~ Οι Άγιοι είναι κατά χάριν θεάνθρωποι. Κοιτάχτε να δείτε τι γίνεται. Παρουσιάζονται πολύ πιο ταλαίπωροι από μας. Είναι φοβερά ειλικρινείς, ταπεινοί, εξουθενώνουν τον εαυτό τους.
Δεν παριστάνουν αλλά είναι κάτι. Εμείς οι μη άγιοι, κάνουμε τους αγίους γι’ αυτό εξουθενώνουμε τους άλλους.Ένας πραγματικός Αγιος είναι μεγάλος. Και αληθινά μεγάλος είναι εκείνος κοντά στον οποίο, ο άλλος, ο αδύνατος, αισθάνεται μεγάλος. Οπότε λοιπόν η αγιότης και η θέωσις δεν έφυγε από μας επειδή δεν υπάρχουν Αγιοι, αλλά επειδή εμείς κάνουμε τους ψευτοαγίους και τους ψευτοθεολόγους και τους ψευτοκαλόγηρους και τους ψευτοϊεροκήρυκες. Και τί σημαίνει λοιπόν θέωση; Μα θέωση είναι η κατάληξη και ο σκοπός της υπάρξεως του ανθρώπου. Δεν έχει κανένα άλλο λόγο υπάρξεως ο άνθρωπος…..
Οι Αγιοι λοιπόν μετά από την πολλή άσκηση, μετά από την πολλή ταπείνωση – και θα έλεγα – προπαντός μετά από την υπομονή, δέχτηκαν αυτή τη χάρη. Δέχτηκαν αυτό το έλεος – και αν θέλετε – τα έχουν χαμένα. Εκπλήσσονται από το έλεος και από την αγάπη και από το μέγεθος της ελεημοσύνης του Θεού. Νιώθουν ότι δεν είναι τίποτα, νιώθουν ότι είναι τελευταίοι από όλους.Βλέπουν όλους τους άλλους καλούς. Αγαπούν όλους τους άλλους δωρεάν, όπως ο Θεός δωρεάν τους αγάπησε.
Γιατί, λέει ο άγιος: τί βρήκε σε μένα ο Θεός και με αγάπησε; Γι’ αυτό πλησιάζοντας τον άγιο, νιώθεις ότι σε αγαπά. Δεν σε εκμεταλλεύεται. Βρίσκεις μια ευρυχωρία, μια απεραντοσύνη ατέλειωτη κοντά του και μια ζεστασιά. Και τότε πετάς και συ τα όπλα, σταματάς την αντίσταση. Με τη σειρά σου και συ τα χάνεις μπροστά στον Αγιο, όπως αυτός τα χάνει μπροστά στο Θεό Πατέρα. Και ο Αγιος ο ορθόδοξος, έχει αξία όχι γιατί έχει αρετές, αλλά επειδή είναι εν έτερα μορφή ο ίδιος ο Χριστός. Και γνωρίζεις τον ίδιο το Χριστό στο πρόσωπο του Αγίου. Γιατί «μία λαμπρότης εστίν των Αγίων και του Θεού αυτών», κατά τον Αγ. Γρηγόριο Παλαμά….Όταν σε αγαπά, σου ανοίγει νέους δρόμους. Σου δίνει τη δυνατότητα να έρθεις στα συγκαλά σου και να προσανατολιστείς μέσα σε όλη τη δημιουργία. Γιατί σου λέει με όλη του τη διαγωγή: Κοίταξε, είσαι ταλαίπωρος, εγώ είμαι πιο ταλαίπωρος από σένα, αλλά μην ξεχνάς ένα πράγμα ότι ο Θεός μας αγαπά, ο Θεός είναι πατέρας μας. Και η πίστη μας εκφράζεται με το Πιστεύω, που λέει: «Πιστεύω εις ένα Θεόν, Πατέρα, Παντοκράτορα». Η Κυριακή προσευχή, που μας δίδαξε ο Κύριος αρχίζει με την ίδια λέξη: «Πάτερ ημών ο εν τοις ουρανοίς». Οπότε, μη στενοχωριέσαι, είσαι παιδί του Θεού. Ξέρω ότι είσαι αδύνατος, γιατί είμαι από την ίδια φύση και γω….
Τότε νιώθουμε ότι η κατά φύσιν λειτουργία του ανθρώπου είναι να δέχεται αγάπη και να προσφέρει αγάπη. Επειδή είναι θεόπλαστο ον, δημιούργημα του Θεού που είναι αγάπη γι’ αυτό μόνο αν ελευθέρως αγαπήσει το Θεό, δέχεται την αγάπη του Θεού ως ευλογία και δοξάζει το Θεό και προχωρεί από δόξης εις δόξαν….
σ.σ. Επιτρέψτε μου να απομονώσω την παρακάτω παράγραφο από την εισήγηση του Μητροπολίτου Ύδρας Εφραίμ ενώπιον της εκτάκτου Συνόδου της Ιεραρχίας για το μάθημα των Θρησκευτικών. Άλλη μία ‘προγραμματισμένη’εισήγηση η οποία έγινε βεβαίως και αυτή δεκτή!
Έχοντας υπόψιν αυτήν την χαρακτηριστική παράγραφο καθώς διαβάζουμε την απομαγνητοφωνημένη ομιλία του π. Αθανασίου Μυτιληναίου που ακολουθεί, μένουμε όντως άφωνοι μπροστά στην πνευματική αλλοτρίωση που δείχνει να επικρατεί στην ηγεσία της Εκκλησίας της Ελλάδος. Τούτο όμως το εθνικό έγκλημα που διαπράχθηκε εις βάρος της Παιδείας ήταν ένα φυσικό επακόλουθο -και αναμφισβήτως θα ακολουθήσουν περισσότερα- του μεγαλύτερου εγκλήματος που διαπράχθηκε εις βάρος της Πίστεως στην ψευδοΣύνοδο του Κολυμπαρίου, εκεί, όπου κυριάρχησε το ίδιο συγκρητιστικό και ακάθαρτο πνεύμα.
Απόσπασμα ομιλίας που εκφωνήθηκε στις 13/10 του 1985.
.. Φυσικόν είναι να ιδούμε και τι είναι ο Χριστιανισμός. Διότι πρέπει να σημειώσομε ότι μας ενδιαφέρει άμεσα το θέμα. Δεν είναι καθόλου αυτονόητο ότι ο Χριστιανισμός έχει γνωστό το περιεχόμενό του. Βεβαίως είναι γνωστό το περιεχόμενο του Χριστιανισμού αλλά ποικιλοτρόπως ερμηνεύεται.. . Αυτό το ‘ποικιλοτρόπως ερμηνεύεται’ είναι πάρα πολύ σημαντικό γι’ αυτόν τον λόγο έχουν δημιουργηθεί ποικίλες απόψεις περί του Χριστιανισμού. Και για να μπορέσομε να γνωρίσομε αληθινά τον Χριστιανισμόν, θα πρέπει πρώτα να πούμε τι δεν είναι ο Χριστιανισμός και δεύτερον τι είναι ο Χριστιανισμός. Πρέπει να γίνει ένα ξεκαθάρισμα.
Θα επιμείνω πολύ σε τούτο που είπα, ότι ο Χριστιανισμός ερμηνεύεται ποικιλοτρόπως. Θα δείτε έξω οι άνθρωποι -μορφωμένοι και μη μορφωμένοι- ο καθένας να έχει μίαν άποψιν περί του Χριστιανισμού, το τι είναι ο Χριστιανισμός, και βέβαια όλα αυτά είναι εκτροπές. Δεν ξέρω δε πόσοι μπορούν να γνωρίζουν τι είναι ο Χριστιανισμός. Πού αποβλέπει, ποίος ο σκοπός του. Μάλιστα αν σκεφθεί κανένας ότι περιτέμνουν, κόβουν τον κύριον σκοπόν του Χριστιανισμού γιατί δεν τον κατανοούν. Ένα πολύ πρόχειρο σας λέγω: ότι πρέπει να γίνομε άγιοι. Αυτό είναι μία οδός, δεν είναι ένας σκοπός του Χριστιανισμού. Kαι σου λέει ο άλλος, ‘Άγιος θέλεις να γίνω;’ Μα ακριβώς αυτό θέλει ο Χριστιανισμός, να γίνεις Άγιος. «Ἅγιοι γίνεσθε, ὅτι ἐγὼ ἅγιός εἰμι».
Έτσι παιδιά θα σας παρακαλέσω πάρα πολύ το θέμα δεν είναι εύκολο, φροντίζομε να το κάνομε εύκολο, ώστε να κατανοηθεί. Να γνωρίζετε για να τοποθετηθείτε σαν σωστοί Χριστιανοί.
Είπαμε ότι θα πούμε τι δεν είναι ο Χριστιανισμός. Και πρώτα πρώτα σύμφωνα με την υποβληθείσα απορία. Ο Χριστιανισμός, ερωτάτε, είναι θρησκεία; Δεν είναι θρησκεία. Πραγματικά δεν είναι θρησκεία ο Χριστιανισμός. Σωστά ειπώθηκε αλλά δεν ειπώθηκε όμως το τι είναι. Ναι δεν είναι θρησκεία, είναι μία στάση, ένας τρόπος ζωής. Δεν είναι αυτό πάλι σωστό. Θα το δούμε στη συνέχεια. Δηλαδή όπως διετυπώθη στην απορία κατά το ήμισυ είναι σωστό, αυτό που ένας θεολόγος είπατε ότι έχει πει.
Λοιπόν. Πράγματι, ο Χριστιανισμός καταρχήν δεν είναι θρησκεία. Αυτό εκ πρώτης όψεως παραξενεύει.
