Παρασκευή 16 Οκτωβρίου 2026

Ο νέος ολοκληρωτισμός χωρίς ιδεολογίες

 από τον Francesco Petrone - 16 Οκτωβρίου 2026

Ο νέος ολοκληρωτισμός χωρίς ιδεολογίες


Πηγή: Φραντσέσκο Πετρόνε


Ο φιλοσιωνισμός έχει γίνει τάση σε όλα σχεδόν τα δεξιά κόμματα στην Ιταλία, ακόμη και στην Ευρώπη. Ωστόσο, με μια πιο προσεκτική εξέταση, παρατηρούμε ότι το φαινόμενο έχει εξαπλωθεί σαν πανδημία στο πολιτικό κέντρο που κάποτε ταυτιζόταν με την καθολική κουλτούρα ή, σε κάθε περίπτωση, ήταν μια έκφραση της χριστιανικής κουλτούρας. Το βλέπουμε επίσης να επηρεάζει την θεσμική ή κυρίαρχη αριστερά και, αδιακρίτως, ολόκληρο τον πολιτικό κόσμο μετά το 1989. Είναι περισσότερο ένας κομφορμισμός που θεωρείται κοινωνική υποχρέωση παρά πεποίθηση. Αυτόν τον κόσμο που, θριαμβευτικά, είχε χαιρετιστεί ως αυτός που γεννήθηκε από την εποχή στην οποία οι ιδεολογίες ήταν τελικά νεκρές επειδή, όπως προφήτευσε ο Φουκουγιάμα στην ευφορία της στιγμής το 1989, γινόμασταν μάρτυρες του «τέλους της ιστορίας». Με την πτώση του Τείχους του Βερολίνου, δημιουργήθηκε η βεβαιότητα ότι δεν υπήρχε πλέον ανάγκη για ιδεολογίες, επειδή θα είχαμε ένα ενιαίο, τεχνικό, ουδέτερο μοντέλο. Τέλος οι ιδεολογίες, μόνο η εμπειρογνωμοσύνη. Τέλος η αριστερά και η δεξιά, αλλά η διαχείριση. Η οικονομία επιμελούνταν από ειδικούς και τεχνικούς, η πολιτική ως διοίκηση, η κοινωνία ως αυτορυθμιζόμενη αγορά. Η καλή διακυβέρνηση δεν θα έπρεπε να έχει ιδέες, αλλά μόνο αριθμούς. Πάρα πολλοί, στην περιγραφή αυτού του παράφρονα εφιάλτη, χειροκρότησαν με τις ίδιες ανόητες ελπίδες με τις οποίες η αστική τάξη της Belle Époque, στις αρχές του εικοστού αιώνα, χειροκρότησε ανεύθυνα την ατελείωτη πρόοδο. Το 1989, ωστόσο, είπαν: όχι πια τάξεις, λαοί, κοινότητες, αλλά άτομα που επιλέγουν. Η ηθική αντικαθιστά την πολιτική. Η πολιτική γεννιέται ως μόνιμος ηθικισμός. Σε αυτόν τον ριζοσπαστικό μετασχηματισμό, ο φιλελευθερισμός, που ήταν κάτι άλλο, δεν νίκησε, αλλά γεννήθηκε ένα αληθινό τέρας, το οποίο κάποιοι στην αρχή του ονόμασαν τούρμποκαπιταλισμό, άλλοι απλώς φιλελευθερισμό ή αγοραιοποίηση, και το οποίο θα ήταν η ουσία του αναρχοκαπιταλισμού, ενός άγριου καπιταλισμού που δεν ανέχεται κανόνες. Για να αγκαλιάσουν αυτόν τον νέο ολοκληρωτισμό, μια έκφραση της οικονομικής ολιγαρχίας, πολλοί φαίνεται να θεωρούν υποχρεωτική την άκριτη προσκόλληση όχι μόνο στη σιωνιστική ιδεολογία, τη μόνη σωζόμενη πολιτική ιδεολογία του 19ου αιώνα, αλλά και στον Ατλαντισμό, ο οποίος, από μια στρατιωτική συμμαχία μεταξύ κυρίαρχων κρατών, με αποκλειστικά αμυντικό σκοπό σε ένα δεδομένο ιστορικό πλαίσιο, φαίνεται να έχει μετατραπεί σε μια ιδεολογία η ίδια, με τις θεμελιώδεις αξίες της να γίνονται οι κατεξοχήν αξίες. Ακόμα και ο όρος «Δύση», από καθαρά γεωγραφικός προσδιορισμός, έχει μετατραπεί σε μια πνευματική και υπαρξιακή διάσταση στην οποία πρέπει κανείς να αισθάνεται μέρος, μιμούμενος την οικουμενική του ρωμαϊκού κόσμου και τον μεταγενέστερο Χριστιανισμό. Ακόμα και το ευρώ, από ένα απλό νόμισμα ανταλλαγής, έχει μετατραπεί σε μια οικονομική ιδεολογία της ελεύθερης αγοράς που επιβάλλει άκαμπτους οικονομικούς και πολιτικούς κανόνες. Αυτή ήταν και η μοίρα του δολαρίου, το οποίο, μέχρι το 1971, ήταν ένα νόμισμα συνδεδεμένο με τον χρυσό, αλλά στη συνέχεια,Με τον Νίξον, γίνεται ένα νόμισμα πίστης που ισχύει μόνο επειδή όλοι είναι αναγκασμένοι να το χρησιμοποιούν για να αγοράζουν πετρέλαιο και να αποτελούν μέρος του συστήματος SWIFT. Από εκεί και πέρα, παύει να είναι ένα απλό μέσο ανταλλαγής και γίνεται διόδιο, ένα όπλο κυρώσεων και ένα σύμβολο του ενιαίου δυτικού μοντέλου - δηλαδή, μιας αληθινής ιδεολογίας. Η χρήση του δεν σημαίνει πλέον απλώς εμπόριο, σημαίνει προσκόλληση σε ένα συγκεκριμένο μοντέλο, και η κριτική του δεν είναι πλέον μια τεχνική συζήτηση αλλά μια πράξη ηθικής ανυπακοής. Έχει γίνει η ίδια μια ιδεολογία. Αυτή είναι η πραγματικότητα για την οποία πολλοί πολιτικοί, διανοούμενοι και στρατιωτικοί έχουν πει ότι τα παιδιά μας πρέπει να πάνε στον θάνατο. Μια νέα οικονομική φεουδαρχία στην οποία το ιδιωτικό έχει αντικαταστήσει το δημόσιο και στην οποία τα κράτη πεθαίνουν, χάνουν την κυριαρχία τους, αντικαθίστανται από εκείνους που διαχειρίζονται τον πλούτο.


Δεν υπάρχουν σχόλια: