Σάββατο 21 Νοεμβρίου 2026

ΓΕΡΟΝΤΙΚΑІ ENΘΥMHΣEIΣ ΚΑΙ ΔΙΗΓΗΣΕΙΣ 2

Συνέχεια από Παρασκευή 20. Νοεμβρίου 2026

ΓΕΡΟΝΤΙΚΑІ ENΘΥMHΣEIΣ ΚΑΙ ΔΙΗΓΗΣΕΙΣ 2

† Ἱερομονάχου Χρυσάνθου Ἁγιαννανίτου

ΤΟΜΟΣ Α΄

Ἔκδοσις Ἱερᾶς Μονῆς Παναγιας Οδηγητρίας, Μώλος Λοκρίδος

Ο Γέροντας παπά Χρύσανθος Άγιαννανίτης, ὁ Πνευματικός (1894-1981).

ΣYNTOMOΣ ΒΙΟΓΡΑΦΙΑ(συνέχεια)

Πιεζόμενος ἀπὸ πολλοὺς ἐχειροτονήθη Ἱερεὺς ὑπὸ τοῦ Μητροπολίτου Κυκλάδων Γερμανοῦ καὶ συντόμως ἔγινε καὶ Πνευματικός.

Ὑπηρέτησε ὡς ἐφημέριος εἰς τὸν ἱερὸν ναὸν τῶν ἁγίων Τριῶν Παρθένων Μη-νοδώρας, Νυμφοδώρας καὶ Μητροδώρας εἰς τὸν Βοτανικόν, εἰς τὸν ἱερὸν ναὸν τῆς ἁγίας Φιλοθέης εἰς τὰ Πετράλωνα, τὸν ἱερὸν ναὸν τῆς ἁγίας Σοφίας εἰς τὸν Πειραιᾶ, καὶ τέλος εἰς τὸν ἱερὸν ναὸν τῆς Ἁγίας Τριάδος, εἰς τὴν συμβο- λὴν τῶν ὁδῶν Ὀρφέως καὶ Ἁγίας Ἄννης εἰς τὸν Βοτανικόν. Ὑπη ρέτησε καὶ εἰς ἄλλας ἐνορίας καὶ ἱεροὺς ναούς, ὅπως εἰς τὸν ἱερὸν ναὸν τῆς Μεταμορφώσεως εἰς τὴν Κυψέλην. Ὁ ναὸς αὐτὸς εἶναι τὸ μόνον ποὺ ἀπέμεινε ἀπὸ τὴν ἱερὰν Μονὴν τῆς θείας Μεταμορφώσεως, τὴν ὁποίαν κατὰ τὴν παράδοσιν εἶχε κτίσει ἡ ἁγία Φιλοθέη ή Ἀθηναία. Ἐκεῖ κατὰ τὰ παιδικὰ χρόνια τοῦ Γέροντος εἶχε ἔλθει ἀπὸ τὸ Αγιον Ὄρος ὁ πολυσέβαστος Πνευματικός παπά Μεθόδιος, ὁ ὁποῖος διέδωσε τὴν καλὴν συνήθειαν τῶν ἁγιορειτικῶν Ἀγρυπνιῶν εἰς τὴν Ἀθήνα καὶ περὶ αὐτοῦ πολλὰ λέγει ὁ Ἀλέξανδρος Μωραϊτίδης.