Δεν είναι θρησκεία ο Χριστιανισμός; Τι σημαίνει θρησκεία;
Αν ανοίξτε μία εγκυκλοπαιδεία θα δείτε να δίδει έναν ορισμόν, όσο τούτο είναι φυσικά δυνατόν, στην θρησκεία γιατί δεν μπορούμε να γνωρίζουμε το βάθος και τη διάσταση του τι είναι θρησκεία. Προσέξατέ το. Αλλά ωστόσο όμως δίδεται μία απάντησις και φυσικά τοποθετείται επί του φαινομένου της θρησκείας και όχι επί της ‘Χριστιανικής θρησκείας’ όπως θα περίμενε κανένας. Ένας γενικός ορισμός. Δεν είναι τι άλλο παρά εκείνη η έμφυτος τάσις του ανθρώπου να ζητεί τον Θεό, να ζητάει να εξαρτάται από τον Θεό γιατί αισθάνεται ένα αίσθημα ασφαλείας όταν ξέρει ότι εξαρτάται από τον Θεό. Ένα αίσθημα και φυσικής και μεταφυσικής ασφαλείας. Δηλαδή, αν δω έναν κίνδυνο για μια στιγμή αμέσως θα πω, ‘Θεέ μου βοήθησέ με’. Αυτό το ‘Θεέ μου βοήθησέ με’ δεν μπορεί να το λέει μόνο ένας Χριστιανός, το λέει και οιοσδήποτε άλλος διαφορετικού θρησκεύματος, κι ένας ειδωλολάτρης και λοιπά. ‘Θεέ μου’, άλλο τώρα ποιος είναι αυτός ο Θεός, ‘Θεέ μου βοήθησέ με’. Πάρα πολλές φορές έχουμε σε θέσεις των ειδωλολατρών που επικαλούνται τον Θεό, σε μια βοήθεια, κάνουν θυσίες, επικαλούνται βοήθεια θεία. Και δεύτερον, είναι η μεταφυσική θα λέγαμε ασφάλεια, ότι εγώ ο άνθρωπος θα πεθάνω. Αν γνωρίζω ή πιστεύω ότι θα ζω και μετά τον θάνατον, πως θα είναι αυτή η μετά θάνατον ζωή; Και ζητώ λοιπόν μία απάντηση και μία ασφάλεια δια την μετά θάνατον ζωήν. Αυτά που βρίσκομαι στους αρχαίους τάφους, πάρτε τους Αιγυπτίους, που μέσα στους τάφους έβαζαν ακόμη και τα λεγόμενα κτερίσματα σήμερα που βρίσκουμε αρχαιολογικά, τα διάφορα προσωπικά αντικείμενα του νεκρού. Ήταν ακριβώς γιατί πίστευαν ότι ο νεκρός έχει ανάγκη των προσωπικών του αντικειμένων. Σήμερα τα προσωπικά αντικείμενα του νεκρού δεν τα βάζομε στον τάφο πια, τα έχομε στο σπίτι μας και θυμόμαστε τον νεκρόν, το πρόσωπο που έφυγε από τον κόσμον αυτόν.
Έτσι ο άνθρωπος μπροστά στον θάνατο αισθάνεται μίαν ανασφάλειαν, δεν ξέρει τι θα γίνει. Συνεπώς, η πίστις στον Θεό εξασφαλίζει μίαν ασφάλεια και φυσικήν και μεταφυσικήν. Γι’ αυτό ο Απόστολος Παύλος είπε στους Αθηναίους σε κείνη την ομιλία του στον Άρειο Πάγο, ζητεῖν τὸν θεὸν εἰ ἄρα γε ψηλαφήσειαν αὐτὸν καὶ εὕροιεν. Προσέξτε αυτό το σημείον: ζητεῖν τὸν θεὸν. Ρίπτω το βάρος πάνω σ’ αυτήν την φρασούλα: ζητεῖν τὸν θεὸν. Δηλαδή η προσπάθεια του ανθρώπου να βρει τον Θεό. Ζητά τον Θεό. Να βρει τον Θεό. Τίνος προσπάθεια; Όχι του Θεού να βρει τον άνθρωπο αλλά του ανθρώπου να βρει τον Θεό.
Βεβαίως, αν αυτό λέγεται θρησκεία ή θρησκευτικόν αίσθημα, αυτό ο Θεός το έχει φυτεύσει εις τα βάθη της ανθρωπίνης ψυχής ώστε αν ο άνθρωπος απεστάτη από τον Θεόν, έφευγε, απεμακρύνετο -όπως και έπεσε ο άνθρωπος στην αμαρτία και απεμακρύνθη από τον Θεόν- ουδέποτε να λησμονούσε τον Θεόν και πάντοτε να τον αναζητούσε έστω και με αλλοιωμένες διαστάσεις. Να πιστεύει κάπου ότι ο Θεός είναι ο κεραυνός, είναι ο ποταμός, είναι η ιερή αγελάδα -λέω για την ιερή αγελάδα των Ινδών- και δεν ξέρω τι άλλο μπορεί να είναι.
Για να καταλάβετε, το πράγμα είναι ως εξής. Ο Θεός ήθελε να έχει μία κοινωνία με τον άνθρωπο. Πρόσωπο με πρόσωπο. Ο Θεός μιλούσε στον Αδάμ πρόσωπο με πρόσωπο. Φρόντισε όμως ο Θεός να κάνει το εξής. Επήρε μία καλούμπα. Τι είναι η καλούμπα; Είναι ένα κουβάρι από σπάγκο .. ο σπάγκος που κάποτε πετάμε τον χαρταετόν. Δένομε βεβαίως στην μιαν άκρη του σπάγκου τον χαρταετόν, πετάει, και το άλλο άκρο φυσικά το κρατάμε εμείς. Δεν κρατάμε ακριβώς το άλλο άκρον, αλλά κρατάμε το κουβάρι και όταν ο αετός φεύγει, ανεβαίνει, τότε αφήνομε κουβάρι και ξετυλίγεται. Όταν ο αετός πάει να πέσει τραβάμε το κουβάρι, δηλαδή το τυλίγουμε το κουβάρι, κι έρχεται ο αετός πιο κοντά.
Λοιπόν, ο Θεός έκανε το εξής παιδιά. Κρατάει Εκείνος το κουβάρι, κι έβαλε την άκρη του μίτου, του σπάγκου, την έδεσε μέσα στον άνθρωπον, στον κάθε άνθρωπο. Και λέει τώρα. Αν θέλεις φεύγα, όπου θες πήγαινε. Φεύγει, φεύγει, φεύγει ο άνθρωπος αλλά είναι δεμένος με έναν σπάγκο με τον Θεό. Και τι κάνει τώρα, ο Θεός τραβάει τον σπάγκο και φέρνει τον άνθρωπο κοντά ή ο άνθρωπος μαζεύει τον σπάγκο για να βρει τον Θεό. Αυτό το πράγμα λέγεται θρησκευτικόν αίσθημα έμφυτο. Ότι ο Θεός φύτεψε μέσα στον άνθρωπο αυτό το αίσθημα για να τον αναζητεί τον Θεό κι αν μπορεί να τον βρει.
Θα πω ξανά αυτό που είπε ο Απόστολος Παύλος στου Αθηναίους: ζητεῖν τὸν θεὸν εἰ ἄρα γε ψηλαφήσειαν αὐτὸν καὶ εὕροιεν. Κοιτάξτε τα ρήματα. Το ρήμα ζητεῖν, να ζητώ. Ψηλαφήσειαν, το ρήμα ψηλαφίζω. Και εὕροιεν, και το ρήμα ευρίσκω. Αυτά τα ρήματα σημαίνει ότι ο άνθρωπος κινείται να βρει τον Θεό. Αλλά η θρησκεία συνεπώς όπως τίθεται, στην αναζήτηση του Θεού από τον άνθρωπο, είναι ένα άνοιγμα του ανθρώπου προς τον Θεόν. Δηλαδή προσπαθεί ο άνθρωπος να βρει τον Θεό, έστω κι αν αυτό το άνοιγμα του ανθρώπου προς τον Θεό είναι μειοδοτημένο, είναι θολερό, είναι ακαθόριστο. Γι’ αυτό γράφει ο Απόστολος Παύλος, ψηλαφήσειαν. Προσέξτε είναι χαρακτηριστικό το ρήμα του Αποστόλου Παύλου. Τι θα πει ψηλαφώ; Σημαίνει δεν έχω μάτια ή έχω αλλά είναι σκοτάδι και με το χέρι μου προσπαθώ να ψαχουλέψω να βρω ένα αντικείμενο και στο ψαχούλεμα που θα κάνω να ιδώ το σχήμα του αντικειμένου και ούτω καθεξής. Γι’ αυτό σας είπα προηγουμένως ο άνθρωπος ψάχνει να βρει τον Θεό, ψαχουλεύει.
Μάλιστα μερικοί ενώ είναι Χριστιανοί και αφήνουν το φως το πλήρες της αληθείας, σου λέει, ψάχνω να βρω τον Θεό. Αυτό είναι κατάντημα. Πολλές φορές το θεωρούμε ότι είναι σπουδαίο πράγμα. Ψάχνει λέει. Γιατί ψάχνεις; Δεν υπάρχει λόγος να ψάχνεις. Θα το δούμε λίγο πιο κάτω. Το να ψάχνεις είναι επαινετόν εφόσον δεν θα σου απεκαλύπτετο ο Θεός. Τη στιγμή όμως που γνωρίζεις τον Θεό γιατί να ψάχνεις να τον βρεις; Με την έννοια να τον ψηλαφάς. Αλλά καταλαβαίνετε όμως, σκοτάδι υπάρχει στον χώρο και από τον τρόπο με τον οποίον ψηλαφώ ένα αντικείμενο βγάζω διαφορετικά συμπεράσματα διότι δεν έχω πλήρη εικόνα του αντικειμένου.
Γι’ αυτόν τον λόγο παιδιά μέσα στον χώρο της θρησκείας υπάρχει διαφορετική αντίληψις περί Θεού. Αυτό είναι. Άλλος σου λέει είναι υπερβατικός ο Θεός, όπως έλεγε ο Πλάτων. Άλλος σου λέγει ότι ο Θεός είναι αυτή η ίδια η φύσις, όπως λέγει ο πανθεϊσμός. Τα κάνει όλα ότι είναι ο Θεός, η φύσις είναι ο Θεός. Όλα αυτά δείχνουν ότι ψάχνομε, αναζητούμε, έχομε ένα άνοιγμα εμείς οι άνθρωποι προς τον Θεό αλλά είναι μειοδοτημένο αυτό το άνοιγμα, είναι θολό, είναι ακαθόριστο όπως σας έλεγα προηγουμένως.
Ο Χριστιανισμός είναι το αντίστροφο. Ξέρετε που βρισκόμεθα. Πάμε να πούμε ότι ο Χριστιανισμός δεν είναι θρησκεία. Ο Χριστιανισμός είναι το αντίστροφο διότι αν η θρησκεία είναι η αναζήτηση του Θεού από τον άνθρωπο, τώρα ο Χριστιανισμός είναι η αναζήτηση του ανθρώπου από τον Θεό. Πρόχειρα-πρόχειρα σας θυμίζω την παραβολή του χαμένου προβάτου ή της χαμένης δραχμής. Λέγει εκεί η παραβολή του χαμένου προβάτου, είχε λέγει ένας εκατό πρόβατα, έχασε το ένα και το αναζητεί σε βουνά και πεδιάδες να το βρει. Και άμα το βρήκε το ‘βαλε στους ώμους του και πηγαίνει και λέγει, χαρείτε μαζί μου βρήκα το χαμένο μου πρόβατο. Ποιος ψάχνει εδώ; Το πρόβατο ψάχνει τον τσομπάνη ή ο τσομπάνης το πρόβατο; Ο άνθρωπος ψάχνει τον Θεό ή ο Θεός ψάχνει τον άνθρωπο; Αν λοιπόν ο άνθρωπος ψάχνει τον Θεό λέγεται θρησκεία. Αν ο Θεός ψάχνει τον άνθρωπο, λέγεται Χριστιανισμός και όχι θρησκεία. Αυτή είναι η διαφορά όπως σας εξήγησα.
