως η Σωτηρία που υποσχέθηκε ο Κύριος ουδεμία σχέση έχει με την θέωση.
Δεν καταλαβαίνει την ψυχή και την αθανασία της ψυχής διότι δεν δέχεται την αμαρτία, ο αναμάρτητος.
Δεν καταλαβαίνει τον πόνο του Κυρίου και την ειρωνεία του όταν αναφωνεί καθώς ο Αδάμ και η Εύα εγκαταλείπουν τον παράδεισο: “Για δες τώρα που έφαγε ο Αδάμ και τον καρπό του καλού και του κακού έγινε σαν και μας”.
Δεν καταλαβαίνει το πικρό κλάμα του Αδάμ όταν συνειδητοποιεί πως έχασε τον παράδεισο ούτε τον πόνο του όταν έχασε τον Άβελ. Αυτά τα παραμύθια αλλοιώνουν την αλήθεια του προσώπου.
Δεν καταλαβαίνει το κυριώτερο! Το κακό δεν αρνείται την προσφερόμενη στο κτιστό υπαρκτική δυνατότητα να μετάσχει στον τρόπο του ακτίστου, αλλά αυτή τη δυνατότητα την θέλει τώρα, αμέσως, στην στιγμή, στον χρόνο, την αποκτά με την θέλησί του, δια της αναλογίας, εικονίζοντας στην Σύναξη τα έσχατα, εικονίζοντας στην Σχέση τον τρόπο της Αγίας Τριάδος, θέλει να την αποκτήσει με αλαζονεία. Κοινωνώντας τις άκτιστες ενέργειες, θεούμενο και αυτοθεούμενο στην ετερότητά του και μοναδικότητά του! Το κακό πάσχει από βαρειά Μωρία!
Ας δούμε δύο έξοχα παραδείγματα για να τελειώνουμε!
Στο βιβλίο του “Ενάντια στη θρησκεία“ στην σελίδα 190, έχουμε το απόγειο αυτού του κοσμικού πνεύματος που ποιεί σεαυτόν είδωλον!
“Η απάντηση του Χριστού είναι σαφώς επιφυλακτική!...”
Θα περιμέναμε όλοι μας, ένας μεγάλος συγγραφέας όπως ο κ. Γιανναράς, να είναι πάνω απ’ όλα και ένας μεγάλος αναγνώστης! Δυστυχώς με μεγάλη μας έκπληξη και απορία έχουμε συσσωρεύσει πολύ μεγάλο υλικό πλέον το οποίο αποδεικνύει το αντίθετο!
Πώς να εξηγήσουμε την λεπτή διαστρέβλωση του λόγου του Απ. Παύλου στο ίδιο βιβλίο! Ενάντια στην θρησκεία, ο προθάλαμος του Αινίγματος του κακού! Σελίς 195, μνημειώδες! “Ο Απ. Παύλος, τελικά δικαιώνει τον φυσικό δεσμό του γάμου (όχι την εκκλησιαστική προοπτική της ανδρόγυνης σχέσης) μόνο για τον λόγο αποφυγής της πορνείας”.
Νομίζω πως το θέμα της πορνείας, όπως ακριβώς το χειρίζεται για να ελέγξει τον Παύλο, είναι αποκαλυπτικό του Αινίγματος Γιανναράς. Να όμως πως ορίζει ο Απόστολος την πορνεία (Κορ. Α′): “ Όποιος ενώνεται με τον Κύριο γίνεται ένα πνεύμα μαζί του. Μακριά λοιπόν από την πορνεία. Κάθε άλλο αμάρτημα που μπορεί να διαπράξει κανείς βρίσκεται έξω από το σώμα του· αυτός όμως που πορνεύει βεβηλώνει το ίδιο του το σώμα! Ή μήπως δεν ξέρετε πως το σώμα σας είναι ναός του Αγίου Πνεύματος που σας το Χάρισε ο Θεός και βρίσκεται μέσα σας; Δεν ανήκετε στον ευατό σας· σας αγόρασε ο Θεός πληρώνοντας το τίμημα. Το Θεό λοιπόν να δοξάζετε με το σώμα σας και με το πνεύμα σας, που ανήκουν σ’ εκείνον”.
Ο Φιλόσοφός μας όμως δεν ενδιαφέρεται για την Ένωση με τον Κύριο επειδή καταργεί “την αλήθεια του προσώπου”. Προτιμά την Σχέση Κυρίων.
Να δούμε ποιος θα καταλήξει στο τέλος καλύτερα! Ο κ. Γιανναράς με τις Ελεύθερες Σχέσεις του ή εμείς οι ελάχιστοι που συνεχίζουμε να ποθούμε την ένωσή μας με τον Κύριο!
Το μόνο Αίνιγμα που μένει κλείνοντας, αυτό, το τελευταίο βιβλίο του κ. Γιανναρά.
Καλό Παράδεισο!
Υπήρξε σκλάβος της θρησκειοποιημένης Εκκλησίας, όπως μας περιγράφει στο βιβλίο του “Ενάντια στη θρησκεία” και ελευθερώθη από μια συγκλονιστική εμπειρία “Ναυτίας”. Η οποία τον οδήγησε κατευθείαν στον επαναστατημένο και απελευθερωμένο υπαρξισμό και στην Γη της Επαγγελίας, την οντολογία του Χάϊντεγκερ. Η οντολογία του Χάϊντεγκερ είναι μια εξέλιξη της οντολογίας που ήταν σε ισχύ μέχρι τις μέρες του και ονομάζεται συγκεκριμένα Οντολογική διαφορά! Στηρίζεται στον Γερμανικό Ιδεαλισμό, ο οποίος ταύτισε το Είναι με τη Φύση και στην προσωκρατική φιλοσοφία του Ηράκλειτου ιδίως δε στην ένωση των αντιθέτων και στο Αίνιγμα της υπάρξεως. «Φύσις κρύπτεσθαι φιλεί». Μ’ αυτό το φιλοσοφικό σύστημα ο Χάϊντεγκερ φιλοδόξησε να αντικαταστήσει την Εθνική και ακατάλληλη για τον Χριστιανισμό οντολογία του Αριστοτέλη, όπως μας πληροφορεί ο μεγάλος του μαθητής Gadamer, και κατόρθωσε να περπατήση μόνος, από την Έφεσο μέχρι την Θήβα, έξω από την οποία είχε την τελευταία του αποκάλυψη: Το Είναι καθεαυτό είναι η Σφίγγα! Αυτή την σκυτάλη παρέλαβε ο κ. Γιανναράς και με την οντολογική διαφορά στο χέρι και την αναλογία του Ακινάτη στην καρδιά, έφτασε μέχρι τα παλάτια της Θήβας και περιμένει πια την ενθρόνισή του, στον υπέρλαμπρο θρόνο της Θεάς της Έφεσου, της Μεγάλης Μητέρας, σαν θείο βρέφος!
Τι μας καταθέτει ο μέγας Σοφός, βγαλμένο και αυτό από τις εμπειρίες της ζωής του! Σώστε το ΠΡΟΣΩΠΟ! Συγκεκριμένα το πρόσωπο του Ακινάτη, ο οποίος είχε αποφανθεί, σ’ εκείνους τους μακρυνούς Μυθικούς Χρόνους που κατακλύζουν το παρόν μας: “Ο άνθρωπος είναι ένα ον μοναδικό και ανεπανάληπτο, δημιουργημένο κατ’ εικόνα και καθ’ ομοίωσιν του Θεού. Ό,τι πιο τέλειο υπάρχει σ’ όλη τη Φύση”. Θεολογική Summa Ι, q.29, a.3.
Η πατερική θεολογία, όπως υποτιμητικά ονομάζεται από τον Γιανναρά, δεν υπήρξε ποτέ οντολογία, όπως επίσης δεν υπήρξε ποτέ ούτε η Ελληνική Φιλοσοφία.
Ένα υπέροχο δείγμα της “μεθόδου” υπάρχει στον Λόγο ΚΗ′ Παρ. 13 του Γρηγορίου του Θεολόγου:
«Πώς όλα αυτά τα ορατά και τελείως μόνον έκαστον μπορεί να εικονίση το ένα, που είναι ασύνθετον και ανείκαστον; (δεν εικονίζεται)
Επειδή όμως κάθε λογική φύσις λαχταρά τον Θεόν που είναι ο δημιουργός της, δεύτερον ποιείται πλουν, και αναγκάζεται να παρατηρεί τα ορατά και να θεοποιεί κάποιο από αυτά από άγνοια (διότι ποίον των ορατών υψηλότερον του ορώντος και πόσον έστιν θεοειδέστερον, έτσι ώστε αυτός να το προσκυνή, εκείνο δε να δέχεται την προσκύνησιν;) ή αναγκάζεται να γνωρίση τον Θεόν από το κάλλος και την αρμονία αυτών που βλέπει και καθοδηγείται απ’ όσα βλέπει στα αόρατα (τα υπέρ την όψιν), για να μην ζημιωθεί και ο Θεός εξ’ αιτίας της μεγαλοπρέπειας των ορατών».
Ο κ. Γιανναράς, και είναι εκπληκτικό, δεν λαχταρά τον Θεόν, αλλά τον τρόπο του Θεού, τον οποίο είναι δυνατόν να μιμηθεί το ΠΡΟΣΩΠΟ, δια της αναλογίας, καθότι ο Κύριος με την ενσάρκωσή του “άνοιξε το κατ’ εικόνα στο καθ’ ομοίωσιν”.
Για να ενστερνιστεί λοιπόν αυτή την Σχολαστική διδασκαλία χρειάστηκε να καταργήσει παντελώς το κεφάλαιο αμαρτία! Γι’ αυτό και διαθέτει τις δικές του απόψεις γύρω από την πτώση, τις οποίες φανερώνει χειριζόμενος κατά το δοκούν την εικονολογική γλώσσα της Παλαιάς Διαθήκης! Η Δυτική Χριστιανοσύνη ερμήνευσε την ενσάρκωση σαν την γενναία πράξη αγάπης του Θεού ο οποίος μας ελευθέρωσε από την αμαρτία. Αιτία και σκοπός, η αμαρτία και η λύτρωση. Τώρα ο κ. Γιανναράς με την βοήθεια του Χάϊντεγκερ μας πληροφορεί πως αιτία και σκοπός είναι η απελευθέρωσή μας από τον θάνατο! Δεν μπορεί να χωρέση ο Νους του την διδασκαλία των πατέρων πως η αμαρτία έφερε και φέρνει τον θάνατο!
Δεν καταλαβαίνει πως ο Νόμος μας αποκάλυψε την αμαρτία και πως ο Σταυρός του Κυρίου μας αποκάλυψε τον θάνατο. Πράγματα που αγνοούσε και συνεχίζει να αγνοεί ο άνθρωπος μέχρι σήμερα!
Δεν καταλαβαίνει πως η Εκκλησία δεν είναι το Βασίλειο της πίστεως αλλά το Βασίλειο της Χάριτος. “Καλόν γαρ Χάριτι βεβαιούσθαι την καρδίαν” προειδοποιεί ο Απ. Παύλος στην προς Εβραίους 13,7! Ούτε η θεολογία είναι η ερμηνεία και κατανόηση της πίστεως όπως δίδαξε πρώτος ο Αυγουστίνος.
Δεν καταλαβαίνει πως ο παράδεισος και η Βασιλεία των Ουρανών ουδεμία σχέσιν έχουν.
Δεν καταλαβαίνει πως η Μετάνοια είναι το Μυστήριο της Βασιλείας των Ουρανών και όχι του παραδείσου. Και καταργεί οπωσδήποτε την αλαζονεία της αλήθειας του προσώπου.
Δεν καταλαβαίνει πως η Σωτηρία που υποσχέθηκε ο Κύριος ουδεμία σχέση έχει με την θέωση.
Δεν καταλαβαίνει την ψυχή και την αθανασία της ψυχής διότι δεν δέχεται την αμαρτία, ο αναμάρτητος.
Δεν καταλαβαίνει τον πόνο του Κυρίου και την ειρωνεία του όταν αναφωνεί καθώς ο Αδάμ και η Εύα εγκαταλείπουν τον παράδεισο: “Για δες τώρα που έφαγε ο Αδάμ και τον καρπό του καλού και του κακού έγινε σαν και μας”.
Δεν καταλαβαίνει το πικρό κλάμα του Αδάμ όταν συνειδητοποιεί πως έχασε τον παράδεισο ούτε τον πόνο του όταν έχασε τον Άβελ. Αυτά τα παραμύθια αλλοιώνουν την αλήθεια του προσώπου.
Δεν καταλαβαίνει το κυριώτερο! Το κακό δεν αρνείται την προσφερόμενη στο κτιστό υπαρκτική δυνατότητα να μετάσχει στον τρόπο του ακτίστου, αλλά αυτή τη δυνατότητα την θέλει τώρα, αμέσως, στην στιγμή, στον χρόνο, την αποκτά με την θέλησί του, δια της αναλογίας, εικονίζοντας στην Σύναξη τα έσχατα, εικονίζοντας στην Σχέση τον τρόπο της Αγίας Τριάδος, θέλει να την αποκτήσει με αλαζονεία. Κοινωνώντας τις άκτιστες ενέργειες, θεούμενο και αυτοθεούμενο στην ετερότητά του και μοναδικότητά του! Το κακό πάσχει από βαρειά Μωρία!
Ας δούμε δύο έξοχα παραδείγματα για να τελειώνουμε!
Στο βιβλίο του “Ενάντια στη θρησκεία“ στην σελίδα 190, έχουμε το απόγειο αυτού του κοσμικού πνεύματος που ποιεί σεαυτόν είδωλον!
“Η απάντηση του Χριστού είναι σαφώς επιφυλακτική!...”
Θα περιμέναμε όλοι μας, ένας μεγάλος συγγραφέας όπως ο κ. Γιανναράς, να είναι πάνω απ’ όλα και ένας μεγάλος αναγνώστης! Δυστυχώς με μεγάλη μας έκπληξη και απορία έχουμε συσσωρεύσει πολύ μεγάλο υλικό πλέον το οποίο αποδεικνύει το αντίθετο!
Πώς να εξηγήσουμε την λεπτή διαστρέβλωση του λόγου του Απ. Παύλου στο ίδιο βιβλίο! Ενάντια στην θρησκεία, ο προθάλαμος του Αινίγματος του κακού! Σελίς 195, μνημειώδες! “Ο Απ. Παύλος, τελικά δικαιώνει τον φυσικό δεσμό του γάμου (όχι την εκκλησιαστική προοπτική της ανδρόγυνης σχέσης) μόνο για τον λόγο αποφυγής της πορνείας”.
Νομίζω πως το θέμα της πορνείας, όπως ακριβώς το χειρίζεται για να ελέγξει τον Παύλο, είναι αποκαλυπτικό του Αινίγματος Γιανναράς. Να όμως πως ορίζει ο Απόστολος την πορνεία (Κορ. Α′): “ Όποιος ενώνεται με τον Κύριο γίνεται ένα πνεύμα μαζί του. Μακριά λοιπόν από την πορνεία. Κάθε άλλο αμάρτημα που μπορεί να διαπράξει κανείς βρίσκεται έξω από το σώμα του· αυτός όμως που πορνεύει βεβηλώνει το ίδιο του το σώμα! Ή μήπως δεν ξέρετε πως το σώμα σας είναι ναός του Αγίου Πνεύματος που σας το Χάρισε ο Θεός και βρίσκεται μέσα σας; Δεν ανήκετε στον ευατό σας· σας αγόρασε ο Θεός πληρώνοντας το τίμημα. Το Θεό λοιπόν να δοξάζετε με το σώμα σας και με το πνεύμα σας, που ανήκουν σ’ εκείνον”.
Ο Φιλόσοφός μας όμως δεν ενδιαφέρεται για την Ένωση με τον Κύριο επειδή καταργεί “την αλήθεια του προσώπου”. Προτιμά την Σχέση Κυρίων.
Να δούμε ποιος θα καταλήξει στο τέλος καλύτερα! Ο κ. Γιανναράς με τις Ελεύθερες Σχέσεις του ή εμείς οι ελάχιστοι που συνεχίζουμε να ποθούμε την ένωσή μας με τον Κύριο!
Το μόνο Αίνιγμα που μένει κλείνοντας, αυτό, το τελευταίο βιβλίο του κ. Γιανναρά.
Καλό Παράδεισο!
Δευτέρα 12 Ιανουαρίου 2009
ΣΥΝΤΟΜΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΑ ΠΕΡΙ ΠΡΟΣΩΠΟΥ (χωρίς το “τοπικό” ένδυμα της θεολογίας)
Στην “Κριτική του καθαρού Λόγου” ο Kant ισχυρίζεται ότι τα βασικά ερωτήματα της ανθρώπινης εμπειρίας δεν είναι τόσο τα ερωτήματα γύρω από τη γνώση ή την πράξη όσο τα ερωτήματα γύρω από την ελπίδα, την ουσία, το μέλλον του ανθρώπου. Έτσι αρχίζει αυτή, που οι περισσότεροι Ιστορικοί του πολιτισμού ονομάζουν Ανθρωπολογική τροφή, ένας καινούριος τρόπος κατανοήσεως του ανθρώπου και του κόσμου, ο οποίος θεωρείται πλέον το ειδοποιόν Χαρακτηριστικό του μοντέρνου πολιτισμού!
Στην πραγματικότητα αυτή η στροφή είναι πολύ παληά, ίσως και να ξεκινά από τον ίδιο τον Σωκράτη, πάντως αποκορυφούται στη μεγάλη εποχή του χριστιανικού ανθρωπισμού, όταν διακρίνεται με μεγάλη ευκρίνεια η ουσία του ανθρώπου στο “πρόσωπο”, δηλαδή στο γεγονός πως ο άνθρωπος είναι ένα μοναδικό και ανεπανάληπτο ον δημιουργημένο κατ’ εικόνα και καθ’ ομοίωση του Θεού! Γι’ αυτό, ο Άγιος Θωμάς ο Ακινάτης ορίζει τον άνθρωπο “id quod est perfectissimum in tota natura”: ό,τι πιο τέλειο υπάρχει σε όλη τη Φύση (Summa Θεολογική, Ι, 9.29, α.3).
Υπάρχει στ’ αλήθεια το “πρόσωπο”; Αυτό αναρωτιούνται όμως σήμερα πολλοί φιλόσοφοι. Στ’ αλήθεια αυτή είναι μια παράξενη ερώτηση της εποχής μας. Μπορούμε να αμφισβητήσουμε την ύπαρξη του Θεού, αλλά τί μπορεί να είναι πιο πραγματικό και αυτονόητο από την ύπαρξη του ανθρώπου; Κι όμως η εποχή μας δεν έχει πλέον βεβαιότητες!
Υπάρχουν λοιπόν πολλοί που ισχυρίζονται πως αν κάποτε η δύναμις κάθε φιλοσοφίας βρισκόταν στην απόδειξη της υπάρξεως του Θεού, τώρα έχουμε αρχίσει να αμφιβάλλουμε και στην πράξη και στη θεωρία ακόμη και γι’ αυτή την ύπαρξη του ανθρώπου.
ΤΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΑΝΘΡΩΠΟΣ
Έχει περάσει πολύς καιρός από τότε που όριζε ο Σαρτρ τον άνθρωπο “αγενή μαρμελάδα”. Ακόμη και από την αντίληψη του Φουκώ, ο οποίος δεν έβλεπε στον άνθρωπο τίποτε παραπάνω από ένα ίχνος, ένα “πρόσωπο στην άμμο”.
Ο άνθρωπος σήμερα δεν έχει μόνο πιο ζωντανή συνείδηση του εαυτού του και της αξιοπρέπειάς του, αλλά αισθάνεται και θέτει το πρόβλημα του προορισμού του, του νοήματος της ζωής! Αναρωτιέται και ερευνά για μια ενότητα και μια συνέχεια που πάει πέρα από τις μερικότητες, τις αντιφάσεις, τις ασυνέχειες του χρόνου. “Να αρνηθούμε τη χρονική συνέχεια, να αρνηθούμε το εγώ…-γράφει ο Μπόρχες- είναι φαινομενική απελπισία και μυστικός καθησυχασμός…Ο κόσμος δυστυχώς είναι πραγματικός, εγώ, δυστυχώς, είμαι ο Μπόρχες”.
Ευτυχώς στην καθημερινή μας ζωή δεν έχουμε ανάγκη από τέτοιες προκλήσεις για να συλλάβουμε και να επιβεβαιώσουμε αυτό το αίσθημα ενότητος και συνέχειας, πραγματικότητος και αυτοσυνειδησίας, που μας είναι απαραίτητο για να ζήσουμε. Όταν όμως προσπαθούμε να βρούμε την καταγωγή του και το νόημά του και παραδιδόμαστε σε μια ελεύθερη ενδοστρεφή έρευνα μας κυριεύει ο ίλιγγος του αγνώστου! Μας λείπει ξαφνικά ένα σημείο ασφαλείας, εκείνο το εγώ, το οποίο τις περισσότερες φορές εμφανίζεται στις συνειδήσεις μας στη διπλή του όψη του υποκειμένου και του αντικειμένου.
Η ΠΑΡΑΒΟΛΗ ΤΟΥ ΕΓΩ
Όποιος παρατηρεί από κάποια απόσταση τον σύγχρονο πολιτισμό (αυτόν που εμφανίστηκε κατ’ αρχάς στην Ευρώπη και μόνο μετά το τέλος του Μεσαίωνος εξαπλώθηκε σε ολόκληρο τον πλανήτη) διακρίνει ένα είδος παραβολής του Εγώ. Μια παραβολή που ανεβαίνει μέχρι τις κορυφές του υποκειμενισμού για να κατέβη στη συνέχεια αργά προς τις αβύσσους της αντικειμενικότητος, της συσκοτίσεως, τις απουσίας του εγώ.
Κατ’ αρχάς ο άνθρωπος ορμά προς την κατάκτηση του εαυτού του και του κόσμου, ελευθερώνεται από την αναγκαιότητα της φύσης, γίνεται πρωταγωνιστής και υποκείμενο της ζωής του. Μετά από αιώνες μανίας και απορρόφησης από την νοσταλγία του Ουρανού και από τον τρόμο της κολάσεως, η προσοχή του συγκεντρώνεται στη γη. Η επιστήμη, η τέχνη, η οικονομία, η πολιτική, μεταμορφώνονται σε εργαστήρια στα οποία εργάζεται με ενθουσιασμό όποιος ξαναανακαλύπτει τον εαυτό του και προσφέρεται να επεξεργαστεί καινούργιες μορφές γνώσεως, παραγωγής, οργανώσεως του εαυτού του και του κόσμου.
Περιέργως όμως εκείνη ακριβώς η εποχή που είχε ξεκινήσει με τον θρίαμβο και την αποθέωση του ανθρώπου, φαίνεται να τελειώνη σήμερα με την ανακοίνωση του θανάτου του.
Η τέχνη προσφέρεται γι’ άλλη μια φορά σαν ειλικρινής μάρτυς αυτής της παραβολής. Έτσι ενώ οι καλλιτέχνες της Αναγεννήσεως υμνούν την Χαρά και τον θαυμασμό για τον άνθρωπο, τις μορφές του, το σώμα του, την ομορφιά του, η σύγχρονη τέχνη μας δίνει την εικόνα ενός ανθρώπου κατακερματισμένου, αλλοιωμένου, κομματιασμένου. Μερικοί μάλιστα, παρασυρμένοι από την ευφορία της οικονομικής και πολιτικής εξουσίας, πίστεψαν πως ο άνθρωπος δεν είναι τίποτε άλλο παρά ένα αντικείμενο προς ρύθμιση, έλεγχο και εκμετάλλευση! Τόσο που σιγά-σιγά, ακόμη και μέσα στον πολιτισμό, δόθηκε το πρωτείο αποκλειστικά στην πράξη! Υπήρξε ένα μεγάλο λάθος, διότι δεν έλειψαν εκείνοι, οι οποίοι παρότι έδειξαν μια αμφιβολία ως προς την χρησιμότητα του πολιτισμού, μέχρι και αηδία, τον εκμεταλλεύτηκαν αδειάζοντάς τον από τις πιο βαθειές του αξίες και τον κατάντησαν απλό όργανο Ιδεολογικής προπαγάνδας.
ΤΟ ΕΡΩΤΗΜΑ ΠΕΡΙ ΤΟΥ ΝΟΗΜΑΤΟΣ
Μόνον τώρα, στις αρχές της τρίτης χιλιετίας, άρχισε να διαλύεται ο πυκνός καπνός των μεγάλων Ιδεολογιών. Φανερώνεται δε ταυτόχρονα το ερώτημα περί του νοήματος, το οποίο πολλοί διανοούμενοι από τις πρώτες ακόμη δεκαετίες του αιώνος είχαν ήδη διαισθανθεί. Ένα ερώτημα απέναντι στο οποίο η σύγχρονη κουλτούρα αισθάνεται άβολα, καθώς της λείπουν εντελώς τα εννοιολογικά εργαλεία για να το ερμηνεύση. Ακόμη προσπαθεί να το αποφύγη, το αρνείται ή άλλες φορές το αναμιγνύει με πρακτικά προβλήματα, ηθικής τάξεως!
Μέσα σ’ αυτή την προοπτική η προσπάθεια των ομάδων και των καθολικών κινημάτων που γονιμοποίησαν του λαϊκούς γύρω στα χρόνια του ’30, ήταν μια προσπάθεια ανεύρεσης, με πολιτισμική αξιοπρέπεια και ηθική αγωνία, ενός πραγματοποιήσιμου δρόμου ανάμεσα στις δύο αποκλειστικές Ιδεολογίες, του καπιταλισμού και του σοσιαλισμού.
Δεν μπορούμε να πούμε ότι κατόρθωσαν να πουν την τελευταία λέξη! Πέραν πάσης αμφιβολίας όμως, η επιρροή που άσκησαν με την σκέψη τους και την μαρτυρία τους ήταν αποφασιστικής σημασίας τόσο για την διαμόρφωση του πνεύματος με το οποίο, αυτός ο αιώνας, αντιστάθηκε και πολέμησε το ναζισμό, τον φασισμό, τον κομμουνισμό, όσο και για την κουλτούρα και τον πολιτισμό που ενέπνευσε και μεταδόθηκε σε αρκετούς πολιτικούς χώρους, κατά τη διάρκεια της αναστηλώσεως των ερειπίων που άφησαν πίσω τους οι Ιδεολογικοί πόλεμοι.
Ακόμη και σήμερα πολλοί καθολικοί διανοούμενοι προσπαθούν να βαδίσουν πάνω σ’ αυτόν τον δρόμο. Η προσπάθεια να αντιμετωπίσουμε με σοβαρότητα τα ηθικά προβλήματα κατευθύνοντας σε αυτό το ΝΟΗΜΑ, τόσο στην οικονομική και πολιτική πράξη όσο και στην επιστημονική, παραμένει ακόμη επαρκής. Εκτός απ’ την πρακτική του σημασία, το ηθικό ζήτημα αποκαλύπτει ένα θεωρητικό μεταίχμιο που αναγκάζει πιστούς και απίστους να έρθουν σε σύγκρουση και τοιουτοτρόπως να θέσουν στο κέντρο των ενδιαφερόντων μας όχι μόνο προβλήματα ηθικής τάξεως, αλλά και προβλήματα πιο βαθειά του σύγχρονου πολιτισμού, όπως είναι ακριβώς το ερώτημα περί του νοήματος. Ένα ερώτημα το οποίο διαφορετικά κινδυνεύει να γκρεμιστεί άδοξα στην άβυσσο της θρησκευτικότητος.
Ο ΚΙΝΔΥΝΟΣ ΤΗΣ ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΟΤΗΤΟΣ
Η εμφάνιση στο εσωτερικό του καθολικού κόσμου μιας καθαρής θρησκευτικότητος, γυμνής θεολογικά, δεν φαίνεται να μπορεί να απαντήσει στην Ισχύουσα πραγματικότητα.
Δεν πρέπει να νοσταλγούν και να λυπούνται για το τέλος της εποχής του Κωνσταντίνου οι Καθολικοί, ούτε να συγχέουν την πίστη με την κουλτούρα και τον πολιτισμό. Εκφράσεις ενός Ιστορικού γίγνεσθαι του οποίου η πίστη μπορεί να είναι το προζύμι, με τις οποίες όμως δεν πρέπει ποτέ να ταυτιστεί. Το πρόβλημα είναι άλλο: πρέπει να αναρωτηθούμε πόση συνειδητότητα και πόση ωστική δύναμη μπορεί να διαθέτει μια πίστη η οποία δεν κατορθώνει να δημιουργήσει έναν πολιτισμό και παραμένει στο περιθώριο του κόσμου κοιτάζοντας ή μάλλον καταδικάζοντας!
Έρχεται η υποψία λοιπόν πως ίσως μια κάποια μαχόμενη θρησκευτικότης δεν είναι μόνο ένα σύμπτωμα αλλά και η αιτία του πολιτισμικού και πνευματικού κενού, του οποίου ζούμε πλέον τις συνέπειες! Οι άπειρες ανανεωτικές ζυμώσεις που ξεπήδησαν από τη δεύτερη Βατικάνειο σύνοδο θα παραμείνουν σαν βεγγαλικά της νύχτας αν δεν βρουν την κατάλληλη ευκαιρία να συγκεντρωθούν και να γίνουν κουλτούρα! Αυτή η ευκαιρία δεν μπορεί να προσφερθεί από μια θεολογική συστηματοποίηση όσο καλή και να είναι, γιατί ό,τι είναι προκατασκευασμένο δεν μπορεί να ωφελήσει ούτε την κουλτούρα, ούτε την πίστη! Μπορεί όμως εύκολα να ξεπηδήσει από ένα πολιτισμικό κίνημα το οποίο θα μπορούσε να ξανασκεφτεί μερικές Ιδέες οι οποίες ενέπνευσαν την “περσοναλιστική” κουλτούρα της γενιάς του ’30.
ΠΙΣΤΗ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ (κουλτούρα)
Αξίζει να θυμηθούμε σ’ αυτό το σημείο πως ο Ολικός ανθρωπισμός του Maritain, δεν ήταν ένα απλό σλόγκαν ή ένας μαθηματικός τύπος, αλλά ένα οργανικό όραμα της πραγματικότητος στο άνοιγμά της προς το υπερβατικό ή καλύτερα σε στενή εξάρτηση από αυτό. Το ίδιο μπορούμε να πούμε και για τον κοινωνικό περσοναλισμό του Mounier! Πολύ περισσότερο από ένα πρόγραμμα Χριστιανικής επαναστάσεως ήταν μια εμβρυακή φιλοσοφία, ένα όραμα που προσπαθούσε να συνθέση υπαρξισμό και σοσιαλισμό και το οποίο λόγω της ανυπομονησίας του Mounier, χρειαζόταν μεγαλύτερη εμβάθυνση στην κατεύθυνση που έδινε η έννοια του προσώπου!
Η κλασική αρχιτεκτονική της σκέψεως του Maritain και η πιο δυναμική και αγωνιώδες του Mounier άνοιγαν ένα μεγάλο χώρο ο οποίος μπορούσε να ανιχνευτεί με στένος και πάθος και ο οποίος δυστυχώς κινδυνεύει σήμερα να παραμείνει ένας χώρος άδειος και ακατοίκητος.
Δυστυχώς σήμερα στον καθολικό κόσμο δεν λείπουν μόνο η ορμή και η δημιουργική καλλιέργεια˙ λείπει επίσης και εκείνο το δίκτυο θεσμικών μεσολαβήσεων που δίνει ζωτικότητα και μεταδοτικότητα στη θεολογική σκέψη, φωτίζει τα κεντρικά της σημεία και αναπτύσσει τα πιο γόνιμα θέματά της!
Φαίνεται σαν ο αγώνας για την σωτηρία της ψυχής να μας απαλλάσσει από κάθε πολιτισμική προσπάθεια, ενώ στην πραγματικότητα μόνο μέσω αυτής της προσπάθειας είναι δυνατό να γνωστοποιήσουμε με τρόπο πιστευτό το Ευαγγέλιο. Το περιεχόμενο του Ευαγγελίου είναι μια καθολική σωτηρία η οποία πραγματοποιείται αισθητά και όχι μέσω φανατικής θρησκευτικότητος ή μέσω ηθικών συμπεριφορών, πραγματοποιείται μόνο μέσα στην ολότητα και ακεραιότητας της ζωής, ακόμη και στο ανθρώπινο και γήινο επίπεδο: μέσα στην αγάπη, στην σκέψη, στην πράξη, σε μορφές ακριβώς πολιτισμικές οι οποίες μπορούν να ξαναβρούν στο πυρήνα του ΠΡΟΣΩΠΟΥ την καθολική τους και αιώνια έμπνευση.
Εισαγωγή γραμμένη από τον JIUSEPPE TRENΤIN σε συλλογικό
τόμο αφιερωμένο στο “πρόσωπο” από την Fondazione Lanza, το 1992.
Εκδόσεις αμέθυστος
e-mail: amethystos.books@gmail.com
amethystosbooks.blogspot.com/
Στην πραγματικότητα αυτή η στροφή είναι πολύ παληά, ίσως και να ξεκινά από τον ίδιο τον Σωκράτη, πάντως αποκορυφούται στη μεγάλη εποχή του χριστιανικού ανθρωπισμού, όταν διακρίνεται με μεγάλη ευκρίνεια η ουσία του ανθρώπου στο “πρόσωπο”, δηλαδή στο γεγονός πως ο άνθρωπος είναι ένα μοναδικό και ανεπανάληπτο ον δημιουργημένο κατ’ εικόνα και καθ’ ομοίωση του Θεού! Γι’ αυτό, ο Άγιος Θωμάς ο Ακινάτης ορίζει τον άνθρωπο “id quod est perfectissimum in tota natura”: ό,τι πιο τέλειο υπάρχει σε όλη τη Φύση (Summa Θεολογική, Ι, 9.29, α.3).
Υπάρχει στ’ αλήθεια το “πρόσωπο”; Αυτό αναρωτιούνται όμως σήμερα πολλοί φιλόσοφοι. Στ’ αλήθεια αυτή είναι μια παράξενη ερώτηση της εποχής μας. Μπορούμε να αμφισβητήσουμε την ύπαρξη του Θεού, αλλά τί μπορεί να είναι πιο πραγματικό και αυτονόητο από την ύπαρξη του ανθρώπου; Κι όμως η εποχή μας δεν έχει πλέον βεβαιότητες!
Υπάρχουν λοιπόν πολλοί που ισχυρίζονται πως αν κάποτε η δύναμις κάθε φιλοσοφίας βρισκόταν στην απόδειξη της υπάρξεως του Θεού, τώρα έχουμε αρχίσει να αμφιβάλλουμε και στην πράξη και στη θεωρία ακόμη και γι’ αυτή την ύπαρξη του ανθρώπου.
ΤΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΑΝΘΡΩΠΟΣ
Έχει περάσει πολύς καιρός από τότε που όριζε ο Σαρτρ τον άνθρωπο “αγενή μαρμελάδα”. Ακόμη και από την αντίληψη του Φουκώ, ο οποίος δεν έβλεπε στον άνθρωπο τίποτε παραπάνω από ένα ίχνος, ένα “πρόσωπο στην άμμο”.
Ο άνθρωπος σήμερα δεν έχει μόνο πιο ζωντανή συνείδηση του εαυτού του και της αξιοπρέπειάς του, αλλά αισθάνεται και θέτει το πρόβλημα του προορισμού του, του νοήματος της ζωής! Αναρωτιέται και ερευνά για μια ενότητα και μια συνέχεια που πάει πέρα από τις μερικότητες, τις αντιφάσεις, τις ασυνέχειες του χρόνου. “Να αρνηθούμε τη χρονική συνέχεια, να αρνηθούμε το εγώ…-γράφει ο Μπόρχες- είναι φαινομενική απελπισία και μυστικός καθησυχασμός…Ο κόσμος δυστυχώς είναι πραγματικός, εγώ, δυστυχώς, είμαι ο Μπόρχες”.
Ευτυχώς στην καθημερινή μας ζωή δεν έχουμε ανάγκη από τέτοιες προκλήσεις για να συλλάβουμε και να επιβεβαιώσουμε αυτό το αίσθημα ενότητος και συνέχειας, πραγματικότητος και αυτοσυνειδησίας, που μας είναι απαραίτητο για να ζήσουμε. Όταν όμως προσπαθούμε να βρούμε την καταγωγή του και το νόημά του και παραδιδόμαστε σε μια ελεύθερη ενδοστρεφή έρευνα μας κυριεύει ο ίλιγγος του αγνώστου! Μας λείπει ξαφνικά ένα σημείο ασφαλείας, εκείνο το εγώ, το οποίο τις περισσότερες φορές εμφανίζεται στις συνειδήσεις μας στη διπλή του όψη του υποκειμένου και του αντικειμένου.
Η ΠΑΡΑΒΟΛΗ ΤΟΥ ΕΓΩ
Όποιος παρατηρεί από κάποια απόσταση τον σύγχρονο πολιτισμό (αυτόν που εμφανίστηκε κατ’ αρχάς στην Ευρώπη και μόνο μετά το τέλος του Μεσαίωνος εξαπλώθηκε σε ολόκληρο τον πλανήτη) διακρίνει ένα είδος παραβολής του Εγώ. Μια παραβολή που ανεβαίνει μέχρι τις κορυφές του υποκειμενισμού για να κατέβη στη συνέχεια αργά προς τις αβύσσους της αντικειμενικότητος, της συσκοτίσεως, τις απουσίας του εγώ.
Κατ’ αρχάς ο άνθρωπος ορμά προς την κατάκτηση του εαυτού του και του κόσμου, ελευθερώνεται από την αναγκαιότητα της φύσης, γίνεται πρωταγωνιστής και υποκείμενο της ζωής του. Μετά από αιώνες μανίας και απορρόφησης από την νοσταλγία του Ουρανού και από τον τρόμο της κολάσεως, η προσοχή του συγκεντρώνεται στη γη. Η επιστήμη, η τέχνη, η οικονομία, η πολιτική, μεταμορφώνονται σε εργαστήρια στα οποία εργάζεται με ενθουσιασμό όποιος ξαναανακαλύπτει τον εαυτό του και προσφέρεται να επεξεργαστεί καινούργιες μορφές γνώσεως, παραγωγής, οργανώσεως του εαυτού του και του κόσμου.
Περιέργως όμως εκείνη ακριβώς η εποχή που είχε ξεκινήσει με τον θρίαμβο και την αποθέωση του ανθρώπου, φαίνεται να τελειώνη σήμερα με την ανακοίνωση του θανάτου του.
Η τέχνη προσφέρεται γι’ άλλη μια φορά σαν ειλικρινής μάρτυς αυτής της παραβολής. Έτσι ενώ οι καλλιτέχνες της Αναγεννήσεως υμνούν την Χαρά και τον θαυμασμό για τον άνθρωπο, τις μορφές του, το σώμα του, την ομορφιά του, η σύγχρονη τέχνη μας δίνει την εικόνα ενός ανθρώπου κατακερματισμένου, αλλοιωμένου, κομματιασμένου. Μερικοί μάλιστα, παρασυρμένοι από την ευφορία της οικονομικής και πολιτικής εξουσίας, πίστεψαν πως ο άνθρωπος δεν είναι τίποτε άλλο παρά ένα αντικείμενο προς ρύθμιση, έλεγχο και εκμετάλλευση! Τόσο που σιγά-σιγά, ακόμη και μέσα στον πολιτισμό, δόθηκε το πρωτείο αποκλειστικά στην πράξη! Υπήρξε ένα μεγάλο λάθος, διότι δεν έλειψαν εκείνοι, οι οποίοι παρότι έδειξαν μια αμφιβολία ως προς την χρησιμότητα του πολιτισμού, μέχρι και αηδία, τον εκμεταλλεύτηκαν αδειάζοντάς τον από τις πιο βαθειές του αξίες και τον κατάντησαν απλό όργανο Ιδεολογικής προπαγάνδας.
ΤΟ ΕΡΩΤΗΜΑ ΠΕΡΙ ΤΟΥ ΝΟΗΜΑΤΟΣ
Μόνον τώρα, στις αρχές της τρίτης χιλιετίας, άρχισε να διαλύεται ο πυκνός καπνός των μεγάλων Ιδεολογιών. Φανερώνεται δε ταυτόχρονα το ερώτημα περί του νοήματος, το οποίο πολλοί διανοούμενοι από τις πρώτες ακόμη δεκαετίες του αιώνος είχαν ήδη διαισθανθεί. Ένα ερώτημα απέναντι στο οποίο η σύγχρονη κουλτούρα αισθάνεται άβολα, καθώς της λείπουν εντελώς τα εννοιολογικά εργαλεία για να το ερμηνεύση. Ακόμη προσπαθεί να το αποφύγη, το αρνείται ή άλλες φορές το αναμιγνύει με πρακτικά προβλήματα, ηθικής τάξεως!
Μέσα σ’ αυτή την προοπτική η προσπάθεια των ομάδων και των καθολικών κινημάτων που γονιμοποίησαν του λαϊκούς γύρω στα χρόνια του ’30, ήταν μια προσπάθεια ανεύρεσης, με πολιτισμική αξιοπρέπεια και ηθική αγωνία, ενός πραγματοποιήσιμου δρόμου ανάμεσα στις δύο αποκλειστικές Ιδεολογίες, του καπιταλισμού και του σοσιαλισμού.
Δεν μπορούμε να πούμε ότι κατόρθωσαν να πουν την τελευταία λέξη! Πέραν πάσης αμφιβολίας όμως, η επιρροή που άσκησαν με την σκέψη τους και την μαρτυρία τους ήταν αποφασιστικής σημασίας τόσο για την διαμόρφωση του πνεύματος με το οποίο, αυτός ο αιώνας, αντιστάθηκε και πολέμησε το ναζισμό, τον φασισμό, τον κομμουνισμό, όσο και για την κουλτούρα και τον πολιτισμό που ενέπνευσε και μεταδόθηκε σε αρκετούς πολιτικούς χώρους, κατά τη διάρκεια της αναστηλώσεως των ερειπίων που άφησαν πίσω τους οι Ιδεολογικοί πόλεμοι.
Ακόμη και σήμερα πολλοί καθολικοί διανοούμενοι προσπαθούν να βαδίσουν πάνω σ’ αυτόν τον δρόμο. Η προσπάθεια να αντιμετωπίσουμε με σοβαρότητα τα ηθικά προβλήματα κατευθύνοντας σε αυτό το ΝΟΗΜΑ, τόσο στην οικονομική και πολιτική πράξη όσο και στην επιστημονική, παραμένει ακόμη επαρκής. Εκτός απ’ την πρακτική του σημασία, το ηθικό ζήτημα αποκαλύπτει ένα θεωρητικό μεταίχμιο που αναγκάζει πιστούς και απίστους να έρθουν σε σύγκρουση και τοιουτοτρόπως να θέσουν στο κέντρο των ενδιαφερόντων μας όχι μόνο προβλήματα ηθικής τάξεως, αλλά και προβλήματα πιο βαθειά του σύγχρονου πολιτισμού, όπως είναι ακριβώς το ερώτημα περί του νοήματος. Ένα ερώτημα το οποίο διαφορετικά κινδυνεύει να γκρεμιστεί άδοξα στην άβυσσο της θρησκευτικότητος.
Ο ΚΙΝΔΥΝΟΣ ΤΗΣ ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΟΤΗΤΟΣ
Η εμφάνιση στο εσωτερικό του καθολικού κόσμου μιας καθαρής θρησκευτικότητος, γυμνής θεολογικά, δεν φαίνεται να μπορεί να απαντήσει στην Ισχύουσα πραγματικότητα.
Δεν πρέπει να νοσταλγούν και να λυπούνται για το τέλος της εποχής του Κωνσταντίνου οι Καθολικοί, ούτε να συγχέουν την πίστη με την κουλτούρα και τον πολιτισμό. Εκφράσεις ενός Ιστορικού γίγνεσθαι του οποίου η πίστη μπορεί να είναι το προζύμι, με τις οποίες όμως δεν πρέπει ποτέ να ταυτιστεί. Το πρόβλημα είναι άλλο: πρέπει να αναρωτηθούμε πόση συνειδητότητα και πόση ωστική δύναμη μπορεί να διαθέτει μια πίστη η οποία δεν κατορθώνει να δημιουργήσει έναν πολιτισμό και παραμένει στο περιθώριο του κόσμου κοιτάζοντας ή μάλλον καταδικάζοντας!
Έρχεται η υποψία λοιπόν πως ίσως μια κάποια μαχόμενη θρησκευτικότης δεν είναι μόνο ένα σύμπτωμα αλλά και η αιτία του πολιτισμικού και πνευματικού κενού, του οποίου ζούμε πλέον τις συνέπειες! Οι άπειρες ανανεωτικές ζυμώσεις που ξεπήδησαν από τη δεύτερη Βατικάνειο σύνοδο θα παραμείνουν σαν βεγγαλικά της νύχτας αν δεν βρουν την κατάλληλη ευκαιρία να συγκεντρωθούν και να γίνουν κουλτούρα! Αυτή η ευκαιρία δεν μπορεί να προσφερθεί από μια θεολογική συστηματοποίηση όσο καλή και να είναι, γιατί ό,τι είναι προκατασκευασμένο δεν μπορεί να ωφελήσει ούτε την κουλτούρα, ούτε την πίστη! Μπορεί όμως εύκολα να ξεπηδήσει από ένα πολιτισμικό κίνημα το οποίο θα μπορούσε να ξανασκεφτεί μερικές Ιδέες οι οποίες ενέπνευσαν την “περσοναλιστική” κουλτούρα της γενιάς του ’30.
ΠΙΣΤΗ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ (κουλτούρα)
Αξίζει να θυμηθούμε σ’ αυτό το σημείο πως ο Ολικός ανθρωπισμός του Maritain, δεν ήταν ένα απλό σλόγκαν ή ένας μαθηματικός τύπος, αλλά ένα οργανικό όραμα της πραγματικότητος στο άνοιγμά της προς το υπερβατικό ή καλύτερα σε στενή εξάρτηση από αυτό. Το ίδιο μπορούμε να πούμε και για τον κοινωνικό περσοναλισμό του Mounier! Πολύ περισσότερο από ένα πρόγραμμα Χριστιανικής επαναστάσεως ήταν μια εμβρυακή φιλοσοφία, ένα όραμα που προσπαθούσε να συνθέση υπαρξισμό και σοσιαλισμό και το οποίο λόγω της ανυπομονησίας του Mounier, χρειαζόταν μεγαλύτερη εμβάθυνση στην κατεύθυνση που έδινε η έννοια του προσώπου!
Η κλασική αρχιτεκτονική της σκέψεως του Maritain και η πιο δυναμική και αγωνιώδες του Mounier άνοιγαν ένα μεγάλο χώρο ο οποίος μπορούσε να ανιχνευτεί με στένος και πάθος και ο οποίος δυστυχώς κινδυνεύει σήμερα να παραμείνει ένας χώρος άδειος και ακατοίκητος.
Δυστυχώς σήμερα στον καθολικό κόσμο δεν λείπουν μόνο η ορμή και η δημιουργική καλλιέργεια˙ λείπει επίσης και εκείνο το δίκτυο θεσμικών μεσολαβήσεων που δίνει ζωτικότητα και μεταδοτικότητα στη θεολογική σκέψη, φωτίζει τα κεντρικά της σημεία και αναπτύσσει τα πιο γόνιμα θέματά της!
Φαίνεται σαν ο αγώνας για την σωτηρία της ψυχής να μας απαλλάσσει από κάθε πολιτισμική προσπάθεια, ενώ στην πραγματικότητα μόνο μέσω αυτής της προσπάθειας είναι δυνατό να γνωστοποιήσουμε με τρόπο πιστευτό το Ευαγγέλιο. Το περιεχόμενο του Ευαγγελίου είναι μια καθολική σωτηρία η οποία πραγματοποιείται αισθητά και όχι μέσω φανατικής θρησκευτικότητος ή μέσω ηθικών συμπεριφορών, πραγματοποιείται μόνο μέσα στην ολότητα και ακεραιότητας της ζωής, ακόμη και στο ανθρώπινο και γήινο επίπεδο: μέσα στην αγάπη, στην σκέψη, στην πράξη, σε μορφές ακριβώς πολιτισμικές οι οποίες μπορούν να ξαναβρούν στο πυρήνα του ΠΡΟΣΩΠΟΥ την καθολική τους και αιώνια έμπνευση.
Εισαγωγή γραμμένη από τον JIUSEPPE TRENΤIN σε συλλογικό
τόμο αφιερωμένο στο “πρόσωπο” από την Fondazione Lanza, το 1992.
Εκδόσεις αμέθυστος
e-mail: amethystos.books@gmail.com
amethystosbooks.blogspot.com/
Παρασκευή 9 Ιανουαρίου 2009
Σχόλιο στην επιφυλλίδα «Ο χρόνος, η αλογία και η γελοιότητα» του κ. Γιανναρά
Διαβάζουμε το: Ο χρόνος, η αλογία και η γελοιότητα!
Η πραγματικότης υπάρχει ωμή, ερμηνευμένη, βιωμένη, όπως την ζει και την κατανοεί ένας ώριμος άνθρωπος. Στην αρχή του κείμενου όμως γίνεται προσπάθεια αναγωγής της αιτίας σε ΑΡΧΗ. Εδώ ακριβώς συναντούμε και ένα σοβαρότατο πρόβλημα. Γράφει ο συγγραφεύς:
«Ο τρόπος της λογικότητας, τρόπος της σχέσης, ιδρύεται με τη μεταποίηση της επιθυμίας σε αίτημα…»
Τότε λοιπόν το έμβρυο του ανθρώπου δεν είναι άνθρωπος! Δεν υπήρξε ο απαραίτητος χρόνος να εφαρμόσει την μεταποίηση της επιθυμίας σε αίτημα! Μ’ αυτή την κερκόπορτα δεν πέφτουμε ξανά στα χέρια της αλογίας από την οποία προσπαθούμε να ελευθερωθούμε!;
Το βρέφος τότε πως υπάρχει; Μήπως το φέρνει ξανά ο πελαργός στην πόρτα μας έτοιμο; Μάλιστα από εδώ είναι πολύ εύκολο να καταλάβουμε πως όλοι οι ορισμοί της θρησκευτικότητος εφαρμόζονται περίφημα, καταρχάς στο έμβρυο!
Δεν είναι μεγάλο έγκλημα να εγκαταλείψουμε το έμβρυο, να το θυσιάσουμε στο βωμό του προσώπου, να το παραδώσουμε στην επιστήμη ή στις κοινωνικές απαιτήσεις, τώρα μάλιστα που οι μεγαλύτεροι γυναικολόγοι βοηθούν τις μητέρες να μεταποιήσουν την εμβρυακή ζωή σε επίγειο παράδεισο, προτρέποντάς τες να ακούνε ακόμη και Μότσαρτ, για την ευτυχία και την νοημοσύνη του εμβρύου;
Ευχόμαστε να έχουμε κάνει μεγάλο λάθος!
Η πραγματικότης υπάρχει ωμή, ερμηνευμένη, βιωμένη, όπως την ζει και την κατανοεί ένας ώριμος άνθρωπος. Στην αρχή του κείμενου όμως γίνεται προσπάθεια αναγωγής της αιτίας σε ΑΡΧΗ. Εδώ ακριβώς συναντούμε και ένα σοβαρότατο πρόβλημα. Γράφει ο συγγραφεύς:
«Ο τρόπος της λογικότητας, τρόπος της σχέσης, ιδρύεται με τη μεταποίηση της επιθυμίας σε αίτημα…»
Τότε λοιπόν το έμβρυο του ανθρώπου δεν είναι άνθρωπος! Δεν υπήρξε ο απαραίτητος χρόνος να εφαρμόσει την μεταποίηση της επιθυμίας σε αίτημα! Μ’ αυτή την κερκόπορτα δεν πέφτουμε ξανά στα χέρια της αλογίας από την οποία προσπαθούμε να ελευθερωθούμε!;
Το βρέφος τότε πως υπάρχει; Μήπως το φέρνει ξανά ο πελαργός στην πόρτα μας έτοιμο; Μάλιστα από εδώ είναι πολύ εύκολο να καταλάβουμε πως όλοι οι ορισμοί της θρησκευτικότητος εφαρμόζονται περίφημα, καταρχάς στο έμβρυο!
Δεν είναι μεγάλο έγκλημα να εγκαταλείψουμε το έμβρυο, να το θυσιάσουμε στο βωμό του προσώπου, να το παραδώσουμε στην επιστήμη ή στις κοινωνικές απαιτήσεις, τώρα μάλιστα που οι μεγαλύτεροι γυναικολόγοι βοηθούν τις μητέρες να μεταποιήσουν την εμβρυακή ζωή σε επίγειο παράδεισο, προτρέποντάς τες να ακούνε ακόμη και Μότσαρτ, για την ευτυχία και την νοημοσύνη του εμβρύου;
Ευχόμαστε να έχουμε κάνει μεγάλο λάθος!
Σάββατο 3 Ιανουαρίου 2009
Επιστολή προς την κοινότητα του Bose της Άνω Ιταλίας
Αγαπητοί αδελφοί της μονής του Bose, τις ευχές σας!
Διάβασα τελευταίως το ωραίο βιβλίο που αφιερώσατε στον Άγιο Συμεών τον Ν. Θεολόγο. Έμεινα έκπληκτος όμως από τον λόγο του ηγουμένου της Μονής σας, Enzo Bianchi. Ότι δηλ. στο κατά Λουκάν 17,21 είναι γραμμένο πως “η βασιλεία του Θεού είναι μέσα σας!”
Μα τότε γιατί η ενανθρώπιση; Γιατί έγινε άνθρωπος ο Θεός; Cur deus homo? Γιατί στην έξοδο 20,4 υπάρχει γραμμένο “ου ποιήσεις σεαυτώ είδωλον”;!!
Πώς είναι δυνατόν η καρδιά η ίδια της πίστεώς μας να είναι ένας λόγος του Κυρίου προς τους Φαρισαίους και όχι αυτά που στη συνέχεια απευθύνει στους μαθητές Του; Δεν συνεχίζουμε να είμαστε οι μαθητές Του;
Πώς είναι δυνατόν και η Μητέρα του Θεού, η Θεοτόκος δεν κατόρθωσε να βρει μέσα της τον Θεό και κατόρθωσε να τον βρει ο αγαπητός μας Enzo Bianchi;
Το μόνο που αναφέρουν εν προκειμένω οι Πατέρες μας είναι πως η Θεομήτωρ, βρήκε παρρησία στον λόγο του Θεού, λόγω της αγιότητός της!
Ν. ΚΑΒΑΣΙΛΑΣ, Εις τον Ευαγγελισμόν, παρ. 5: “Και το θαρρείν και την παρρησίαν οίκοθεν είχεν, η φησίν Ιωάννης, της καρδίας συνηγορούσης!”
Καλή Χρονιά!
Διάβασα τελευταίως το ωραίο βιβλίο που αφιερώσατε στον Άγιο Συμεών τον Ν. Θεολόγο. Έμεινα έκπληκτος όμως από τον λόγο του ηγουμένου της Μονής σας, Enzo Bianchi. Ότι δηλ. στο κατά Λουκάν 17,21 είναι γραμμένο πως “η βασιλεία του Θεού είναι μέσα σας!”
Μα τότε γιατί η ενανθρώπιση; Γιατί έγινε άνθρωπος ο Θεός; Cur deus homo? Γιατί στην έξοδο 20,4 υπάρχει γραμμένο “ου ποιήσεις σεαυτώ είδωλον”;!!
Πώς είναι δυνατόν η καρδιά η ίδια της πίστεώς μας να είναι ένας λόγος του Κυρίου προς τους Φαρισαίους και όχι αυτά που στη συνέχεια απευθύνει στους μαθητές Του; Δεν συνεχίζουμε να είμαστε οι μαθητές Του;
Πώς είναι δυνατόν και η Μητέρα του Θεού, η Θεοτόκος δεν κατόρθωσε να βρει μέσα της τον Θεό και κατόρθωσε να τον βρει ο αγαπητός μας Enzo Bianchi;
Το μόνο που αναφέρουν εν προκειμένω οι Πατέρες μας είναι πως η Θεομήτωρ, βρήκε παρρησία στον λόγο του Θεού, λόγω της αγιότητός της!
Ν. ΚΑΒΑΣΙΛΑΣ, Εις τον Ευαγγελισμόν, παρ. 5: “Και το θαρρείν και την παρρησίαν οίκοθεν είχεν, η φησίν Ιωάννης, της καρδίας συνηγορούσης!”
Καλή Χρονιά!
Το εγώ, το αυτοκίνητο και η τεχνολογία
Το κείμενο που ακολουθεί είναι μια σύντομη ποιητική δημιουργία του φιλοσόφου Max Bense.
Αυτοκίνητο και πληροφορική
Το εγώ, το αυτοκίνητο και η τεχνολογία
Max Bense
(Ausgewählte Schriften Band 4, Poetische Texte, 291-3)
Κανείς δεν έχει ένα εγώ, αλλά είναι εγώ. Αλλά έχει ένα αυτοκίνητο, το οποίο δεν είναι αυτοκίνητο. Έτσι λοιπόν το αυτοκίνητο έχει ένα εγώ αλλά δεν είναι, και ένα εγώ έχει ένα αυτοκίνητο αλλά δεν είναι! Αυτό το κείμενο είναι ένα κείμενο περί της διαφοράς είναι και έχειν, και αυτή η διαφορά είναι ταυτοχρόνως και μια διαφορά μεταξύ του αυτοκινήτου που κινείται και του εγώ που το κινεί. Όμως αυτό που κινείται, που μπορεί να είναι τόσο το αυτοκίνητο όσο και το εγώ, αίρει τη διαφορά μεταξύ αυτοκινήτου και εγώ, κι’ έτσι αυτό το κείμενο περί είναι και έχειν ή αυτοκινήτου και εγώ, γίνεται ένα κείμενο για το οδήγημα, όπου το αυτοκίνητο γίνεται εγώ και το εγώ αυτοκίνητο.
Το αυτοκίνητο είναι μια κλασσική μηχανή στο βαθμό που παράγει ενέργεια και κάνει έργο, όπως όλες οι κλασσικές μηχανές. Μ’ αυτόν τον ίδιο τρόπο είναι μια υπερκλασσική μηχανή, στο βαθμό που επεξεργάζεται πληροφορίες και δημιουργεί επικοινωνία, όπως όλες οι υπερκλασσικές μηχανές. Ανήκει εξολοκλήρου λοιπόν στην μοντέρνα, προοδευτική τάξη μηχανών, που συσσωρεύουν και επεξεργάζονται πληροφορίες!
Το εγώ, στο οποίο ανήκει, του προσφέρει τις πληροφορίες που επεξεργάζεται. Η επεξεργασία συνίσταται στην μετάφραση των δεδομένων, τα οποία προσφέρει το εγώ, σε κίνηση την οποία προσφέρει το αυτοκίνητο. Με την κίνηση, το αυτοκίνητο αποκτά την τάξη ενός τόπου, μιας ραφής κατά κάποιο τρόπο, όπου ο κόσμος και το συνειδητό συνεχώς συγκρούονται!
Θα μπορούσαμε να πούμε, στην οποία συγκρούονται το είναι και το σκέπτεσθαι. Βρισκόμαστε τοιουτοτρόπως στον ορίζοντα της Εγελιανής μεταφυσικής και έτσι η κίνηση του αυτοκινήτου, η ουσιαστική κατάσταση, αποκτά τη γοητεία ενός μεταφυσικού οχήματος!
Έτσι και το κείμενο, περί της διαφοράς μεταξύ του εγώ και του αυτοκινήτου, γίνεται ένα τεχνικό κείμενο, και το τεχνικό κείμενο μεταφυσικό.
Το αυτοκίνητο δεν μετακινεί μόνο το εγώ, μετακινεί και τις σκέψεις του εγώ, αυτή την αθόρυβη γράμμωση σκέψης σε σχέση με την θορυβώδη γράμμωση της οδήγησης. Στην αρχή αναμφίβολα ακολουθεί η αθόρυβη την θορυβώδη, το εγώ καταδιώκει ακατάπαυστα το αυτοκίνητο, το σκεπτόμενο ον είναι εξολοκλήρου προσανατολισμένο στο κινούμενο ον. Μόνο βαθμιαία και αργότερα προσαρμόζεται το εγώ στο αυτοκίνητο. Αυτόματα, χωρίς σκέψη δίνονται οι απαραίτητες πληροφορίες στο αυτοκίνητο, για να τις μετατρέψει σε κίνηση. Όλα γίνονται τότε σαν από μόνα τους.
