Αγ. Συμεών ο Νέος Θεολόγος - Λαμβάνουν όλοι το Αγ. Πνεύμα;

 Αγ. Συμεών ο Νέος Θεολόγος

Α’ – Λαμβάνουν όλοι το Αγ. Πνεύμα;

Και να μην πει κανείς: “Εγώ έχω λάβει το Χριστό με το άγιο βάπτισμα”, αλλά ας μάθει ότι δεν λαμβάνουν το Χριστό με το βάπτισμα όλοι όσοι βαπτίζονται. Λαμβάνουν μόνοι αυτοί που είναι είτε βεβαιόπιστοι και έχουν γνώση τέλεια είτε αυτοί που τακτοποίησαν τον εαυτό τους, καθαρίζοντας τον από πριν και έτσι βαπτίζονται. Και τούτο το γνωρίζει αυτός που ερευνά τις Γραφές, από τους αποστολικούς λόγους και πράξεις. Γιατί έχει γραφεί: “ Όταν άκουσαν οι απόστολοι που βρίσκονταν στα Ιεροσόλυμα, ότι η Σαμάρεια έχει δεχτεί το λόγο του Θεού, έστειλαν σε αυτούς τον Πέτρο και τον Ιωάννη, οι οποίοι αφού κατέβηκαν από τα Ιεροσόλυμα, προσεύχονταν να λάβουν το Άγιο Πνεύμα οι Σαμαρείτες. Και δεν είχε λάβει ακόμη κανένας το Άγιο Πνεύμα, υπήρχαν δε, μόνο βαπτισμένοι στο όνομα του Κυρίου μας Ιησού Χριστού. Τότε έβαζαν τα χέρια τους επάνω τους, και ελάμβαναν το Άγιο Πνεύμα”.

Είδες πως δεν λαμβάνουν το Άγιο Πνεύμα, αμέσως όλοι όσοι βαπτίζονται; Έμαθες από τους Αποστόλους, πως κάποιοι που αν και πίστεψαν και βαπτίστηκαν, δεν ‘ντύθηκαν’ το Χριστό, με το βάπτισμα; Γιατί, εάν αυτό είχε γίνει (να ‘ντυθούν’ το Χριστό), δεν θα προσεύχονταν μετά και θα έβαζαν τα χέρια τους οι Απόστολοι σε αυτούς. Λαμβάνοντας το Άγιο Πνεύμα, τον Κύριο Ιησού ελάμβαναν. Γιατί, δεν είναι άλλο ο Χριστός και άλλο το Άγιο Πνεύμα. Και ποιος το λέει αυτό; Ο ίδιος ο Θεός Λόγος, μιλώντας στην Σαμαρείτιδα: “Είναι Πνεύμα ο Θεός”. Εάν λοιπόν ο Χριστός είναι Θεός, είναι Πνεύμα κατά τη φύση της θεότητας, και αυτός που έχει το Χριστό, Άγιο Πνεύμα έχει. Αυτός δε που έχει το Άγιο Πνεύμα, τον ίδιο πάλι τον Κύριο έχει, καθώς λέει και ο Παύλος: “Το δε Πνεύμα, ο Κύριος είναι”…

Πηγή: Άγιος Συμεών ο Νέος Θεολόγος, “Βίβλος των Ηθικών”, Λόγος Ι΄

Β’ – Περι αυτών που νομίζουν πως έχουν το Άγιο Πνεύμα

Να και πάλιν εγώ απευθύνομαι προς αυτούς που λέγουν ότι έχουν Πνεύμα Άγιον, δίχως να το γνωρίζουν, και νομίζουν ότι το απέκτησαν με το Θείον Βάπτισμα μέσα τους. Νομίζουν ότι έχουν τον θησαυρόν (Β’ Κορ. 4, 7), αλλά όμως καταλαβαίνουν ότι ο εαυτός τους είναι εντελώς άδειος από αυτόν. Προς εκείνους που ομολογούν ότι εις το άγιον Βάπτισμα δεν αισθάνθηκαν τελείως τίποτε, αλλά πιστεύουν ότι από τότε η δωρεά του Θεού κατοίκησε μέσα τους και μέχρι τώρα υπάρχει μέσα εις την ψυχήν τους, δίχως να την καταλαβαίνουν και να την αισθάνωνται. Και όχι μόνον προς αυτούς (απευθύνομαι) αλλά και προς εκείνους που λέγουν ότι δεν έλαβαν ποτέ καμμίαν αίσθησι της Χάριτος του Αγίου Πνεύματος δια της θεωρίας και αποκαλύψεως, αλλά μόνον με την πίστι και τον λογισμό. Και δεν εδέχθησαν την Χάρι δια της εμπειρίας αλλά την κρατούν μέσα τους με την ακρόασι των θείων λόγων.

Θα παραθέσω, λοιπόν, όσα λέγουν, και άκουσε τι ισχυρίζονται αυτοί οι δήθεν σοφοί και επιστήμονες (Δευτ. 1, 13. Πρβλ. Ησ. 5, 21) κατά την γνώμη τους: «Όσοι εις Χριστόν εβαπτίσθητε, λέγει ο Παύλος, Χριστόν ενεδύσασθε» (Γαλ. 3, 27). Τι λοιπόν; Δεν είμεθα κι εμείς βαπτισμένοι; Εάν βαπτισθήκαμε, είναι φανερόν, όπως λέγει ο Απόστολος, ότι έχομεν ενδυθή τον Χριστόν. Αυτός είναι ο πρώτος ισχυρισμός τους και η απόδειξίς του, δια του αγιογραφικού χωρίου.

Τι θα μπορούσαμε να απαντήσωμε, όχι εμείς, αλλά το Άγιον Πνεύμα, προς αυτούς; Αυτό το ένδυμα, τι λέτε ότι είναι, άνθρωποι, ο Χριστός; Ναι, λέγουν. Ο Χριστός δηλαδή είναι κάτι -δια να ομιλήσω κι εγώ σαν άφρων προς ανόητους- ή δεν είναι; Είναι κάτι, βεβαίως θα πουν, εάν δεν έχουν χάσει τελείως τα λογικά τους. Εάν, όμως, ομολογείτε ότι είναι κάτι, πέστε τι είναι. Δια να διδάξετε πρώτα τους εαυτούς σας να μην ομιλούν σαν άπιστοι, αλλά σαν πιστοί. Τι άλλο, βεβαίως, είναι ο Χριστός αν όχι Θεός αληθινός, ο οποίος έγινε αληθινά τέλειος άνθρωπος; Αφού το παραδέχεσθε, αυτό, πέστε μας και για ποιον λόγον έγινε ο Θεός άνθρωπος; Οπωσδήποτε, σύμφωνα με την διδασκαλία των Θείων Γραφών και τα ίδια τα γεγονότα που συνέβησαν και συμβαίνουν συνεχώς -ακόμη κι αν εσείς τα αγνοείτε μη θέλοντας να τα ακούσετε- για να κάνη τον άνθρωπον Θεόν (Ιω. 1, 12. Γαλ. 4, 5). Και με ποιον τρόπον κατεργάζεται την θέωσι του ανθρώπου; Δια της σαρκός ή δια της Θεότητός Του; Βεβαίως δια της Θεότητος. «Η σαρξ ουκ ωφελεί ουδέν. το πνεύμα εστιν το ζωοποιούν» (Ιω. 6, 63). Εάν, λοιπόν, δια της Θεότητός Του εθέωσε πρώτα την σάρκα την οποία προσέλαβε, και εμάς όλους μας ζωοποιεί όχι με την φθαρτή σάρκα, αλλά με την θεωθείσα σάρκα Του. Ώστε ποτέ και με κανένα τρόπο να μην τον θεωρήσωμε άνθρωπο αλλά να Τον ομολογήσωμε ένα Θεόν τέλειον με δύο φύσεις -διότι ένας είναι ο Θεός- επειδή το φθαρτόν κατεπόθη υπό της αφθαρσίας (Α’ Κορ. 15, 54), και το σώμα δεν αφανίσθηκε από το ασώματον, αλλά το σώμα ηλλοιώθη τελείως και μένει ασύγχυτον, αρρήτως αναμεμιγμένο και ενωμένο με την Τριαδική Θεότητα, δια μίξεως αμίκτου, ώστε να προσκυνείται ένας Θεός σε τρία Πρόσωπα, τον Πατέρα, τον Υιόν και το Άγιον Πνεύμα. Και καμμία προσθήκη να μη γίνη εις τον αριθμό των Προσώπων, λόγω της ενανθρωπήσεως, ούτε να υποστή καμμίαν μεταβολήν η Αγία Τριάς εκ του ανθρωπίνου σώματος.

Δια ποιον λόγον τα λέγω αυτά; Δια να γνωρίσης εκ των προτέρων αυτά που ωμολόγησες, όταν σε ρώτησα. Να μη παρεκκλίνης εξ αγνοίας από την ευθείαν οδόν των νοημάτων και εμάς να κουράσης και εις την ψυχήν σου να προσθέσης περισσότερον κρίμα.

