Ο ΧΡΙΣΤΟΣ ΤΗΣ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑΣ-Ο ΝΕΟ ΘΩΜΙΣΜΟΣ (4)

  Συνέχεια από: Σάββατο 25 Ιανουαρίου 2025

Προλεγόμενα σε μία φιλοσοφική Χριστολογία.

Του Xavier Tilliette.

[Ενα πανόραμα του δρόμου που διήνυσε η αίρεση, από τόν νεοθωμισμό, μέχρι την ολοκλήρωσή της στα χέρια του Ζηζιούλα].          

  Αφήνοντας την θέση του στην οικονομία του Πνεύματος ο Χριστός κατέφυγε στην φιλοσοφία.

 ΠΡΩΤΟ ΜΕΡΟΣ.         

   

  3. Hamann ή η αναστροφή της υποκρισιας.

        

  Ο Χάμανν, ο Μάγος του Βορρά, όπως αποκαλούσε και ο ίδιος τον εαυτό του, δοκίμασε και αυτός να μπερδέψει την σοφία των σοφών. Αλλά υπάρχει μεγάλη απόσταση ανάμεσα στην αυστηροτητα του Πασκάλ και την κωμική ιδιοσυγκρασία τού Χάμανν. Η απόσταση ενός αιώνος και μίας εποχής, απο τον καθολικισμό στον λουθηρανισμό, απο τον κλασσικισμό στον προρομαντισμό. Επιπλέον ο Χάμανν είναι ένας περιπλανώμενος στα τέλη του αιώνος των Φώτων. Διαλύει τις κατηγοριοποιήσεις. Η πρωτοτυπία του ξεπερνά τους χρόνους των "μεγαλοφυών" τού Sturm-und-Drang, με τους οποίους τον συνδέει η εποχή. Ο Χάμανν θα περάσει όλη του την ζωή προσπαθώντας να δώσει μία εντύπωση απολύτως γήϊνη, τον αέρα ενός γλετζέ, ενός πνευματώδους ανθρώπου, ενώ μέσα στον νού του και στην καρδιά του είχε μόνον το παράδοξο της πίστεως και τον λόγο του σταυρού. Εξαπατά τον κόσμο του, ώστε και ο κόσμος να εξαπατηθεί για λογαριασμό του. Θέλει να περάσει γι'αυτό που δέν είναι έτσι ώστε να πείσει για την τρέλλα του τους σοφούς. Η γραφή του, δυσνόητη, άγρια, υπαινικτική, υποχρεώνει τον αναγνώστη σε μία συνεχή νοητική άσκηση, δέν είναι το μικρότερο στρατήγημά του. Δέν ψάχνει αναγκαίως το αίνιγμα, το Ιερογλυφικό, το κρυπτόγραμμα! Πολλές φορές γενναιόδωρα δείχνει την σπάνια αναφορά. Η φιγούρα όμως που είναι τυπική στην γραφή του, την οποία χρησιμοποιεί με επιστημοσύνη, είναι ο μετασχηματισμός, τον οποίο αντλεί απευθείας απο τον Απ. Παύλο (ο Σατανάς μετασχηματίζεται σε άγγελο φωτός). Ο μετασχηματισμός αφήνει το ίχνος του σε όλα τα μεγάλα κείμενα του Χάμανν, αλλά πάνω απ'όλα μ'έναν αξέχαστο τρόπο, στα γαλλικά του κείμενα, που ειναι ένας θρίαμβος της ειρωνίας, και έχουν σαν τίτλο "γλώσσες Φιλιππικές". Ο Μετασχηματισμός είναι ένα εργαλείο παρωδίας και σάτυρας, αλλά δέν μένει σ'αυτά. Εάν ο Σατανάς είναι ένας υποκριτής στον ανώτατο βαθμό, καθώς ντύνεται με εξυπνάδα και δόξα, ο μαθητής του Χριστού είναι ένας υποκριτής και μισός, ένας "αντεστραμμένος υποκριτής", και παγιδεύει με τις χοντράδες του, την λαιμαργία του, την ωμότητα του, τους πάντες. Οι Φαρισαίοι απομακρύνονται απο αυτόν με τρόμο. Δέν θέλει να φανεί όπως είναι στα μάτια των ανθρώπων, καθότι ο Χλωμός νηστευτής και ο ασκητής έχουν ήδη λάβει την αμοιβή τους Όπως τον Χριστό, πού το χαμήλωμα του τον καθιστά αγνώριστο, τον μεταχειρίζονται σαν το σκουπίδι του σύμπαντος.

          Ο μετασχηματισμός είναι εσωτερικά δεμένος με την θεία ειρωνεία, με την στρατηγική της απάτης σε διπλό βαθμό, η οποία καθιστά τους πρώτους έσχατους και τους έσχατους πρώτους, στον Θεό, ο οποίος ανατρέπει τους αλαζόνες, αλλά ακόμη περισσότερο στην διπλή κίνηση της Κένωσης η οποία αντανακλάται κατάλληλα στην σοφία της τρέλλας, στο σκάνδαλο και στην δύναμη του σταυρού. Για να μεταφράσει την "γλώσσα των Αγγέλων" σε λόγο του Σταυρού -χρέος του πιστού- ο Χάμανν επινόησε μία πυκνή γλώσσα, ντυμένη με την Βίβλο, σωματική, "ομοούσια", μιμούμενη την διάλεκτο του Θεού". Ο αιώνας του διαφωτισμού έβρισκε τοιουτοτρόπως το έμβόλιο του, το δικό του αντίδοτο, το οποίο δέν τον προστάτευε, που τον γελοιοποιούσε με το λούστρο του και τα κουρέλια του. Η Μετακριτική τού καθαρού λόγου τον εμπαίζει αποτελεσματικά.

          Η τρέλλα του Θεού επιλεγει τα ευτελή πράγματα αυτού του κόσμου, όπως και τα πιό σιχαμερά, το Μή-όν, για να καταργήσει όλο αυτό που δοξάζεται απο την συμπεριφορά του και την ηθοποιΐα του μπροστά του. Καθότι απέναντι σ'αυτόν που είναι καθαρός ΕΣΥ ΦΑΝΕΡΩΝΕΣΑΙ καθαρός, αλλά απέναντι στον διεστραμένο ΕΣΥ ενεργείς αναλόγως της διαστροφής του. Γ'αυτόν ακριβώς τον λόγο προτείνουμε μόνον Σκάνδαλο και τρέλλα για τον κόσμο και για τους άρχοντες του αιώνος. Αλλά υπάρχει νόημα στην μαρτυρία μας τού ΘΕΟΥ, για τους μυημένους, τους περασμένους και τέλειους. Ο Λόγος του Σταυρού είναι το πιό μεγάλο σκάνδαλο στα μάτια των Ορθοδόξων Θεολόγων και δεισιδαίμονων Μοναχών, καθότι φανερώνει το μυστηριωδώς κεκρυμένο σκάνδαλο στο πνεύμα των Φαρισαίων. Είναι η μεγαλύτερη τρέλλα απέναντι σ'έναν φιλόσοφο με κοινό νού και σ'ένα δυνατό πνεύμα, καθώς φανερώνει το πνεύμα των Σαδδουκαίων και την τρέλλα που κρύβεται και αυτή μυστηριωδώς στο κοσμικό Γούστο του Ηρώδη. Αλλά όμως για τους εκλεκτούς είναι ένα σύστημα αυτόματο και ζωντανό τής αλήθειας που ο οφθαλμός δέν έχει δεί ή ακόμη δέν έχει ακούσει,  καί οι οποίες αλήθειες δέν έχουν ανέλθει στην καρδιά του ανθρώπου, τις οποίες όμως ο συγγραφεύς, η μηχανή, το φυτό και το ζώο δέν κατανοεί και δέν συλλαμβάνει. Μόνον το πνεύμα, που είναι ο Θεός, μπορεί να μας αποκαλύψει την δύναμη του Θεού και την σοφία του Θεού, κρίνοντας τους αμαρτωλούς και καταδικάζοντας εκείνους οι οποίοι δικαιώνονται μόνοι τους (Μετακριτική, άπαντα ΙΙ 294...).

          Λίγοι θρησκευτικοί στοχαστές κατήγγειλαν με τόσο θράσος και τόσο σαρκασμό εκείνο που ονομάστηκε τον 20ο αιώνα το κήρυγμα, και το χτύπησαν, όπως η μασέλα του γαϊδάρου του Σαμψών χτυπούσε τους Φιλισταίους. Εδώ οι Φιλισταίοι είναι οι μικροί δάσκαλοι και οι φιλόλογοι. Ο Βολταίρος και ο "Σολομών της Πρωσσίας". Και ο Χάμανν, ο ταπεινός τελώνης, τους καταφέρει τόσο συγκεντρωτικά χτυπήματα, που παρήγαγαν τα πιό όμορφα αποφθέγματα της γερμανικής γραμματείας.

          Όπως το υπέροχο κλείσιμο της Aesthetica in nuce." Η Μαρτυρία του Ιησού είναι το πνεύμα της προφητείας, και το πρώτο σημείο με το οποίο αυτός φανερώνει την λαμπρότητα τής μορφής τού σκλάβου που έλαβε, μεταμορφώνει τα Ιερά Βιβλία τής Σωτηρίας σε καλό κρασί, το οποίο αποφεύγει την κρίση των έμπειρων δοκιμαστών τής εορτής και δυναμώνει το αδύναμο στομάχι των κριτικών.

          Ο Θεός μας μίλησε στο τέλος των ημερών μέσω του Υιού Του -χτές και σήμερα-ώστε η υπόσχεση της Παρουσίας Του, όχι πιά με την μορφή του δούλου, ακουστεί και αυτή.

Βασιλιά της δόξας, Κύριε. Ιησού Χριστέ!

Εσύ είσαι ο αιώνιος Υιός του Θεού Πατρός.

Εσύ δέν απέρριψες την αγκαλιά της Παρθένου...

Και αναφερόμενος στους Φαρισαίους ολοκληρώνει:

"Η ημέρα του Κυρίου, που δίνει στους Χριστιανούς το κουράγιο να κηρύξουν τον θάνατο του Χριστού, θα αποκαλύψει τους διαβόλους τού χωριού πιό ανόητους απο όλους τους αγγέλους για τους οποίους έχει ετοιμαστεί το πύρ της κολάσεως. Οι δαίμονες πιστεύουν και τρέμουν, αλλά οι αισθήσεις σας παραπλανημένες απο την γοητεία της νοήσεως δέν τρέμουν".

Συνεχίζεται

Αμέθυστος.

Εγώ. Το παιχνίδι της ζωής (42)

  Συνέχεια από: Τετάρτη 29 Ιανουαρίου 2025

Μέρος β’

Η βελτίωση τού ανθρώπου

Επιτυχία

Ο Θεός θέλει να είσαι πλούσιος, εσύ γιατί δεν είσαι;

Από το 1968, από την εποχή δηλαδή των αναταραχών και διαδηλώσεων των φοιτητών μιας δυτικής αντί-κουλτούρας, την εποχή των προβλέψεων περί «τέλους της ανάπτυξης» και μιας οικολογικής κίνησης που γινόταν πολιτικά όλο και πιο επιτυχημένη, ο μεταπολεμικός καπιταλισμός είχε καταλήξει σε μεγάλες αντιφάσεις.

Από τα μέσα της δεκαετίας του ’70, οι συντηρητικοί είχαν αρχίσει να αναθεματίζουν τον υλισμό, στο όνομα του α-υλισμού χρησιμοποιώντας πολλαπλές αναφορές στην κβαντική φυσική και την θεωρία της πληροφορίας. Ο σκοπός τους όμως ήταν εντελώς διαφορετικός από αυτόν της αριστεράς.

Το κατεστημένο είχε τρομοκρατηθεί από το γεγονός ότι το κίνημα διαμαρτυρίας της δεκαετίας του ’60 είχε καταφέρει να διεισδύσει στα συστήματα εξουσίας. Είκοσι χρόνια αργότερα, πολλοί από αυτούς άλλαξαν πλευρά και βρήκαν στο «Wired» μια νέα πλατφόρμα. Από εκείνη την στιγμή, οι νέες ιδεολογίες των τεχνολογιών της πληροφορίας μόλυναν σαν ιός υπολογιστών, τους κωδικούς της αντικαθεστωτικής διάθεσης. Από τις νέες ιδεολογίες προέκυψαν μέσα σε λίγα χρόνια η «New Economy» και ο «νεοφιλελευθερισμός».

Ο πολύ συντηρητικός Αμερικανός επιχειρηματίας George Gilder, ένας από τους συμβούλους τού Αμερικανού προέδρου, και ο οποίος τού υπέδειξε και το βιβλίο «Οικονομία του πνεύματος» (για το οποίο είχε γράψει τον πρόλογο), έκανε μια ομιλία στο Βατικανό, ακριβώς δέκα χρόνια μετά την ομιλία του Reagan  στην καρδιά τού κομμουνισμού.

Η ψηφιακή επανάσταση είχε στο μεταξύ προχωρήσει με ιλιγγιώδη ρυθμό, και όχι μόνο αυτό: το ίντερνετ είχε μετατρέψει τα τείχη σε δίκτυα. Ο Gilder είχε ονομάσει την ομιλία του «η ψυχή του πυριτίου», και ήταν ένα κήρυγμα για μιά νέα οικονομία του πνεύματος. «Δεν υπάρχει πια τίποτα σκληρό ή φυσικά προσδιορισμένο στην σημερινή θεωρία περί του ατόμου», αναφώνησε. «Η ρίζα κάθε οικονομικής αλλαγής στην εποχή μας, είναι η υπέρβαση της υλικής ουσίας.²³²»

Ο Gilder επιτέθηκε ειρωνικά κατά των «φόβων» των νέων κοινωνικών κινημάτων, «περί μη ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, πεπερασμένων πόρων και τέλους της ανάπτυξης». Όποιος μιλά έτσι ιεροποιεί την σάρκα και την ύλη, και παραγνωρίζει το νέο μήνυμα της επιστήμης και το παλιό τής θρησκείας: «ο κόσμος δεν είναι σκλαβωμένος, ο άνθρωπος δεν έχει τέλος και το ανθρώπινο πνεύμα δεν είναι εγκλωβισμένο στο κεφάλι.²³³»

Ότι ίσχυε για την παγκοσμιοποίηση, ίσχυε τώρα για τον κάθε άνθρωπο ξεχωριστά.

Το κοινό στο οποίο απευθυνόταν, προφανώς δεν είχε αντιληφθεί, πως το άυλο, η ίδια η ψυχή, θα μετατρεπόταν σε αγορά. Ο Gilder, τότε πρωτοπόρος τής νέας οικονομίας με μεγάλη επιρροή, και συχνός αρθρογράφος στο «Wired», δεν άφησε καμιά αμφιβολία, πως η «μοίρα» σε αυτόν τον νέο, χωρίς σύνορα κόσμο, είναι αυτό που ο άνθρωπος κάνει από την ζωή του. Ούτε τα υλικά σύνορα, ούτε τα απρόβλεπτα γεγονότα μπορούν να τον αναχαιτίσουν, ή να τον αθωώσουν αν κάτι δεν πάει καλά.

Αυτό που ακολούθησε ήταν ένα πείραμα σε πραγματικό χρόνο, συγκρίσιμο μόνο με το κατεστραμμένο σοσιαλιστικό εργαστήριο: η επιστροφή τής μαγικής σκέψης στον κόσμο τού 21^ου αιώνα, με την βοήθεια τής επιστήμης.

Ο Reagan δεν είχε μιλήσει για ψυγεία τα οποία μπορούσε να παραγγείλει κανείς από το διάστημα, και τα οποία δια μέσου τής φαντασίας μας και μόνο θα βρίσκονταν στις κουζίνες μας (όπως κατά την κρίση ακινήτων, όταν είχαν κτιστεί ολόκληρα σπίτια μόνο με την καθαρή φαντασία), αλλά ήταν σαφές ποιος φταίει εάν δεν βρίσκονται στην κουζίνα: εγώ ο ίδιος.

Το 1998, την Πέμπτη επέτειο του αμερικάνικου περιοδικού Wired, που σαν κανένα άλλο, συνδέει την αύρα τής αντί-κουλτούρας με την New Economy, o Gilder είχε κηρύξει το τέλος της «τυραννίας της ύλης». Η συντακτική επιτροπή τον σιγόνταρε με τον τίτλο «Η κατάσταση τού πλανήτη», ένα σαφές υπονοούμενο στις απαισιόδοξες αναφορές του «Club of Rome»:

«Σε αυτό το σύστημα οικονομίας, η ικανότητα μας για παραγωγή πλούτου, δεν περιορίζεται πια από φυσικά όρια, αλλά μόνο από την ικανότητα μας για ανάπτυξη νέων ιδεών, με άλλα λόγια: είναι απεριόριστη.²³⁴»

Ο δημοσιογράφος Kevin Kelly, που αρχικά ήταν χίππυ, και προήλθε από το κίνημα «Whole Earth» πριν γίνει αρχισυντάκτης του Wired, προφήτευε την ίδια εποχή, πως «ο κατασκευασμένος κόσμος» θα διαποτιστεί από την δύναμη του «παγκόσμιου πνεύματος».

Η κυριαρχία του πνεύματος πάνω στην ύλη δεν είναι βεβαίως νέα. Είναι το δόγμα της βιομηχανίας της διαφήμισης, η οποία έχει τελειοποιήσει την χειραγώγηση της ψυχής κατά την διάρκεια ενός ολόκληρου αιώνα. Η μέθοδος αυτή τώρα έχει γίνει επιχειρηματικό μοντέλο, όχι μόνο για τους cyber προφήτες, αλλά και για τον πωλητή μεταχειρισμένων αυτοκινήτων στη γειτονιά μας.

Στο ύψιστης επιρροής βιβλίο τής εποχής αυτής «Νέοι κανόνες για την New Economy», ο Kelly έγραψε, πως οι αρχές που κυριαρχούν στον κόσμο τού λογισμικού, των μέσων και υπηρεσιών, «θα κυριαρχήσουν σύντομα και στον κόσμο του Hardware, - στον κόσμο της πραγματικότητας, των ατόμων, των αντικειμένων, του ατσαλιού και πετρελαίου, και της σκληρής δουλειάς με τον ιδρώτα του προσώπου.²³⁵»

Μια ηθική, η οποία καθιστά το άτομο υπεύθυνο για την επιτυχία ή αποτυχία του, υπήρχε ανέκαθεν. Όποιος έχει επιτυχία, την έχει γιατί, όπως λέει το «The Secret», έχει προσελκύσει την επιτυχία αυτή. Όπως ακριβώς γίνεται με ένα φίλο ή φίλη στα κοινωνικά δίκτυα.

Ο Ronald Reagan είχε πει πως, «ένα άτομο μόνο του, με ένα υπολογιστή, έχει στη διάθεση του περισσότερους πόρους απ’ ότι πριν μερικά χρόνια ολόκληρες κυβερνήσεις.» Το «The Secret» και παρόμοια κείμενα το πήραν κυριολεκτικά. Μπορείς να τα έχεις όλα σημαίνει: το ποδήλατό σου, το ψυγείο σου, η τηλεόρασή σου, η εργασία σου και η ψυχή σου έχουν διαλυθεί, και εσύ περιμένεις να σε καλέσουν στην τηλεόραση, επειδή είσαι διαλυμένος και πρέπει να ανανεωθείς.

Το 2006, δυο χρόνια πριν την πτώχευση της Lehman, το «Time Magazine» είχε αποδώσει με ένα τίτλο την αίσθηση της μεγάλης προσμονής: «Θέλει ο Θεός να είσαι πλούσιος;» Η απάντηση ήταν: Θέλει.

Το τι σημαίνει να αμφιβάλλεις για το θέλημα του Θεού, το έμαθε το ίδιο έτος ένας άνδρας ονόματι Mike Gelband, υπεύθυνος του τμήματος ακινήτων της Lehman. Κατά την ετήσια αναφορά του είχε πει πως «πρέπει να ξανασκεφτούμε το επιχειρηματικό μας μοντέλο»- και τον απέλυσαν.

Συνεχίζεται 

Σημειώσεις

232. George Gilder, ‘The Soul of Silicon’.

233. George Gilder, ‘The Soul of Silicon’.

234. George Gilder, ‘Happy Birthday Wired’.

235. Kevin Kelly, New Rules for the New Economy: 10 Radical Strategies for a Connected World, σ. 2.

Joseph Ratzinger ΤΑ ΟΡΙΑ ΤΗΣ ΜΟΝΤΕΡΝΑΣ ΑΝΤΙΛΗΨΕΩΣ ΤΗΣ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΟΣ

 Συνέχεια από Παρασκευή 31 Ιανουαρίου 2025

ΤΑ ΟΡΙΑ ΤΗΣ ΜΟΝΤΕΡΝΑΣ ΑΝΤΙΛΗΨΕΩΣ ΤΗΣ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΟΣ ΚΑΙ Η ΘΕΣΗ ΤΗΣ ΠΙΣΤΕΩΣ

α)Το πρώτο στάδιο : Η γέννησις τού ιστορικισμού. Κάθε φορά πού προσπαθούμε νά γνωρίσουμε τόν τρόπο μέ τόν οποίο φθάσαμε στήν παραπάνω νοητική διατύπωση, μπορούμε νά τoνίσουμε δύο διαφορετικά στάδια πνευματικής αλλαγής. Τό πρώτο, προετοιμασμένο από τόν Καρτέσιο, αποκτά τήν τελική του μορφή στόν Κάντ, κι ακόμη νωρίτερα σέ μιά εντελώς διαφορετική προσέγγιση τής σκέψης, στόν Ιταλό φιλόσοφο Giambattista Vico(1688-1744), ο οποίος διατυπώνει πρώτος μιά ιδέα εντελώς καινούρια περί αληθείας καί γνώσεως, προεικονίζοντας τόν τυπικό ορισμό τού μοντέρνου πνεύματος όσον αφορά τήν αλήθεια καί τήν πραγματικότητα. Στήν σχολαστική εξίσωση «Verum est ens», τό αληθινό είναι το Είναι, αντιπροτάσσει τήν δική του αρχή «Verum quia factum», αναγνωρίζουμε γιά αληθινό μόνον αυτό πού εμείς οι ίδιοι έχουμε φτιάξει.
Αυτός ο ορισμός δείχνει πραγματικά τό τέλος τής αρχαίας μεταφυσικής καί τήν αρχή τού μοντέρνου πνεύματος.
Η επανάσταση τού μοντέρνου πνεύματος απέναντι σέ οτιδήποτε είναι παρελθόν, παρουσιάζεται σ’αυτόν τόν ορισμό μεγαλειωδώς. Γιά τήν αρχαιότητα καί τόν μεσαίωνα, αντιθέτως, αυτό τό ίδιο τό Είναι είναι αληθινό καί επομένως μπορεί νά γνωσθεί, καθώς τό έφτιαξε ο Θεός ο οποίος είναι ο κατ’εξοχήν Νούς. Τό έφτιαξε επειδή τό σκέφτηκε.
Στό δημιουργικό πνεύμα, il creator spiritus, σκέψη καί πράξη αποτελούν μιάν αδιαχώριστη ενότητα: η σκέψη του είναι ήδη μιά δημιουργία. Τά πράγματα υπάρχουν επειδή Αυτός τά έχει σκεφτεί. Έτσι, γιά τήν αρχαία καί μεσαιωνική αντίληψη κάθε όν είναι ένα όν σκέψης, μιά σκέψη τού απολύτου πνεύματος. Κι αυτό συνεπάγεται αυτομάτως: πώς επειδή κάθε όν είναι σκέψη, κάθε όν είναι επίσης νόημα, λόγος, αλήθεια. Η ανθρώπινη σκέψη τοιουτοτρόπως είναι ένας αναστοχασμός αυτού του ιδίου του Είναι, μια αντανάκλαση πάνω στη σκέψη που είναι αυτό το ίδιο το ον. Έτσι ο άνθρωπος μπορούσε να στοχαστεί πάνω στον λόγο, στο νόημα του είναι, επειδή ακριβώς ο ίδιος ο λόγος του, η νόηση του, είναι λόγος του Λόγου, σκέψη της αρχικής σκέψης, του δημιουργικού πνεύματος που διαπερνά όλο το είναι.
Αντιθέτως το έργο του ανθρώπου, σύμφωνα με την άποψη των αρχαίων και του Μεσαίωνος, φαντάζει σαν ένα εφήμερο στολίδι. Το Είναι είναι σκέψη και για αυτό κατανοήσιμο, αντικείμενο της σκέψης και της επιστήμης, η οποία τείνει προς την σοφία. Από το άλλο μέρος το έργο τού ανθρώπου είναι ένα ανακάτεμα λόγου και παραλόγου, προοριζομένου επιπλέον με το πέρασμα τού χρόνου να βυθιστεί στο παρελθόν. Δέν προορίζεται πιά τέλεια γνώση, διότι τού λείπει η παρουσία, που είναι η προυπόθεση τού οράματος, και διότι τού λείπει ο λόγος, μια ενυπάρχουσα σημασία. Για όλους αυτούς τούς λόγους, η επιστημονική εργασία τών αρχαίων και τού Μεσαίωνος ισχυριζόταν πώς η γνώση των ανθρωπίνων πραγμάτων ήταν μόνον τέχνη, τεχνική ικανότης, που δέν θα μπορούσε ποτέ της να γίνει πραγματική γνώση, ούτε πραγματική επιστήμη.
Σύν τω χρόνω, στο Μεσαιωνικό παν/μίο, οι τέχνες παρέμειναν μόνον κάτι σαν εισαγωγή στην αυθεντική επιστήμη, την μόνη ικανή να αναστοχαστεί το ίδιο το Είναι. Μπορούμε να δούμε την διατήρηση αυτής της οπτικής ακόμη και μέχρι τον Καρτέσιο, στην αρχή της μοντέρνας εποχής, όταν διαμαρτύρεται ξεκάθαρα για τον δήθεν επιστημονικό χαρακτήρα της ιστορίας. Κατ’αυτόν, ο ιστορικός ο οποίος αναλαμβάνει να γνωρίσει την αρχαία Ρωμαϊκή ιστορία, θα γνώριζε στο τέλος πολύ λιγότερα απ’ όσα ήξερε για αυτήν ένας Ρωμαίος μάγειρος. Η κατανόηση δέ των Λατινικών θα σήμαινε να μήν γνωρίζουμε τίποτε περισσότερο απο όσα γνώριζε μια υπηρέτρια του Κικέρωνα. Ακριβώς όμως εκατό χρόνια αργότερα ο Βίκο, θα ανατρέψει ολοκληρωτικά τον κανόνα της αλήθειας που ίσχυε στον Μεσαίωνα και ο οποίος είχε εκφραστεί για άλλη μια φορά με τον Καρτέσιο, ενεργοποιώντας έτσι την θεμελιώδη στροφή του μοντέρνου πνεύματος. Μόνον τώρα αρχίζει να διακρίνεται η νοοτροπία που γεννήθηκε απο την επιστημονική εποχή, και στης οποίας το όριο αναπτύξεως βρισκόμαστε όλοι μας περιπεπλεγμένοι.
Στα μάτια του Καρτέσιου παρουσιάζεται ακόμη σαν πραγματική βεβαιότης αποκλειστικώς η απλή τυπική βεβαιότης της νοήσεως, κεκαθαρμένη απο κάθε αβεβαιότητα ενυπάρχουσα στα γεγονότα.
Πάντως η στροφή προς την κατεύθυνση των μοντέρνων χρόνων διακρίνεται ήδη στην σκέψη του, όταν εννοεί αυτή την νοητική βεβαιότητα εμπνεόμενος αποκλειστικά απο το μοντέλο της μαθηματικής βεβαιότητος, υψώνοντας μάλιστα τα ίδια τα μαθηματικά σε βασική μορφή κάθε νοήσεως. Μόνο που, ενώ εδώ τα γεγονότα πρέπει να αποκλειστούν για να έχουμε βεβαιότητα, ο Βίκο ανακοινώνει ακριβώς την αντίθετη θέση. Επανερχόμενος στον Αριστοτέλη, ο Ιταλός φιλόσοφος εξηγεί πώς η αληθινή γνώση είναι μια γνώση των αιτίων. Γνωρίζω ένα πράγμα όταν γνωρίζω την αιτία του. Κατανοώ αυτό που είναι αιτιολογημένο όταν γνωρίζω την αιτία του. Απο αυτές τις αρχαίες ιδέες όμως εξάγεται τώρα ένα συμπέρασμα εντελώς καινούργιο, και δηλώνεται : εάν στην αληθινή επιστήμη ανήκει και η γνώση των αιτίων, τότε είμαστε πραγματικά ικανοί να γνωρίσουμε μόνο αυτό που εμείς οι ίδιοι φτιάξαμε, διότι εμείς γνωρίζουμε αποκλειστικώς και μόνον τούς εαυτούς μας.
Προκύπτει λοιπόν πώς στην θέση της αρχαίας ταυτότητος, αλήθεια = είναι, υπεισέρχεται η καινούργια: αλήθεια = κατασκευή. Γνωρίζεται μόνον το Factum, δηλ. αυτό που εμείς φτιάξαμε. Γι’ αυτό και χρέος και δυνατότης τού ανθρωπίνου πνεύματος δέν είναι πλέον ο στοχασμός πάνω στο Είναι, αλλά στην κατασκευή, σε ό,τι φτιάχτηκε στον κόσμο του ανθρώπου, διότι μόνον αυτόν είμαστε σε θέση να κατανοήσουμε. Ο άνθρωπος δέν δημιούργησε τον κόσμο, και γι’ αυτό τού παραμένει άγνωστος στο αληθινό του βάθος. Μία ολοκληρωμένη γνώση, αποδείξιμη, φαίνεται πλέον δυνατή μόνον μέσα στα πλαίσια των μαθηματικών αναπαραστάσεων και στο πεδίο της ιστορίας, η οποία είναι ακριβώς ο τόπος όλων όσων έπραξε ο άνθρωπος και κατά συνέπεια όλων όσων μπορεί να αποκτήσει την γνώση. Στο μέσο του ωκεανού της αμφιβολίας, η οποία, μετά την κατάργηση της αρχαίας μεταφυσικής, τυλίγει απειλητικά την ανθρωπότητα απο τις αρχές της μοντέρνας εποχής, αποκαλύπτεται στο Factum, η σταθερή γή όπου ο άνθρωπος μπορεί να προσπαθήσει να ξακακτίσει μια ύπαρξη.
Έτσι ξεκινάει η υπεροχή του Factum, η ριζική κατεύθυνση του ανθρώπου προς το έργο του, το μοναδικό που μπορεί να γνωρίσει.
Σ’αυτή τήν πρόοδο τελικώς οφείλονται οι ανατροπές όλων τών αξιών, οι οποίε ς μεταμορφώνουν τήν επόμενή τους ιστορία (τή δική μας), σέ μιά πραγματικώς «νέα» εποχή σέ σχέση μέ τήν προηγούμενη. Αυτό πού πρίν είχε θεωρηθεί ανάξιο καί έξω-επιστημονικό, δηλ. η ιστορία, επιβιώνει τώρα σάν μοναδική αληθινή επιστήμη δίπλα στά μαθηματικά.

Αυτό πού πρίν εθεωρείτο τό μοναδικό άξιο πράγμα τού ελευθέρου πνεύματος, δηλ. ο στοχασμός πάνω στό νόημα τού Είναι, φαντάζει σάν μιά ανούσια προσπάθεια, χωρίς κανένα διέξοδο, στήν οποία δέν αντιστοιχεί πλέον καμιά αυθεντική επιστήμη. ‘Ετσι λοιπόν τά μαθηματικά καί η ιστορία γίνονται οι κυρίαρχες επιστήμες. Μάλιστα δέ, η ιστορία απορροφά σχεδόν ολόκληρο τόν κόσμο τών επιστημών, μεταμορφώνοντάς τες από τίς ρίζες τους. Μέ τό έργο τού Hegel καί μέ ένα διαφορετικό τρόπο μέ τό έργο τού Comte, η φιλοσοφία μεταλλάσσεται σέ ένα πρόβλημα τής ιστορίας, στό οποίο τό ίδιο τό Είναι γίνεται αντιληπτό σάν ιστορική πρόοδος. Στήν σκέψη δέ τού F. Chr. Baur ακόμη καί η θεολογία καταλήγει ιστορία, καί ο δρόμος της μιά έρευνα αποκλειστικώς ιστορική, η οποία ερευνά πάνω στά γεγονότα τά οποία έχουν συμβεί κάποτε, ελπίζοντας μ’ άυτόν τόν τρόπο νά φθάσει στό θεμέλιο τών πραγμάτων.Με το έργο του Μάρξ στη συνέχεια, η εθνική οικονομία δέχεται έναν ιστορικό αναστοχασμό και ακόμη και οι φυσικές επιστήμες εμπλέκονται πολύ γρήγορα σε αυτή την γενική τάση πρός την ιστορία: στον Δαρβίνο το σύστημα των ζωντανών οργανισμών γίνεται αντιληπτό σαν μία ιστορία της ζωής. Στην θέση της σταθερότητος η οποία αντιπροσωπεύεται από ό,τι παραμένει σταθερό ακριβώς όπως δημιουργήθηκε, υπεισέρχεται μια αλυσίδα καταγωγών, στην οποία όλα τα πράγματα προέρχονται το ένα απο το άλλο και ξαναγυρίζουν το ένα στο άλλο.

Με αυτόν τον τρόπο όμως, ο κόσμος καταλήγει να μήν φαίνεται πλέον σαν η σταθερή θέση τού Είναι, αλλά αντιθέτως σαν μία πρόοδος της οποίας η ατελείωτη επέκταση αποτελεί την κίνηση αυτού του ιδίου του Είναι.Οι συνέπειες όμως; Ο κόσμος θεωρείται γνωστός μόνον εφόσον είναι κατασκευασμένος από τον άνθρωπο.

Τελικώς όμως ο άνθρωπος δέν είναι πλέον ικανός να κοιτάξει πάνω από τον εαυτό του.Διότι αυτό θα ήτο τελικώς υπεράνω του επιπέδου του Factum, στο οποίο είμαστε υποχρεωμένοι να αναγνωρισθούμε απλώς σαν ένα τυχαίο αιτιατό γεγονός αρχέγονων εξελίξεων. Και με αυτόν τον τρόπο σχηματίζεται μια ιδιαιτέρως χαρακτηριστική κατάσταση.

Την ίδια στιγμή που καταφάσκεται ένας ριζικός ανθρωποκεντρισμός, ο άνθρωπος πρέπει να περιοριστεί και να αναγνωρίσει μόνο το δικό του έργο, αναγκασμένος ταυτοχρόνως να θεωρείται ένα προιόν μιας τυχαίας εξελίξεως, ένα οποιοδήποτε Factum.Και τώρα λοιπόν του αφαιρείται βίαια ο ουρανός, απο τον οποίο φαινόταν να προέρχεται και του αφήνεται στο χέρι μόνον η γή των πράξεων: μέσα στην οποία τώρα είναι υποχρεωμένος να ερευνά και να αποκωδικοποιεί την κουραστική πορεία του μέλλοντος του.

Συνεχίζεται

ΧΑΝΣ ΓΙΩΝΑΣ - ΤΕΧΝΙΚΗ, ΙΑΤΡΙΚΗ ΚΑΙ ΗΘΙΚΗ - Η ΑΡΧΗ ΤΗΣ ΕΥΘΥΝΗΣ ΣΤΗΝ ΠΡΑΞΗ (56)

Συνέχεια από Δευτέρα, 20 Ιανουαρίου 2025 

HANS JONAS  -  TECHNIK, MEDIZIN UND ETHIK  -  ZUR PRAXIS DES PRINZIPS VERANTWORTUNG

9. ΜΙΚΡΟΒΙΑ, ΓΑΜΕΤΕΣ ΚΑΙ ΖΥΓΟΤΕΣ: ΠΕΡΑΙΤΕΡΩ ΓΙΑ ΤΟΝ ΚΑΝΟΥΡΓΙΟ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΟ ΡΟΛΟ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ – ΤΟΝ ΡΟΛΟ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ ΩΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΟΥ… ( 4^η συνέχεια )

Μίλησα μέχρι τώρα για την παράνοια αυτού τού «ονείρου», το «παιδαριώδες» τής ιδέας, ότι ισχύει εδώ το «όσο περισσότερο, τόσο και καλύτερα», ότι είναι καλό και το να ευχόμαστε ακόμα να υπάρχουν περισσότεροι από έναν Μότσαρτ, αποφεύγοντας προς το παρόν το ερώτημα (με την εμπειρία τού Ναζισμού ήδη πίσω μας), ποιος θα έπρεπε να αποφασίζη μάλιστα για το εκάστοτε ευκταίο. Η «σύμπτωση» (το «τυχαίο»…) της γενετικής λειτουργίας αποτελεί την αναντικατάστατη ευλογία, καθώς και το αναπόφευκτο βάρος τής μοίρας μας, και το ότι δεν μπορούμε να την προβλέψουμε παραμένει πάντα αξιώτερο εμπιστοσύνης απ’ τις «υπολογισμένες», εφήμερες δικές μας επιλογές. Προσπάθησα ωστόσο να δείξω εδώ πριν απ’ όλα το έγκλημα που επιτελείται στους καρπούς αυτής τής «τέχνης», στους ίδιους τους κλωνοποιημένους «βλαστούς». Και θα μιλήσω τώρα, όσο πιο σύντομα γίνεται, συμπερασματικά.

Το να γνωρίζης ότι δεν αποτελείς παρά το αντίγραφο μιας ήδη φανερωμένης ύπαρξης, αυτό δεν μπορεί παρά να καταπνίγη εντελώς την αυθεντικότητα καθενός από εμάς, την ελευθερία τού να ανακαλύπτης για πρώτη και μοναδική φορά τον εαυτό σου, το να εκπλήττης τόσο εσένα τον ίδιον όσο και τους άλλους με ό,τι κρύβεται μέσα σου· ενώ η ίδια, «ανεπίτρεπτη» γνώση καταπνίγει και την αμεροληψία όσων περιβάλλουν τον νεο-αφιχθέντα, κι ωστόσο καθόλου «καινούργιο» και νεοφανή, σ’ αυτόν τον κόσμο. Ώστε να προσβάλλεται εδώ προκαταβολικά ένα βασικό δικαίωμα «άγνοιας», που συνοδεύει ωστόσο αναπόδραστα την υπαρξιακή μας ελευθερία. Το όλο εγχείρημα είναι καθεαυτό εντελώς απερίσκεπτο, με απαράδεκτες ηθικά συνέπειες, και όχι μάλιστα όσον αφορά σε συνολικές επιδράσεις επί τού πληθυσμού, όπως συμβαίνει συνήθως σήμερα με τα διάφορα βιολογικά «τολμήματά» μας: Ακόμα και μια και μοναδική εδώ δοκιμή θα ήταν (και είναι…) απερίσκεπτη.

Καθώς δεν μας υποχρεώνει καμμιά ωστόσο κατάσταση ανάγκης προς όλο αυτό το εγχείρημα, και τίποτα το κακό ή άσχημο δεν ζητά τη βοήθειά μας, αλλά πρόκειται πολύ περισσότερο για μια πράξη κι ένα κίνημα της υπεροψίας, της περιέργειας και της αυθαιρεσίας· κι ενώ κάθε κατακτημένη, απ’ την άλλη, δυνατότητα αποδεικνύεται ήδη «ακαταμάχητη», και είναι πολύ αργά τότε για οποιαδήποτε ηθική παρέμβαση – μπορεί να συμβουλεύση κανείς, για μιαν έστω εδώ φορά, την επιστήμη, να μην προχωρήση περαιτέρω σ’ αυτήν την κατεύθυνση. Γιατί δεν εξυπηρετείται, έτσι προχωρώντας, ούτε η Αλήθεια ούτε η Αγαθοσύνη.

Πιο «σοβαρή» και φιλοσοφικά δυσχερέστερη (στην αντιμετώπισή της…) είναι η αντίθετη «δημιουργική» οδός: η αλλαγή τής κληρονομικής ουσίας μέσω «συναρμολόγησης» γονιδίων. Γιατί εδώ προβάλλονται καταστάσεις ανάγκης, που μπορούν μ’ αυτόν τον τρόπο να «θεραπευτούν», και γι’ αυτό «νόμιμες», απερίσκεπτες ωστόσο σε κάθε περίπτωση αιτίες για να αναπτυχθή αυτή η «τέχνη». Τόσο μεγαλύτερος είναι λοιπόν εδώ και ο κίνδυνος λανθασμένων ενεργειών, καταχρήσεων και υπερβολικών «τολμημάτων», καθώς ο άνθρωπος καθίσταται κύριος στο ίδιο το κληρονομικό του υπόδειγμα, και όχι μόνο στον τρόπο τής «φανέρωσής» του. Ας δούμε λοιπόν εν συντομία κι αυτήν την «οικειότερη» σε μας δυνατότητα.

Είναι μια «δυνατότητα» που ξεκινά, όπως διάφορα πράγματα στην τεχνολογία, με πολύ «αξιέπαινους» σκοπούς. Αν ρωτήση π.χ. κανείς έναν διαβητικό, ο οποίος και αντιμετωπίζει τα αντίστοιχα βακτήρια με την ινσουλίνη, μήπως θα ήταν άραγες προτιμότερο να είχε παρέμβη κανείς στην ίδια του την κληρονομικότητα αντί, εκ των υστέρων, στα βακτήρια, και να είχε αντικαταστήσει στην αρχή ακόμα τής εμβρυακής του ζωής το βλαπτικό γονίδιο μ’ ένα υγιές, αυτός ο διαβητικός θα απαντούσε σίγουρα καταφατικά. Καθώς κάτι τέτοιο μοιάζει να είναι, πραγματικά, η ιδανική λύση. Μια λύση, που για να συμπεριλάβη ολόκληρο τον μελλοντικό οργανισμό ενός ανθρώπου, μαζί με τους σπερματικούς αδένες, άρα και τους πιθανούς απογόνους, θα έπρεπε να επιχειρηθή αμέσως μετά τη γονιμοποίηση του ωαρίου, ξεκινώντας κι απ’ τη γονεϊκή προϊστορία ως προς τη συγκεκριμένη πάθηση. Ενώ θα ήταν ίσως δυνατές και μεταγενέστερες σωματικές και περισσότερο συγκεκριμένες γονιδιακές «επιδιορθώσεις» στο ίδιο το έμβρυο, εντελώς ωφέλιμες για το εκάστοτε άτομο. Ας παραμείνουμε ωστόσο εδώ στη ριζική (εξαρχής…) και ιδανική λύση τής κληρονομικής αλλαγής κυριολεκτικά «στο ωάριο» (“ab ovo”). Εφ’ όσον πρόκειται για το υποθετικό παράδειγμα της αναίρεσης μιας βλάβης, δεν μιλάμε ακόμα εδώ για (εκ νέου…) δημιουργία αλλά για «επιδιόρθωση»· και η σκέψη μιας γενετικής αντί σωματικής θεραπείας, η απάλειψη της αιτίας αντί για τη θεραπεία τών συμπτωμάτων, η εφ’ άπαξ γονιδιακή αντί για μια συνεχώς επαναλαμβανόμενη υποστήριξη είναι, σίγουρα, καθ’ υπερβολήν «πειστική» και φαινομενικά ανεπίβουλη. Υπάρχουν ωστόσο κάποιες σοβαρώτατες «σκέψεις», που βαραίνουν εμφαντικά στη «ζυγαριά» τής απόφασής μας.

1. Τα πειράματα σε αγέννητους ακόμα ανθρώπους, δηλ. σε έμβρυα, είναι καθεαυτά ανήθικα. Καθώς κάθε παρέμβαση στον ευαίσθητο «καθοδηγητικό μηχανισμό», τα χρωμοσώματα, μιας ζωής που σχηματίζεται, αποτελεί κατά τη φύση τών πραγμάτων, ένα πείραμα, και μάλιστα ένα πείραμα υψηλού κινδύνου, να πάη κάτι εντελώς στραβά και να προκύψη μια παραμόρφωση ή και τερατογονία.

2. Τις αποτυχίες μας σε μηχανικές κατασκευές τις μετατρέπουμε σε παλιοσίδερα. Πρόκειται άραγες να συμβή το ίδιο και με τις αποτυχίες μας σε πιθανές βιολογικές ανακατασκευές; Γιατί ολόκληρη η στάση μας απέναντι στην ανθρώπινη δυστυχία και όσους την υφίστανται θα άλλαζε τότε κατά έναν εντελώς αντι-ανθρώπινο τρόπο.

3. Τα μηχανικά τεχνικά λάθη μπορούν να διορθωθούν, τα βιογενετικά όμως ποτέ.

4. Τα μηχανικά τεχνικά λάθη περιορίζονται στο συγκεκριμένο αντικείμενο. Τα βιογενετικά εξαπλώνονται όμως, όπως προσδοκάται άλλωστε να εξαπλωθούν και οι «ευτυχείς περιπτώσεις».

5. Το μεταμοσχευμένο όργανο στην κλασσική, σωματική χειρουργική αλληλεπιδρά κατά έναν γνωστόν ήδη τρόπο με τον υπόλοιπο οργανισμό. Το πώς όμως θα αλληλεπιδράση ένα μεταμοσχευμένο γονίδιο με τα υπόλοιπα μέλη τής χρωμοσωματικής έλικας παραμένει άγνωστο, απρόβλεπτο, και θα μπορέση, ίσως, μόνο μετά από γενεές να αποδειχθή.

6. Χρησιμοποιώντας την «τέχνη» στον ίδιον τον άνθρωπο, θα έχουμε ανοίξει το Κουτί τής Πανδώρας εντελώς συγκεχυμένων, «στοχαστικών», επινοημένων ή και απλώς διεστραμμένα περίεργων περιπετειών, που θα εγκατέλειπαν σύντομα το «συντηρητικό», ας πούμε, πνεύμα τής γενετικής επιδιόρθωσης, εισερχόμενες βίαια στην οδό τής «δημιουργικής» αλαζονείας. Και δεν έχουμε ούτε το δικαίωμα, ούτε και τα «εφόδια» για κάτι τέτοιο – ούτε τη «σοφία», ούτε την αξιολόγηση, ούτε και την αυτοκυριαρχία – , ενώ δεν μας προστατεύει πια και κανένα παλαιό σέβας, εμάς τούς παγκόσμιους μάγους, απ’ τη «μαγεία» μιας επιπόλαιης και ασύλληπτης αυταπάτης, την αρχαία «ύβρη». Γι’ αυτό και είναι προτιμώτερο να μην ανοίξη καθόλου αυτό το Κουτί…

Δεν χρειάζεται ωστόσο να περιγράψουμε εδώ όλα όσα μπορεί να σκεφτή κανείς, και τα έχουν ήδη σκεφτή «παιγνιωδώς» στη φαντασία τους πολλοί βιολόγοι. Και δεν θέλω επίσης να προκαλέσω άσχημες σκέψεις σε κανέναν. Απομακρύνω με ντροπή το βλέμμα μου ακόμα κι απ’ τη σκέψη μιας ανταλλαγής γενετικού υλικού μεταξύ ζώου και ανθρώπου, τη δημιουργία ενός ανθρωπο-ζωϊκού ερμαφρόδιτου – μια σκέψη που επαναφέρει τόσο πανάρχαιες και λησμονημένες πια έννοιες, όπως το «ανοσιούργημα» και η «βδελυγμία». Γιατί δεν πρόκειται ούτε εδώ, όπως και στην κλωνοποίηση, για αριθμητικά μεγέθη. Η πρώτη ήδη, δοκιμαστική περίπτωση μιας χιμαιρικής δημιουργίας με ανθρωπιστική «χροιά», όπως και η μεταβολή καθαρά εσω-ανθρώπινων προτυπώσεων, θα αποτελούσε βδελυγμία. Γι’ αυτό και προχωρά ήδη η έρευνα, που για να ανακαλύψη τί είναι εφικτό, πρέπει κατ’ αρχάς να το πράξη, σε απαγορευμένες εδώ περιοχές.

Υπάρχει άραγες κάποια έστω προοπτική, να μείνη κλειστό το Κουτί τής Πανδώρας; Να αποφευχθή δηλ. η μετάβαση απ’ τη βακτηριακή στην ανθρώπινη γονιδιακή χειρουργική – το κατώφλι εκείνο, όπου θα μπορούσε να παρέμβη ακόμα αποτελεσματικά το «εμπόδιο μιας (αξιακής…) αρχής»; Δεν το πιστεύω. Η ιατρική, που θέλει να «βοηθήση» κανονικά τον άνθρωπο, δεν θα απαρνηθή τις τόσο νόμιμες, βραχυπρόθεσμα, «επισκευαστικές» δυνατότητες, και η ρωγμή έχει μ’ αυτό ήδη προκύψει. Θα ήταν ασφαλώς πολύ ευφυέστερο να αντισταθή κανείς ακόμα και στον «φιλάνθρωπο» πειρασμό ενός τέτοιου εγχειρήματος, κάτι που δεν μπορούμε ωστόσο να το περιμένουμε υπό την πίεση που ασκεί στις κοινωνίες μας ο ανθρώπινος πόνος. Πέρα λοιπόν απ’ αυτήν την ήδη πεπατημένη ενδιάμεση ζώνη μεταξύ επιτρεπόμενου και απαγορευμένου καιροφυλακτούν τα επόμενα «δώρα» τής Πανδώρας, προς τα οποία δεν μας παρακινεί πλέον καμμιά ανάγκη, αλλά μόνο μια προμηθεϊκή ορμή. Απέναντι σ’ αυτούς τούς πειρασμούς, ανάμεσά τους και τον πειρασμό ενός «ανθρωπαρίου», είμαστε σήμερα, εμείς οι χειραφετημένοι, περισσότερο άοπλοι απ’ όλους τούς προηγηθέντες, ενώ έχουμε πολύ μεγαλύτερη ανάγκη να ξεπεράσουμε, μες στην υπερηφάνειά μας, τους δαίμονες των ίδιων μας των δυνατοτήτων. Κι ο τόσο πλήρως «απελευθερωμένος» από ταμπού και όρια κόσμος μας πρέπει να εγκαθιδρύση εκούσια, εν όψει τών νέων του δυνατοτήτων ισχύος, καινούργια ταμπού και όρια. Πρέπει να γνωρίζουμε, ότι έχουμε ήδη προχωρήσει πολύ μακριά στα «τολμήματά» μας, και να μάθουμε ξανά ότι υπάρχει και το «μη περαιτέρω». Κι αυτό το «μη περαιτέρω» ξεκινά απ’ την ακεραιότητα της ανθρώπινης εικόνας, που θα έπρεπε να μένη σε κάθε περίπτωση ανέγγιχτη και ανέπαφη. Μόνον ως «ατζαμήδες» και «κακοτέχνες» θα μπορούσαμε να πειραματισθούμε μαζί της, τη στιγμή που δεν μας επιτρέπεται να είμαστε καν («καλοί» έστω…) «τεχνίτες». Πρέπει να μάθουμε πάλι τον φόβο και τον τρόμο, και τη συστολή, ακόμα και «χωρίς Θεό» (( Δεν γίνεται!... )) , μπροστά στο ιερό. Υπάρχουν άλλωστε τόσα να κάνουμε, χωρίς προσβάλλουμε όλα αυτά…

Καλούμαστε συνεχώς να βελτιώσουμε την ανθρώπινή μας κατάσταση. Ας προσπαθήσουμε λοιπόν να βοηθήσουμε σ’ αυτό. Ας προσπαθήσουμε να προστατεύσουμε, να καταπραΰνουμε και να θεραπεύσουμε. Ας μην επιχειρούμε όμως να γίνουμε εμείς οι ίδιοι «δημιουργοί» εκεί όπου ριζώνει η ύπαρξή μας, στην αρχή τού ίδιου του μυστηρίου της…

( Tέλος κεφαλαίου – Συνεχίζεται, με το κεφάλαιο περί «εγκεφαλικού θανάτου»… )

Ἐκτρώσεις: Φρίκη μὲ τὸν ρατσισμὸ τῶν πάνελ γιὰ τὰ ἀγέννητα ΑμΕΑ – «Νὰ ἀφήνουμε τὰ μωρὰ μὲ σύνδρομο Down καὶ αὐτισμὸ νὰ γεννιοῦνται;»

Δὲν χωράει ἀνθρώπινος νοῦς τὶς ἀθλιότητες ποὺ ἀκούστηκαν σὲ ἐκπομπὴ τοῦ Alpha - Τύφλα νά 'χει ἡ εὐγονικὴ τῶν Ναζί!

Γράφει ὁ Ἐλευθέριος Ἀνδρώνης

Θεώρησα ἀπαραίτητο νὰ γραφτεῖ ἕνα συμπληρωματικὸ ἄρθρο γιὰ τὶς ἀμβλώσεις, ὅταν ἄκουσα μιὰ φρικιαστικὴ κουβέντα σὲ πάνελ «πρωινάδικου» ποὺ αὐτὲς τὶς μέρες εἶχε ἀναλάβει τὴν ὑπεράσπιση τῆς θανάτωσης τῶν ἀγέννητων παιδιῶν.
Στὰ πλαίσια τοῦ γενικότερου «δαιμονισμοῦ» τους γιὰ ὅσα ὀρθότατα εἶπε ὁ Ἄρης Σερβετάλης, ἀκούστηκε μιὰ «πανελίστρια» νὰ λέει τὸ ἑξῆς ἀπίστευτο:
«Ἄρα νὰ μὴν κάνουμε καὶ προγεννητικὸ ἔλεγχο, νὰ μὴν κάνουμε ἀμνιοπαρακέντηση καὶ νὰ ἀφήνουμε ὅλα τὰ μωρὰ μὲ σύνδρομο Down καὶ αὐτισμὸ νὰ γεννιοῦνται, ἐντάξει τί νὰ ποῦμε...»
Πραγματικά, τί νὰ ποῦμε μὲ μιὰ τόσο ἀηδιαστικὴ δήλωση; Μὲ μία πρόταση ἀποκαλύφθηκε ὅλη ἡ σαπίλα τῆς μισανθρωπίας τους. Μάλιστα... ἡ παρουσιάστρια τῆς ἐκπομπῆς ποὺ ἐμφανίζεται καὶ ὡς... ὑπερασπίστρια τῶν δικαιωμάτων, συμφώνησε ἀπόλυτα μὲ τὴ ρατσιστικὴ προτροπὴ θανάτωσης τῶν ΑμΕΑ, συμπληρώνοντας «σωστά – σωστά»!
Ξεκινᾶμε μὲ τὸ ὅτι ὁ αὐτισμὸς δὲν μπορεῖ νὰ ἐντοπιστεῖ μὲ προγεννητικὸ ἔλεγχο, ἀλλὰ παρὰ τὴν ἀμάθεια τῆς πανελίστριας πιάσαμε τὸ νόημα τῆς ἀπέχθειας της.
Φανταστεῖτε...

Φανταστεῖτε νὰ εἶστε κάποιος αὐτιστικὸς ποὺ παρακολουθεῖ τηλεόραση καὶ ἀκούει αὐτὴν τὴν τρισάθλια τοποθέτηση. Ὅτι σοῦ ἀξίζει ὁ θάνατος καὶ ὁ μόνος λόγος ποὺ ζεῖς σήμερα εἶναι ὅτι τοὺς «ξέφυγες» καὶ γεννήθηκες. Καὶ ἀφοῦ γεννήθηκες, τώρα σοῦ λένε ὅτι σὲ σέβονται ἀπεριόριστα. Τὴν ἴδια διαταραχὴ εἶχες πρίν – καὶ ἀφ' ὅτου γεννήθηκες, ἀλλὰ ἡ δική τους «συμπάθεια» λειτουργεῖ μόνο ἂν ἐγγραφεῖς στὰ μητρῶα γέννησης. Ἀπὸ ἐκεῖ καὶ πέρα ἀπαγορεύεται νὰ σὲ σκοτώσουν, καὶ ἄρα τοὺς γίνεσαι ξαφνικὰ συμπαθέστατος.

Φανταστεῖτε νὰ εἶστε ἄνθρωπος μὲ σύνδρομο Down καὶ νὰ σοῦ μιλοῦν στὴν τηλεόραση γιὰ δικαίωμα αὐτοδιάθεσης ἐκεῖνοι ποὺ σὲ προορίζουν γιὰ θανατικὴ καταδίκη ἐπειδὴ γιὰ ἐκείνους δέν... ἀξίζεις νὰ ζεῖς. Ἐπειδὴ δὲν εἶσαι «φυσιολογικὸς» γιὰ τὰ δεδομένα τους. Ἐπειδὴ δὲν ἀνήκεις στὴ βιολογικὴ «τάξη» τους. Ἐπειδὴ δὲν πληροῖς τὶς «ἐργοστασιακὲς» προδιαγραφές τους. Ἐπειδὴ σὲ βλέπουν σὰν μπελᾶ ποὺ πρέπει νὰ τὸν ξεπαστρέψουμε ὅσο προλαβαίνουμε, πρὶν μᾶς «φορτωθεῖ». Νὰ σὲ «διορθώσουμε» στὸν θάλαμο θανάτωσης τῶν «λαθῶν» ποὺ αὐτοὶ θεωροῦν τὴ μήτρα.

Φανταστεῖτε νὰ εἶστε μάνα καὶ πατέρας παιδιοῦ μὲ εἰδικὲς ἱκανότητες, ποὺ ἀναζητᾶ ἀπεγνωσμένα τὴν πρόνοια τοῦ κράτους. Καὶ νὰ ἀκοῦς τηλεοπτικοὺς σχολιαστὲς νὰ λένε ὅτι τὸ παιδί σου ὄχι μόνο δὲν ἀξίζει τὴν στήριξη ποὺ ψάχνεις, ἀλλὰ δὲν ἔπρεπε κἂν νὰ τὸ ἀφήσεις ζωντανό. Τὰ ἤθελες καὶ τὰ ἔπαθες κυρία μου καὶ κύριέ μου. Ἀλλὰ τώρα θὰ σὲ ἀποκαλοῦν ἥρωα γιὰ νὰ μὴν ποῦν αὐτὸ ποὺ πραγματικὰ πιστεύουν, ὅτι εἶσαι «κορόϊδο».

Εὐγονικὴ ποὺ θὰ ζήλευαν καὶ οἱ Ναζί

Αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι ποὺ κουβαλοῦν τέτοιο σκοτάδι στὰ μυαλά τους, βγαίνουν στὰ κανάλια νὰ μιλήσουν γιὰ τὸ «κεκτημένο» δικαίωμα τῆς ἔκτρωσης. Καὶ παράλληλα θεωροῦν φυσιολογικότατο κεκτημένο, τὸ νὰ γίνονται ρατσιστικὲς ἐκκαθαρίσεις στοὺς τοκετούς.
Ἔχουμε πεῖ καὶ ἄλλοτε ὅτι αὐτὰ τὰ αἴσχη ἔχουν σαφέστατη νοοτροπία εὐγονικῆς. Καὶ ὅτι ἐκεῖνοι ποὺ ὑπῆρξαν κατ' ἐξοχὴν μακελάρηδες τῆς εὐγονικῆς ἦταν οἱ Ναζί, θανατώνοντας 200.000 Γερμανοὺς μὲ σωματικὲς ἢ διανοητικὲς ἀναπηρίες, στὰ πλαίσια τοῦ φρικαλέου προγράμματος εὐθανασίας «T-4».

Αὐτὴ ἡ ἴδια νοοτροπία ἔχει παρεισφρήσει στὴ νοσηρὴ κουλτούρα τῶν ἀμβλώσεων. Τὸ 80-90% τῶν μωρῶν ποὺ διαγιγνώσκονται μὲ σύνδρομο Down, θανατώνονται μόνο καὶ μόνο ἐπειδὴ ἔχουν ἕνα παραπάνω χρωμόσωμα. Σκοτώνουν τὸ παιδὶ καὶ ποντάρουν στὸ ἑπόμενο, λὲς καὶ οἱ ζωὲς εἶναι τραπουλόχαρτα ποὺ τὰ ἀλλάζεις μέχρι νὰ σοῦ ἔρθει ἐκεῖνο ποὺ θές.

Ὑπεύθυνο γι’ αὐτὴν τὴν κτηνωδία εἶναι καὶ ἕνα ἐγκληματικὸ κατεστημένο γιατρῶν ποὺ φοβερίζουν τοὺς γονεῖς σκόπιμα, ἔχοντας στήσει ὁλόκληρη βιομηχανία ἐκτρώσεων γιὰ «προβληματικὰ» παιδιά. Ἄπειρα τὰ παραδείγματα γονιῶν ποὺ δὲν ἄκουσαν τὰ παραφουσκωμένα λόγια γυναικολόγων καὶ γέννησαν ὑγιέστατα παιδιά. Ἢ γονιῶν ποὺ ἀποδέχτηκαν τὴν ἰδιαιτερότητα τοῦ παιδιοῦ τους καὶ σήμερα δὲν μποροῦν νὰ διανοηθοῦν τὴ ζωή τους χωρὶς αὐτό.

Λένε τάχα ὅτι θανατώνουν τὰ παιδιὰ γιὰ τὸ δικό τους καλό, ὥστε νὰ μὴν ὑποφέρουν στὴ ζωή τους. Ποὺ τὸ ξέρεις ὅτι θὰ ὑποφέρει; Καὶ ποιός εἶσαι ἐσὺ νὰ προκαθορίσεις τὴ ζωή του; Τὸ ρώτησες τὸ παιδί; Πήγαινε ρώτα ὁποιοδήποτε γεννημένο αὐτιστικὸ παιδὶ ἂν προτιμᾶ τὴ ζωὴ ἢ τὸν θάνατο, καὶ θὰ λάβεις τὴν ἀπάντησή σου. Οἱ ρατσιστικὲς νοοτροπίες εἶναι ἐκεῖνες ποὺ κάνουν αὐτὰ τὰ παιδιὰ νὰ ὑποφέρουν. Ὄχι ἡ θέλησή μας νὰ τοὺς ἐξασφαλίσουμε μιὰ ἰσότιμη εὐκαιρία στὴ ζωή.

Αὐτοὶ ποὺ λένε ὅτι θανατώνουν τέτοια παιδιὰ γιὰ τό... καλό τους, στὴν πραγματικότητα δὲν θέλουν νὰ ξεβολευτοῦν οἱ ἴδιοι. Τὸ ἴδιον συμφέρον κοιτάζουν. Δὲν ἀνέχονται νὰ ἀναλάβουν αὐτὴν τὴν ἀποστολή. Ἡ ὁποία ἀναμφισβήτητα εἶναι δύσκολη, ἀλλὰ ὁ Θεὸς ποὺ σοῦ ἐμπιστεύτηκε ἕνα τέτοιο ξεχωριστὸ πλάσμα, θὰ σοῦ δώσει καὶ τὴ δύναμη νὰ τὸ ζήσεις. Ὅποιος διακονεῖ τέτοια ἀγγελούδια, ἔχει σχεδὸν ἐξασφαλισμένο εἰσιτήριο γιὰ τὸν παράδεισο.

Πόσα παιδάκια μὲ τέτοιες διαταραχὲς γίνονται πηγὴ χαρᾶς γιὰ τοὺς γονεῖς τους! Ἀναπτύσσουν ὑπέροχες προσωπικότητες, ἀποκτοῦν κοινωνικὴ ζωή, κάποια μαθαίνουν γράμματα, κάποια σπουδάζουν καὶ κάποια διαπρέπουν σὰν ἰδιοφυίες. Χιλιάδες ἄνθρωποι ποὺ βρίσκονται στὸ φάσμα τοῦ αὐτισμοῦ ζοῦν ἀπολύτως φυσιολογικὲς ζωὲς χωρὶς κανένα ἰδιαίτερο πρόβλημα. Ἀλλὰ καὶ τὰ παιδιὰ μὲ σύνδρομο Down, ξεπερνοῦν πολλὲς δυσκολίες τους καὶ προσαρμόζονται στὶς ἰδιαιτερότητές τους, ἔχοντας τὴν ἴδια δίψα γιὰ ζωὴ καὶ τὰ ἴδια ὄνειρα μὲ τὸν καθένα μας.

Θὰ ἔπρεπε νὰ θεωροῦνται αὐτονόητα ὅλα αὐτὰ ποὺ ἐπισημαίνουμε ἐδῶ. Ἀλλὰ δυστυχῶς δὲν εἶναι. Ὁ woke δικαιωματισμὸς λειτουργεῖ ὡς ὁδοστρωτῆρας γιὰ τὴ διαφορετικότητα τῆς ἴδιας τῆς ζωῆς. Σὲ ἀντίθεση μὲ τὶς ἐπίπλαστες woke «διαφορετικότητες», μιλῶ γιὰ μιὰ ὑπαρκτή, ποὺ εἶναι ἡ ἰδιαιτερότητα τῆς ἀναπηρίας – νοητικῆς ἢ σωματικῆς. Ἡ woke κουλτούρα δὲν ἔχει θέση γι’ αὐτὸ τὸ «διαφορετικό». Τὸ στέλνει στὴ θανάτωση. Ἡ κατάχρηση ἐξουσιῶν ἀπὸ μιὰ κοινωνικὴ ὁμάδα, προκαλεῖ στέρηση δικαιωμάτων σὲ ἄλλες. Αὐτὸς εἶναι ὁ φρικαλέος «πολιτισμός» τους. Αὐτὴ εἶναι ἡ «πρόοδός» τους. Εἶναι αὐτὸ ποὺ λέμε «ὁ θάνατός σου – ἡ ζωή μου». Σὲ αὐτὰ τὰ ἐπίπεδα κοινωνικῆς ζούγκλας ἔχουμε φτάσει. Καὶ ἀντὶ νὰ ἀσχοληθοῦν τὰ ΜΜΕ μὲ αὐτὴ τή – ναζιστικοῦ τύπου – θηριωδία ποὺ ἀκούστηκε, ἔπιασαν νὰ κάνουν 5 μέρες ψιλοβελονιὰ στὰ λόγια του Σερβετάλη...

ΥΓ: Μετὰ ἀπὸ σφοδρὲς ἀντιδράσεις ἀπὸ πολῖτες πρὸς τὸ κανάλι ποὺ ἀκούστηκε ἡ παραπάνω ἀθλιότητα, ἡ δημοσιογράφος ποὺ τὴν ἐκστόμισε βγῆκε σὲ ἑπόμενη ἐκπομπὴ νὰ «ἀνασκευάσει». Ἐπειδὴ ἡ δῆθεν ἀπολογία της δὲν διορθώνει τίποτα ἀπὸ τὰ ἀρχικὰ αἴσχη ποὺ εἶπε, γι’ αὐτὸ καὶ δὲν τὴν παραθέτω στὸ ἄρθρο, ὡστόσο παραθέτω τὸ link ἐδῶ γιὰ ὅποιον θέλει νὰ τὴ διαβάσει...

sportime

Ῥωμαίϊκο Ὁδοιπορικό: Ἐκτρώσεις: Φρίκη μὲ τὸν ρατσισμὸ τῶν πάνελ γιὰ τὰ ἀγέννητα ΑμΕΑ – «Νὰ ἀφήνουμε τὰ μωρὰ μὲ σύνδρομο Down καὶ αὐτισμὸ νὰ γεννιοῦνται;»

Ομιλία Αγίου Γρηγορίου του Παλαμά στην Υπαπαντή του Κυρίου

ΤΟΥ ΟΣΙΟΥ ΠΑΤΡΟΣ ΗΜΩΝ ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ ΤΟΥ ΠΑΛΑΜΑ ΟΜΙΛΙΑ 5 ΣΤΗΝ ΥΠΑΠΑΝΤΗ ΤΟΥ ΚΥΡΙΟΥ ΚΑΙ ΘΕΟΥ ΚΑΙ ΣΩΤΗΡΟΣ ΜΑΣ ΙΗΣΟΥ ΧΡΙΣΤΟΥ

Όπου γίνεται λόγος και περί σωφροσύνης και της αντίθετης με αυτήν κακίας.

Εκείνη την προγονική κατάρα και καταδίκη προ Χριστού την είχαμε όλοι κοινή και ίδια, εκχυμένη σε όλους από έναν προπάτορα, σαν να αναπτυσσόταν από τη ρίζα του γένους και να ήταν συνημμένη με τη φύσι. Ο καθένας επέσυρε από τον Θεό στην υπόστασί του με όσα έπραττε προσωπικώς ή την μομφή ή τον έπαινο, ενώ δεν μπορούσε να κάμη τίποτε απέναντι σ’ εκείνη την κοινή κατάρα και καταδίκη και απέναντι στον πονηρό κλήρο που κατεβαίνει από επάνω σ’ αυτόν και δι’ αυτού στους απογόνους του.

Άλλ’ ήλθε ο Χριστός ελευθερωτής της φύσεως, που μετέβαλε την κοινή κατάρα σε κοινή ευλογία˙ αφού ανέλαβε την ένοχη φύσι μας από την ακήρατη Παρθένο και την ήνωσε στην υπόστασί του, νέαν, χωρίς να έχη μετάσχει σε παλαιό σπέρμα, την κατέστησε αθώα και δικαιωμένη, ώστε και οι γεννώμενοι από αυτόν έπειτα κατά πνεύμα να μένουν όλοι έξω από την προγονική εκείνη κατάρα και καταδίκη. Τί λοιπόν; Δεν μεταδίδει τη χάρι του σε καθεμιά από τις υποστάσεις μας και δεν λαμβάνει ο καθένας μας άφεσι των πλημμελημάτων του από αυτόν, επειδή αυτός δεν ανέλαβε υπόστασι από εμάς, αλλά την φύσι μας, την οποία ανανέωσε ενωθείς με αυτήν κατά την ιδιαίτερη υπόστασί του; Πώς όμως θα ενεργούσε έτσι, αυτός που θέλει να σωθούν όλοι τελείως και κατήλθε κλίνοντας τους ουρανούς για χάρι όλων και, αφού δι΄ έργων και λόγων και παθημάτων του υπέδειξε κάθε δρόμο σωτηρίας, επανήλθε στους ουρανούς, ελκύοντας προς τα εκεί τους πιστούς τους; Επομένως για να παράσχη τελεία απολύτρωσι όχι μόνο στη φύσι την οποία έλαβε ο ίδιος από εμάς σε αδιάσπαστη ένωση, αλλά και στον καθένα από τους πιστεύοντας σ’ αυτόν; Τούτο λοιπόν έπραξε και δεν έπαυσε να πράττη, συνδιαλλάσσοντας τον καθένα μας δι’ εαυτού προς τον Πατέρα και επαναφέροντας τον καθένα στην υπακοή και θεραπεύοντας κάθε παρακοή.

Γι’ αυτό λοιπόν καθώρισε και θείο βάπτισμα κι’ έθεσε σωτηρίους νόμους, εκήρυξε μετάνοια σε όλους και μετέδωσε δεν μεταδίδει τη χάρι του σε καθεμιά από τις υποστάσεις μας από το σώμα και αίμα του. Διότι δεν είναι γενικώς η φύσις αλλά η υπόστασις του καθενός από τους πιστεύοντας που δέχεται το βάπτισμα και πολιτεύεται κατά τις θείες εντολές και γίνεται μέτοχος του θεουργού άρτου και του ποτηρίου. Δια των μέσων τούτων βέβαια ο Χριστός μας εδικαίωσε υποστατικώς και μας επανέφερε στην υπακοή του ουρανίου Πατρός˙ την ίδια δε τη φύσι που προσέλαβε από εμάς και ανανέωσε, την έδειξε αγιασμένη και διαιωμένη και σε όλα υπήκοο στον Πατέρα, δι’ εκείνων που έπραξε και έπαθε αυτός κατ’ αυτήν ενωμένος με αυτήν υποστατικώς. Ανάμεσα σε αυτά είναι και η εορταζομένη σήμερα από εμάς ανάβασις ή αναβίβασίς του στον παλαιό εκείνο ναό προς καθαρισμό, η προϋπάντησις από τον θεόληπτο Συμεών και η ευχαριστία της Άννας, η οποία παρέμενε στον ναό όλη τη ζωή της.1

Πραγματικά μετά την γέννησι του Σωτήρος από την Παρθένο και την κατά τον μωσαϊκό νόμο περιτομή την ογδόη ημέρα, όπως λέγει ο ευαγγελιστής Λουκάς, «όταν συμπληρώθηκαν οι ημέρες του καθαρισμού αυτών κατά τον νόμο του Μωϋσέως, τον ανέβασαν στα Ιεροσόλυμα για να τον παρουσιάσουν στον Κύριο». Περιτέμνεται κατά τον νόμο, ανεβάζεται κατά το γεγραμμένο, προσφέρεται θυσία κατά τα λεγόμενα στον νόμο Κυρίου. Βλέπετε ότι ο ποιητής και δεσπότης του νόμου γίνεται καθ’ όλα υπήκοος στον νόμο; Επιτελώντας τί με αυτά; Καθιστώντας καθ’ όλα υπήκοο την φύσι μας στον Πατέρα και θεραπεύοντας την κατ’ αυτήν παρακοή μας και μετατρέποντας την γι’ αυτήν κατάρα σ’ ευλογία. Όπως δηλαδή όλη η φύσις μας ήταν στον Αδάμ, έτσι και στον Χριστό˙ και όπως δια του από την γη Αδάμ όλοι όσοι ελάβαμε από εκείνον την ύπαρξι εστραφήκαμε προς την γη και καταρριφθήκαμε, φεύ, στον Άδη, έτσι δια του από τον ουρανό Αδάμ, κατά τον απόστολο, όλοι ανακληθήκαμε στον ουρανό και αξιωθήκαμε την εκεί δόξα και χάρι. Τώρα όμως αξιωθήκαμε μυστικώς, διότι, λέγει «η ζωή σας μαζί με τον Χριστό είναι στον Θεό όταν δε ο Χριστός φανερωθή κατά την δευτέρα επιφάνεια και παρουσία, τότε και σεις όλοι θα φανερωθήτε σε δόξα».2 Ποιοί «όλοι»; Όσοι υιοποιήθηκαν κατά τον Χριστό δια του Πνεύματος αποδείχθηκαν και δια των έργων πνευματικά τέκνα τούτου.

Όταν συμπληρώθηκαν οι ημέρες του καθαρισμού αυτών, τον ανέβασαν στα Ιεροσόλυμα για να τον παρουσιάσουν στον Κύριο. Ποιών «αυτών»; Ο λόγος του νόμου είναι περί των γεννητόρων, καθώς επίσης και των γεννωμένων από την ένωσί τους, που έχουν ανάγκη καθάρσεως. Διότι και ο ψαλμωδός λέγει «συνελήφθηκα σε ανομίες και η μητέρα μου μ’ εκυοφόρησε σε αμαρτίες».3 Εδώ δε που δεν υπάρχουν γεννήτορες, αλλά ήταν μόνο μητέρα, και αυτή Παρθένος, που υπάρχει επίσης γέννησις παιδιού συλληφθέντος ασπόρως, οπωσδήποτε δεν υπήρχε χρεία καθαρισμού, άλλ’ ήταν έργο υπακοής και τούτο, που επανέφερε την παρακούσασα φύσι και απήλειφε την ευθύνη εξ αιτίας της παρακοής. Όταν λοιπόν συμπληρώθηκαν οι ημερες του καθαρισμού των, τον ανέβασαν για να τον παρουσιάσουν στον Κύριο, να τον αφιερώσουν, να καταστήσουν φανερό ότι είναι πρωτότοκος, όπως έχει γραφή στον νόμο του Κυρίου, ότι «κάθε αρσενικό παιδί που διανοίγει την μήτρα, θα αποκληθή αφιερωμένο στον Κύριο».4

Και όμως αυτός είναι ο μόνος που διάνοιξε μήτρα, αφού εκυοφορήθηκε χωρίς γεννετήσια ένωσι με μόνο το προσφώνημα και το μήνυμα του Θεού, που εδέχθηκε στις ακοές της η Παρθένος δι’ αγγέλου˙ πώς λοιπόν ο νόμος λέγει «κάθε αρσενικό παιδί που διανοίγει μήτρα»; Όπως πολλοί λέγονται προφήτες και πολλοί χρισμένοι, καθώς λέγει ο Θεός δια του ψαλμωδού, «μη εγγίζετε τους χρισμένους μου και μη κακοποιήτε τους προφήτες μου»,5 ενώ ένας είναι ο Χριστός και ένας μόνο ο Προφήτης αυτός, έτσι λέγεται ότι και κάθε πρωτότοκο διανοίγει μήτρα, άλλ’ ο αληθώς διανοίξας είναι αυτός ο μόνος άγιος του Ισραήλ. Λέγει δε ότι τον ανέβασαν για να δώσουν θυσία κατά το λεγόμενο στον νόμο του Κυρίου, ένα ζεύγος τρυγονιών ή δύο νεοσσούς περιστεριών». Το μεν ζεύγος των τρυγονιών λοιπών, δηλώνοντας την σωφροσύνη των γονέων, είχε κάποια σχέσι προς τους συνεζευγμένους κατά τον νόμο του γάμου, προεδήλωναν σαφώς την Παρθένο και τον γεννηθέντα από την Παρθένο αυτή που είναι έως το τέλος Παρθένος. Και πρόσεξε την ακρίβεια του νόμου. Πραγματικά για τα τρυγόνια είπε ζεύγος διότι υπαινίσσονται τους συνεζευγμένους σε γάμο, ενώ για τα περιστεράκια το απέφυγε τούτο˙ διότι άπειροι γάμου ήσαν και η μητέρα και ο υιός. Αλλά ο μεν νόμος, προμηνύοντας από παλαιά την παρθενική γέννησι, τέτοια χρησμοδοτεί και με τέτοια την προτυπώνει˙ τώρα δε που ωδηγήθηκε στον ναό ο ίδιος ο παραδόξως γεννηθείς, το άγιο Πνεύμα ετοίμασε άλλα τρυγόνια και άλλους νεοσσούς περιστεριών περισσότερο ταιριαστούς. Ποιούς λοιπόν; Τον Συμεών και την Άννα, τους οποίους είτε νεοσσούς περιστεριών τους ειπή κανείς, λόγω της τελείως νηπιακής διαθέσεως προς την κακία, είτε τρυγόνια για το άκρο ύψος της σωφροσύνης, σωστά αθ ειπή.

Αλλά ο μεν Συμεών, για να διέλθωμε σύντομα τα ευαγγελικά λόγια, δίκαιος και ευλαβής και προεμπνευσμένος από άγιο Πνεύμα, ήλθε στον ναό κινημένος και τώρα από αυτό, προϋπάντησε και ασπάσθηκε τούτο το ουράνιο και επίγειο βρέφος, προφέροντας σ’ αυτό ως Θεόν τον ύμνο και την ικεσία, παρακαλώντας ν’ απαλλαγή ειρηνικά από το σώμα και διακηρύσσοντας σε όλους ότι αυτό είναι το σωτήριο φως, ισχυριζόμενος δε ότι τούτο έχει τεθή σε πτώσι των απιστούντων και σε ανάστασι των πιστευόντων σ’ αυτό.

Έπειτα συνωμίλησε με την Παρθένο και Μητέρα του βρέφους, δεικνύοντας από την οδύνη για τον μελλοντικό σταυρό του παιδιού ότι θα φανερωθή κατά φύσι μητέρα του τώρα θεανθρώπου βρέφους και ό,τι αφού αποκαλύψη τους αμφιβόλους γι’ αυτό λογισμούς θα τους απαλείψη από τις καρδιές˙ διότι και ο Συμεών την γνησία μητέρα του αμφιβόλου παιδιού 6 προσδιώρισε από την σχετική με το πάθος οδύνη και από την γι’ αυτό το πάθος σφοδρά λύπη και συμπάθεια.

Η δε προφήτις Άννα, χήρα του Φανουήλ ηλικίας ογδόντα τεσσάρων ετών, επιδιδομένη σε νηστείες και δεήσεις και μη απομακρυνομένη καθόλου από τον ναό, καταληφθείσα τότε περισσότερο από θείο Πνεύμα ευχαρίστησε τον Θεό και ευαγγελίσθηκε ότι θα έλθη η λύτρωσις σ’ όσους την προσδέχονται, δεικνύοντας ότι αυτή είναι το βρέφος τούτο. Τέτοια λογικά τρυγόνια προέπεμψε το άγιο Πνεύμα προς προϋπάντησι του Χριστού, καθώς ανέβαινε στον ναό και μας έδειξε οποίοι πρέπει να είναι οι δεχόμενοι μέσα τους τον Χριστό, και οποίοι και οποίες πρέπει να είναι αυτές που έχασαν τους άνδρες των και αυτοί που έχασαν τις συζύγους των. Διότι η Άννα αυτή ήταν χήρα του Φανουήλ αλλά και προφήτις. Πώς; Διότι, αφού άφησε τις κοσμικές και βιωτικές φροντίδες, δεν εγκατέλειψε τον ναό˙ διότι είχε άμωμο τον βίο διημερεύοντας και διανυκτερεύοντας με νηστείες και αγρυπνίες, με προσευχές και ψαλμωδίες. Γι’ αυτό και η γυναίκα αυτή τον Κύριο, που ελάτρευε με έργα, ευλόγως τον ανεγνώρισε όταν ήλθε, όπως λέγει προς αυτόν ο ψαλμωδός προφήτης, «θα ψάλω και θα προσέξω στην τελεία οδό, πότε θα έλθης προς εμένα».7

Τέτοιες και τέτοιοι πρέπει να είναι όσοι από τον γάμο δια της έντιμης χηρείας αποφασίζουν να προσέλθουν προς τον παρθενικό βίο ή στην συμβίωσι. Εάν λοιπόν καταφρονήσης τελείως την δευτέρα συζυγία ως χαμερπή, κράτησε σταθερά την πρόθεσί σου, βάδιζε στα ίχνη των από την αρχή έως το τέλος αγάμων. Κάποτε είχε και ο Πέτρος πεθερά, αλλά δεν υστέρησε του παρθένου Ιωάννου, όταν έτρεξε προς το ζωαρχικό μνήμα˙ σε μερικά σημεία μάλιστα και υπερτέρησε, γι’ αυτό και από τον κοινό δεσπότη κατέστη κορυφαίος των κορυφαίων. Προς τόσο ύψος αναβιβάζει ο πόθος που μεταφέρεται από την σάρκα προς το πνεύμα.

Εσύ δε πρόσεχε, μη τυχόν από μεν την συζυγία απόσχης ως πάνδημη, την δε αγαμία δεν επιτύχης ως δυσέφικτη, οπότε θα εκτραπής και χωρίς να το καταλάβης θα καταπέσης, διότι θ’ ακολουθής όχι τα κατά νόμο ούτε τα υπέρ νόμο, αλλά τα παρά νόμο. Αν εμείς τους ευρισκομένους σε χηρεία, εφ’ όσον δεν σωφρονούν, τους θεωρούμε κατακρίτους, ενώ, και αν συνέλθουν νομίμως σε δεύτερο γάμο, δεν τους θεωρούμε εντελώς αμέμπτους (ο Παύλος έλεγε ότι αθέτησαν την πρώτη πίστι), πόσο μεγαλυτέρας καταδίκης άξιοι είναι εκείνοι που, ενώ συζούν με γυναίκες, δεν απέχουν της πορνείας; Πορνεία, η οποία επέφερε τον παγκόσμιο εκείνο κατακλυσμό σε αυτούς που ωνομάσθηκαν αρχικώς υιοί Θεού και προεκάλεσε τον από τον ουρανό εμπρησμό στους Σοδομίτες και έφερε στους Ισραηλίτες την ήττα από τους Μωαβίτες και τον πολυάνθρωπο εκείνο φόνο, τώρα δε, νομίζω, φέρει σ’ εμάς τις από τα αλλόφυλα έθνη ήττες και τις πολυειδείς από μέσα και έξω κακώσεις και συμφορές; Υιούς δε Θεού εκάλεσε η Γραφή πρώτους τους απογόνους του Ενώς, ο οποίος πρώτος ήλπισε ότι θα καλήται με το όνομα του Κυρίου.8 Ήταν δε αυτός υιός του Σήθ, του οποίου το γένος ήταν διαφορετικό από το καταραμένο γένος του Κάϊν και εζούσε σωφρόνως. Εξ αιτίας αυτών εστεκόταν ακόμη τότε ο κόσμος, έως ότου κατά το γεγραμμένο είδαν ότι οι θυγατέρες των ανθρώπων, δηλαδή οι κόρες από την γενεά του Κάϊν, ήσαν ωραίες και γοητευμένοι από την πορνική ομορφιά τους επήραν όσες εδιάλεξαν από όλες αυτές και έμαθαν τα έργα τους. Τότε αυξήθηκε η κακία επάνω στη γη, ήλθε ο κατακλυσμός και τους εξαφάνισε όλους˙ και αν τότε δεν ευρίσκονταν επάνω στη γη σώφρονες, ο Νώε και οι υιοί του Νώε (τούτο δε φανερώνεται από το γεγονός ότι ο καθένας ήταν σύζυγος μιας γυναικός με την οποία εισήλθε στην κιβωτό), δεν θα υπολειπόταν καμμιά ρίζα και αρχή για τη γένεσι δευτέρου κόσμου.