Εδώ γίνεται ορατό πλήρως πλέον ότι η συνείδηση είναι στην ουσία άτοπη, δεν παριστάνει καμία ουσία αλλά μια λειτουργία, όπως το εξέφρασε ο γερο-William James. Με την συνήθεια που αποκτά το σκεπτόμενο ον, προς το κινούμενο, το εγώ και το αυτοκίνητο, συντήκονται σιγά-σιγά σε ένα σουρεαλιστικό αυτόματο! Παραμένουν όμως και στον εαυτό τους και σημαίνουν επιπλέον κάτι αυτόνομο, ώστε να έχει προκύψει σχεδόν ένα νέο είδος υπάρξεως: Μια μηχανή ανάλογη της συνείδησης, το αυτοκίνητο ανάλογο του εγώ, μια τέλεια ομάδα ανθρώπου – μηχανής, μια υπαρξιακή σχέση μεταξύ ενοχλήσεων και φόβων, μηχανικών δράσεων και ανθρωπίνων αντιδράσεων, μεταξύ σωμάτων και ορμών, θορύβων και αποφάσεων.
Κινούμενο αργά, το εγώ ανακαλύπτει ότι κάθεται και κινείται ταυτόχρονα. Ανακαλύπτει επίσης ότι το κινούμενο ον τραυμάτισε, αν δεν κατέστρεψε για πάντα, την αίσθηση του κάθομαι, μέσα στο σκεπτόμενο ον. Ο άνθρωπος έγινε μια τουριστική ύπαρξη, μέσω του αυτοκινήτου και η αρχή του τουρισμού έγινε αρχή υπάρξεως.
Μέσα στο αυτοκίνητο επιβεβαιώνεται η ατοπία της συνειδήσεως και η ου-τοπία του σώματος. Τα αυτοκίνητα κατοικούν στις πόλεις όπως οι άνθρωποι και όταν οι άνθρωποι αφήνουν τις πόλεις, τις αφήνουν και τα αυτοκίνητα! Μέσω του αυτοκινήτου η πόλις έπαψε να είναι μια φανερή αρχή εγκατοικήσεως! Το αυτοκίνητο-εγώ απαιτεί την αυτοκινητό-πολη όπως και τον αυτοκινητό-δρομο. Μόνον εδώ ο άνθρωπος μπορεί να είναι το θεμελιωδώς ισχυρότερο ον, ενώ στη Φύση είναι πιθανόν πάντοτε το ασθενέστερο.
Είναι σχεδόν αδύνατο να εκτιμηθεί πόσες καινούριες γνώσεις, πόσες επιστημονικές πληροφορίες, πόσες αποφάσεις για την αλήθεια ή το ψεύδος, ήταν αναγκαία για να κατασκευαστεί το αυτοκίνητο. Το οποίο είναι λοιπόν μια τεράστια αποθήκη ανθρώπινης γνώσεως και δημιουργικής ικανότητος. Αν συμβουλευτεί κάποιος τον Leibniz για να διακρίνη την ανθρώπινη από την θεϊκή δημιουργικότητα, προκύπτει πως, όπως το εξέφρασε ο Leibniz, για την θεία δημιουργικότητα αρκούσε εκείνο το παντοδύναμο “γεννηθήτω” (fiat στα λατινικά) για να δημιουργήσει τον κόσμο.
Ενώ για την ανθρώπινη δημιουργικότητα, για να δημιουργήσει το αυτοκίνητο, ήταν αναγκαία μακρυά αλυσίδα βασάνων και απολαύσεων, εμπειριών και απογοητεύσεων, αποφάσεων για την αλήθεια ή το ψεύδος των γνώσεων. Αλλά ακριβώς η διάνοια η οποία είναι αποθηκευμένη μέσα στο αυτοκίνητο, το καθιστά ένα ον δεκτικό της ανθρώπινης διάνοιας!
Μετάφραση: Πέτρος Χαραλάμπους
για τις Εκδόσεις αμέθυστος
Αυτοκίνητο και πληροφορική
Το εγώ, το αυτοκίνητο και η τεχνολογία
Max Bense
(Ausgewählte Schriften Band 4, Poetische Texte, 291-3)
Κανείς δεν έχει ένα εγώ, αλλά είναι εγώ. Αλλά έχει ένα αυτοκίνητο, το οποίο δεν είναι αυτοκίνητο. Έτσι λοιπόν το αυτοκίνητο έχει ένα εγώ αλλά δεν είναι, και ένα εγώ έχει ένα αυτοκίνητο αλλά δεν είναι! Αυτό το κείμενο είναι ένα κείμενο περί της διαφοράς είναι και έχειν, και αυτή η διαφορά είναι ταυτοχρόνως και μια διαφορά μεταξύ του αυτοκινήτου που κινείται και του εγώ που το κινεί. Όμως αυτό που κινείται, που μπορεί να είναι τόσο το αυτοκίνητο όσο και το εγώ, αίρει τη διαφορά μεταξύ αυτοκινήτου και εγώ, κι’ έτσι αυτό το κείμενο περί είναι και έχειν ή αυτοκινήτου και εγώ, γίνεται ένα κείμενο για το οδήγημα, όπου το αυτοκίνητο γίνεται εγώ και το εγώ αυτοκίνητο.
Το αυτοκίνητο είναι μια κλασσική μηχανή στο βαθμό που παράγει ενέργεια και κάνει έργο, όπως όλες οι κλασσικές μηχανές. Μ’ αυτόν τον ίδιο τρόπο είναι μια υπερκλασσική μηχανή, στο βαθμό που επεξεργάζεται πληροφορίες και δημιουργεί επικοινωνία, όπως όλες οι υπερκλασσικές μηχανές. Ανήκει εξολοκλήρου λοιπόν στην μοντέρνα, προοδευτική τάξη μηχανών, που συσσωρεύουν και επεξεργάζονται πληροφορίες!
Το εγώ, στο οποίο ανήκει, του προσφέρει τις πληροφορίες που επεξεργάζεται. Η επεξεργασία συνίσταται στην μετάφραση των δεδομένων, τα οποία προσφέρει το εγώ, σε κίνηση την οποία προσφέρει το αυτοκίνητο. Με την κίνηση, το αυτοκίνητο αποκτά την τάξη ενός τόπου, μιας ραφής κατά κάποιο τρόπο, όπου ο κόσμος και το συνειδητό συνεχώς συγκρούονται!
Θα μπορούσαμε να πούμε, στην οποία συγκρούονται το είναι και το σκέπτεσθαι. Βρισκόμαστε τοιουτοτρόπως στον ορίζοντα της Εγελιανής μεταφυσικής και έτσι η κίνηση του αυτοκινήτου, η ουσιαστική κατάσταση, αποκτά τη γοητεία ενός μεταφυσικού οχήματος!
Έτσι και το κείμενο, περί της διαφοράς μεταξύ του εγώ και του αυτοκινήτου, γίνεται ένα τεχνικό κείμενο, και το τεχνικό κείμενο μεταφυσικό.
Το αυτοκίνητο δεν μετακινεί μόνο το εγώ, μετακινεί και τις σκέψεις του εγώ, αυτή την αθόρυβη γράμμωση σκέψης σε σχέση με την θορυβώδη γράμμωση της οδήγησης. Στην αρχή αναμφίβολα ακολουθεί η αθόρυβη την θορυβώδη, το εγώ καταδιώκει ακατάπαυστα το αυτοκίνητο, το σκεπτόμενο ον είναι εξολοκλήρου προσανατολισμένο στο κινούμενο ον. Μόνο βαθμιαία και αργότερα προσαρμόζεται το εγώ στο αυτοκίνητο. Αυτόματα, χωρίς σκέψη δίνονται οι απαραίτητες πληροφορίες στο αυτοκίνητο, για να τις μετατρέψει σε κίνηση. Όλα γίνονται τότε σαν από μόνα τους.
Εδώ γίνεται ορατό πλήρως πλέον ότι η συνείδηση είναι στην ουσία άτοπη, δεν παριστάνει καμία ουσία αλλά μια λειτουργία, όπως το εξέφρασε ο γερο-William James. Με την συνήθεια που αποκτά το σκεπτόμενο ον, προς το κινούμενο, το εγώ και το αυτοκίνητο, συντήκονται σιγά-σιγά σε ένα σουρεαλιστικό αυτόματο! Παραμένουν όμως και στον εαυτό τους και σημαίνουν επιπλέον κάτι αυτόνομο, ώστε να έχει προκύψει σχεδόν ένα νέο είδος υπάρξεως: Μια μηχανή ανάλογη της συνείδησης, το αυτοκίνητο ανάλογο του εγώ, μια τέλεια ομάδα ανθρώπου – μηχανής, μια υπαρξιακή σχέση μεταξύ ενοχλήσεων και φόβων, μηχανικών δράσεων και ανθρωπίνων αντιδράσεων, μεταξύ σωμάτων και ορμών, θορύβων και αποφάσεων.
Κινούμενο αργά, το εγώ ανακαλύπτει ότι κάθεται και κινείται ταυτόχρονα. Ανακαλύπτει επίσης ότι το κινούμενο ον τραυμάτισε, αν δεν κατέστρεψε για πάντα, την αίσθηση του κάθομαι, μέσα στο σκεπτόμενο ον. Ο άνθρωπος έγινε μια τουριστική ύπαρξη, μέσω του αυτοκινήτου και η αρχή του τουρισμού έγινε αρχή υπάρξεως.
Μέσα στο αυτοκίνητο επιβεβαιώνεται η ατοπία της συνειδήσεως και η ου-τοπία του σώματος. Τα αυτοκίνητα κατοικούν στις πόλεις όπως οι άνθρωποι και όταν οι άνθρωποι αφήνουν τις πόλεις, τις αφήνουν και τα αυτοκίνητα! Μέσω του αυτοκινήτου η πόλις έπαψε να είναι μια φανερή αρχή εγκατοικήσεως! Το αυτοκίνητο-εγώ απαιτεί την αυτοκινητό-πολη όπως και τον αυτοκινητό-δρομο. Μόνον εδώ ο άνθρωπος μπορεί να είναι το θεμελιωδώς ισχυρότερο ον, ενώ στη Φύση είναι πιθανόν πάντοτε το ασθενέστερο.
Είναι σχεδόν αδύνατο να εκτιμηθεί πόσες καινούριες γνώσεις, πόσες επιστημονικές πληροφορίες, πόσες αποφάσεις για την αλήθεια ή το ψεύδος, ήταν αναγκαία για να κατασκευαστεί το αυτοκίνητο. Το οποίο είναι λοιπόν μια τεράστια αποθήκη ανθρώπινης γνώσεως και δημιουργικής ικανότητος. Αν συμβουλευτεί κάποιος τον Leibniz για να διακρίνη την ανθρώπινη από την θεϊκή δημιουργικότητα, προκύπτει πως, όπως το εξέφρασε ο Leibniz, για την θεία δημιουργικότητα αρκούσε εκείνο το παντοδύναμο “γεννηθήτω” (fiat στα λατινικά) για να δημιουργήσει τον κόσμο.
Ενώ για την ανθρώπινη δημιουργικότητα, για να δημιουργήσει το αυτοκίνητο, ήταν αναγκαία μακρυά αλυσίδα βασάνων και απολαύσεων, εμπειριών και απογοητεύσεων, αποφάσεων για την αλήθεια ή το ψεύδος των γνώσεων. Αλλά ακριβώς η διάνοια η οποία είναι αποθηκευμένη μέσα στο αυτοκίνητο, το καθιστά ένα ον δεκτικό της ανθρώπινης διάνοιας!
Μετάφραση: Πέτρος Χαραλάμπους
για τις Εκδόσεις αμέθυστος
Πέμπτη 1 Ιανουαρίου 2009
Μανιφέστο υπαρξιακού ορθολογισμού
O Max Bense (7 Φεβρουαρίου 1910 στο Στρασβούργο - 29 Απριλίου 1990 στη Στουτγάρδη) ήταν ένας γερμανός φιλόσοφος και συγγραφέας γνωστός για το έργο του στην φιλοσοφία της επιστήμης, την λογική, την αισθητική και την σημειολογία.
Οι σκέψεις του συνδυάζουν τις φυσικές επιστήμες, την τέχνη και την φιλοσοφία στο πλαίσιο μιας συλλογικής προοπτικής και ακολουθούν έναν ορισμό της πραγματικότητας, η οποία - υπό τον όρο υπαρξιακός ορθολογισμός - είναι σε θέση να άρει τον διαχωρισμό μεταξύ των ανθρωπιστικών και των φυσικών επιστημών.
Το παρακάτω κείμενο παρουσιάζεται ως ένα δείγμα του τρόπου σκέψης του Δυτικού ανθρώπου και του σκοπού της Ιστορίας στην οποία βιαζόμαστε να εισέλθουμε πάση θυσία.
Manifest des existentiellen Rationalismus
Max Bense
Augewählte Schriften
Band 1 Philosophie, s:1-4
Μανιφέστο υπαρξιακού ορθολογισμού
1. Αναφερόμαστε στον Ντεκάρτ. Λιγότερο στα αποτελέσματα, περισσότερο στην μέθοδό του, και διακρίνουμε σ’ αυτήν μια αρνητική και μια θετική κίνηση της σκέψης: την αμφιβολία και την απόδειξη. Βρίσκονται σε σχέση αλληλοδιόρθωσης, είναι αλληλοαποκλειόμενες δράσεις της διάνοιάς μας, όμως ό,τι ονομάζουμε πνεύμα γίνεται μόνο μέσω του συντονισμού τους.
2. Η αμφιβολία εκφράζεται δια μέσου της άρνησης, αλλά δεν εξαντλείται δι’ αυτού (του μέσου): πάει πιο μακρυά, αφήνει τις ζώνες του πνεύματος και διεισδύει στους πόρους των συναισθημάτων, της ζωτικότητας, περιέχει συνειδητά και ασυνείδητα στοιχεία, και απορροφά σιγά σιγά ολόκληρο το άτομο στις υπαρξιακές και κοινωνικές του σχέσεις. Η απόδειξη μένει στη σφαίρα της διάνοιας, απομακρύνεται από κάθε αρνητική κίνηση της σκέψης, εξέρχεται από την άρνηση και γίνεται ορατή ως μια σειρά αληθινών θέσεων, στη δομή των οποίων δεν περιέχονται συναισθηματικά, ζωτικά (vital), ασυνείδητα στοιχεία: η κατασκευή της αλήθειας μπορεί μόνο συνειδητά και ορθολογιστικά να πραγματοποιηθεί. Στο μέτρο που η αμφιβολία καταστρέφει το πνεύμα και εξαφανίζει την ατομική ύπαρξη, η απόδειξη καταστρέφει την αμφιβολία και παρουσιάζει το πνεύμα ως μια πραγματικότητα (faktum), για την οποία η ατομική ύπαρξη είναι αδιάφορη.
3. Μιλάμε για υπαρξιακό ορθολογισμό στο βαθμό που πρόκειται περί μεθοδικής αποφυγής της καταστροφής του πνεύματος δια της αμφιβολίας από την μια, και της καταστροφής της ύπαρξης δια της αποδείξεως από την άλλη. Η φιλοσοφία ως υπερβατική μέθοδος συνίσταται στον εφαρμοσμένο συντονισμό της αμφιβολίας και της απόδειξης: η αμφιβολία παριστάνει την ύπαρξη, η απόδειξη την ορθολογικότητα (Rationalität) στο πνεύμα που λειτουργεί σαν μέσο.
4. Κάθε αποφυγή αναφέρεται στην καταστροφή και εκμετάλλευση. Και η εκμετάλλευση είναι μια μορφή καταστροφής, στο βαθμό που και αυτή δημιουργεί απώλειες. Οι απώλειες όμως μπορούν να ληφθούν στα σοβαρά μόνο αν είναι απώλειες της αλήθειας και της πραγματικότητας. Μόνο την αλήθεια και την πραγματικότητα μπορεί να εκμεταλλευθεί κανείς. Μόνο αλήθεια και πραγματικότητα μπορούν να καταστραφούν. Η εκμετάλλευση εισάγει την καταστροφή. Παρεμπόδιση της εκμετάλλευσης σημαίνει να εργασθεί κανείς εναντίον των απωλειών λόγω της καταστροφής της αλήθειας και της πραγματικότητας.
5. Θα διακρίνουμε μεταξύ υλικής και πνευματικής εκμετάλλευσης. Η υλική εκμετάλλευση, που περιέγραψε ο Μαρξ, παρουσιάζεται ως υλική εκμετάλλευση, ως εκμετάλλευση της εργατικής δύναμης. Ανήκει ακόμα στα ουσιαστικά χαρακτηριστικά της κοινωνίας μας. Δεν κατέστη ακόμα δυνατόν να εμποδισθεί. Και αυτο συμβαίνει διότι παρεμποδίζεται η άρση της μέσω της πνευματικής εκμετάλλευσης, δηλ. της απώλειας της αλήθειας.
6. Στην ιδανική περίπτωση η πολιτική είναι η μέθοδος αποφυγής της υλικής εκμετάλλευσης. Η φιλοσοφία είναι στην ιδανική περίπτωση η μέθοδος αποφυγής της επαπειλούμενης πνευματικής εκμετάλλευσης, όταν δηλ. με την απόδειξη της αλήθειας μιας θέσεως φανερώνει την ύπαρξη εκείνου ο οποίος κατέχοντας μια αλήθεια της προσδίδει πραγματικότητα.
7. Θρησκείες, κοσμοθεωρίες, ιδεολογίες, διδασκαλίες και τα παρόμοια είναι μέσα της πνευματικής εκμετάλλευσης. Ο δρόμος προς την πνευματική εκμετάλλευση περνά μέσω της εκμετάλλευσής τους από πλευράς των κρατούντων. Το φαινόμενο αυτό είναι πάντα η απαραίτητη προϋπόθεση της εκμετάλλευσης. Από αυτή την οπτική γωνία αντιστοιχούν όλες οι ιδεολογικές μορφές στα μέσα παραγωγής, που ανήκουν στην υλική σφαίρα αυτού του φαινομένου και υπηρετούν έτσι την υλική εκμετάλλευση.
8. Εκκλησίες, αιρέσεις, κόμματα, κάποια πολιτεύματα, πανεπιστήμια κτλ., εν συντομία ότι βασίζεται σε ιδεολογικές φόρμες μπορεί να είναι ταυτόχρονα ένα ίδρυμα δημόσιας πνευματικής εκμετάλλευσης. Αντίστοιχα, σε όλα αυτά μπορεί επί του παρόντος να μελετηθεί με μεγάλη επιμέλεια η απώλεια της αλήθειας και της πραγματικότητας.
9. Η καταστροφή των ιδεολογιών εξισορροπείται βαθμιαία μέσω εκλεπτυσμένης οργάνωσης. Όλο και περισσότερο μπαίνει στη θέση της ιδεολογίας η οργάνωση, και σε θεμελιώδη ενδιάμεση μορφή, η γραφειοκρατία. Στη μοντέρνα γραφειοκρατία, την εκλεπτυσμένη μεταφυσική της οποίας επεξεργάστηκε λογοτεχνικά ο Κάφκα, ετοιμάζεται η μετάβαση από την ιδεολογία στην οργάνωση: αντιπροσωπεύει τόσο το τελετουργικό όσο και την ιεραρχία της εποχής της ιδεολογίας.
10. Μετά από μια προαπόφαση του Lessing, έχουμε το 1847 το ερώτημα από τον Kierkegaard: έχει ένας άνθρωπος το δικαίωμα να επιτρέψει να τον σκοτώσουν για την αλήθεια; -και από τον B. Brecht το ερώτημα του 1934, αν έχει το δικαίωμα κανείς να βασανίσει για την αλήθεια. Η προαπόφαση του Lessing (γιατί στο σημείο αυτο δεν μίλησε ούτε από την πείρα ούτε ως αυθεντία) έχει ως εξής: «άνδρας που απιστεί στην αλήθεια σε περίπτωση επαπειλούμενων κινδύνων, μπορεί να αγαπά πολύ την αλήθεια. Και η αλήθεια θα του συγχωρέσει την απιστία του λόγω της αγάπης του». Ο Kierkegaard απαντά αρνητικά στην ερώτησή του μόνο για τους χριστιανούς, στο βαθμό που η αλήθεια υπηρετεί την εκμετάλλευση και όχι τους ανθρώπους της. Ο Brecht απαντά στη δική του θετικά με κυνισμό, στον βαθμό που η αλήθεια παριστάνει ένα πολιτικό μέσο, προς αποφυγή της υλικής εκμετάλλευσης. Τα ερωτήματα έδειχναν υπαρξιακή ορθολογικότητα, γι’ αυτό και οι απαντήσεις μπορούν να κατανοηθούν μόνο ως θέσεις αυτής της υπαρξιακής ορθολογικότητας. Αυτό σημαίνει όμως ότι πρέπει να ικανοποιούν τα κριτήρια της αμφιβολίας και της απόδειξης.
11. Στο μέτρο που η ιδεολογία πάει πίσω από την οργάνωση, θα πρέπει οι παραδόσεις να εξαφανιστούν πίσω από τις θεωρίες. Η θεωρία υπηρετεί την οργάνωση, όπως η παράδοση διευκόλυνε τις ιδεολογίες. Εννοούμε την καθαρή θεωρία στην οποία παρουσιάζονται μόνο εμπειρικές και συλλογικές θέσεις. Γιατί μόνο αυτή η θεωρία επιτρέπει την καθαρή αμφιβολία για μια υποτιθέμενη αλήθεια: αμφιβολία από έλλειψη εποπτείας και όχι για λόγους συμβατικούς. Και μόνο αυτή επιτρέπει την καθαρή απόδειξη. Την απόδειξη που δεν προϋποθέτει κανένα συναίσθημα, καμμία διαισθητική προαπόφαση, καμμία αποκάλυψη, αλλά τους κανόνες της λογικής, που ο καθένας μπορεί να μάθει να χειρίζεται - τουλάχιστον θεωρητικά.
12. Μόνο η οργάνωση, που μένει ανοικτή απέναντι στην καθαρή θεωρία, που αποκλείει κάθε γνωσιολογική και οντολογική αποδυνάμωση των λειτουργιών της, αποφεύγει την εκμετάλλευση των θεσμών από πλευράς των κρατούντων.
13. Η ουσία της καθαρής θεωρίας υπάρχει εντός του υπαρξιακού ορθολογισμού στο ρόλο της ως οργάνου: η ταξινόμηση την οποία επιτρέπει δεν είναι αποκλειστικός σκοπός, αλλά ένα μέσο εποπτείας, δηλ. της εφαρμογής. Δεν έχει ως σκοπό να παραδώσει αδιάλλακτα όρια και ταξινομήσεις για απόκτηση της γνώσης, αλλά να προσδώσει λειτουργίες και να τις περιορίσει. Η αλήθεια που μέσω θεωριών προέκυψε, δεν μπορεί να είναι αλήθεια καθ’ εαυτήν, όπως την φαντάζεται η απλότητα των θεολόγων στο κεφάλι του θεού. Είναι μια αλήθεια που στην πραγματικότητα παίζει ένα ρόλο, η οποία κατά τη διάρκεια της ζωής και του είναι του συγκεκριμένου ανθρώπου καθορίζει τα γεγονότα, που δίνει τη δυνατότητα για ένα κόσμο αντάξιο του είναι και η οποία φωτίζει το πρωταρχικό «σκότος της διάνοιας». Είναι μια λειτουργία, όχι ουσία. Οι ουσίες και τα χαρακτηριστικά τους μετατοπίζουν την εποπτεία. Οι λειτουργίες και οι διαδικασίες τους την συμπεριλαμβάνουν ή την απαλλάσσουν από τις απαιτήσεις της.
14. Είναι πλάνη να πιστεύει κανείς πως η λειτουργία αντικαθιστά το άτομο με το γένος. Μόνο το άτομο έχει λειτουργίες: το γένος είναι αποτέλεσμα ατομικών λειτουργιών.
15. Η ύπαρξη δεν σημαίνει το γένος αλλά μια εξατομικευμένη πραγματικότητα. Η ύπαρξη δεν είναι ουσία με θεμελιώδη χαρακτηριστικά, και έτσι δεν προηγείται με κανένα τρόπο της ουσίας (Essenz), όπως το εννοούσε ο Σαρτρ. Η υπάρξη αποδεικνύεται μέσω των λειτουργιών και των διαδικασιών της, και δεν μπορεί να προηγείται ούτε στην πραγματικότητα αλλά ούτε και με την σκέψη.
16. Είναι πλάνη να πιστεύουμε πως η λειτουργία σκοτώνει τη σκέψη, με το να εμποδίζει τη δημιουργία της. Έχει κανείς μόνο την σκέψη που την σκέφτηκε, και μόνο εκείνη την σκέψη έχει σκεφθεί κανείς, η οποία μπορεί να δειχθεί με μια έκφραση. Η λειτουργία της λογικής δεν είναι μόνο να επιτρέπει τις σκέψεις, αλλά να τις κατασκευάζει με τη μορφή εκφράσεων, να τις παρουσιάζει και να τις υποτάσσει στα κριτήρια της αμφιβολίας και της απόδειξης. Από εδώ προκύπτει πως για τους κανόνες της λογικής δεν υπάρχουν κανόνες. Και ακριβώς έτσι αποφεύγει η σκέψη την ανελευθερία, τον περιορισμό δια των δικών της θεωρημάτων και αποτελεσμάτων: ορθολογικότης σημαίνει μόνο να μην χάνεις την εποπτεία περί της γένεσης των σκέψεων.
17. Πνεύμα έχει οποίος έχει σκέψεις: πνεύμα είναι αυτό του οποίου η ύπαρξη καθορίζεται βασικά μέσω της λειτουργίας του να έχει κανείς σκέψεις.
Οι σκέψεις του συνδυάζουν τις φυσικές επιστήμες, την τέχνη και την φιλοσοφία στο πλαίσιο μιας συλλογικής προοπτικής και ακολουθούν έναν ορισμό της πραγματικότητας, η οποία - υπό τον όρο υπαρξιακός ορθολογισμός - είναι σε θέση να άρει τον διαχωρισμό μεταξύ των ανθρωπιστικών και των φυσικών επιστημών.
Το παρακάτω κείμενο παρουσιάζεται ως ένα δείγμα του τρόπου σκέψης του Δυτικού ανθρώπου και του σκοπού της Ιστορίας στην οποία βιαζόμαστε να εισέλθουμε πάση θυσία.
Manifest des existentiellen Rationalismus
Max Bense
Augewählte Schriften
Band 1 Philosophie, s:1-4
Μανιφέστο υπαρξιακού ορθολογισμού
1. Αναφερόμαστε στον Ντεκάρτ. Λιγότερο στα αποτελέσματα, περισσότερο στην μέθοδό του, και διακρίνουμε σ’ αυτήν μια αρνητική και μια θετική κίνηση της σκέψης: την αμφιβολία και την απόδειξη. Βρίσκονται σε σχέση αλληλοδιόρθωσης, είναι αλληλοαποκλειόμενες δράσεις της διάνοιάς μας, όμως ό,τι ονομάζουμε πνεύμα γίνεται μόνο μέσω του συντονισμού τους.
2. Η αμφιβολία εκφράζεται δια μέσου της άρνησης, αλλά δεν εξαντλείται δι’ αυτού (του μέσου): πάει πιο μακρυά, αφήνει τις ζώνες του πνεύματος και διεισδύει στους πόρους των συναισθημάτων, της ζωτικότητας, περιέχει συνειδητά και ασυνείδητα στοιχεία, και απορροφά σιγά σιγά ολόκληρο το άτομο στις υπαρξιακές και κοινωνικές του σχέσεις. Η απόδειξη μένει στη σφαίρα της διάνοιας, απομακρύνεται από κάθε αρνητική κίνηση της σκέψης, εξέρχεται από την άρνηση και γίνεται ορατή ως μια σειρά αληθινών θέσεων, στη δομή των οποίων δεν περιέχονται συναισθηματικά, ζωτικά (vital), ασυνείδητα στοιχεία: η κατασκευή της αλήθειας μπορεί μόνο συνειδητά και ορθολογιστικά να πραγματοποιηθεί. Στο μέτρο που η αμφιβολία καταστρέφει το πνεύμα και εξαφανίζει την ατομική ύπαρξη, η απόδειξη καταστρέφει την αμφιβολία και παρουσιάζει το πνεύμα ως μια πραγματικότητα (faktum), για την οποία η ατομική ύπαρξη είναι αδιάφορη.
3. Μιλάμε για υπαρξιακό ορθολογισμό στο βαθμό που πρόκειται περί μεθοδικής αποφυγής της καταστροφής του πνεύματος δια της αμφιβολίας από την μια, και της καταστροφής της ύπαρξης δια της αποδείξεως από την άλλη. Η φιλοσοφία ως υπερβατική μέθοδος συνίσταται στον εφαρμοσμένο συντονισμό της αμφιβολίας και της απόδειξης: η αμφιβολία παριστάνει την ύπαρξη, η απόδειξη την ορθολογικότητα (Rationalität) στο πνεύμα που λειτουργεί σαν μέσο.
4. Κάθε αποφυγή αναφέρεται στην καταστροφή και εκμετάλλευση. Και η εκμετάλλευση είναι μια μορφή καταστροφής, στο βαθμό που και αυτή δημιουργεί απώλειες. Οι απώλειες όμως μπορούν να ληφθούν στα σοβαρά μόνο αν είναι απώλειες της αλήθειας και της πραγματικότητας. Μόνο την αλήθεια και την πραγματικότητα μπορεί να εκμεταλλευθεί κανείς. Μόνο αλήθεια και πραγματικότητα μπορούν να καταστραφούν. Η εκμετάλλευση εισάγει την καταστροφή. Παρεμπόδιση της εκμετάλλευσης σημαίνει να εργασθεί κανείς εναντίον των απωλειών λόγω της καταστροφής της αλήθειας και της πραγματικότητας.
5. Θα διακρίνουμε μεταξύ υλικής και πνευματικής εκμετάλλευσης. Η υλική εκμετάλλευση, που περιέγραψε ο Μαρξ, παρουσιάζεται ως υλική εκμετάλλευση, ως εκμετάλλευση της εργατικής δύναμης. Ανήκει ακόμα στα ουσιαστικά χαρακτηριστικά της κοινωνίας μας. Δεν κατέστη ακόμα δυνατόν να εμποδισθεί. Και αυτο συμβαίνει διότι παρεμποδίζεται η άρση της μέσω της πνευματικής εκμετάλλευσης, δηλ. της απώλειας της αλήθειας.