Πάλιν, όμως, θα σου υπενθυμίσω με συντομία όσα είπαμε, δια να γίνουν κατανοητά και αυτά που θα πω παρακάτω. Είναι, λοιπόν, ο Χριστός. Τι είναι όμως; Θεός αληθινός, ο οποίος έγινε και τέλειος άνθρωπος, αληθινά. Και έγινε άνθρωπος -που δεν ήτο πριν- δια να κάνη Θεόν τον άνθρωπον - που ποτέ προηγουμένως δεν είχε γίνει. Και μας εθέωσε και θα μας θεοποιεί όχι μόνον δια της σαρκός Του. Διότι αυτή δεν χωρίζεται. Πρόσεχε τώρα και απάντησέ μου με σύνεσι καθώς θα σε ρωτώ (Σοφ. Σειράχ 5, 12). Εάν οι βαπτισμένοι ενδύονται τον Χριστόν (Γαλ. 3, 27), τι είναι αυτό που ενδύονται; Ο Θεός. Και αυτός που εφόρεσε τον Θεόν δεν καταλαβαίνει νοερώς και δεν βλέπει τι εφόρεσε; Αυτός που είναι γυμνός και ενδύεται καταλαβαίνει το ένδυμα και το βλέπει. Και αυτός που είναι γυμνός εις την ψυχήν, όταν ενδύεται τον Θεόν δεν τον καταλαβαίνει; Εάν δεν αισθάνεται ο ενδυόμενος τον Θεόν, τι τέλος πάντων εφόρεσε; Λοιπόν, για σένα ο Θεός δεν είναι παρά ένα τίποτε! Διότι αν ήτο κάτι, αυτοί που θα τον εφορούσαν, θα Τον καταλάβαιναν. Διότι, όταν δεν ενδυόμεθα τίποτε, δεν καταλαβαίνομε τίποτε. Ενώ, όταν ενδυόμεθα κάτι εμείς οι ίδιοι, ή κάποιοι άλλοι μας ενδύουν, το καταλαβαίνομε πολύ καλά, εάν βέβαια οι αισθήσεις μας λειτουργούν σωστά. Διότι μόνον οι νεκροί δεν καταλαβαίνουν όταν τους ενδύουν και φοβούμαι μήπως και αυτοί που τα ισχυρίζονται αυτά είναι πράγματι νεκροί και γυμνοί. Και έτσι απαντήθηκε το ζητούμενο.

Πηγή: ΟΣΙΟΥ ΠΑΤΡΟΣ ΗΜΩΝ ΣΥΜΕΩΝ ΤΟΥ ΝΕΟΥ ΘΕΟΛΟΓΟΥ, ΛΟΓΟΣ ΗΘΙΚΟΣ E’ «ΟΡΘΟΔΟΞΟΣ ΚΥΨΕΛΗ» ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 1999

"Ἑνὶ δὲ ἑκάστῳ ἡμῶν ἐδόθη ἡ χάρις κατὰ τὸ μέτρον τῆς δωρεᾶς τοῦ Χριστοῦ. 8 διὸ λέγει· ἀναβὰς εἰς ὕψος ᾐχμαλώτευσεν αἰχμαλωσίαν καὶ ἔδωκε δόματα τοῖς ἀνθρώποις. 9 τὸ δὲ ἀνέβη τί ἐστιν εἰ μὴ ὅτι καὶ κατέβη πρῶτον εἰς τὰ κατώτερα μέρη τῆς γῆς; 10 ὁ καταβὰς αὐτός ἐστι καὶ ὁ ἀναβὰς ὑπεράνω πάντων τῶν οὐρανῶν, ἵνα πληρώσῃ τὰ πάντα. 11 καὶ αὐτὸς ἔδωκε τοὺς μὲν ἀποστόλους, τοὺς δὲ προφήτας, τοὺς δὲ εὐαγγελιστάς, τοὺς δὲ ποιμένας καὶ διδασκάλους, 12 πρὸς τὸν καταρτισμὸν τῶν ἁγίων εἰς ἔργον διακονίας, εἰς οἰκοδομὴν τοῦ σώματος τοῦ Χριστοῦ, 13 μέχρι καταντήσωμεν οἱ πάντες εἰς τὴν ἑνότητα τῆς πίστεως καὶ τῆς ἐπιγνώσεως τοῦ υἱοῦ τοῦ Θεοῦ, εἰς ἄνδρα τέλειον, εἰς μέτρον ἡλικίας τοῦ πληρώματος τοῦ Χριστοῦ"  

ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΣΥΜΕΩΝ ΤΟΥ ΝΕΟΥ ΘΕΟΛΟΓΟΥ. ΛΟΓΟΣ 79ος, Απόσπασμα.

"...Αλλά και με όλον όπου δέν ιξεύρομεν το Μυστήριον της ενσάρκου οικονομίας του Χριστού, ουδέ γνωρίζομεν κατα ακρίβειαν τα μυστήρια των χριστιανών, επιχειριζόμεθα χωρίς εντροπήν να διδάσκωμεν άλλους περί του φωτός της γνώσεως. Η γνώσις δέν είναι το φώς, αλλά το φώς είναι η γνώσις, επειδή και εν αυτώ τω φωτί και δι’αυτού και εξ αυτού έγιναν τα πάντα. Του οποίου φωτός την θεωρίαν αρνούμενοι ημείς φανερώνομεν τον εαυτόν μας πώς ούτε εγεννηθήκαμεν ακόμι, ούτε ευγήκαμεν εις το άνωθεν φώς αμή όντες ακόμι έμβρυα μέσα εις την κοιλίαν, ή να ειπώ αληθέστερα νεκροτόκια αποβάλματα, αναβαίνομεν εις ιερατικά αξιώματα χωρίς εντροπήν, και το πλέον χειρότερον οι περισσότεροι με μεγάλην αθεοφοβίαν αγοράζομεν την ιερωσύνην με άσπρα, και ζητούμεν να προεστεύωμεν εις το βασιλικόν ποίμνιον, ημείς όπου δέν εγενήκαμεν ακόμι ουδέ αρνία και αυτά τα κάμνομεν όχι δια άλλο τί, πάρεξ δια να κάμνωμεν τα θελήματα μας. Έτζι ήσαν, αδελφοί, εξ αρχής οι Απόστολοι; Έτζι ήσαν οι διάδοχοι των Αποστόλων; Έτζι ήσαν οι θεοφόροι Πατέρες ημών, και διδάσκαλοι; Αλλοίμονον δια την φοβεράν τόλμην τούτων, ότι εκείνοι όπου αποβλέπουν μόνον εις τα άσπρα, δέν γίνονται μονάχα προδόται, και ιερόσυλοι εις τα εκκλησιαστικά πράγματα αμή κατατολμούσιν να εγγίξουν και αυτόν τον Θείον πλούτον ήγουν να πωλήσουν, και να αγοράσουν και αυτήν την χάριν του Αγίου Πνεύματος. Όθεν ουδέ αισχύνονται να λέγουν, εδικόν μας είναι το δεσμείν και λύειν, και το ελάβαμεν εις ταύτην την ζωήν άνωθεν απο τον Θεόν, ώ της αναισχυντίας δια να μή λέγω της εσχάτης παραφροσύνης.

Ειπέ μου, σε παρακαλώ εσύ όπου λέγεις αυτά, δια ποίας σου αρετάς έλαβες αυτήν την εξουσίαν άνωθεν; Διατί άφησες όλα τα πάντα, και ακολούθησες τον Χριστόν; Διατί εκαταφρόνησες την δόξαν του κόσμου; Διατί έγινες ταπεινός τω Πνεύματι; Διατί επώλησες όλα σου τα υπάρχοντα , και τα εμοίρασες εις τους πτωχούς; Διατί απώλεσας την ψυχήν σου, ήγουν διατί ενέκρωσες αυτήν εις τον κόσμον, και δέν την ηύρες εις κανένα θέλημα της σαρκός; Αλλά των ιερέων (λέγουν) είναι εξουσία αυτή, το ιξεύρω και εγώ, πώς είναι των ιερέων,όμως δέν είναι απλώς όλων των ιερέων, αμή εκείνων όπου ιερουργούν το Ευαγγέλιον με Πνεύμα ταπεινώσεως, και πολιτεύονται μέ ακατηγόρητον καί ενάρετον πολιτείαν. Εκείνων όπου επαράστησαν προτήτερα τον εαυτό τους εις τον Κύριον, και έδειξαν πνευματικώς μέσα εις τον ναόν του σώματος τους την καθαράν τους λατρείαν, θυσίαν τελείαν, Αγίαν και ενάρετον εις τον Κύριον και εδέχθησαν εις το άνωθεν θυσιαστήριον, και επροσφέρθηκαν απο τον μεγάλον Αρχιερέα Χριστόν προσφορά τελεία εις τον Θεόν, και Πατέρα, και εμεταβάλθησαν, και ηλλοιώθησαν με την δύναμιν του Παναγίου Πνεύματος και εμεταμορφώθησαν εις τον Χριστόν τον αποθανόντα δι ημάς, και αναστάντα εν δόξη θεότητος. Εκείνων λέγω των ιερέων όπου μετανοούν, και πενθούν νύκτα, και ημέραν με τελείαν ταπείνωσιν, και παρακαλούν τον Θεόν μετά δακρύων, όχι μόνον δια τον εαυτό τους, αλλά και δια τους αδελφούς όπου έχουν εις την επίσκεψιν τους, και δια όλας τας Αγίας εκλησίας του Θεού όπου είναι εις τον κόσμον, και εκείνων όπου κλαίουν πολλά έμπροσθεν του Θεού, δια τα ξένα αμαρτήματα. Εκείνων όπου δέν μεταχειρίζονται τίποτε περισσότερον απο την αναγκαίαν τους τροφήν, και δέν επιτηδεύονται κανένα πράγμα δια θεραπείαν, η απόλαυσιν του σώματος, αλλά περιπατούν, καθώς είναι γεγραμμένον, εν Πνεύματι, και δέν κάμνουν καμμίαν επιθυμίαν σαρκός. Και πρός τούτοις ακόμι και εκείνων όπου δέν προτιμούν δια το δίκαιον, και δια την εντολήν του Θεού, μήτε πτωχόν, μήτε πλούσιον, μήτε άρχοντα, μήτε αρχόμενον, μήτε αυτόν τον ίδιον βασιλέα και δέν παραβλέπουν ουδέ παραβαίνουν την εντολήν του Θεού δια πρόφασιν ελεημοσύνης, ή δια δόσιν χαρισμάτων ή δια φόβον, ή αγάπην , ή διά άλλο  κανένα πράγμα ορατόν ή αόρατον. Των τοιούτων είναι το δεσμείν, και λύειν και ιερουργείν και διδάσκειν, και όχι εκείνων όπου λαμβάνουν μόνον απο τους ανθρώπους την ψήφον, και την χειροτονίαν «Ού γάρ αφ’εαυτού (λέγει) τις την τιμήν λαμβάνει αλλ’απο Κυρίου καλούμενος». Δέν είπεν εκείνος όπου λαμβάνει την ψήφον και χειροτονίαν απο ανθρώπους, αλλά εκείνος όπου επροωρίσθη, και επροχειρίσθη εις τούτο απο τον Θεόν, οτι εκείνοι όπου γίνονται απο ανθρώπους, και δια μεσιτείας ανθρώπων, είναι κλέπται, και λησταί, καθώς είπεν ο Κύριος. «Εγώ ειμί η Θύρα, πάντες όσοι ήλθον και έρχονται, ου δι εμού, αλλά αναβαίνουν αλλαχόθεν, κλέπται εισι και λησταί»  

Δ. Μή πλανάσθε λοιπόν αδελφοί μου, εκείνος όπου ευρίσκεται εις σκότος, είναι έξω απο την θύραν και εκείνος όπου φαίνεται πώς εμβήκεν, όμως δέν εμβήκε δια του φωτός, έξω είναι και αυτός απο την μάνδραν. Ότι ανίσως ο Χριστός είναι η θύρα, και το φώς του κόσμου, εξάπαντος η θύρα είναι φωτοειδής, και όχι απλώς θύρα μοναχά και εκείνος όπου εμβήκεν εις αυτήν ήλθε μέσα εις το φώς του κόσμου. Φώς δέ του κόσμου είναι ο Χριστός, όχι πώς βλέπεται αισθητώς, αλλ’ότι θεωρείται νοερώς. Διότι ο αισθητός ούτος ήλιος φωτίζει τα σωματικά μάτια, όχι μόνον των ανθρώπων, αλλά και των αλόγων ζώων. Αμή ο Χριστός ο νοητός ήλιος όπου επεφάνη εις τον κόσμον φωτίζει μονάχα τας λογικάς ψυχάς, και ούδε αυτάς όλας ακρίτως και αναξίως ότι δέν είναι άψυχος, ή να ειπώ καλλίτερα άζωος, καθώς δέν είναι ουδέ κτίσμα, ή δούλος, διωρισμένος εις υπηρεσίαν άλλων, καθώς είναι ούτος ο αισθητός ήλιος όπου ανατέλλει επι δικαίους, και αδίκους πονηρούς τε,και αγαθούς.