Δεν είμαι υποστηρικτής της ψευδοθρησκείας της οικολογίας. Δεν σκοπεύω να σώσω τον πλανήτη αγοράζοντας ένα ηλεκτρικό αυτοκίνητο, ούτε να εξιλεωθώ για τις αμαρτίες του βιομηχανικού πολιτισμού με μια μπαταρία λιθίου. Ωστόσο, χαιρετίζω την αυξανόμενη εξέγερση στις Ηνωμένες Πολιτείες - το κέντρο και την κινητήρια δύναμη της Αυτοκρατορίας - ενάντια στα κέντρα δεδομένων υψηλής τεχνολογίας, τα οποία τώρα είναι σε μεγάλο βαθμό αφιερωμένα στην τεχνητή νοημοσύνη. Ούτε είμαι ένας λαχανιασμένος, όψιμος Λουδίτης, αφελώς πεπεισμένος ότι θα μπορούσε να εμποδίσει την τεράστια πρόοδο της τεχνολογίας καταστρέφοντας ή σαμποτάροντας μηχανήματα, όπως ο θρυλικός Νεντ Λουντ στην αυγή της Βιομηχανικής Επανάστασης. Η καινοτομία προχωρά από μόνη της, και οτιδήποτε μπορεί να επιτευχθεί τεχνικά, κάποιος θα το κάνει (Νόμος του Γκαμπόρ). Ακόμα περισσότερο στην εποχή της ανάπτυξης του απόλυτου καπιταλισμού, απαλλαγμένος από κάθε περιορισμό, όριο ή δεσμό. Πράγματι, ηγέτες των Big Tech όπως ο Πίτερ Θιλ του Παλαντίρ (οι «πέτρες που βλέπουν») εργάζονται για να αποεδαφοποιήσουν τις εταιρείες τους, να τις απομακρύνουν από ό,τι έχει απομείνει από την κρατική εξουσία, καθιστώντας τες ξένες προς τη δημόσια σφαίρα και τον διάλογο της κοινωνίας των πολιτών.
Ανήκω στην ομάδα εκείνων που βλέπουν την καινοτομία με ανησυχία, μια στάση που ονομάζεται τεχνο-αρνητικότητα. Ο όρος είναι πρόσφατος. Η ιδιοσυγκρασία που περιγράφει είναι τόσο παλιά όσο και η πρώτη μηχανή που αφαίρεσε την εργασία από τα ανθρώπινα χέρια. Δεν είναι μόνο η δυσφορία που δημιουργείται από την τεχνητή νοημοσύνη, τους αλγόριθμους και τα κέντρα δεδομένων. Μια πολιτικά φορτισμένη γλώσσα εξαπλώνεται, μετατρέποντας το ρεπερτόριο δράσεων στις ΗΠΑ. Η τεχνο-αρνητικότητα ξεκινά σε ατομικό επίπεδο, αλλά συνεχίζεται με νομικές εκστρατείες κατά των κέντρων δεδομένων και συμμετοχή των πολιτών ενάντια στην υπερβολική δύναμη των γιγάντων της τεχνολογίας. Δεν ξέρω αν είναι απαραίτητο να τραβήξουμε το φρένο έκτακτης ανάγκης ή να εκτροχιάσουμε το τρένο της Τεχνητής Νοημοσύνης. Αυτό που σίγουρα χρειάζεται είναι η επίγνωση του τι συμβαίνει, το οποίο σε μεγάλο βαθμό αποσιωπάται από το mainstream.