Ὡς Πνευματικὸς ὁ Γέρων Χρύσανθος ἀναδεικνύεται ἄριστος ίατρὸς ψυχῶν. Τὸ ταπεινό Καλυβάκι του στὴν ὁδὸ Κροκεών, πλησίον τῆς Λεωφόρου Ἀθηνῶν, μετατρέπεται σὲ μιὰ πραγματική «Κολιμβήθρα Σιλωάμ», σὲ ἕνα πνευματικόν Νοσοκομεῖον. Πλήθος πονεμένων, «πεφορτισμένων» καὶ πληγωμένων ψυχών συρρέουν στὰ ταπεινά «Κελλάκια» τοῦ Γέροντος Χρυσάνθου. Εὐλαβεῖς, ἁμαρτωλοί, ἡλικιωμένοι, πολλοὶ νέοι καὶ νέες, Ἀρχιερεῖς, ἱερεῖς, Μοναχοί, μὲ τὸ παλαιὸ καὶ τὸ νέο ἑορτολόγιον. Ὅλοι ἐκεῖ εὑρίσκουν μία άνοικτή πατρικὴ ἀγκαλιὰ νὰ τοὺς περιμένη. Ἕνα Γέροντα ποὺ ὡς Πνευματικὸς Πατέρας προσηύχετο έναγωνίως διὰ τὴν σωτηρίαν τους, κυριολεκτικῶς ἔπασχε καὶ ὠδυνᾶτο, ἕως ὅτου «μορφωθή Χριστός» ἐν ταῖς καρδίαις τῶν τέκνων του. Διὰ τὸν Γέροντα δὲν ὑπῆρχαν ὡράρια, οὔτε καιρὸς ἀναπαύσεως καὶ διακοπών. Το πτωχικό Καλυβάκι του στά «Κελλάκια» τῆς ὁδοῦ Κροκεῶν εἶναι πάντοτε ἀκλείδωτο, σὲ ἑτοιμότητα ἀναμονῆς καὶ ὑποδοχῆς τῶν ψυχῶν, «ὑπὲρ ὧν Χριστὸς ἀπέθανεν». Μὲ προτροπὴν τοῦ ἰδίου ὁποιανδήποτε ὥραν τῆς ἡμέρας ἢ τῆς νύκτας ἡμποροῦσαν νὰ καταφύγουν ἐκεῖ ψυχὲς κυνηγημένες ἀπὸ τὸν διάβολο, ἀποκαμωμένες ἀπὸ τὴν θλίψι, τὴν ἀπελπισία καὶ τὸν πόνο τοῦ πολυωδύνου τούτου ματαίου βίου καὶ τῆς ὁδυνηρᾶς ἁμαρτίας.

Ἄνθρωποι ποὺ ἔφθασαν μέχρι τὸ κατώφλι τοῦ Γέροντος άπηλ πισμένοι, πληγωμένοι, ρυπαροὶ ἀπὸ τὴν λάσπη καὶ τὴν δυσωδίαν τῶν αἰσχρῶν παθῶν, «κατερραγμένοι» ἀπὸ τὰ βέλη του πονηρού, ὄχι μόνον «ἀνωρθώθησαν», ἀλλὰ καὶ ἔφθασαν μὲ τὴν ἀγαπητικὴν καὶ ἐλεήμονα φροντίδα του, εἰς σημεῖον νὰ ζοῦν ἐνάρετον καὶ σών φρονα βίον, μὲ νηστείαν, καρδιακὴν προσευχήν, μὲ μοναχικὰ ἰδεώ δη καὶ ἀρετάς, καίτοι κοσμικοὶ καὶ ἔγγαμοι

Ἀναδεικνύεται ἀκόμη καὶ ἄριστος πνευματικὸς ὁδηγὸς μὲ ἰδιαί τερον χάρισμα νὰ ἐμπνέῃ τὸν πόθον διὰ τὴν Μοναχικὴν ζωήν. Νέοι καὶ νέες ἔρχονται κοντά του ελκόμενοι ἀπὸ τὴν ἡδύτητα τῆς διδα-σκαλίας του περὶ τῶν ὑψηλῶν πνευματικών βιωμάτων τῆς Μοναχι-κῆς Πολιτείας


Καὶ ὁ ἴδιος ἡγάπα ἰδιαιτέρως τοὺς νέους, τοὺς ἀγνοὺς καὶ παρ. θένους. Μὲ ἄπειρη πατρικὴν ἀγάπην καὶ στοργικὴν φροντίδα προσ παθοῦσε νὰ τοὺς μνήσῃ εἰς τὰ βαθέα καὶ ἀναβιβάσῃ εἰς τὰ ὑψηλὰ τῆς νοερᾶς ἐργασίας τῆς προσευχῆς. Ἔπασχε δι' αὐτοὺς καὶ ἀγωνι-οῦσε, διότι τοὺς ἐθεωροῦσε κατάλληλα σκεύη τῆς χάριτος τοῦ παναγάθου Θεοῦ, τῶν ὑψηλῶν θεωριῶν τῆς ἐν Χριστῷ ζωῆς καὶ τῆς ἀν γίας Ἱερωσύνης

Διὰ τὴν ἀγάπην καὶ πνευματικὴν φροντίδα ὅλων τῶν νέων ποὺ ἔρχονται κοντά του, γίνεται κτίτωρ δύο ἀνδρῴων Μονῶν καὶ μιᾶς γυναικείας, ποὺ τὶς ἀφιερώνει μὲ εὐλάβειαν εἰς τὴν Κυρίαν Θεοτόκον, «Ἄξιόν ἐστι», Ἁγίας Σκέπης καὶ Παναγίας Οδηγητρίας. Ἐπί σης φροντίζει νὰ ἐπανδρωθῇ ἀπὸ πνευματικά του παιδιὰ ἡ Καλύβη τῆς ἱερᾶς Μετανοίας του εἰς τὴν Σκήτην τῆς Ἁγίας Ἄννης, δηλαδὴ ἡ Καλύβη τῆς Ἀποτομῆς τοῦ Τιμίου Προδρόμου.

Ὁ ἴδιος ὅμως μονίμως θὰ παραμείνῃ μὲ αὐτοθυσίαν μέχρι τῆς κοι-μήσεώς του δεσμευμένος ἀπὸ τὴν μεγάλην συναίσθησιν τῆς εὐθύνης τῆς πνευματικῆς του πατρότητος κοντὰ εἰς τὰ πνευματικά του τέ κνα στην βάσιν του, στὰ ταπεινὰ κεραμοσκέπαστα Κελλάκια τῆς ὁδοῦ Κροκεῶν. Ἐκεῖ ὁ προσωπικὸς ἀγώνας τῆς ἐσωτερικῆς ἐργασί ας, τῆς νήψεως καὶ τῆς νοερᾶς προσευχῆς, τῆς ἀγρυπνίας καὶ τῆς ἀ-σκήσεως μένει αμείωτος.


Ὁ Γέροντας παραμένοντας μέσα στὸν κόσμο τηρεῖται ἀνέπαφος ἀπὸ τὸ φρόνημα τοῦ κόσμου καὶ ἀναλλοίωτος («ἠλλοιωμένος τὴν θείαν ἀλλοίωσιν»). Αὐτὸ εἶναι γενικὴ διαπίστωσις ὅλων ὅσοι τὸν ἐγνώρισαν. Θὰ μείνῃ μέσα στὸν κόσμον μέχρι τὸ τέλος τῆς ὁσιακῆς βιοτῆς του ἕνας αὐθεντικὸς Ἁγιορείτης. Ζεῖ, τρώγει, ἐνδύεται, όμι-λεῖ, λειτουργεῖ ὡς γνήσιος Ἁγιορείτης. Νοερῶς εἶναι πάντοτε στὸ Αγιον Ὄρος, θα «περιπολῇ» μὲ τὴν διάνοιάν του στην Καλύβην του, στὰ μονοπάτια, στὰ σπήλαια καὶ τοὺς βράχους τῆς Σκήτης, ὅπου ἔζησε. «Ἂν καὶ εἶμαι μακράν της – ἔλεγε – ὁ ἀνασασμός μου καὶ τὰ ὄνειρά μου ἐκεῖ περιφέρονται».

Ἡ ζωηρὰ ἀνάμνησις τῶν ἱερῶν μορφῶν τῶν Γερόντων του καὶ τῶν διδαχῶν τους θὰ εἶναι ἡ ἀναπνοή του. Σε κάθε ἑορτὴ θὰ μετα-φέρεται νοερῶς καὶ νοσταλγικῶς στὸ σεπτὸν Κυριακὸν τῆς Σκήτης καὶ θὰ ἀναλύεται σὲ δάκρυα ἐνθυμούμενος τὴν εὐλάβειαν τῶν Γεν ρόντων, τὸ βάδισμά τους, τὰ κέρινα ὁσιακά πρόσωπά τους μετὰ τὴν ὁλονύκτια εὐχητικὴ ἀδολεσχία τῆς Ἀγρυπνίας,