Και θα ‘θελα να το καταλάβετε ότι εδώ όταν λέμε ότι ο Θεός τώρα θέλει να βρει τον άνθρωπο, τι σημαίνει; Δεν έχουμε ούτε ψηλαφήματα πια, ούτε αναζητήσεις. Αποκάλυψη. Έρχεται ο Θεός και αποκαλύπτεται. Το αποκορύφωμα δε της αποκαλύψεως είναι η ενανθρώπισις. Διότι στον Ιουδαϊσμό επί παραδείγματι ο Θεός αποκαλύπτεται στο όρος Σινά αλλά μέσα σε ένα γνόφο, μέσα σε ένα μαύρο σύννεφο. Αλλά τώρα πως αποκαλύπτεται; Μέσα από την ανθρωπίνη φύση και έρχεται ανάμεσά μας. Θεός εφανερώθη εν σαρκί, λέγει ο Απόστολος Παύλος. Και συνεπώς έχομε εδώ τώρα πλήρη αποκάλυψη του Θεού. Ξέρετε ότι δεν περιμένομε άλλη αποκάλυψη μέσα στην ιστορία. Είναι η τελευταία αποκάλυψη του Θεού μέσα στην ιστορία.
Ο τρόπος δε προσεγγίσεως αυτής της αυτοαποκαλύψεως του Θεού είναι η πίστις. Στις θρησκείες δεν υπάρχει αυτό που λέμε πίστις. Αυτό που ψάχνω να βρω, όπως το καταλαβαίνω το δέχομαι. Όπως το καταλαβαίνω. Στον Χριστιανισμό είναι η πίστις.Όπως μου προσφέρεται πρέπει να το δεχθώ. Βλέπετε;Εκ διαμέτρου αντίθετα πράγματα. Γι’ αυτό πραγματικά δεν μπορούμε να λέμε Χριστιανική θρησκεία αλλά λέμε Χριστιανική πίστις. Το έχετε ακούσει. Καταχρηστικά λέγεται Χριστιανική θρησκεία.
Βεβαίως, εγώ που σας τα λέγω αυτά αν πρέπει να γράψω μίαν αναφορά, μια δήλωση, ένα κάτι, και να αναφερθώ στον Χριστιανισμόν, πιθανόν να δείτε να γράφω Χριστιανική θρησκεία γιατί αυτά καθιερώθηκαν πια, αλλά πρέπει όμως να δούμε όχι τι καθιερώθηκε αλλά τι είναι. Κι εγώ μπορώ να πω Χριστιανική θρησκεία για μια στιγμή, να με ακούσετε, αλλά δεν είναι σωστό. Τι λέμε; Λέμε Χριστιανική πίστις και νομίζω ότι πολύ συχνά το λέμε αυτό, πρέπει να το έχετε ακούσει.
Στην Παλαιά Διαθήκη παιδιά συναντάται η λέξις ‘θρησκεία’ μόνον στη Σοφία Σολομώντος και εις το Δ Μακκαβαίων. Θα σας αναφέρω μία περίπτωση μόνο γιατί ουσιαστικά είναι μία, στην έννοια είναι μία η περίπτωσις. Από τη Σοφία Σολομώντος 14,27. Προσέξτε. Λέει:
Λέγει. Η θρησκεία των ανωνύμων ειδώλων, που δεν έχουν ονόματα, τα είδωλα, είναι η αρχή κάθε κακού και η αιτία και το τέλος κάθε κακού. Τι αποκαλεί λοιπόν θρησκεία; Κάτι που αναφέρεται εις τα είδωλα. Το προσέξατε αυτό; Κάτι που αναφέρεται στα είδωλα. Συνεπώς, ο όρος ‘θρησκεία’ αναφέρεται στην ειδωλολατρία. Αν θέλετε ακόμα καλύτερα, στις φυσικές λεγόμενες ή κατ’ επίνοιαν, κατ’ επινόησιν θρησκείες. Αυτές τις θρησκείες που τις έφτιαξε μόνος του ο άνθρωπος. Το αίσθημα το θρησκευτικό είναι έμφυτο η κατασκευή όμως είναι ανθρώπινη. Αυτό λέγεται θρησκεία. Είναι πολύ σαφής η Παλαιά Διαθήκη σε αυτό και ίσως αν πάτε να βρείτε, γιατί μαγνητοφωνούνται αυτά, και ακούσετε εκείνο το Δ Μακκαβαίων 5,6 και πάτε και το βρείτε, θα μου πείτε εκεί δεν λέει γι’ αυτό, λέει για την Ιουδαϊκή θρησκεία. Ναι, αλλά ποιος το λέει όμως; Ξέρετε ποιος το λέει; Το λέει ο Αντίοχος ο Επιφανής εις τον Ελεάζαρο, τον διδάσκαλο των επτά Μακκαβαίων. Αυτός όμως είναι ειδωλολάτρης και αποκαλεί τον μονοθεϊσμό του Ιουδαϊσμού θρησκεία. Ώστε λοιπόν. Η έννοια της λέξεως ‘θρησκεία’ στην Παλαιά Διαθήκη σημαίνει, ειδωλολατρική θρησκεία.
Στην Καινή Διαθήκη. Η λέξις συναντάται τρεις φορές μόνον. Η μία έχει την έννοια της εξωτερικής Ιουδαϊκής πρακτικής. Αναφέρεται στις Πράξεις 26,5. Η δευτέρα περίπτωσις αναφέρεται σε δαιμονική λατρεία, εκεί που γράφει στους Κολασσαείς 2,18 ο Απόστολος Παύλος, ‘θρησκείᾳ τῶν ἀγγέλων’. Πρόκειται περί γνωστικισμού συνεπώς θρησκεία ειδωλολατρική. Και η τρίτη αναφέρεται από τον Άγιον Ιάκωβο τον Αδελφόθεο 1,27 και περιεχόμενον έχει την φιλανθρωπία. Ποια είναι η καθαρή θρησκεία; Να επισκέπτεσαι χήρες και ορφανά. Μα δεν μπορεί να εξαντληθεί η έννοια της θρησκείας στην φιλανθρωπία. Δεν μπορώ δηλαδή αν κάνω φιλανθρωπία να λέγομαι ότι είμαι θρησκευτικός άνθρωπος.
Ώστε βλέπομε ότι τόσο στην Παλαιά όσο και στην Καινή Διαθήκη η λέξις ‘θρησκεία’ δεν ανταποκρίνεται σ’ αυτό που είναι στον Χριστιανισμό ή και στον Ιουδαϊσμό, ως αποκάλυψη του Θεού.
Ξέρετε τι κίνδυνος υπάρχει όταν θα λέγαμε ότι ο Χριστιανισμός είναι θρησκεία; Μοιραία βάζομε σε σύγκριση τον Χριστιανισμό με τις άλλες θρησκείες, αυτές τις κατ’ επίνοιαν τις κατ’ επινόησιν θρησκείες. Αυτές τις ενδοκοσμικές, αυτές τις δαιμονικές θρησκείες. Τις βάζομε πλάι στον Χριστιανισμόν και κάνομε σύγκριση. Και τι λέμε; Αυτό που λέμε. ‘Καλές είναι όλες οι θρησκείες’. Πόσες φορές το έχουμε ακούσει αυτό; Ή, ξέρετε σε κάποιον μπορεί να του πείτε, να είναι Χριστιανός, να μην είναι στην αίρεση, να μην είναι βουδιστής ή ό,τι άλλο, [και] σου απαντάει, ‘Καλές είναι όλες οι θρησκείες, όλες μιλάνε για τον Θεό’.
Σημειώσατε δε ότι σήμερα αυτή η παναίρεσις του οικουμενισμού που θέλει να κάνει ένα χαρμάνι, έναν συγκρητισμό .. όλων των θρησκειών, ένα ανακάτωμα … ΠΑΝΩ ΣΕ ΑΥΤΟ ΣΤΗΡΙΖΕΤΑΙ. Και λέγει: ‘όλες οι θρησκείες είναι καλές’, ‘όλες μιλάνε για τον Θεό’. Δεν έχει σημασία αν αυτός ο Θεός είναι ο Ιησούς Χριστός ή είναι ο Βούδας, ή είναι ο Αλλάχ ή είναι ο δεν ξέρω τι. Απλώς, λέγει, στον κάθε λαό παίρνει ένα ξεχωριστό όνομα αλλά είναι ο ίδιος ο Θεός.
Είναι ο ίδιος ο Θεός; Και το σπουδαίο, ξαναλέγω άλλη μία φορά, μοιραία βάζομε τον Χριστιανισμόν πλάι στις άλλες θρησκείες και τον συγκρίνουμε. Βέβαια αν θέλομε να είμεθα και κάπως λιγάκι ευμενέστεροι υπέρ του Χριστιανισμού λέμε, ναι αλλά ο Χριστιανισμός είναι η ανωτέρα θρησκεία.
Δεν υπάρχει ανωτέρα η κατωτέρα.
ΕΑΝ ΕΧΩ ΑΠΟΚΑΛΥΨΗ ΤΟΥ ΑΛΗΘΙΝΟΥ ΘΕΟΥ Ή ΤΗΝ ΕΧΩ Ή ΔΕΝ ΤΗΝ ΕΧΩ.
Ή ΕΙΝΑΙ ΑΛΗΘΙΝΟΣ Ο ΘΕΟΣ ΚΑΙ ΟΛΑ Τ’ ΑΛΛΑ ΨΕΥΤΙΚΑ, Ή ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΑΛΗΘΙΝΟΣ ΚΑΙ ΤΟΤΕ ΚΑΝΩ ΣΥΓΚΡΙΣΕΙΣ.
Το βλέπετε παρακαλώ; Άρα ο Χριστιανισμός πράγματι δεν είναι θρησκεία.