Η τεχνητή νοημοσύνη, με την πρώτη ματιά, φαίνεται άυλη. Ζει, για να χρησιμοποιήσουμε την βολική μεταφορά του μάρκετινγκ, στο cloud, μια αποθήκη δεδομένων, την πρώτη ύλη του παρόντος και του εγγύς μέλλοντος. Το κέντρο δεδομένων της δίνει φυσική μορφή: τεράστια γκρίζα κτίρια, γυμνοί τοίχοι, τεράστιοι ανεμιστήρες, μετασχηματιστές, χιλιόμετρα καλωδίων, μια γιγαντιαία κατανάλωση νερού και ηλεκτρικής ενέργειας. Είμαι τεχνοαρνητικός επίσης επειδή πιστεύω ότι ορισμένα κοινά αγαθά πρέπει να απομακρυνθούν από την αγορά. Το νερό είναι το πρώτο, σύμβολο μιας μισητής, ολοκληρωμένης ιδιωτικοποίησης. Ο ΟΗΕ κήρυξε παγκόσμια έκτακτη ανάγκη για το νερό το 2026. Για να το προστατεύσει από τις ακόρεστες ορέξεις του καπιταλισμού και των «ζωικών πνευμάτων» του; Όχι, για να το υποβάλει σε έλεγχο μέσω διεθνών οργανισμών που διαχειρίζεται η τεχνο-χρηματοπιστωτική ολιγαρχία. Μέχρι το 2030, το νερό που χρειάζεται για την ψύξη των κέντρων συλλογής και επεξεργασίας δεδομένων θα ισοδυναμεί με την κατανάλωση πάνω από δεκαπέντε τοις εκατό της ανθρωπότητας. Ο υδάτινος πόρος, που είναι η ζωή, γίνεται δικός τους. Το cloud είναι μια παραπλανητική ποιητική μεταφορά για έναν γιγαντιαίο αριθμό διακομιστών, υπολογιστών, σταθμών παραγωγής ενέργειας και υποθαλάσσιων καλωδίων.
Κάθε φαινομενικά ασώματη χειρονομία μας βασίζεται σε μια γιγαντιαία υποδομή. Το κέντρο δεδομένων είναι ο καθεδρικός ναός του Μαμμωνά: πρέπει να πάρουμε θέση. Ίσως η πρόοδος να μην είναι πλέον η επέκταση των ανθρώπινων δυνατοτήτων. Ίσως συνίσταται στο να διδάξουμε στους ανθρώπους να απαιτούν όρια, να κατανοούν τα πλεονεκτήματα και τα μειονεκτήματα της νέας τεχνολογικής συνθήκης, σε μια επιστροφή στη δημόσια συμμετοχή. Αν η ενέργεια είναι το κολοσσιαίο στοίχημα του μέλλοντος, δεν μπορούμε να είμαστε θεατές της απαλλοτρίωσης των λαών και της ανθρωπότητας. Είναι μια από τις μάχες του πολέμου των από κάτω εναντίον των από πάνω, του λαού εναντίον της ολιγαρχίας.
Η αμερικανική εξέγερση κατά της Τεχνητής Νοημοσύνης κερδίζει έδαφος. Οι ομιλητές αποδοκιμάστηκαν, τα κέντρα δεδομένων έκλεισαν, οι δημοσκοπήσεις κατρακυλούν: μια ταχέως αναπτυσσόμενη βιομηχανία αντιμετωπίζει μια ακόμη πιο ραγδαία κρίση. Το Ντιτρόιτ αντιτάχθηκε στο σχέδιο μιας εταιρείας κοινής ωφέλειας να παρέχει ενέργεια σε ένα κέντρο δεδομένων σε μια αγροτική περιοχή. Η κοινή γνώμη για την τεχνητή νοημοσύνη και τα κέντρα δεδομένων επιδεινώνεται ραγδαία, επηρεάζοντας τις εκλογικές επιλογές. Οι Ηνωμένες Πολιτείες είναι εστία πολλών δεινών, ωστόσο διατηρούν μια ισχυρή, ανταποκρινόμενη κοινωνία των πολιτών. Αυτός ο συγγραφέας τρέφει μια ενστικτώδη συμπάθεια για τον Θεόδωρο Κατσίνσκι, γνωστό ως Unabomber, τον εχθρό της κυρίαρχης τεχνολογίας και όλων όσων υπαγορεύουν τη δυναμική της προόδου και τη μετατροπή του ατόμου σε γρανάζι μιας γιγαντιαίας μηχανής αποκομμένης από τη φύση. Το Μανιφέστο του εισήγαγε έναν ριζοσπαστικό προβληματισμό για τον ρόλο της τεχνολογίας, την κατεύθυνση της σύγχρονης κοινωνίας και την ουσία της προόδου. Η κρίση για τον Unabomber που μετατράπηκε σε δολοφονικό τρομοκράτη είναι εντελώς διαφορετικό θέμα.
Το αρνητικό κλίμα των Αμερικανών απέναντι στην Τεχνητή Νοημοσύνη αυξάνεται, όπως σημείωσε ο πρώην Διευθύνων Σύμβουλος της Google, Έρικ Σμιτ. Σε ομιλία του στο Πανεπιστήμιο της Αριζόνα, ο Σμιτ είπε στους φοιτητές ότι ο «τεχνολογικός μετασχηματισμός» που θα φέρει η τεχνητή νοημοσύνη θα είναι «μεγαλύτερος, ταχύτερος και σημαντικότερος από οτιδήποτε έχει προηγηθεί». Έγινε δεκτός με αποδοκιμασίες. Πολυάριθμες έρευνες επιβεβαιώνουν τις εκτεταμένες ανησυχίες για την Τεχνητή Νοημοσύνη, αμφισβητώντας την επίσημη αφήγηση ότι οι νέες τεχνολογίες θα βελτιώσουν τη ζωή μας. Οι καταναλωτές είναι αναστατωμένοι από την αύξηση των τιμών της ενέργειας, η οποία επιδεινώνεται από την εξάπλωση των κέντρων δεδομένων. Οι εργαζόμενοι φοβούνται σοβαρές απώλειες θέσεων εργασίας. Η αντίθεση στην αποθήκευση πηγών παραγωγής νερού και ηλεκτρικής ενέργειας είναι ισχυρή. Πολλοί γονείς ανησυχούν ότι η Τεχνητή Νοημοσύνη θα μπορούσε να υπονομεύσει την εκπαίδευση και να βλάψει την ψυχική υγεία των παιδιών.
Τους τελευταίους μήνες, το κύμα οργής έχει οδηγήσει σε διαμαρτυρίες, έχει επηρεάσει τα αποτελέσματα των εκλογών και έχει πυροδοτήσει μεμονωμένες πράξεις βίας. Ένας 20χρονος Τεξανός φέρεται να πέταξε μια μολότοφ στο σπίτι του ιδρυτή της OpenAI, Σαμ Άλτμαν. Κάποιος πυροβόλησε την μπροστινή πόρτα ενός δημοτικού συμβούλου της Ινδιανάπολης, ο οποίος είχε εγκρίνει την κατασκευή ενός κέντρου δεδομένων. Ένας άλλος πολιτικός που τάσσεται υπέρ των κέντρων δεδομένων έλαβε ένα σημείωμα γεμάτο προσβολές και αντίθεση στις πρωτοβουλίες των μεγάλων τεχνολογικών εταιρειών. Ο αμερικανικός τύπος αναγκάστηκε να καλύψει το θέμα: όλοι οι δημοσκόποι βεβαιώνουν την ραγδαία αύξηση των τεχνολογικών αποβλήτων. Μόνο λίγο πάνω από το ένα τρίτο των ψηφοφόρων πιστεύουν ότι η Αμερική πρέπει να επιταχύνει την καινοτομία στην Τεχνητή Νοημοσύνη. Αφού εμφανίστηκε σε μερικές τοπικές εκλογές πέρυσι, το θέμα έχει εκτοξευθεί φέτος. Οι ψηφοφόροι στο Φέστους του Μιζούρι, απέσυραν τέσσερα μέλη του δημοτικού συμβουλίου μια εβδομάδα αφότου ενέκριναν ένα κέντρο δεδομένων 6 δισεκατομμυρίων δολαρίων. Δεκάδες κοινότητες, από το Μέιν μέχρι την Αριζόνα, προσπαθούν να απαγορεύσουν την κατασκευή νέων τεχνολογικών τεράτων. Οι επενδύσεις αυξάνονται, αλλά δεν έχουν ουσιαστικά απογειωθεί: Η KKR λανσάρει μια εταιρεία υποδομών Τεχνητής Νοημοσύνης αξίας 10 δισεκατομμυρίων δολαρίων με την Nvidia και τη Vistra. Η Amazon εργάζεται σε οπτικές ίνες για κέντρα δεδομένων. Η Google ζητά 80 δισεκατομμύρια δολάρια για την ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης, αλλά οι ομάδες αντιπολίτευσης στο Facebook και σε άλλα μέσα κοινωνικής δικτύωσης έχουν τετραπλασιαστεί από τον Δεκέμβριο.