6. Στην ιδανική περίπτωση η πολιτική είναι η μέθοδος αποφυγής της υλικής εκμετάλλευσης. Η φιλοσοφία είναι στην ιδανική περίπτωση η μέθοδος αποφυγής της επαπειλούμενης πνευματικής εκμετάλλευσης, όταν δηλ. με την απόδειξη της αλήθειας μιας θέσεως φανερώνει την ύπαρξη εκείνου ο οποίος κατέχοντας μια αλήθεια της προσδίδει πραγματικότητα.
7. Θρησκείες, κοσμοθεωρίες, ιδεολογίες, διδασκαλίες και τα παρόμοια είναι μέσα της πνευματικής εκμετάλλευσης. Ο δρόμος προς την πνευματική εκμετάλλευση περνά μέσω της εκμετάλλευσής τους από πλευράς των κρατούντων. Το φαινόμενο αυτό είναι πάντα η απαραίτητη προϋπόθεση της εκμετάλλευσης. Από αυτή την οπτική γωνία αντιστοιχούν όλες οι ιδεολογικές μορφές στα μέσα παραγωγής, που ανήκουν στην υλική σφαίρα αυτού του φαινομένου και υπηρετούν έτσι την υλική εκμετάλλευση.
8. Εκκλησίες, αιρέσεις, κόμματα, κάποια πολιτεύματα, πανεπιστήμια κτλ., εν συντομία ότι βασίζεται σε ιδεολογικές φόρμες μπορεί να είναι ταυτόχρονα ένα ίδρυμα δημόσιας πνευματικής εκμετάλλευσης. Αντίστοιχα, σε όλα αυτά μπορεί επί του παρόντος να μελετηθεί με μεγάλη επιμέλεια η απώλεια της αλήθειας και της πραγματικότητας.
9. Η καταστροφή των ιδεολογιών εξισορροπείται βαθμιαία μέσω εκλεπτυσμένης οργάνωσης. Όλο και περισσότερο μπαίνει στη θέση της ιδεολογίας η οργάνωση, και σε θεμελιώδη ενδιάμεση μορφή, η γραφειοκρατία. Στη μοντέρνα γραφειοκρατία, την εκλεπτυσμένη μεταφυσική της οποίας επεξεργάστηκε λογοτεχνικά ο Κάφκα, ετοιμάζεται η μετάβαση από την ιδεολογία στην οργάνωση: αντιπροσωπεύει τόσο το τελετουργικό όσο και την ιεραρχία της εποχής της ιδεολογίας.
10. Μετά από μια προαπόφαση του Lessing, έχουμε το 1847 το ερώτημα από τον Kierkegaard: έχει ένας άνθρωπος το δικαίωμα να επιτρέψει να τον σκοτώσουν για την αλήθεια; -και από τον B. Brecht το ερώτημα του 1934, αν έχει το δικαίωμα κανείς να βασανίσει για την αλήθεια. Η προαπόφαση του Lessing (γιατί στο σημείο αυτο δεν μίλησε ούτε από την πείρα ούτε ως αυθεντία) έχει ως εξής: «άνδρας που απιστεί στην αλήθεια σε περίπτωση επαπειλούμενων κινδύνων, μπορεί να αγαπά πολύ την αλήθεια. Και η αλήθεια θα του συγχωρέσει την απιστία του λόγω της αγάπης του». Ο Kierkegaard απαντά αρνητικά στην ερώτησή του μόνο για τους χριστιανούς, στο βαθμό που η αλήθεια υπηρετεί την εκμετάλλευση και όχι τους ανθρώπους της. Ο Brecht απαντά στη δική του θετικά με κυνισμό, στον βαθμό που η αλήθεια παριστάνει ένα πολιτικό μέσο, προς αποφυγή της υλικής εκμετάλλευσης. Τα ερωτήματα έδειχναν υπαρξιακή ορθολογικότητα, γι’ αυτό και οι απαντήσεις μπορούν να κατανοηθούν μόνο ως θέσεις αυτής της υπαρξιακής ορθολογικότητας. Αυτό σημαίνει όμως ότι πρέπει να ικανοποιούν τα κριτήρια της αμφιβολίας και της απόδειξης.
11. Στο μέτρο που η ιδεολογία πάει πίσω από την οργάνωση, θα πρέπει οι παραδόσεις να εξαφανιστούν πίσω από τις θεωρίες. Η θεωρία υπηρετεί την οργάνωση, όπως η παράδοση διευκόλυνε τις ιδεολογίες. Εννοούμε την καθαρή θεωρία στην οποία παρουσιάζονται μόνο εμπειρικές και συλλογικές θέσεις. Γιατί μόνο αυτή η θεωρία επιτρέπει την καθαρή αμφιβολία για μια υποτιθέμενη αλήθεια: αμφιβολία από έλλειψη εποπτείας και όχι για λόγους συμβατικούς. Και μόνο αυτή επιτρέπει την καθαρή απόδειξη. Την απόδειξη που δεν προϋποθέτει κανένα συναίσθημα, καμμία διαισθητική προαπόφαση, καμμία αποκάλυψη, αλλά τους κανόνες της λογικής, που ο καθένας μπορεί να μάθει να χειρίζεται - τουλάχιστον θεωρητικά.
12. Μόνο η οργάνωση, που μένει ανοικτή απέναντι στην καθαρή θεωρία, που αποκλείει κάθε γνωσιολογική και οντολογική αποδυνάμωση των λειτουργιών της, αποφεύγει την εκμετάλλευση των θεσμών από πλευράς των κρατούντων.
13. Η ουσία της καθαρής θεωρίας υπάρχει εντός του υπαρξιακού ορθολογισμού στο ρόλο της ως οργάνου: η ταξινόμηση την οποία επιτρέπει δεν είναι αποκλειστικός σκοπός, αλλά ένα μέσο εποπτείας, δηλ. της εφαρμογής. Δεν έχει ως σκοπό να παραδώσει αδιάλλακτα όρια και ταξινομήσεις για απόκτηση της γνώσης, αλλά να προσδώσει λειτουργίες και να τις περιορίσει. Η αλήθεια που μέσω θεωριών προέκυψε, δεν μπορεί να είναι αλήθεια καθ’ εαυτήν, όπως την φαντάζεται η απλότητα των θεολόγων στο κεφάλι του θεού. Είναι μια αλήθεια που στην πραγματικότητα παίζει ένα ρόλο, η οποία κατά τη διάρκεια της ζωής και του είναι του συγκεκριμένου ανθρώπου καθορίζει τα γεγονότα, που δίνει τη δυνατότητα για ένα κόσμο αντάξιο του είναι και η οποία φωτίζει το πρωταρχικό «σκότος της διάνοιας». Είναι μια λειτουργία, όχι ουσία. Οι ουσίες και τα χαρακτηριστικά τους μετατοπίζουν την εποπτεία. Οι λειτουργίες και οι διαδικασίες τους την συμπεριλαμβάνουν ή την απαλλάσσουν από τις απαιτήσεις της.
14. Είναι πλάνη να πιστεύει κανείς πως η λειτουργία αντικαθιστά το άτομο με το γένος. Μόνο το άτομο έχει λειτουργίες: το γένος είναι αποτέλεσμα ατομικών λειτουργιών.
15. Η ύπαρξη δεν σημαίνει το γένος αλλά μια εξατομικευμένη πραγματικότητα. Η ύπαρξη δεν είναι ουσία με θεμελιώδη χαρακτηριστικά, και έτσι δεν προηγείται με κανένα τρόπο της ουσίας (Essenz), όπως το εννοούσε ο Σαρτρ. Η υπάρξη αποδεικνύεται μέσω των λειτουργιών και των διαδικασιών της, και δεν μπορεί να προηγείται ούτε στην πραγματικότητα αλλά ούτε και με την σκέψη.
16. Είναι πλάνη να πιστεύουμε πως η λειτουργία σκοτώνει τη σκέψη, με το να εμποδίζει τη δημιουργία της. Έχει κανείς μόνο την σκέψη που την σκέφτηκε, και μόνο εκείνη την σκέψη έχει σκεφθεί κανείς, η οποία μπορεί να δειχθεί με μια έκφραση. Η λειτουργία της λογικής δεν είναι μόνο να επιτρέπει τις σκέψεις, αλλά να τις κατασκευάζει με τη μορφή εκφράσεων, να τις παρουσιάζει και να τις υποτάσσει στα κριτήρια της αμφιβολίας και της απόδειξης. Από εδώ προκύπτει πως για τους κανόνες της λογικής δεν υπάρχουν κανόνες. Και ακριβώς έτσι αποφεύγει η σκέψη την ανελευθερία, τον περιορισμό δια των δικών της θεωρημάτων και αποτελεσμάτων: ορθολογικότης σημαίνει μόνο να μην χάνεις την εποπτεία περί της γένεσης των σκέψεων.
17. Πνεύμα έχει οποίος έχει σκέψεις: πνεύμα είναι αυτό του οποίου η ύπαρξη καθορίζεται βασικά μέσω της λειτουργίας του να έχει κανείς σκέψεις.
Μετάφραση: Πέτρος Χαραλάμπους
για τις Εκδόσεις αμέθυστος
Τρίτη 30 Δεκεμβρίου 2008
ΣΥΝΑΝΤΗΣΙΣ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΜΩΑΜΕΘΑΝΙΣΜΟΥ
Είμαστε εμείς, είναι η σύγχρονη Ελλάδα, είναι η σύγχρονη Εκκλησία αυτή η συνάντηση! Όλες οι προσπάθειες που έγιναν από τον Άγιο Κοσμά τον Αιτωλό, μέχρι τον σύγχρονο μας Χρήστο Γιανναρά, να θυμηθούμε πως είμαστε Έλληνες και μάλιστα Χριστιανοί, απέτυχαν, προσκρούοντας στην σκληρή πραγματικότητα.
Είμαστε μια τερατώδης σύνθεση Χριστιανισμού και Μωαμεθανισμού και μάλιστα στην τουρκική του εποχή. Γράφονται ακόμη σπουδαίες μελέτες για την συνάντηση Ελληνισμού και Χριστιανισμού, για την συνάντηση Χριστιανισμού και Εβραϊσμού, και δεν υποπτεύεται ακόμη κανείς μας πως το σημερινό Ελληνικό κράτος και η σημερινή Εκκλησία, είναι η θλιβερή συνέχεια της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Είμαστε πιστότεροι στην Οθωμανική Αυτοκρατορία ακόμη και από τους Τούρκους. Φαίνεται ξεκάθαρα το γεγονός, εάν δούμε από κάποια απόσταση την σημερινή εξουσία. Είτε αυτή ασκείται δια του κράτους, είτε σαν Εκκλησία, δεν είναι τίποτε άλλο παρά η ενσάρκωση του Δεσπότη! Του πασά στα Γιάννενα!
Έχουν γίνει τεράστιες προσπάθειες να ενστερνιστούμε τον Δυτικό πολιτισμό! Ακόμη και αυτές προσκρούουν και αποτυγχάνουν, μπροστά σ’ αυτήν την τραγική και ανομολόγητη πραγματικότητα! Λείπει από τις καρδιές μας το πάθος της Δημοκρατίας, το πάθος της παιδείας, το πάθος της επιστήμης, της Φιλοσοφίας, της ψυχικής μεταμόρφωσης που έκαιγε στις καρδιές των Ελλήνων, λείπει και το Φως της πίστεως του Χριστιανισμού, λείπει και η ιστορική γιγαντομαχία της Δύσεως για το Νέο, το μοναδικό, την εξέλιξη!
Και τι υπάρχει; Η πνευματική κληρονομιά του Μωάμεθ του πορθητού! Ο οποίος κάθισε στον θρόνο του αυτοκράτορος και συνέχισε την ιστορία της αυτοκρατορίας, ντυμένος το μεγαλείο του θρόνου. Όπως ακριβώς και ο προφήτης Μωάμεθ, στον καιρό του, φιλοδόξησε να εξελίξει τον Χριστιανισμό με τον Μωαμεθανισμό!
Αυτήν την «εξέλιξη» φιλοδοξούμε όλοι μας σήμερα να προσφέρουμε στη Δύση, για να μας δεχθεί στην μεγάλη Ένωση όλων των Εκκλησιών και θρησκειών κάτω από την σκιά του μεγάλου ΠΡΩΤΟΥ, του κοσμοκράτορα ΠΑΠΑ!
Με τον ίδιο τρόπο και η Νεοελληνική πολιτεία, προσποιούμενη την κληρονόμο της Ελληνικής Δημοκρατίας έγινε δεκτή στο μεγάλο φαγοπότι της ενώσεως των θεσμών κάτω από έναν πολιτισμό, με τα γνωστά σε όλους μας πλέον αποτελέσματα, με τον ίδιο ακριβώς τρόπο, η Νεοελληνική Εκκλησιά, προσποιούμενη την κληρονόμο της Ορθοδόξου Εκκλησίας, θα προσφέρει αυτό το θλιβερό κακέκτυπό της, το Δεσποτάτο της Ορθοδοξίας, για να συμμετάσχει στο μεγάλο εσχατολογικό Δείπνο της ενώσεως όλων των Θρησκειών.
Για να εξασφαλιστεί η επιβίωση της ενδόξου Ιστορίας μας!
Ας ακούσουμε τα λόγια του λεγόμενου πατριάρχη Βαρθολομαίου, τους λεονταρισμούς του, μετά την εξασφάλιση της απαραίτητης προστασίας της δόξης του! «Μεγαλόφωνον μήνυμα προς πάσαν κατεύθυνσιν ότι δεν απεκάμαμεν, ότι δεν εκάμφθημεν, ότι δεν απηλπίσθημεν, ότι δεν εσκέφθημεν ουδέ πόρρωθεν να εγκαταλείψωμεν τας Θερμοπύλας μας! Αυτή είναι η επίγειος πατρίς μας, εδώ έχομεν τας ρίζας μας, εδώ είναι η καρδία μας και εδώ θα μείνωμεν! Είμεθα ολίγοι, αλλά ταυτοχρόνως και πολλοί. Ο μαρτυρικός Οικουμενικός Θρόνος έχει πολλά τέκνα ανά πάσαν την υφήλιον. Δεν προτιθέμεθα να αφήσωμεν ουδέ κατ' ελάχιστον τας ιδιοτροπίας της Ιστορίας να μας αφανίσουν εις τέλος. Είμεθα πλήρως παραδεδομένοι εις την αγάπην και την πρόνοιαν του Θεού, ταις πρεσβείαις της Υπεραγίας Θεοτόκου και πάντων των Αγίων!»
Ακόμη και ο κ. Γιανναρας θα εκπλήσσεται που περιέγραψε με τόση ακρίβεια, στο βιβλίο του «Ενάντια στη Θρησκεία», ένα γεγονός πριν αυτό ακόμη συμβεί, παρότι συμφωνεί και δικαιώνει τους πρωτεργάτες του αφανισμού της Εκκλησίας, στην επερχόμενη ένωση με τον ΠΑΠΑ!
Ας ακούσουμε και τα αμείλικτα ερωτήματα που έθεσε ο Αρχιεπίσκοπος μας! «Έως πότε κλήρος και λαός θα στεκόμεθα αδιάφοροι; (Σε ποιον έθεσε το ερώτημα άραγε;) Η κρισιμότητα των καιρών επιτάσσει να αρθούμε στο ύψος των περιστάσεων, να αναλάβουμε τις ευθύνες μας, με τρόπο ορατό και έμπρακτο (διότι μέχρι τώρα τις είχαμε αναλάβει με τρόπο αόρατο)».