Αν ερωτούσαμε τον Ιησούν Χριστόν τι θα έλεγε για τις θρησκείες του κόσμου; Τι θα απαντούσε άραγε; Πιστεύετε ότι μπορούσε να απαντήσει ο Χριστός σε αυτό; Έχει απαντήσει παιδιά ο Χριστός. Ακούστε τι λέγει στο Κατά Ιωάννην Ευαγγέλιον 10,8.
πάντες ὅσοι ἦλθον πρὸ ἐμοῦ,
Όλοι εκείνοι που ήρθαν πριν από μένα με σκοπό να καλέσουν τους ανθρώπους σε μία θρησκεία, δηλαδή πως να σας το πώ, να τους κάνουν πρόβατα, δηλαδή να τους κάνουν ποίμνιο, συνεπώς όλες οι θρησκείες.
πάντες ὅσοι ἦλθον πρὸ ἐμοῦ,
Τι είναι αυτοί Κύριε; Πες μας τι είναι αυτοί που ήρθαν πριν από Σένα; Ο Βουδισμός, ο Βούδας, ο Κομφούκιος και δεν ξέρω ποιοι άλλοι που είχαν απαιτήσεις σαν ιδρυταί θρησκειών;
κλέπται εἰσὶ καὶ λῃσταί·
Ακούσατε πως τους αποκαλεί ο Χριστός όλους αυτούς τους ιδρυτάς των θρησκειών; Κλέπτες και ληστάς. Γιατί άραγε; Ξέρετε; Διότι το αντικείμενον που ήθελαν ήταν ο άνθρωπος αλλά εφόσον δεν ήσαν αληθείς στο τέλος κακοποιούν τον άνθρωπο και κακοποιώντας τον πνευματικά αποβαίνουν κλέπται. Κλέπτουν την ανθρωπίνην ψυχή. Και λησταί. Καταληστεύουν την ανθρωπίνην ύπαρξη, την ανθρωπίνη προσωπικότητα.
ΔΕΝ ΕΙΜΑΣΤΕ ΣΙΓΟΥΡΟΙ ΟΤΙ ΜΠΟΡΟΥΜΕ ΝΑ ΟΡΙΣΟΥΜΕ ΤΟΝ ΧΡΙΣΤΑΝΙΣΜΟ ΣΑΝ ΑΠΟΚΑΛΥΨΗ.
ΑΠΟΚΑΛΥΠΤΕΤΑΙ ΣΤΟΥΣ ΑΓΑΘΟΥΣ ΤΟΥ ΔΟΥΛΟΥΣ, ΣΤΟΥΣ ΑΓΙΟΥΣ ΤΟΥ, ΑΛΛΑ ΕΓΕΝΝΗΘΗ Ο ΚΥΡΙΟΣ, ΔΙΔΑΞΕ ΤΗΝ ΣΩΤΗΡΙΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΟΛΟΚΛΗΡΩΣΗ ΤΗΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑΣ, ΑΝΕΒΗΚΕ ΣΤΟΝ ΣΤΑΥΡΟ ΚΑΙ ΑΝΕΣΤΗΘΗ.
ΔΕΝ ΜΠΟΡΟΥΜΕ ΝΑ ΟΝΟΜΑΣΟΥΜΕ ΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΣΩΤΗΡΙΑΣ ΑΠΟΚΑΛΥΨΗ.
Η ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΘΡΗΣΚΕΙΑ ΑΛΛΑ Ο ΧΡΙΣΤΙΑΝ-ΙΣΜΟΣ ΜΕΙΩΘΗΚΕ ΣΕ ΘΡΗΣΚΕΙΑ. Η ΑΠΟΚΑΛΥΨΗ ΑΦΟΡΑ ΙΣΩΣ ΤΗΝ ΔΕΥΤΕΡΑ ΠΑΡΟΥΣΙΑ ΤΟΥ ΚΥΡΙΟΥ ΑΛΛΑ Η ΠΡΩΤΗ ΤΟΥ ΠΑΡΟΥΣΙΑ ΜΕΤΡΑ ΣΤΗΝ ΕΚΚΛΗΣΙΑ.
ΔΕΝ ΕΙΜΑΣΤΕ ΣΙΓΟΥΡΟΙ ΟΥΤΕ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΟΥ ΚΑΤΑ ΙΩΑΝΝΗΝ 10.8. Ο ΣΤΟΧΟΣ ΤΟΥ ΚΥΡΙΟΥ ΗΤΑΝ ΟΙ ΦΑΡΙΣΑΙΟΙ. ΚΑΙ ΘΑ ΕΙΝΑΙ ΠΑΝΤΟΤΕ ΟΙ ΦΑΡΙΣΑΙΟΙ. ΟΙ ΜΟΝΑΔΙΚΟΙ ΟΙ ΟΠΟΙΟΙ ΔΕΝ ΜΠΟΡΟΥΝ ΜΕΧΡΙ ΣΗΜΕΡΑ ΑΚΟΜΗ ΝΑ ΜΑΘΗΤΕΥΣΟΥΝ ΣΤΟ ΕΥΑΓΓΕΛΙΟ.
Κανείς από αυτούς που έρχονται δεν θα καταγγείλει ή έστω θα αμφισβητήσει τη Συμφωνία των Πρεσπών!
Από τον Φαήλο Μ. Κρανιδιώτη*
Είναι αναμφίβολα καλό που ηττήθηκε η αριστερή κυβέρνηση, όμως να μη δημιουργούνται ψευδαισθήσεις για τα μέτωπα των εθνικών θεμάτων. Δεν ξέρω τι παπάτζες πουλάγανε στον Τσίπρα ο Βερναρδάκης, ο Παππάς και τα άλλα παιδιά, και τίποτα καψοκαλύβηδες δημοσκόποι, αλλά είναι φανερό πως έπαθαν το «σύνδρομο του μπούνκερ»: Οταν ο Αδόλφος και το επιτελείο του ήταν πια κλεισμένοι στο καταφύγιο της Καγκελαρίας, με τον Κόκκινο Στρατό να έχει πλέον εισβάλει στο Βερολίνο, η προπαγάνδα τους ήταν πως τα «μυστικά όπλα» και η στρατιά του Στάινερ θα «έσπαγαν» την πολιορκία και θα συνέτριβαν τον εχθρό σε Ανατολή και Δύση, αλλάζοντας τον ρου της Ιστορίας και προσφέροντας κυριολεκτικά στο «παρά ένα» τη νίκη στους Γερμανούς.
Τα μυστικά όπλα δεν είχαν προλάβει να αναπτυχθούν ή ήταν σε εμβρυακό στάδιο. Τα αεριωθούμενα μαχητικά βγήκαν σε παραγωγή, αλλά ήταν λίγα και χρησιμοποιήθηκαν λάθος. Το γερμανικό πρόγραμμα ατομικής βόμβας, ευτυχώς, έχασε την κούρσα από τους Αμερικανούς, αλλιώς σήμερα θα ήμασταν κανονικό gau, και όχι μόνο οικονομικό - φορολογικό.
Το πυραυλικό πρόγραμμα επίσης δεν έφτασε σε επίπεδα βεληνεκούς, ακρίβειας στόχευσης και εκρηκτικής ισχύος, που θα μπορούσε να ανατρέψει την υπεροχή της θηριώδους αμερικανικής και ρωσικής παραγωγής όπλων. Η δε στρατιά του Στάινερ ήταν λίγες χιλιάδες υπολείμματα αποδεκατισμένων μονάδων, ναύτες χωρίς καράβια και αεροπόροι χωρίς αεροπλάνα, οι οποίοι θα πολεμούσαν ως πεζικάριοι. Ο Αδόλφος και το επιτελείο του είχαν χάψει την ίδια τους την προπαγάνδα. Μόνο όταν τα σοβιετικά άρματα μάχης έφτασαν στην πόρτα του καταφυγίου ήρθε η επίγνωση της αλήθειας και άρχισαν να αυτοκτονούν ένας ένας.
Ετσι και ο Τσίπρας και το επιτελείο του: Ξεκίνησαν με ΔΙΚΗ τους πρωτοβουλία τη φοβερής σύλληψης ιδέα του Κοτζιά και του Παππά για την «επίλυση» του σκοπιανού ζητήματος, με στόχους να καταγάγουν πλήγμα στον ελληνικό «εθνικισμό» και τη διάσπαση της Ν.Δ., διότι γνώριζαν τις χαζοχαρούμενες θέσεις της σημερινής ηγετικής ομάδας, που δεν είχε αντίρρηση για σύνθετη ονομασία με γεωγραφικό προσδιορισμό για όλες τις χρήσεις και ήταν εχθρική απέναντι στα συλλαλητήρια και στην αυστηρή και σωστή θέση του Συμβουλίου Αρχηγών του 1992, «ούτε σύνθετο ούτε παράγωγο, καμία χρήση του όρου ‘’Μακεδονία’’ στην ονομασία του κράτους των Σκοπίων».
Μόλις ο Μητσοτάκης όμως οσμίστηκε τη διάσπαση, υιοθέτησε μια μεσοβέζικη θέση, καταπίνοντας το όνομα, αλλά κάνοντας τον μακεδονομάχο για τα επιμέρους. Ο ΣΥΡΙΖΑ, ακάθεκτος, προχώρησε στην προδοτική συμφωνία, με την οποία διαφωνούν σχεδόν οι μισοί ψηφοφόροι του. Παράλληλα, ζήσαμε ένα όργιο προπαγάνδας. Από την κωμωδία της «ρωσικής παρέμβασης» με τις φαιδρότητες των απελάσεων Ρώσων διπλωματών, μέχρι τις καθημερινές ύβρεις και συκοφαντίες προς τα αμέτρητα πλήθη των συλλαλητηρίων. Τι γραφικούς, τι θρησκόληπτους, τι φασίστες μάς είπαν... «Ετερόκλητα πλήθη» μάς αποκαλούσε όλους ο πρωθυπουργός.
Οταν μαλώνεις με τον λαό σου και την αλήθεια, είναι ζόρικα τα πράγματα. Ουδέποτε η εξύβριση του ψηφοφόρου αποτέλεσε μέσο προσέλκυσης ψηφοφόρων. Κανείς δεν είπε «ποπό, ο Αλέξης με είπε φασίστα που υπερασπίζομαι τη Μακεδονία, ας πάω να ψηφίσω ΣΥΡΙΖΑ για να του αποδείξω πως είμαι καλό και προοδευτικό παιδί». Αντιθέτως, πήγαν στο παραβάν και η διαφορά στον Βορρά έγινε σφυριά στο κεφάλι. Κι όμως, έλεγαν δημόσια -μου τα έλεγαν κι εμένα φίλοι του ΣΥΡΙΖΑ- πως τάχα η Μακεδονία είναι τεταρτοπέμπτο ζήτημα για να αποφασίσουν οι πολίτες τι θα ψηφίσουν. Καλά κρασιά! Εκαναν προπαγάνδα και την πίστευαν κιόλας. Και τη χώρα πρόδωσαν, έβλαψαν τα συμφέροντά της και τον εαυτό τους τον υπονόμευσαν. Οι Πρέσπες ήταν προδοσία, αλλά και αυτοπυροβολισμός του κυβερνώντος κόμματος. Η έκπληξη της Μέρκελ, όταν της ξεφούρνισε την πρωτοβουλία του ο πρωθυπουργός, δεν τον ξένισε. Δικαίως δεν πίστευε στα αυτιά της η Frau Kanzlerin για την ανόητη και βλαπτική υποχώρηση.
Ομως, θα στενοχωρήσω όλους τους καλούς φίλους και τις φίλες που επιχαίρουν. Ο ΣΥΡΙΖΑ φεύγει, όμως η βλάβη που επέφερε στην Πατρίδα μένει. Κανείς από αυτούς που έρχονται δεν θα καταγγείλει ή, έστω, αμφισβητήσει τη Συμφωνία των Πρεσπών. Ούτε ο επερχόμενος πρωθυπουργός ούτε ένας ευρωβουλευτής, βουλευτής, υποψήφιος ή στέλεχος της Ν.Δ. δεν έχει την αυτονόητη εθνική θέση της καταγγελίας της Συμφωνίας των Πρεσπών. Ο ΣΥΡΙΖΑ το έκανε και η Ν.Δ. βολεύτηκε που άλλος έκανε τη βρομοδουλειά. Ηδη μας έχουν εξηγήσει πως «είναι διεθνής υποχρέωση της χώρας πλέον», «θα είναι καταστροφική η καταγγελία» κ.λπ. Μόνο κάτι ψελλίσματα, για τάχα επιδίωξη «βελτίωσης». Θα της γυαλίσουν τα χρώμια, ξέρω ‘γώ...
Το συμπέρασμα λοιπόν είναι πως ο ΣΥΡΙΖΑ φεύγει, επιτέλους, όμως η «Βόρεια Μακεδονία» μένει, διότι οι μεν δύο μονομάχοι συμφωνούν στο όνομα, από τους δε μικρούς δεν υπάρχει κανείς σοβαρός και αξιόπιστος στη Βουλή και στο Ευρωκοινοβούλιο για να αγωνιστεί για ανατροπή των προδοτικών τετελεσμένων. Μόνο στο βάθος του μέλλοντος μπορεί να ανατραπεί αυτό από άλλους παράγοντες, όπως η δημογραφική έκρηξη των Αλβανών, και όχι γιατί κάποια κινηματική ελληνική πολιτική δύναμη πήρε την εξουσία και απεκατέστησε τα εθνικά συμφέροντα.
Ο Πέτρο Ποροσένκο ανήγγειλε άλλη μια κυνική προσέγγιση της ουκρανικής κυβέρνησης στους δύστροπους κατοίκους του Ντονμπάς κατά την ομιλία του στην Οδησσό. [Δημοσιεύτηκε στις 14 Νοε 2014]
«Γιατί εμείς θα έχουμε τις δουλειές μας, εκείνοι δεν θα τις έχουν. Θα έχουμε τις συντάξεις μας, εκείνοι όχι. Θα έχουμε περίθαλψη για τα παιδιά, για τον λαό και τους συνταξιούχους, εκείνοι όχι. Τα παιδιά μας θα πάνε στα σχολεία και στα νηπιαγωγεία…… τα δικά τους θα τρυπώσουν στα υπόγεια. Γιατί δεν θα μπορούν να κάνουν τίποτα. Αυτόν τον πόλεμο, έτσι ακριβώς θα τον κερδίσουμε.»
Kαλησπερα . Ασχετως του ποιοι εχουν δικιο στην ενδοσλαυικη διενεξη ( Ρωσοι η Ουκρανοι , και οι Ουκρανοι στον μεσοπολεμο υπεστησαν οσα οι δικοι μας το 22 οποτε ειναι κουμπωμενοι απεναντι στους Ρωσους ) η ριζα του κακου οσον αφορα το Φαναρι ειναι οτι οι αποφασεις του για εμας τους Ελληνες , και για κανεναν αλλο ορθοδοξο , εχουν αποκτησει ενα ιερο και μεταφυσικο χαρακτηρα που δικαιολογειται μονο για τον Θεο . Ακομη και οι εχθροι του οικουμενισμου τοσο οι Γοχ οσο και οι αποτειχισμενοι μιλαν για το Φαναρι οχι σαν να μιλαν απλως σαν μια απο τις 14 αυτοκεφαλες εκκλησιες αλλα σαν να μιλουν για το Τρισυποστατο οποτε και η υποθεση τους ειναι παντελως χαμενη εκ των προτερων ειτε αφορα τα πολιτικα ειτε τα εκκλησιαστικα αλλα και πεφτουν σε μια ελαφρας αποκλιση ειδωλολατρεια . Δεν μιλω για τους νεοφαναριωτες που απλως κανουν την δουλεια τους και εναν επισκοπικο θρονο που καποτε λογω της τοτε πολιτικης καταστασης ( και αυτο αναφερετε σαφεστατα στα τοτε συνοδικα πρακτικα ) πηρε τιμητικα πρωτεια , τον αναβιβαζουν σε μεταφυσικη αιγλη ιδια με την Αγια Τριαδα . Φτανει να διαβασει καποιος εργα αντιοικουμενιστων του 20ου αιωνα που ενω καταφεροντε κατα του Αθηναγορα ωστοσο οταν αναφεροντε στον Φαρμακιδη τον στολιζουν χειροτερα απο τον Αρειο . Ασχετως του οτι εβλαψε πραγματι ο Φαρμακιδης . Αλλα αφου και οι αντιοικουμενιστες προσδιδουν μεταφυσικη χροια σε εναν ανθρωπινο θεσμο ( μονο η εκκλησια αυτη καθαυτη εχει ιεροτητα , οχι οι κατα τοπους διοικητικες οντοτητες ) τοτε ειναι χαμενοι απο χερι . Οι ιδιοι οι οπαδοι τους την κρισιμη στιγμη θα διαλεξουν τον αναπληρωτη Θεο αφου και αυτοι οι ιδιοι περιγραφουν ετσι τον εκαστοτε Οικουμενικο Πατριαρχη . Αυτη η δογματικη θεμελιωση που εγινε τον 20ο αιωνα της υπερφυσικης αιγλης του Φαναριου θα μας βλαψει ποικιλοτροπως . ΑΜ
Κόψτε και φυλάξτε αυτό το άρθρο και αν κάνω λάθος δείξτε μου το
Οποτε συναντιόμασταν στον νότο, πάντα με ρωτούσες: «Πόσοι σκέφτονται σαν εσάς σε εκείνη την πλευρά;». Δεν θα μπορούσα να ξέρω. Από πού να ξέρω άλλωστε; «Δεν είναι περισσότεροι από τα δάχτυλα του ενός χεριού», έλεγαν οι δεξιοί για εμάς. Ενώ οι αριστεροί μάς αποκαλούσαν «περιθωριακούς». Γι’ αυτό κατήλθα υποψήφιος σε τούτες τις εκλογές. Για να μάθουμε όλοι μαζί αυτό τον αριθμό. Να είναι γνωστό πόσοι είμαστε. Κοίτα, τελικά είμαστε περισσότεροι από χίλια άτομα. Χίλια βραχιόλια από Γιασεμί. Το θεωρείς λίγο, έτσι δεν είναι; Όμως, χίλια βραχιόλια από Γιασεμί αρκούν για να μυρίσει ολόκληρο το νησί. Αλλά αν τα θεωρείς λίγα, δεν φταίω εγώ. Ψάξε στον εαυτό σου το φταίξιμο. Θέλαμε να αυξήσουμε τις φωνές ενάντια στην κατοχή της πατρίδας μας. Εσύ μας εμπόδισες. Έγινες ένα με ένα κόμμα στον βορρά και κατεύθυνες τις ψήφους μας αλλού. Εσύ εμπόδισες με μεγάλη επιτυχία την αύξηση των φωνών που ακούγονται στην κατεχόμενη περιοχή ενάντια στην κατοχή. Αυτή η συνεργασία που έκανες εναντίον μας με ένα κόμμα που υποστηρίζει την ΤΔΒΚ κάτω από το προσωπείο του ομοσπονδιακού δεν εξυπηρέτησε τίποτε άλλο εκτός από τη μονιμοποίηση της διαίρεσης στο νησί μας. Ενοχλείστε από τους κύκλους που αγωνίζονται ενάντια στην κατοχή στον βορρά. Είστε πολύ ικανοποιημένοι από το στάτους κβο. Δεν έχετε καμία έγνοια, όπως το γκρέμισμα του στάτους κβο. Διότι και εσείς επωφελείστε από τα αγαθά της κατοχής. Αν γκρεμιστεί το στάτους κβο, θα βραχείτε και εσείς. Δεν μπορείτε να βρείτε σε κανένα άλλο οικοδόμημα τα τωρινά αγαθά.
Παίζεις τον τζόγο της πολιτικής σου ζωής Άντρο. Και δεν το αντιλαμβάνεσαι καν. Μια μέρα θα σου ζητήσουν να λογοδοτήσεις. Τώρα έχεις έναν βουλευτή ο οποίος δεν έχει πει έστω και μία φορά στη ζωή του ότι «υπάρχει κατοχή στην Κύπρο». Και ουδέποτε θα πάρει στάση κατά της Τουρκίας σε εκείνο το Κοινοβούλιο. Θα στέκεται δίπλα στην Τουρκία. Όχι δίπλα σε εσένα. Διότι δεν είναι κάποιος που τολμά να ρισκάρει τη ζωή του και να πληρώσει κάθε τίμημα για τα πιστεύω του. Για την απελευθέρωση της Κύπρου χρειάζεται ένας άνθρωπος αγωνιστής που δεν πουλάει την ψυχή του στον διάβολο και όχι ένας κομφορμιστής καθηγητής. Ένας αγωνιστής φαίνεται με τη στάση του απέναντι στις εξουσίες. Για δες, έχει τέτοια στάση ο βουλευτής σου; Πότε στάθηκε δίπλα στους αδύνατους απέναντι στην ισχύ; Μπροστά σε ποια εξουσία δεν υπέκυψε; Τι έκανε μέχρι σήμερα που θα ρίσκαρε τη ζωή του; Δεν μπορεί καν να σταθεί δίπλα στις δίκαιες θέσεις της ελληνοκυπριακής πλευράς και να τις κάνει δικές του. Δεν μπορεί να ταχθεί απέναντι στον Ταγίπ Ερντογάν. Στην τουρκική πλευρά θα δει σύντομα και κάποιους που χάρηκαν επειδή εισήλθε ένας Τουρκοκύπριος τώρα σε εκείνο το Κοινοβούλιο. Τότε θα αλλάξουν θέση εκείνοι που χειροκροτούν και εκείνοι που βρίζουν. Εκείνοι που τον βρίζουν τώρα θα τον χειροκροτούν. Ενώ εκείνοι που τον χειροκροτούν θα τον βρίζουν. Κόψτε και φυλάξτε αυτό το άρθρο. Θα ήθελα πολύ να κάνω λάθος. Αν κάνω λάθος, πέστε μου ιδού έκανες λάθος!
Θέλω να γράψω ένα άρθρο για το πώς συνεργαζόμενοι έκαναν κομμάτια την Κυπριακή Δημοκρατία. Έτσι ήταν και παλιά. Από τη στιγμή της ίδρυσης της Δημοκρατίας σχεδιάστηκε και το πώς θα καταρρεύσει. Πέρασαν αμέσως σε υπόγεια δράση τόσο η ΤΜΤ όσο και η ΕΟΚΑ. Στόχος ήταν να αφανίσουν τον έναν μετά τον άλλο όσους υπερασπίζονταν τη Δημοκρατία. Άρχισαν την εκκαθάριση. Προχώρησαν γρήγορα προς τη διαίρεση. Και στο τέλος πέτυχαν αυτό που επιθυμούσαν. Όσοι υπερασπίζονται τη Δημοκρατία και την ενότητα του κράτους τέθηκαν στο στόχαστρο και τώρα όπως τότε. Με μία διαφορά. Τότε έκαναν την εκκαθάριση η ΤΜΤ και η ΕΟΚΑ. Ενώ τώρα την κάνουν οι αριστεροί! Οι υπόγειες οργανώσεις την έκαναν μιλώντας είτε για ένωση είτε για διχοτόμηση. Ενώ τώρα την κάνουν μιλώντας για ομοσπονδία. Αλλά όπως παλιά, έτσι και τώρα δεν ανέχονται καθόλου όσους αναφέρονται στην Κυπριακή Δημοκρατία. Αφορίζονται αμέσως όσοι μιλάνε για την Κυπριακή Δημοκρατία. Ανακηρύσσεται αμέσως προδότης όποιος δεν μιλάει για ομοσπονδία. Ειδικά στους ομοσπονδιακούς της ελληνοκυπριακής πλευράς δεν αρέσει καθόλου ένας Τουρκοκύπριος που αναφέρεται στην Κυπριακή Δημοκρατία. Διότι η Κυπριακή Δημοκρατία είναι των Ελληνοκύπριων. Μήπως μπορεί να έχει καθόλου βλέψεις γι’ αυτήν ένας Τουρκοκύπριος; Ο Τουρκοκύπριος μόνο ομοσπονδία μπορεί να θέλει. Δεν μπορεί να θέλει την Κυπριακή Δημοκρατία! Δεν μπορεί να θέλει και μια ολόκληρη Κύπρο. Μόνο μισή μπορεί να θέλει! Οι παλιοί μιλούσαν πιο ανοικτά από τους τωρινούς. Έλεγαν διχοτόμηση. Οι τωρινοί λένε ομοσπονδία.
Ο Αλμπέρ Καμύ αναφέρεται στους δήμιους στο βιβλίο του «Ο επαναστατημένος άνθρωπος» το οποίο έγραψε τη δεκαετία του 1940. Παλιά ο δήμιος ήταν δήμιος, λέει. Ενώ ο τωρινός δήμιος είναι φιλόσοφος δήμιος. Από τη μια σκοτώνει και από την άλλη αναφέρεται σε αγάπη για τον άνθρωπο, για απελευθέρωση όλων των ανθρώπων. Καταλαβαίνω το εξής από αυτήν τη ρήση εδώ: Ο Ντενκτάς ήταν κακός άνθρωπος και έκανε μεγάλα κακά στην πατρίδα μας, αλλά δεν παρέκκλινε καθόλου από τον δρόμο που βάδιζε. Έκανε τα πάντα γι’ αυτά που πίστευε. Δεν έκαναν λιγότερα κακά από τον Ντενκτάς στην κοινότητά μας όσοι είναι γνωστοί ως αριστεροί εδώ. Αλλά εκείνοι λένε πάντα ότι είναι προοδευτικοί, οπαδοί της λύσης και της ειρήνης. Όπως οι έμποροι της θρησκείας καλύπτουν όλα τα κακά που κάνουν με τον Θεό, εκείνοι τα καλύπτουν με λόγια για τη λύση και την ειρήνη. Όλοι κοίταξαν αυτά που λένε. Όχι αυτά που κάνουν. Κανείς δεν κοίταξε στον καθρέφτη. Μήπως τους έμειναν μούτρα να κοιτάξουν;
Παρακολουθήστε τη συνέντευξη που παραχώρησε ο κ. Χρήστος Γιανναράς στην εκπομπή NETWEEK της ΝΕΤ τον Ιανουάριο του 2012 με την Έλλη Στάη όπου μεταξύ άλλων μίλησε για την Ελληνική ιδιαιτερότητα, την κρίση του μετα-νεωτερικού “παραδείγματος”, τους νέους, την παρεχόμενη παδεία ως πληροφόρηση σε αντιδιαστολή με την μόρφωση ως κριτική ικανότητα, το σέβας του ιερού που λειτουργεί ως άξονας αναφοράς της ευθύνης, το ουσιώδες (είναι να υπηρετείς αυτό που σε συνεπαίρνει), τον έρωτα, την αμοιβαιότητα, το κάλλος και την πίστη ως εμπιστοσύνη και σχέση με τον Θεό. antifono
«Ουκρανικό Αυτοκέφαλο: Η Ιστορία, τα γεγονότα και οι Προεκτάσεις τους»*
Σας ευχαριστώ πολύ για την πρόσκληση και για την ευκαιρία να συζητήσουμε ένα τόσο σημαντικό και φλέγον ζήτημα. Η Εκκλησία μας τροφοδοτεί συχνά πυκνά με ζητήματα τα οποία πρέπει να συζητήσουμε και πολιτικά. Σήμερα θα αρκεστούμε στο ζήτημα της ουκρανικής Αυτοκεφαλίας.
Όπως πάρα πολύ ωραία μας είπαν και ο καθηγητής ο κ. Ευαγγέλου και ο Θεοφιλέστατος, το πρόβλημα της Αυτοκεφαλίας, γενικότερα, είναι ένα πρόβλημα ποιμαντικής ευθύνης και Κανονικού Δικαίου, δηλαδή, πρόβλημα κατανομής και άσκησης των δικαιοδοσιών στην Ορθόδοξη Εκκλησία. Αλλά πάντα το πρόβλημα της Αυτοκεφαλίας είναι και ένα πρόβλημα πολιτικό, ένα πρόβλημα εθνικής ταυτότητας, ένα πρόβλημα που συνδέεται με την εθνογένεση, με την ιδεολογία που αναζητά κάθε κράτος, γιατί, όπως διδάσκει η Ιστορία και όπως αποδέχεται και η κρατούσα, νομίζω, αντίληψη στην ανάλυση των φαινομένων αυτών, κυρίως της εθνογένεσης, η εθνική ταυτότητα διαμορφώνεται μέσα από τη διεκδίκηση κράτους και στη συνέχεια μέσα από την ίδια τη λειτουργία του κράτους και την καλλιέργεια μιας κρατικής ιδεολογίας που βρίσκεται στον πυρήνα της εθνικής ταυτότητας.
Βεβαίως, γενικότερα το θέμα της Αυτοκεφαλίας είναι μια δοκιμασία του ορθόδοξου πολυκεφαλισμού. Από την Πενταρχία των Πατριαρχείων της Ενιαίας Εκκλησίας, προ του Σχίσματος, έχουμε τώρα από τη μια μεριά το Πατριαρχείο της Δύσης, με ενιαία διοικητική δομή που διασφαλίζει την οργανωτική και τη δογματική ενότητα αλλά και την υπακοή στο πρωτείο του Πάπα, του Επισκόπου της Ρώμης που είναι ο Πατριάρχης της Δύσεως. Ενώ, από την άλλη μεριά, η Τετραρχία πια των Πατριαρχείων των Ανατολικών Εκκλησιών έχει μετεξελιχθεί σε ένα σχήμα το οποίο περιέχει πολλά νεώτερα Πατριαρχεία και πολλές νεώτερες αυτοκέφαλες Εκκλησίες. Γιατί έχει συμβεί αυτό; Γιατί έχουμε φύγει από το πλαίσιο των Οικουμενικών Συνόδων και έχουμε περάσει σε ένα νέο σχήμα; Γιατί τα ζητήματα της αυτοκεφαλίας ενώ είναι ζητήματα Κανονικού Δικαίου, ζητήματα δικαιοδοσίας, αντιμετωπίζονται με αυτό το θαυματουργό κριτήριο της οικονομίας. Διαμορφώνονται de facto καταστάσεις, οι οποίες στη συνέχεια, επειδή πρέπει όλα να κινούνται μέσα από μια διάθεση καταλλαγής, αγάπης, συνύπαρξης, συμφιλίωσης και εν πάση περιπτώσει κοινωνίας γύρω από το κοινό ποτήριο, νομιμοποιούνται. Δηλαδή κανονικοποιούνται (δεν χρησιμοποιώ τον όρο αυτό γιατί θα νομίσει κανείς ότι μιλούμε για τις διαδικασίες αγιοποίησης σύμφωνα με τη χρήση των όρων αυτών στη Δυτική Εκκλησία). Βεβαίως, όπως λέει σοφά το άρθρο 3 του Ελληνικού Συντάγματος, οι υπόλοιπες ορθόδοξες εκκλησίες, ιδίως οι πέραν των πρεσβυγενών πατριαρχείων, αποκτούν την ταυτότητά τους επειδή είναι αναπόσπαστα δεμένες, δογματικά ενωμένες με την Αγία Μεγάλη του Χριστού Εκκλησία της Κωνσταντινουπόλεως. Αυτό έχει σημασία. Έχει μια σημασία που την καταλαβαίνουν οι Αγγλικανοί πάρα πολύ καλά, που ορίζονται ως έχοντες κοινωνία με τον Αρχιεπίσκοπο του Καντέρμπερι. Αλλά νομίζω ότι το αντιλαμβανόμαστε και εμείς καλά, διότι αυτή η κοινωνία και η δογματική ενότητα διαμορφώνει το σύμπαν της Ορθοδοξίας.
Ας πούμε και κάτι άλλο το οποίο έχει πολύ μεγάλη σημασία. Το γεγονός ότι απεκόπη το Πατριαρχείο της Δύσεως και έμειναν τα τέσσερα πρεσβυγενή πατριαρχεία της Ανατολής και στη συνέχεια έχουμε μια επέκταση του πολυκεφαλισμού του ορθοδόξου, είχε ως αποτέλεσμα τη μεταφορά της θεολογίας του πρωτείου στην Ορθόδοξη Εκκλησία. Το πρωτείο του Πάπα θέτει και ένα ζήτημα του πρωτείου του δευτερεύοντος πατριαρχείου το οποίο είναι το πρωτεύον πατριαρχείο της Ανατολής και αρχίζει μια συζήτηση θεμελιώσεως αυτού του συντονιστικού πρωτεύοντος ρόλου, του ρόλου του πρώτου στην Ορθοδοξία, που τον βλέπουμε κυρίως να εκδηλώνεται στη διοργάνωση της Πανορθοδόξου Συνόδου, έστω της Αγίας και Μεγάλης Συνόδου, το βλέπουμε στις συνάξεις των Προκαθημένων, το βλέπουμε σε κάθε ευκαιρία που συγκροτείται μείζων και υπερτελής σύνοδος. Αυτό έχει μια θεμελίωση, όπως καλύτερα από μένα γνωρίζουν οι θεολόγοι και οι του ιερού καταλόγου που παρευρίσκονται, άλλοτε εκκλησιολογική και άλλοτε κανονολογική. Τώρα εμφανίζονται και θεμελιώσεις βαθειά δογματικές, τριαδολογικές θεμελιώσεις του πρωτείου που το οχυρώνουν και ανοίγουν μια πολύ μεγάλη συζήτηση. Συζήτηση την οποία αναγκαστικά θα κάνουμε την επόμενη περίοδο, διότι πρέπει να διαφυλάξουμε την ύπαρξη της Ορθοδοξίας περί το Οικουμενικό Πατριαρχείο και τον ρόλο του Οικουμενικού Πατριαρχείου.
Αυτή την ιστορία των πρεσβυγενών Πατριαρχείων και της Εκκλησίας της Κύπρου που έχει θεμελίωση οικουμενική άρχισαν να τη διασπούν και να την αμφισβητούν πολλοί, μεταξύ αυτών ήδη αναφέραμε τη Ρωσική Αυτοκεφαλία και την ανύψωση της Μόσχας σε πατριαρχική αξία, και μάλιστα πρώτη μετά τα πρεσβυγενή Πατριαρχεία. Περίπου δύο αιώνες αργότερα, το ελλαδικό αυτοκέφαλο είναι αυτό που κινητοποίησε μια ολόκληρη διαδικασία η οποία επεκτάθηκε σε όλη την παλιά οθωμανική αυτοκρατορία. Γιατί το Ανατολικό Ζήτημα έχει και μια επίπτωση στη δομή της Ορθοδοξίας, στην κατανομή των εκκλησιαστικών δικαιοδοσιών. Υπάρχει ένα είδος ορθόδοξου βεστφαλισμού. Εννοώ, ας το πούμε έτσι, ότι μετά το δόγμα της Αυγούστας και μετά τη Συνθήκη της Βεστφαλίας, έχουμε στη Δύση ένα κράτος που έχει καθαρή θρησκευτική ταυτότητα, την ταυτότητα του ηγεμόνος του.
Στη συνέχεια με τη διεκδίκηση της αυτοκεφαλίας, το δόγμα αυτό, χωρίς να το λέει μεταφέρεται στην Ανατολή, κάτι που έχει μεγάλο ενδιαφέρον. Ορθόδοξος ανατολικός βεστφαλισμός εκ μεταφοράς. Γιατί αυτό; Γιατί υπήρχε το ζήτημα των εθνικών ταυτοτήτων. Μα, το ζήτημα των εθνικών ταυτοτήτων ξεκινάει από αίρεση και μετατρέπεται σε οικονομία κατά την ερμηνεία του Κανονικού Δικαίου. Δηλαδή ξεκινάει από την αίρεση του εθνοφυλετισμού και καταλήγει σε μια πρακτική κατ´ οικονομίαν διευθετήσεων Κανονικού Δικαίου. Για να έχουμε μια αίσθηση ως προς το πώς κινούνται αυτά τα πράγματα. Και στην Ελλάδα, για να μην έχουμε άλλο παράδειγμα μπροστά μας, είχαμε μια αυτογνώμονα, ας το πούμε έτσι, ανακήρυξη του Αυτοκεφάλου, και μετά από δεκατρία χρόνια ( από το 1837 στο 1850 ) την έκδοση του τόμου της Αυτοκεφαλίας. Υπάρχει ένα τίμημα σε αυτό. Είναι τα ιδιαίτερα εκκλησιαστικά καθεστώτα. Διότι, ακριβώς επειδή αυτό έγινε, ας το πούμε, de facto, μετά τα πράγματα εξελίχθηκαν όπως εξελίχθηκαν, για να βρεθούν λύσεις κανονικές.
Το ίδιο έγινε και με τη διάλυση της Σοβιετικής Ένωσης. Για να κάνω ένα μεγάλο ιστορικό άλμα και να πάω στις μεγάλες ανακατατάξεις τις μεταψυχροπολεμικές και να μπω στο πεδίο της διεθνοπολιτικής ανάλυσης. Η διάλυση της Σοβιετικής Ένωσης προκάλεσε φυσικά και μια εκκλησιαστική κρίση. Μια κρίση εκκλησιαστικών δικαιοδοσιών. Ιδίως στην Ορθόδοξη Εκκλησία, γιατί η Ρωμαιοκαθολική και τα προτεσταντικά δόγματα για όση σημασία έχουν στην περιοχή, δεν είχαν κανένα πρόβλημα. Ούτε σε σχέση με τους ελληνόρυθμους καθολικούς , την ουνία, στην περιοχή αυτή, η οποία υπήρχε. Η δογματική της ένταξη ήταν καθαρή. Υπήρχε όμως πρόβλημα με τις Ορθόδοξες Εκκλησίες. Υπήρχε πρόβλημα καχυποψίας, γιατί είχαν κρατήσει μια πιο επιεική στάση κατά τη διάρκεια του καθεστώτος. Κατά τη διάρκεια του υπαρκτού σοσιαλισμού. Μια στάση που δεν την είχε κρατήσει η Καθολική Εκκλησία ούτε τοπικά ούτε διεθνώς, με συμπεριφορά διαφορετική από αυτή που είδαμε να υπάρχει στην Κροατία, σε σχέση με τη ναζιστική κατοχή. Το λέω αυτό γιατί και η Ουκρανία πέρασε από μια αντίστοιχη πολύ μεγάλη περιπέτεια. Ήταν υπό ένα καθεστώς άμεσης υπαγωγής στο Ράιχ, δηλαδή υπό συνθήκες πολύ σκληρότερες από το ανεξάρτητο κροατικό κράτος το οποίο υπήρξε την περίοδο εκείνη. Το βασικό ζήτημα νομίζουν ορισμένοι ότι ήταν η Εσθονία στην οποία υπηρετεί ο Θεοφιλέστατος ως Κοσμήτωρ της Θεολογικής Σχολής, αλλά νομίζω ότι το χαρακτηριστικότερο παράδειγμα είναι η Αυτοκεφαλία της Γεωργίας η οποία αφήνει και τώρα ορισμένα ενδιαφέροντα υπόλοιπα, γιατί μετά τον τελευταίο πόλεμο Γεωργίας – Ρωσίας έχουμε την εκκρεμότητα του εκκλησιαστικού καθεστώτος στην Οσσετία και στην Απχαζία.
Άρα καταλαβαίνουμε το βάθος του νεώτερου προβλήματος. Δεν μιλάμε τώρα για τους προηγούμενους αιώνες. Μιλάμε για το τέλος του 20ου και την αρχή του 21ου αιώνα. Αντιλαμβανόμαστε τι συμβαίνει στη Γεωργία και γιατί υπάρχει αυτή η επιφυλακτική στάση απέναντι στη Ρωσική Εκκλησία και στη συνέχεια στο ζήτημα της Εσθονίας που πληθυσμιακά είχε ίσως μικρή σημασία, ενώ είναι σαφής ο διαχωρισμός μεταξύ εσθονικής και ρωσικής κοινότητας στην Εσθονία. Στην Εσθονία άλλωστε έχουμε μια αυτόνομη Εκκλησία που υπάγεται στο Οικουμενικό Πατριαρχείο, όπως και η Φιλανδία, αλλά με συνύπαρξη δικαιοδοσιών. Δηλαδή εφαρμόζεται εν τοις πράγματι το σχήμα της διασποράς. Το σχήμα της διασποράς είναι μια μεγάλη υποχώρηση αγαπητική, κατ´ οικονομία υποχώρηση του Οικουμενικού Πατριαρχείου σε σχέση με το βασικό τεκμήριο της δικαιοδοσίας του. Ότι in partibus infidelium διατηρείται η δικαιοδοσία του Οικουμενικού Πατριαρχείου. Άρα σε όλη τη διασπορά η δικαιοδοσία ανήκει στον Οικουμενικό Πατριάρχη. Όμως τη μοιράζεται. Όχι με άλλον Επίσκοπο στην ίδια πόλη ως επαρχιούχο Επίσκοπο, αλλά ως εγκατεστημένο. Άλλο ο εν Μπουένος Άιρες επίσκοπος και άλλο ο επίσκοπος Μπουένος Άιρες.
Στην Ουκρανία, το Πατριαρχείο επέδειξε εντυπωσιακή αυτοσυγκράτηση και εντυπωσιακά φιλική και υποστηρικτική σχέση προς την Εκκλησία της Ρωσίας παρά τις επιστολές που έχουν ανταλλαγεί και παρά τη δήλωση των εκατέρωθεν θέσεων και κυρίως της κανονικής θέσης του Οικουμενικού Πατριαρχείου ήδη από το 1990-1. Με την ανταλλαγή πολυσέλιδων επιστολών που έχουν χαρακτήρα τεκμηρίου ιστορικού. Αλλά ο Πατριάρχης πήγε επί Βλαδιμήρου στο Κίεβο και λειτούργησε μαζί με τον Μόσχας και τον Αθηνών και τον Τιράνων, εκπροσωπήθηκε το Οικουμενικό Πατριαρχείο στην ενθρόνιση του Ονουφρίου, αλλά ο Γαλλίας ως εκπρόσωπος του Οικουμενικού Πατριάρχου δεν συμμετείχε στην λειτουργία που ακολούθησε, διότι ο Ονούφριος ήθελε να προτάξει ως εκ δεξιών του συνιερουργούντα τον Βολοκολάμσκ. Και αμέσως μετά την κρίση στην Κριμαία, με την κρίση στο Μεϊντάν και φυσικά με τη κρίση στις ανατολικές επαρχίες απαγορεύθηκε η είσοδος στους κληρικούς του Πατριαρχείου της Μόσχας. Κηρύχτηκαν από την ουκρανική κυβέρνηση ανεπιθύμητοι. Ο Βολοκολάμσκ ως persona non grata δεν μπόρεσε να παραστεί στα ονομαστήρια του Ονουφρίου.
Άρα, υπάρχει πρόβλημα άσκησης του ποιμαντικού έργου. Υπάρχει ένα πρόβλημα δυσλειτουργίας.Απο το 2014, όταν ο Πρόεδρος Γιανουσένκο αποφάσισε να μην υπογράψει τη συμφωνία σύνδεσης μεταξύ Ουκρανίας και Ευρωπαϊκής Ένωσης, στην πραγματικότητα έθεσε υπό σκληρή δοκιμασία τη λεγόμενη ανατολική γειτονία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, πιέζοντας τη Γεωργία και τη Μολδαβία, που ανήκουν επίσης στην ανατολική γειτονία. Παρενθετικά λέω ότι εκκλησιαστικό πρόβλημα υπάρχει και στη Μολδαβία, έστω χωρίς να συμπεριλαμβάνεται η Υπερδνειστερία. Καταλυτικά ήσαν προφανώς τα δύο μεγάλα γεγονότα. Πρώτον, η κατά παράβαση του διεθνούς δικαίου προσάρτηση στην Ρωσική Ομοσπονδία της Κριμαίας, η οποία προσεδέθη το 1954 στην Ουκρανία ως πολιτειακή οντότητα όχι απλώς εσωτερική της Ένωσης Σοσιαλιστικών Σοβιετικών Δημοκρατιών, γιατί διατηρούσε η Ουκρανία περιέργως τη διεθνή νομική της προσωπικότητα και ήταν μέλος του ΟΗΕ ως κράτος και επί Σοβιετικής Ένωσης. Δεύτερον, ο πόλεμος στις ανατολικές επαρχίες. Άρα έχουμε μια κατάσταση έκρυθμη με εμπάργκο, με κυρώσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με κυρώσεις των Ηνωμένων Πολιτειών, όχι με κυρώσεις του ΟΗΕ βεβαίως διότι η Ρωσία είναι μόνιμο μέλος του Συμβουλίου Ασφαλείας και άρα δεν μπορούν να επιβληθούν κυρώσεις του ΟΗΕ, αλλά αυτή είναι μια εξαιρετικά δύσκολη πραγματική και νομική κατάσταση.
Και ερωτάται τώρα, με βάση τα κριτήρια με τα οποία έχει χορηγηθεί στο παρελθόν αυτοκέφαλο τα οποία είναι κριτήρια πολιτικά, στην πραγματικότητα βεστφαλικά, όπως είπαμε, και κατ ´οικονομία κανονικά , πέρα από την ιστορία, πέρα από τη δικαιοδοσία, πέρα από το συνοδικό γράμμα του 1686, πέρα από το τι γίνεται γενικά στην αυτοκεφαλία, είναι δυνατόν να πει κάποιος ότι στην Ουκρανία που υπάρχει αυτή η κατάσταση της ανοικτής σύγκρουσης, της εθνικής ταυτότητας , που έχουμε πρόβλημα αποκοπής της από τους αγωγούς ( αυτή τη στιγμή η Ρωσία προσπαθεί να διαμορφώσει ένα νέο δίκτυο αγωγών φυσικού αερίου προκειμένου να παρακάμψει την Ουκρανία και να την αποκόψει από τη δυνατότητά της να παρεμβαίνει στη ροή του φυσικού αερίου), είναι λογικό να υπάγεται εκκλησιαστικά η Ουκρανία στη Μόσχα; Με αυτή τη σχέση που υπάρχει μεταξύ Ρωσίας και Ευρωπαϊκής Ένωσης, Ρωσίας και ΗΠΑ, Ρωσίας και Δύσης, Ρωσίας και ΝΑΤΟ - έχω ζήσει ως υπουργός Αμύνης την καλή συνεργασία μεταξύ Ρωσίας και ΝΑΤΟ και ως υπουργός Εξωτερικών την απόλυτη σύγκρουση και ένταση μεταξύ Ρωσίας και ΝΑΤΟ- δεν θα λάβει κάποιος μια μέριμνα ποιμαντική για τους Ουκρανούς ορθόδοξους;
Θα μου πείτε ίσως: είναι το καθαρότερο ζήτημα ο Φιλάρετος, είναι το καθαρότερο ζήτημα ο Μακάριος; Η έκκλητος προσφυγή, για την οποία έχει δημοσιεύσει προσφάτως μια πολύ ωραία μελέτη του ο παριστάμενος Άγιος Αβύδου, μπορεί να λειτουργήσει συλλογικά και γενικά; Σημασία έχει ότι πρέπει να βρεθεί μια λύση. Μια λύση που αυτή τη στιγμή ποια είναι; Έχει γίνει αυτοκέφαλη εκκλησία στην Ουκρανία; Όχι. Έχει εκλεγεί προκαθήμενος αυτοκεφάλου εκκλησίας; Όχι. Έχουν γίνει ενδιάμεσα βήματα. Τα ενδιάμεσα βήματα είναι αυτά που έχει πει η Σύνοδος του Οικουμενικού Πατριαρχείου στην τελευταία της απόφαση. Δηλαδή ήρθη το συνοδικό γράμμα του 1686, άρση τέτοιων συνοδικών γραμμάτων, δηλαδή πράξεων έχουμε και σε σχέση με την Εκκλησίας της Ελλάδος. Παραχωρήθηκε η δικαιοδοσία στην διασπορά και ήρθη η δικαιοδοσία στη διασπορά. Από τον ίδιο άνθρωπο σε άλλους ρόλους. Αυτά γίνονται. Θα μου πείτε ανεκλήθη γράμμα του 1686; Ο χρόνος μετράει διαφορετικά στις εκκλησιαστικές σχέσεις και ιδίως στα ζητήματα δικαιοδοσιών. Ανεκλήθη το γράμμα, είχαμε την έμπηξη του Σταυροπηγείου και την παραχώρηση του ναού, είχαμε τον διορισμό των Εξάρχων, είχαμε την αποδοχή των εκκλήτων προσφυγών και την επαναφορά στην κανονική τάξη των δύο, Φιλαρέτου και Μακαρίου, με τους κληρικούς τους και το ποίμνιό τους, άρα στην πραγματικότητα γίνεται μια ποιμαντική παρέμβαση και θα συγκληθεί ενοποιητική σύνοδος η οποία θα εκλέξει προκαθήμενο.
Άρα, τα βήματα του Οικουμενικού Πατριαρχείου είναι προσεκτικά, ενώ η αντίδραση είναι πάρα πολύ οξεία. Διακοπή της κοινωνίας της Μόσχας με το Οικουμενικό Πατριαρχείο, είχαμε και στο παρελθόν. Διακοπές κοινωνίας έχουμε συχνά. Έχουμε ζήσει και τα επιτίμια ακοινωνησίας. Πάντως βλέπουμε, προς το παρόν, ότι οι φιλικές προς τη θέση της Μόσχα εκκλησίες - και πρέπει να συζητήσουμε για το πώς αντιμετωπίζουν το ζήτημα αυτό οι ελληνόφωνες εκκλησίες- είναι επιφυλακτικές στο να αποδεχθούν το αυτοκέφαλο, αλλά δεν θέτουν ζήτημα κοινωνίας με το Οικουμενικό Πατριαρχείο.
Άρα το ζήτημα έχει μια εντυπωσιακή πολυπλοκότητα. Πρόκειται για ένα ζήτημα υψηλής θεολογίας και υψηλής πολιτικής, με όλη την ένταση και την λεπτότητα που απαιτείται στους χειρισμούς για να μπορέσουμε να καταλήξουμε σε ένα αποτέλεσμα το οποίο δεν θα μας δημιουργήσει προβλήματα ούτε εκκλησιολογικά ούτε διεθνοπολιτικά. Εμείς όλοι, η Ελλάδα, η απανταχού Ορθοδοξία, ο Ελληνισμός έχουμε μια συμμετοχή σε αυτό, στηρίζοντας βεβαίως πάντα το Οικουμενικό Πατριαρχείο και τη θέση του, την κανονική και τη διεθνοδικαιϊκή.-
* Ομιλία Ευ. Βενιζέλου στη συζήτηση «Ουκρανικό Αυτοκέφαλο: Η Ιστορία, τα γεγονότα και οι Προεκτάσεις τους» που διοργάνωσε στις 22 Νοεμβρίου 2018 ο Οργανισμός Ανάδειξης Ελληνικού και Ορθόδοξου Πολιτισμού “ΑΕΝΑΟΣ” μαζί με το orthodoxia.info. Στη συζήτηση έλαβαν μέρος επίσης ο Θεοφιλέστατος Επίσκοπος Χριστουπόλεως κ. Μακάριος και ο Αναπληρωτής Καθηγητής του Τμ. Θεολογίας ΑΠΘ στον τομέα της Εκκλησιαστικής Ιστορίας κ. Ηλίας Ευαγγέλου. Τη συζήτηση συντόνισε ο δημοσιογράφος κ. Ανδρέας Λουδάρος.
Β Τιμ. 4,3 Διότι θα έλθη καιρός, που οι άνθρωποι δεν θα ανέχωνται την υγιά και αγίαν διδασκαλίαν, αλλά σύμφωνα με τας κλίσεις και τας επιθυμίας της αμαρτωλής καρδίας των θα επισωρεύουν στον εαυτόν τους ποικίλους ψευδοδιδασκάλους, ώστε να ακούουν από αυτούς διάφορα και παράδοξα, που θα τέρπουν τα αυτιά των.
Β Τιμ. 4,4 Και την μεν αλήθειαν δεν θα την προσέχουν, αλλά θα γυρίζουν αλλού τα αυτιά των. Θα εκτραπούν δε και θα στραφούν εις μυθολογίας και ψευδολογίας.