«Οι άνθρωποι αισθάνονται ότι βρίσκονται υπό πολιορκία», δήλωσε ο γερουσιαστής Τζος, ο οποίος έχει προτείνει νομοθεσία για την επιβολή αυστηρών απαιτήσεων στα κέντρα δεδομένων και τις εταιρείες τεχνητής νοημοσύνης. Το ζήτημα αποκτά ολοένα και μεγαλύτερη σημασία στην αμερικανική πολιτική σκηνή. Οι επενδυτές έχουν στοιχηματίσει δεκάδες δισεκατομμύρια δολάρια στην ικανότητα της OpenAI, της Anthropic και άλλων εταιρειών να έχουν πρόσβαση σε συνεχώς αυξανόμενα επίπεδα υπολογιστικής ισχύος. Μεγάλο μέρος αυτού του κεφαλαίου επενδύεται στην κατασκευή κέντρων δεδομένων εν μέσω διαμαρτυριών. Οι μεγάλες εταιρείες τεχνολογίας και αρκετοί μεγάλοι επενδυτές δαπανούν εκατοντάδες εκατομμύρια δολάρια για να αντιμετωπίσουν την κριτική. Ωστόσο, οργανωμένες διαμαρτυρίες σε όλη τη χώρα έχουν καταφέρει να καθυστερήσουν πολλά έργα. Δεκάδες έχουν ακυρωθεί φέτος λόγω της έντονης αντίθεσης. Μία βουλευτής πρότεινε ένα μορατόριουμ ενός έτους για νέα κέντρα δεδομένων. Η επίτροπος γεωργίας του Τέξας ζήτησε την απαγόρευση νέων εγκαταστάσεων στην πολιτεία λόγω της πίεσης στο ηλεκτρικό δίκτυο.
Ανακοινώνονται περαιτέρω μεγάλης κλίμακας δράσεις κατά της OpenAI και της Anthropic. Η Τεχνητή Νοημοσύνη είναι λιγότερο δημοφιλής από τους πολιτικούς, λένε κάποιοι. Ένας γνωστός διαφημιστής μάχεται την δημόσια εταιρεία που σκοπεύει να τροφοδοτήσει ένα κέντρο δεδομένων Oracle στο Μίσιγκαν. «Δεν θέλουμε κέντρα δεδομένων, ειδικά στο Μίσιγκαν», έγραψε. Μήπως θέλουν και άλλα μέρη; Ο κίνδυνος είναι μια δικαιολογημένη μαζική διαμαρτυρία κατά των πλουτοκρατικών και τεχνολογικών συμφερόντων να βαλτώσει στην ανίσχυρη αρχή NIMBY (Όχι στην πίσω αυλή μου). Οι περιβαλλοντικές επιπτώσεις και η συσσώρευση ενέργειας δεν διαφέρουν από τόπο σε τόπο. Πρόσφατα κατατέθηκε αγωγή κατά της xAI του Έλον Μασκ, ισχυριζόμενη ότι η εταιρεία λειτουργεί παράνομα αεριοστροβίλους χωρίς άδεια. Οι μεγάλες εταιρείες τεχνολογίας έχουν υποσχεθεί να πληρώνουν περισσότερα για την ηλεκτρική ενέργεια που τροφοδοτεί τα κέντρα δεδομένων, αλλά τα στελέχη απαιτούν μια συντονισμένη προσπάθεια που να αναδεικνύει τα οφέλη των φορολογικών εσόδων που παράγονται από τα κέντρα δεδομένων και τους τρόπους με τους οποίους η Τεχνητή Νοημοσύνη βελτιώνει την καθημερινή ζωή. Η OpenAI επιτίθεται στους «καταστροφολόγους» που διαδίδουν τεχνοαρνητικά σενάρια και τροφοδοτούν την «απαισιοδοξία» στους δρόμους και στα μέσα ενημέρωσης προς τις εταιρείες τεχνολογίας. «Ως κλάδος, πρέπει να είμαστε πολύ πιο ακριβείς στο να καταδεικνύουμε γιατί αυτή η τεχνολογία είναι καλή για τη χώρα και τον κόσμο», προσθέτει. Ένα ανώτερο στέλεχος δήλωσε ότι ο κλάδος αντιμετωπίζει καθυστερημένους ανθρώπους που αντιτίθενται σε οποιαδήποτε ανάπτυξη. Αυτό δεν ισχύει και το γνωρίζουν. Δυστυχώς, έχουν τα μέσα να ανατρέψουν την κοινή λογική και να διαφθείρουν πολιτικούς και θεσμούς. Ευτυχώς, το θετικό μήνυμα από την κοινή γνώμη των ΗΠΑ παραμένει. Για μια φορά, ας ελπίσουμε ότι ο άνεμος θα φυσήξει πέρα από τον ωκεανό και θα επηρεάσει την νυσταγμένη Ευρώπη, έναν παθητικό θεατή της ιστορίας.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου