Οι Maranza στο Μιλάνο: η σπασμένη βιτρίνα αποκαλύπτει τι κρυβόταν από πίσω: υπάλληλοι που εργάζονταν τις Κυριακές, διαιρεμένες οικογένειες και άδειες εκκλησίες.

Marcello De Santiδ - 23 Οκτωβρίου 2026

Πηγή: Ο Πολιτικός

Για να καταλάβουμε γιατί οι μαράνζα καταστρέφουν τις πόλεις, δεν πρέπει να εξετάσουμε ποιος έσπασε τις βιτρίνε, αλλά όσα υπήρχαν μέσα τους και όσους βρίσκονταν πίσω τους. Το Σάββατο 17 και την Κυριακή 18 Οκτωβρίου, ενώ η διαμαρτυρία κατά του υψηλού κόστους ζωής πορευόταν ειρηνικά, ομάδες νέων, πολλοί ανήλικοι, με καλυμμένα τα πρόσωπά τους, έσπασαν και λεηλάτησαν καταστήματα μεταξύ του Duomo (Καθεδρικός Ναός), της οδού Vittorio Emanuele, της Piazza dei Mercanti, της San Babila και της οδού Via Torino. Ένα σούπερ μάρκετ δέχτηκε επίσης επίθεση. Αυτά είναι τα γεγονότα. Αυτό που λείπει είναι το επόμενο ερώτημα: τι υπήρχε σε αυτό το κέντρο πριν φτάσουν;

Ένα Κυριακάτικο απόγευμα στο κέντρο της πόλης

Υπήρχε ένα υπαίθριο εμπορικό κέντρο. Την Κυριακή 18 Οκτωβρίου, τα καταστήματα στη Via Torino και την Corso Vittorio Emanuele ήταν ανοιχτά ως συνήθως, με τους υπαλλήλους σε υπηρεσία και τα ταμεία ανοιχτά. Οι νεαροί που τους επιτέθηκαν δεν διέκοψαν μια μέρα ανάπαυσης. Διέκοψαν την εργασία όσων εργάζονταν σε μια ημέρα που κάποτε ανήκε σε όλους.

Πίσω από κάθε ρολό καταστήματος που σηκώνεται την Κυριακή, υπάρχει μια οικογένεια που δεν μπορεί να βρεθεί ολόκληρη γύρω από το τραπέζι. Μπροστά από κάθε τέτοιο ρολό υπάρχει μια άλλη οικογένεια που περνάει την Κυριακή ανάμεσα στα ράφια των καταστημάτων αντί για την ενοριακή εκκλησία, το ενοριακό κέντρο νεολαίας ή την πλατεία με τους γείτονες. Η εκκλησία, εν τω μεταξύ, είναι εκατό μέτρα μακριά. Άδεια.

Κανείς δεν χρειαζόταν κουκούλα για να τα δει όλα αυτά. Αλλά κανείς δεν κοίταξε. Η πέτρα που πετάχτηκε στο παράθυρο είχε τουλάχιστον ένα ακούσιο όφελος: ανάγκασε το Μίλανο να αναρωτηθεί τι υπήρχε πίσω από το τζάμι.

Σύγχρονες εποχές, ενενήντα χρόνια αργότερα

Στους Μοντέρνους Καιρούς, ο Τσάπλιν βάζει τον Σαρλό στη γραμμή συναρμολόγησης. Σφίγγει τα μπουλόνια για ώρες, πάντα με την ίδια κίνηση, μέχρι που η χειρονομία τον καταναλώνει, τον καταβροχθίζει: καταλήγει μέσα στα γρανάζια, μετά βγαίνει και συνεχίζει να σφίγγει τα μπουλόνια σε οτιδήποτε βλέπει, συμπεριλαμβανομένων των κουμπιών σε ένα γυναικείο φόρεμα. Η μηχανή τον έχει περιορίσει σε μια κίνηση, και η κίνηση, τρελαμένη, στρέφεται εναντίον του εργοστασίου.

Ο Maranza του 2026 είναι ένα γρανάζι που δεν έχει γυρίσει ποτέ. Κανείς δεν τον έχει βάλει σε αλυσίδα παραγωγής, επειδή η αλυσίδα δεν υπάρχει πια. Του πήραν τον πατέρα του, ή δεν είχε ποτέ πατέρα. Του πήραν την ενορία, τη γειτονιά που ήξερε το όνομά του, τη δουλειά που σε μαθαίνει ότι τα πράγματα έχουν κόστος. Σε αντάλλαγμα, του έδωσαν μόνο μία γλώσσα, αυτή της μάρκας: αξίζεις αυτό που φοράς. Όταν σπάει τη βιτρίνα του καταστήματος υποδημάτων, δεν επιτίθεται στο σύστημα. Μπαίνει στον μόνο ναό που του έχει αφήσει το σύστημα και αρπάζει αυτό που θεωρεί πιο ιερό.

Το να αποκαλούμε αυτό το φαινόμενο «νεανική δυσφορία» είναι βολικό, αλλά λανθασμένο, και σε αυτό το σημείο ο Vincenzo Sofo έχει δίκιο όταν λέει ότι πίσω από τους Maranza του Μιλάνου κρύβεται κάτι περισσότερο από δυστυχία. Αλλά η άλλη πλευρά δεν είναι μόνο η οργάνωση ή το γαλλικό μοντέλο. Είναι το εργοστάσιο που τα παρήγαγε: μια κοινωνία που έχει διαλύσει τον Άνθρωπο, την Οικογένεια και την Κοινότητα κομμάτι-κομμάτι, και στη συνέχεια αναρωτιέται γιατί τα κομμάτια περιφέρονται μόνα τους.

Γιατί οι Maranza καταστρέφουν πόλεις και γιατί το σύστημα δεν μπορεί να το καταλάβει

Ο αστικός κόσμος δεν μπορεί να διαβάσει το Σάββατο του Μιλάνου επειδή θα έπρεπε να διαβάζει τον εαυτό του. Έχει μετατρέψει την Κυριακή σε εργάσιμη ημέρα, την πλατεία σε διάδρομο ανάμεσα σε δύο  εμπορικές επιγραφές, το ιερό σε μια υποκατηγορία του τμήματος ευεξίας. Έχει αντικαταστήσει τον γείτονα με τον διανομέα και τον ιερέα με τον αλγόριθμο. Έπειτα κοιτάζει το αγόρι με την κουκούλα και τον αποκαλεί εξωγήινο.

Δεν είναι ξένος. Είναι ένα γνήσιο τέκνο του. Μεγάλωσε ακριβώς εκεί που τον άφησε ένα σύστημα που μετράει τα πάντα με βάση την κατανάλωση και τον κύκλο εργασιών (τον τζίρο), και συμπεριφέρεται ανάλογα: καταναλώνει, και όταν δεν μπορεί να αγοράσει, αρπάζει. Η βία του είναι απαράδεκτη και πρέπει να τιμωρηθεί, δεν υπάρχει αμφιβολία γι' αυτό, και τα εντάλματα και οι συλλήψεις ανηλίκων των τελευταίων ημερών είναι δικαιολογημένα. Αλλά το να τον τιμωρείς χωρίς να κατονομάζεις εκείνον που τον κατασκεύασε είναι σαν να συλλαμβάνεις το μπουλόνι που έχει τρελαθεί και να αφήνεις τη μηχανή να λειτουργεί.

Πεντακόσιοι αλεξιπτωτιστές θα υπερασπιστούν τη βιτρίνα του καταστήματος

Η αντίδραση της κυβέρνησης ήταν άμεση: πεντακόσιοι αλεξιπτωτιστές Folgore στο Μιλάνο ξεκινώντας το Σάββατο 24 Οκτωβρίου, μαζί με τεθωρακισμένα οχήματα, drones και ένα διάταγμα υπογεγραμμένο από την Προεδρία της Δημοκρατίας. Είναι μια αντανάκλαση του συστήματος που αμύνεται: μια άλλη μηχανή που φυλάει τη μηχανή.

Θα λειτουργήσει, με την έννοια ότι το επόμενο Σάββατο οι βιτρίνες θα παραμείνουν άθικτες. Αλλά κανείς, βάσει αυτών των μέτρων, δεν αναφέρει τον απόντα πατέρα, την κλειστή ενορία, τη γειτονιά που δεν γνωρίζει πια τα παιδιά της, τις δουλειές που δεν υπάρχουν ή προσφέρονται τις Κυριακές με έξι ευρώ την ώρα. Το κατάστημα προστατεύεται. Κανείς δεν ρωτάει γιατί το κατάστημα είναι ανοιχτό την Κυριακή και γιατί σχηματίζεται ουρά μπροστά του.

Ακόμα και η σύντομη σκηνή του ιερέα που απαντά με το μεσαίο δάχτυλο στο Maranza αφηγείται την ίδια ιστορία: η Εκκλησία, η οποία θα έπρεπε να είναι η εναλλακτική λύση στο εμπορικό κέντρο, αντιδρά με την ίδια γλώσσα όπως ο δρόμος, επειδή κι αυτή έχει πάψει προ πολλού να είναι κοινότητα.

Η επιλογή που εναπόκειται στην κοινωνική Δεξιά

Μια δεξιά που αυτοαποκαλείται κοινωνική αντιμετωπίζει ένα πολύ πραγματικό δίλημμα. Μπορεί να πάρει το μέρος της βιτρίνας, απαιτώντας περισσότερους αλεξιπτωτιστές και περισσότερα διατάγματα, και να κερδίσει την εβδομάδα. Ή μπορεί να πει το άβολο: ότι η καταστροφή της 17ης και 18ης Οκτωβρίου δεν κατέστρεψε μια κοινότητα, επειδή η κοινότητα είχε ήδη διαλυθεί, με τη συναίνεση όλων, από ένα φιλελεύθερο-καπιταλιστικό μοντέλο που πούλησε τις Κυριακές, την οικογένεια και τα ιερά σε αντάλλαγμα για ένα εμπορικό κέντρο που είναι πάντα ανοιχτό.

Ο Maranza δεν αξίζει επαίνους. Αξίζει καταδίκη και, ακόμη και πριν από αυτό, μια εξήγηση που το σύστημα δεν θα δώσει ποτέ, επειδή η εξήγηση είναι το ίδιο το σύστημα. Μέσα σ' ένα Σαββατοκύριακο, το ανεξέλεγκτο θραύσμα απέδειξε αυτό που το έθνος προσποιείται ότι δεν βλέπει εδώ και τριάντα χρόνια: ότι όσοι έχτισαν πόλεις όπου δεν υπάρχει τίποτα να αγαπήσεις, μόνο κάτι να αγοράσεις, γνωρίζουν πολύ καλά γιατί οι Maranza καταστρέφουν τίς πόλεις. Η υπεράσπιση της βιτρίνας είναι εύκολη. Το να ξαναχτίσεις όσα υπήρχαν πριν από τη βιτρίνα είναι η δουλειά που κανείς δεν θέλει να αναλάβει.

Maranza a Milano, la vetrina rotta mostra cosa c’era dietro: commessi al lavoro la domenica, famiglie divise e chiese vuote