Βλέπετε ότι εξ αιτίας των πορνευόντων θα καταστρεφόταν παλαιά ο κόσμος αυτός, αν δεν διατηρείτο από τους σωφρονούντας; Αυτοί δε που δεν είναι άξιοι ούτε του παρόντος κόσμου, αφού τον μεταβάλλουν σε ακοσμία, πώς δεν θα εξωσθούν και από τον μέλλοντα αιώνα, παραδιδόμενοι στο πυρ της γεέννης, διότι δεν άνθεξαν στο πύρ των σαρκικών ηδονών, αν δεν σπεύσουν τώρα να το αποσβέσουν δια της μετανοίας και να ξεπλύνουν με τα δάκρυα τούς από αυτό γενομένους ήδη μολυσμούς; Ας μη αγνοούν δε και τούτο, ότι αν δεν σπεύσουν ν’ αντισταθούν στο πάθος δια της μετανοίας, με τον καιρό θα παραδοθούν σε χειρότερα παρά φύσι πάθη, τα οποία είναι γεννήματα πορνικής επιθυμίας, ελκύει δε εδώ το πυρ της γεέννης, για να συναρπάση από εδώ τους ακολάστους σ’ αιώνια κόλασι.

Ποιός δεν γνωρίζει τους Σοδομίτες και την παρανομωτέρα από πορνεία έξαψί τους και την παραδοξοτέρα βροχή του πυρός επάνω σ’ αυτούς και την απώλεια; Πολλές φορές μάλιστα ολόκληρη πόλις υπέστη τις συνέπειες της διαγωγής ενός μόνο ασελγούς ανδρός, όπως συνέβηκε στην πόλι των Σικίμων, οι οποίοι αφανίσθηκαν τελείως από τα παιδιά του Ιακώβ, επειδή ο Συχέμ άρπαξε την θυγατέρα του Ιακώβ Δείνα.9 Αλλά για ν’ αφήσωμε τώρα τους προ του νόμου, ο ίδιος ο μωσαϊκός νόμος δεν παραγγέλλει να λιθοβολήται η νύφη, αν δεν ευρεθή παρθένος, η δε πορνευομένη κόρη ιερέως να καίεται στο πύρ; Δεν απαγορεύει δε να προσφέρεται στον ναό του Κυρίου ο μισθός πόρνης; Όταν δε οι Ισραηλίτες συνήλθαν πορνικώς με τις Μωαβίτιδες, έπεσαν με μάχαιρα σε μια ημέρα είκοσι τρεις χιλιάδες άνδρες. Γι’ αυτό και ο μέγας Παύλος μας λέγει˙ «μη πορνεύετε, όπως επόρνευσαν μερικοί από αυτούς και έπεσαν σε μια ημέρα είκοσι τρεις χιλιάδες».10 Τέτοια είναι τα επιτίμια της πορνείας και προ του μωσαϊκού νόμου και στο νόμο και δια του νόμου. Τί πρέπει λοιπόν ν αισθανώμαστε εμείς που, ενώ έχομε διαταχθή να σταυρώσωμε τη σάρκα μαζί με τις επιθυμίες, περιπίπτομε πάλι στα ίδια, εξ αιτίας των οποίων έρχεται η οργή του Θεού προς τους υιούς της απειθείας; Που, ενώ διαταχθήκαμε να νεκρώσωμε τα μέλη τα επί της γης, πορνεία, ακαθαρσία, πάθος κακό και την επιθυμία, δεν εφαρμόζομε την παραίνεσι;11 δεν θα φοβηθούμε λοιπόν κάποτε, αν όχι τίποτε άλλο, τουλάχιστο τις θεομηνίες, τις από κάτω, τις από επάνω, τις περασμένες, τις μελλοντικές εκείνες και αιώνιες που μας απειλούν; Δεν θα σεβασθούμε την κατά σάρκα επιφάνεια του ηλίου της δικαιοσύνης Χριστού, ώστε να περιπατήσωμε προσεκτικά σαν σε ημέρα; Δεν θα φρίξωμε τις αποστολικές προειδοποιήσεις και αποφάσεις και παραινέσεις, που λέγουν, «δεν γνωρίζετε ότι είσθε ναοί Θεού και μέσα σας κατοικεί το Πνεύμα του Θεού; Όποιος φθείρει το ναό του Θεού, θα τον φθείρη ο Θεός»12 ˙ και πάλι, «φανερά είναι τα έργα της σαρκός, που είναι πορνεία, ακαθαρσία, ασέλγεια και τα όμοια, για τα οποία προλέγω, όπως και ήδη προείπα, ότι όσοι πράττουν τέτοια δεν θα κληρονομήσουν τη βασιλεία του Θεού»13˙ και πάλι, «τούτο να γνωρίζετε, ότι κάθε πόρνος ή ακάθαρτος ή πλεονέκτης, δηλαδή ειδωλολάτρης, δεν έχει κληρονομία στη βασιλεία του Χριστού και Θεού»14˙ και πάλι, «τούτο είναι το θέλημα του Θεού, ο αγιασμός μας, η αποχή από την πορνεία˙ διότι δεν μας εκάλεσε ο Θεός για ακαθαρσία, αλλά για αγιασμό˙ επομένως όποιος το αθετεί, δεν αθετεί άνθρωπο, αλλά τον Θεό που δίδει το άγιο Πνεύμα του σ’ εμάς».15

Ποιός θα μπορούσε να συλλέξη όλες τις παραγγελίες των Αποστόλων και των προφητών για το θέμα τούτο; Σ’ αυτούς ακριβώς που σωφρονούν και γι΄ αυτό ευρίσκονται ανάμεσα στα μέλη του Χριστού, τί παραγγέλλει ο απόστολος; «Σας έγραψα στην επιστολή, μη συναναστρέφεσθε πόρνους».16 Πραγματικά επειδή εκείνοι δεν εντρέπονται οι ίδιοι, συμβουλεύει τους άλλους να τους αποφεύγουν και να τους εντροπιάζουν, λέγοντας προς αυτούς, «εάν κάποιος κατ’ όνομα αδελφός είναι πόρνος, με αυτόν˙ ούτε να συντρώγετε».17 Βλέπεις ότι όποιος κυλίεται στην πορνεία είναι κοινό μόλυσμα της Εκκλησίας, και γι’ αυτό πρέπει όλοι να τον αποφεύγουν και να τον απομακρύνουν; Ο ίδιος δε ο Παύλος παρέδωσε στον Σατανά τον πορνεύοντα στην Κόρινθο και δεν συνέστησε προς αυτόν αγάπη ούτε τον προσέλαβε, έως ότου επέδειξε την μετάνοια ικανοποιητικώς.

Σώζε οπωσδήποτε την ψυχή σου από τα τόσα κακά, ώ άνθρωπε, των παρόντων και των μελλόντων, των τελευταίων διττών μάλιστα, και στον μέλλοντα και στον παρόντα αιώνα. Το γένος του Ησαύ ήταν απόβλητο, διότι εκείνος ήταν πόρνος και βέβηλος, και ο Ροβοάμ έχασε το μεγαλύτερο μέρος της βασιλείας, επειδή ο πατέρας του Σολομών, γυναικομανής περισσότερο από κάθε άλλον, επέθανε χωρίς να πάθη τούτο ο ίδιος λόγω του Δαβίδ, ο οποίος το προσαφθέν κάποτε σε βάρος του άγος εκαθάρισε με ροές δακρύων και με τα άλλα έργα της μετανοίας. Αποφεύγετε την πορνεία, αδελφοί, παραγγέλλει πάλι ο απόστολος.18 Αν την απέφευγε ο Σαμψών, δεν θα έπιπτε στα χέρια της Δαλιδάς, ώστε μαζί με τα μαλλιά του να χάση και την δύναμί του, δεν θα ετυφλωνόταν, δεν θα έχανε αδόξως τη ζωή του μαζί με τους αλλοφύλους. Αν την απέφευγαν οι οδηγούμενοι από τον Μωϋσή ως στρατηγό και νομοθέτη Ιουδαίοι δεν θα εθυσίαζαν στον Βεελφεγώρ, δεν θα έτρωγαν θυσίες, δεν θα έπιπταν όσο έπεσαν. Αν την απέφευγε ο Σολομών, δεν θ’ απομακρυνόταν από τον Θεό που τον κατέστησε βασιλέα και σοφό ούτε θα ανήγειρε ναούς και είδωλα.

Βλέπετε ότι το πάθος της πορνείας ωθεί τον άνθρωπο και προς ασέβεια; Ούτε το κάλλος της Σωσάννης, που εξαπάτησε στη Βαβυλώνα τους πρεσβυτέρους, θα εθριάμβευε έπειτα και θα συνεκάλυπτε τον λιθοβολισμό, αν αυτοί απέφευγαν από την αρχή το βδέλυγμα και δεν την παρατηρούσαν κάθε μέρα ακολάστως πρωτύτερα. Ούτε ο Ολοφέρνης θα εκοιτόταν με κομμένον τον λαιμό ο άθλιος, αν προηγουμένως, όπως έχει γραφή, δεν είλκυε τον οφθαλμό του το σανδάλιο της Ιουδίθ και δεν αιχμαλώτιζε την ψυχή του η ομορφιά της. Γι’ αυτό λέγει ο Ιώβ˙ «έβαλα κανόνα στους οφθαλμούς μου, και δεν θα προσέξω παρθένο»,19 πόσο μάλλον άσεμνο γύναιο, άγαμο ή έγγαμο.

Ή αγαμία θεοφιλή να τηρής, αγαπητέ, ή συζυγία θεόδοτη. Πίνε ύδατα απ΄οτα πηγάδια σου, κι αυτό με σωφροσύνη, άπεχε δε τελείως από νοθευμένο ποτό, διότι είναι ύδωρ Στυγός, ρεύμα του ποταμού Αχέροντος, είναι γεμάτο θανατηφόρο ιό, έχει τη δύναμι δηλητηρίου˙ διότι έχει την ιδιότητα να ρίπτη τους μυχούς του Άδη. Απόφευγε το μέλι από πορνικά χείλη, διότι έχουν την ιδιότητα να επαλείφουν πορνικό θάνατο, που είναι ο χωρισμός από το Θεό. Προς αυτόν λέγει ο Δαβίδ, «εξωλόθρευσε όλους όσοι πορνεύουν».20 Είναι λοιπόν ανάγκη να καθαρεύη ή να καθαίρεται κι έτσι να μένη διαρκώς αμίαντος αρκούμενος στις επιτρεπτόμενες ηδονές, αυτός του οποίου το σώμα έγινε ναός του Θεού δια του Πνεύματος και το Πνεύμα του Θεού κατοικεί σ’ αυτό, να σπεύδη προς απόκτησι αγνείας και σωφροσύνης και προς αποφυγή πορνείας και κάθε ακαθαρσίας, για να παραμείνωμε αιωνίως ευφραινόμενοι μαζί με τον άφθαρτο νυμφίο στις αγνές παστάδες, με τις πρεσβείες της αειπαρθένου και παναμώμου και υπερδοξασμένης Μητέρας που τον εγέννησε παρθενικώς για την σωτηρία μας˙ τώρα και πάντοτε και στους αιώνες των αιώνων. Γένοιτο.


ΥΠΟΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ

1. Λουκά 2, 22 – 38.  2. Κολ. 3, 3.
3. Ψαλμ. 50, 7.          4. Έξ. 13, 2. 12.15. Λουκά 2.23.
5. Ψαλμ. 104, 15.
6. Αμφίβολο παιδί είναι ο Χριστός λόγω της διπλής ιδιότητός του, θείας και ανθρωπίνης.
7. Ψαλμ. 100,1.          8. Γεν. 4, 26.
9. Γεν. 34, 1 έ έ.         10. Α’ Κορ. 10, 8. 

11. Κολ. 3, 5.             12. Α’ Κορ. 3, 16.
13. Γαλ. 5, 19.           14. Εφ. 5, 5.
15. Α’ Θεσσ. 4, 3.     16. Α’ Κορ. 5, 9.
17. Α’ Κορ. 5, 11.      18. Α’ Κορ. 6, 18.
19. Ιώβ 31, 1.            20. Ψαλμ. 72, 27,

https://kirigmata.blogspot.com/2020/02/5.html#more

Πατερικός: Ομιλία Αγίου Γρηγορίου του Παλαμά στην Υπαπαντή του Κυρίου