Και πάλι ο αγαπητός κ. Γιανναρας αναδεικνύεται ο καλύτερος ερμηνευτής: «μέσα σε αεροπλάνο που μπαίνει σε ζώνη ισχυρών αναταράξεων δεν υπάρχει κανένας άθεος».
Αυτό το Δεσποτάτο της Ορθοδοξίας ξέρει να επιβιώνει, πρέπει να του το αναγνωρίσουμε!
Καλή επιβίωση και στην Νέα Χρονιά, λοιπόν!
Είμαστε μια τερατώδης σύνθεση Χριστιανισμού και Μωαμεθανισμού και μάλιστα στην τουρκική του εποχή. Γράφονται ακόμη σπουδαίες μελέτες για την συνάντηση Ελληνισμού και Χριστιανισμού, για την συνάντηση Χριστιανισμού και Εβραϊσμού, και δεν υποπτεύεται ακόμη κανείς μας πως το σημερινό Ελληνικό κράτος και η σημερινή Εκκλησία, είναι η θλιβερή συνέχεια της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Είμαστε πιστότεροι στην Οθωμανική Αυτοκρατορία ακόμη και από τους Τούρκους. Φαίνεται ξεκάθαρα το γεγονός, εάν δούμε από κάποια απόσταση την σημερινή εξουσία. Είτε αυτή ασκείται δια του κράτους, είτε σαν Εκκλησία, δεν είναι τίποτε άλλο παρά η ενσάρκωση του Δεσπότη! Του πασά στα Γιάννενα!
Έχουν γίνει τεράστιες προσπάθειες να ενστερνιστούμε τον Δυτικό πολιτισμό! Ακόμη και αυτές προσκρούουν και αποτυγχάνουν, μπροστά σ’ αυτήν την τραγική και ανομολόγητη πραγματικότητα! Λείπει από τις καρδιές μας το πάθος της Δημοκρατίας, το πάθος της παιδείας, το πάθος της επιστήμης, της Φιλοσοφίας, της ψυχικής μεταμόρφωσης που έκαιγε στις καρδιές των Ελλήνων, λείπει και το Φως της πίστεως του Χριστιανισμού, λείπει και η ιστορική γιγαντομαχία της Δύσεως για το Νέο, το μοναδικό, την εξέλιξη!
Και τι υπάρχει; Η πνευματική κληρονομιά του Μωάμεθ του πορθητού! Ο οποίος κάθισε στον θρόνο του αυτοκράτορος και συνέχισε την ιστορία της αυτοκρατορίας, ντυμένος το μεγαλείο του θρόνου. Όπως ακριβώς και ο προφήτης Μωάμεθ, στον καιρό του, φιλοδόξησε να εξελίξει τον Χριστιανισμό με τον Μωαμεθανισμό!
Αυτήν την «εξέλιξη» φιλοδοξούμε όλοι μας σήμερα να προσφέρουμε στη Δύση, για να μας δεχθεί στην μεγάλη Ένωση όλων των Εκκλησιών και θρησκειών κάτω από την σκιά του μεγάλου ΠΡΩΤΟΥ, του κοσμοκράτορα ΠΑΠΑ!
Με τον ίδιο τρόπο και η Νεοελληνική πολιτεία, προσποιούμενη την κληρονόμο της Ελληνικής Δημοκρατίας έγινε δεκτή στο μεγάλο φαγοπότι της ενώσεως των θεσμών κάτω από έναν πολιτισμό, με τα γνωστά σε όλους μας πλέον αποτελέσματα, με τον ίδιο ακριβώς τρόπο, η Νεοελληνική Εκκλησιά, προσποιούμενη την κληρονόμο της Ορθοδόξου Εκκλησίας, θα προσφέρει αυτό το θλιβερό κακέκτυπό της, το Δεσποτάτο της Ορθοδοξίας, για να συμμετάσχει στο μεγάλο εσχατολογικό Δείπνο της ενώσεως όλων των Θρησκειών.
Για να εξασφαλιστεί η επιβίωση της ενδόξου Ιστορίας μας!
Ας ακούσουμε τα λόγια του λεγόμενου πατριάρχη Βαρθολομαίου, τους λεονταρισμούς του, μετά την εξασφάλιση της απαραίτητης προστασίας της δόξης του! «Μεγαλόφωνον μήνυμα προς πάσαν κατεύθυνσιν ότι δεν απεκάμαμεν, ότι δεν εκάμφθημεν, ότι δεν απηλπίσθημεν, ότι δεν εσκέφθημεν ουδέ πόρρωθεν να εγκαταλείψωμεν τας Θερμοπύλας μας! Αυτή είναι η επίγειος πατρίς μας, εδώ έχομεν τας ρίζας μας, εδώ είναι η καρδία μας και εδώ θα μείνωμεν! Είμεθα ολίγοι, αλλά ταυτοχρόνως και πολλοί. Ο μαρτυρικός Οικουμενικός Θρόνος έχει πολλά τέκνα ανά πάσαν την υφήλιον. Δεν προτιθέμεθα να αφήσωμεν ουδέ κατ' ελάχιστον τας ιδιοτροπίας της Ιστορίας να μας αφανίσουν εις τέλος. Είμεθα πλήρως παραδεδομένοι εις την αγάπην και την πρόνοιαν του Θεού, ταις πρεσβείαις της Υπεραγίας Θεοτόκου και πάντων των Αγίων!»
Ακόμη και ο κ. Γιανναρας θα εκπλήσσεται που περιέγραψε με τόση ακρίβεια, στο βιβλίο του «Ενάντια στη Θρησκεία», ένα γεγονός πριν αυτό ακόμη συμβεί, παρότι συμφωνεί και δικαιώνει τους πρωτεργάτες του αφανισμού της Εκκλησίας, στην επερχόμενη ένωση με τον ΠΑΠΑ!
Ας ακούσουμε και τα αμείλικτα ερωτήματα που έθεσε ο Αρχιεπίσκοπος μας! «Έως πότε κλήρος και λαός θα στεκόμεθα αδιάφοροι; (Σε ποιον έθεσε το ερώτημα άραγε;) Η κρισιμότητα των καιρών επιτάσσει να αρθούμε στο ύψος των περιστάσεων, να αναλάβουμε τις ευθύνες μας, με τρόπο ορατό και έμπρακτο (διότι μέχρι τώρα τις είχαμε αναλάβει με τρόπο αόρατο)».
Και πάλι ο αγαπητός κ. Γιανναρας αναδεικνύεται ο καλύτερος ερμηνευτής: «μέσα σε αεροπλάνο που μπαίνει σε ζώνη ισχυρών αναταράξεων δεν υπάρχει κανένας άθεος».
Αυτό το Δεσποτάτο της Ορθοδοξίας ξέρει να επιβιώνει, πρέπει να του το αναγνωρίσουμε!
Καλή επιβίωση και στην Νέα Χρονιά, λοιπόν!
Τετάρτη 24 Δεκεμβρίου 2008
Bishopoque
Ο κ. Ζηζιούλας εμβάθυνε όσο μπορούσε περισσότερο, στις έσχατες συνέπειές του, το πρωτόλειο Filioque και βρήκε το αληθινό Δόγμα της νέας πίστεως! Το Bishopoque!
«1. Η επισκοπική προεδρεία της Θείας Ευχαριστίας είναι το κύριο και κατ’ εξοχήν έργο του Επισκόπου. Από την ιδιότητα του αυτή «πηγάζει όλη η εξουσία του Επισκόπου, όχι μόνον η αγιαστική αλλά και η λεγόμενη διοικητική». Έτσι ο Επίσκοπος «έχει ως κύριον έργον του πρωταρχικόν να ηγείται της Θείας Ευχαριστίας, όλα τα άλλα έργα του είναι δευτερεύοντα» (σ. 5).
2. Ο Επίσκοπος, συνεπώς, «όταν διοικεί, δεν ασκεί διοίκησιν, αλλά προεκτείνει σε όλους τους τομείς της ζωής της Εκκλησίας τη χάρη και την ευλογία της Θείας Ευχαριστίας, της οποίας προΐσταται». «Όλα στην Εκκλησία γίνονται με την ευλογία του Επισκόπου», εφ’ όσον ο Επίσκοπος «είναι προεστώς της Θείας Ευχαριστίας» (σ. 6).
3. Ο Επίσκοπος εικονίζει, ως προεστώς της Εκκλησίας, «τον Βασιλέα Χριστόν όπως θα έλθει στη Βασιλεία του», με λαμπρότητα και ακτινοβολία!
4. Η Θεία Λειτουργία είναι εντελώς αδιανόητος χωρίς την έννοια του εικονισμού. Αλλά όταν λέμε ότι ο Επίσκοπος στη Θεία Ευχαριστία είναι εικών του Χριστού, «δεν μπορούμε να το κατανοήσουμε αυτό, διότι χάσαμε πλέον τη γλώσσα της εικόνος της εκκλησιαστικής ζωής» (σ. 7).
5. Πάντως, εφ’ όσον «ο Επίσκοπος είναι εικών του Χριστού, δεν μπορούμε να παρακάμψουμε την εικόνα του και να πάμε απευθείας στο πρωτότυπο … Με άλλα λόγια, δεν μπορούμε να προσευχόμαστε στον Χριστό (σημείωση: απ’ ευθείας), αλλά πρέπει να παρεμβάλλεται η εικόνα του Επισκόπου» (σ. 7). «Υπάρχουν βέβαια ακόμη πολλοί που βλέπουν στο πρόσωπο του Επισκόπου τον ίδιο τον Χριστό, αλλά ο αριθμός τους μειώνεται διαρκώς και χάνεται η εικονολογική αντίληψη των δρωμένων της Θείας Ευχαριστίας» (σ. 8).
6. «Εάν η επικοινωνία μας με τον Θεό παρακάμπτει τον άνθρωπο (Επίσκοπο), τότε η επικοινωνία αυτή πραγματοποιείται μέσω της φαντασίας» (σ. 9).
7. «Το μνημόσυνο του Επισκόπου κατά τη Θεία Λειτουργία αποτελεί το πλέον καίριο στοιχείο, που αναδεικνύει τη Θεία Ευχαριστία επισκοποκεντρικό γεγονός στην ζωή της Εκκλησίας» (σ. 10).
8. «Το γεγονός ότι ο ιερεύς, όταν πρόκειται να τελέσει τη Θεία Ευχαριστία, λαμβάνει καιρόν … και από τον θρόνο του Επισκόπου, έστω και αν είναι κενός, δείχνει ότι και όταν ακόμη δεν λειτουργεί ο Επίσκοπος, αυτός είναι το κέντρο της Θείας Ευχαριστίας» (σ. 10).»
Tα αποσπάσματα είναι από ένα άρθρο του μητροπολίτου Περγάμου κ. Ιωάννου Ζηζιούλα, στο περιοδικό της Ιεράς Μητροπόλεως Περιστερίου «Διάβαση» και στο 54ο τεύχος του (των μηνών Μαρτίου – Απριλίου 2005), με θέμα «Ο επίσκοπος ως προεστώς της Θείας Ευχαριστίας».
Εκδόσεις αμέθυστος
e-mail: amethystos.books@gmail.com
«1. Η επισκοπική προεδρεία της Θείας Ευχαριστίας είναι το κύριο και κατ’ εξοχήν έργο του Επισκόπου. Από την ιδιότητα του αυτή «πηγάζει όλη η εξουσία του Επισκόπου, όχι μόνον η αγιαστική αλλά και η λεγόμενη διοικητική». Έτσι ο Επίσκοπος «έχει ως κύριον έργον του πρωταρχικόν να ηγείται της Θείας Ευχαριστίας, όλα τα άλλα έργα του είναι δευτερεύοντα» (σ. 5).
2. Ο Επίσκοπος, συνεπώς, «όταν διοικεί, δεν ασκεί διοίκησιν, αλλά προεκτείνει σε όλους τους τομείς της ζωής της Εκκλησίας τη χάρη και την ευλογία της Θείας Ευχαριστίας, της οποίας προΐσταται». «Όλα στην Εκκλησία γίνονται με την ευλογία του Επισκόπου», εφ’ όσον ο Επίσκοπος «είναι προεστώς της Θείας Ευχαριστίας» (σ. 6).
3. Ο Επίσκοπος εικονίζει, ως προεστώς της Εκκλησίας, «τον Βασιλέα Χριστόν όπως θα έλθει στη Βασιλεία του», με λαμπρότητα και ακτινοβολία!
4. Η Θεία Λειτουργία είναι εντελώς αδιανόητος χωρίς την έννοια του εικονισμού. Αλλά όταν λέμε ότι ο Επίσκοπος στη Θεία Ευχαριστία είναι εικών του Χριστού, «δεν μπορούμε να το κατανοήσουμε αυτό, διότι χάσαμε πλέον τη γλώσσα της εικόνος της εκκλησιαστικής ζωής» (σ. 7).
5. Πάντως, εφ’ όσον «ο Επίσκοπος είναι εικών του Χριστού, δεν μπορούμε να παρακάμψουμε την εικόνα του και να πάμε απευθείας στο πρωτότυπο … Με άλλα λόγια, δεν μπορούμε να προσευχόμαστε στον Χριστό (σημείωση: απ’ ευθείας), αλλά πρέπει να παρεμβάλλεται η εικόνα του Επισκόπου» (σ. 7). «Υπάρχουν βέβαια ακόμη πολλοί που βλέπουν στο πρόσωπο του Επισκόπου τον ίδιο τον Χριστό, αλλά ο αριθμός τους μειώνεται διαρκώς και χάνεται η εικονολογική αντίληψη των δρωμένων της Θείας Ευχαριστίας» (σ. 8).
6. «Εάν η επικοινωνία μας με τον Θεό παρακάμπτει τον άνθρωπο (Επίσκοπο), τότε η επικοινωνία αυτή πραγματοποιείται μέσω της φαντασίας» (σ. 9).
7. «Το μνημόσυνο του Επισκόπου κατά τη Θεία Λειτουργία αποτελεί το πλέον καίριο στοιχείο, που αναδεικνύει τη Θεία Ευχαριστία επισκοποκεντρικό γεγονός στην ζωή της Εκκλησίας» (σ. 10).
8. «Το γεγονός ότι ο ιερεύς, όταν πρόκειται να τελέσει τη Θεία Ευχαριστία, λαμβάνει καιρόν … και από τον θρόνο του Επισκόπου, έστω και αν είναι κενός, δείχνει ότι και όταν ακόμη δεν λειτουργεί ο Επίσκοπος, αυτός είναι το κέντρο της Θείας Ευχαριστίας» (σ. 10).»
Tα αποσπάσματα είναι από ένα άρθρο του μητροπολίτου Περγάμου κ. Ιωάννου Ζηζιούλα, στο περιοδικό της Ιεράς Μητροπόλεως Περιστερίου «Διάβαση» και στο 54ο τεύχος του (των μηνών Μαρτίου – Απριλίου 2005), με θέμα «Ο επίσκοπος ως προεστώς της Θείας Ευχαριστίας».
Εκδόσεις αμέθυστος
e-mail: amethystos.books@gmail.com
Εγγραφή σε:
Αναρτήσεις (Atom)