Πάντοτε σιωπηλὸς καὶ σύννους, πενθήρης καὶ ἔνδακρυς, ἀπαρ-ρησίαστος καὶ ἀγέλαστος, ἀλλὰ καὶ παρηγορητικὸς καὶ ἐλπιδοφό ρος, μὲ ἀγάπη ἀληθινὴ χωρὶς εὐγένειες καὶ φιλοφρονήσεις κοσμικές, εὐθύς, ἁπλοῦς ὡς παιδί, ἤρεμος, σοβαρὸς καὶ στιβαρὸς ὡς πολύπει ρος Γέρων. Μία εὐλογία τοῦ Θεοῦ καὶ τοῦ «Περιβολιοῦ τῆς Πανα γίας» μας, τοῦ Ἁγίου Ὄρους στὸν κόσμο. Ἕνας θαυμαστὸς καὶ θε οδώρητος συνδυασμὸς σὲ μία Γεροντική μορφή, ἡ ὁποία σὲ καθήλωνε καὶ σοῦ ἐνέπνεε τὸν σεβασμόν, τὴν ἀγάπην καὶ τὴν υἱϊκὴν διά-θεσιν διὰ τελείαν ἀφοσίωσιν στὰ ἔμπιστα, ἔμπειρα καὶ στοργικά πατρικὰ χέρια.

Πολλοὶ ἐνθυμοῦνται τὸν ἁγιορείτην παπά Χρύσανθον στὸ λεω φορεῖον ἢ στοὺς δρόμους τῶν Ἀθηνῶν καὶ τοῦ Πειραιῶς μὲ τὸ τρακοσάρι κομβοσχοίνι στὸ χέρι, ἕνα σακκούλι ὑφασμάτινο κρεμασμέ νο στὸν ὦμο, μὲ παλαιὰ παπούτσια, τριμμένα καὶ μπαλωμένα ράσα. Ὁ Γέροντας ἔσπευδε παντοῦ μὲ τὸ ἅγιον εὐχολόγιόν του καὶ τὴν θεοπειθῆ καὶ θεόδεκτον προσευχήν του νὰ θεραπεύση τις πνευματι κὲς ἀνάγκες τῶν τέκνων του, κάποτε καὶ τὶς ὑλικές. Πολλὲς φορὲς ἐπέστρεφε νύκτα μὲ πρησμένα πόδια κατάκοπος καὶ ἐζητοῦσε ἀντί-δωρον καὶ ἀγιασμὸ γιὰ νὰ φάγη μόλις τότε κάτι ὀλίγον, ἐνῶ εἶχε περάσει ἀπὸ γνωστά του σπίτια μὲ πολλὰ ἀγαθά. Υπερέβαινε ή ἀνυπόστολος ἄσκησις καὶ βία του, καίτοι ἐν τῷ κόσμῳ, καὶ τὰ ὅρια τῆς «ἐνάτης». Ὁ ἴδιος ἐζοῦσε πτωχικὰ καὶ ἀπέριττα. Τίποτε δὲν ἐκρατοῦσε διὰ τὸν ἑαυτόν του. Ὅλα τὰ ἔδιδε. Κάποτε φεύγοντας ἀπὸ σπίτι πνευματικοῦ του παιδιοῦ στὸ Μενίδι, τοῦ ἔδωσαν ὀλίγα χρήματα διὰ εἰσιτήρια. Μετὰ ἀπ᾿ ὀλίγον ἐπέστρεψε μὲ συστολὴ μια κροῦ παιδιοῦ ποὺ κάτι χάνει, διὰ νὰ παρακαλέση πάλι διὰ τὰ εἰ σιτήριά του. Ἐρωτώμενος ἐπίμονα ἀναγκάσθηκε νὰ ὁμολογήση, ὡς κάτι τὸ αὐτονόητον, ὅτι κάποιος εὑρέθη στὸν δρόμο του ποὺ εἶχε ἀνάγκη τὰ χρήματα.

Ἐπίσης πολλοὶ εἶναι ἐκεῖνοι ποὺ ἄγνωστοι ἔφθασαν διὰ ἐξομολόγησιν στὸν Γέροντα, τὸν ὁποῖον ἔκπληκτοι ἄκουσαν νὰ τοὺς φωνάζῃ μὲ τὸ ὄνομά τους. Πολλοὶ ἐδέχθησαν αἰφνίδια τηλεφωνήματά του μὲ σύντομες καὶ ὀλιγόλογες προειδοποιήσεις διὰ συμβησόμενα. Πολλοὶ αἰσχυνόμενοι νὰ ἐξομολογηθούν πράξεις ἢ καὶ λογισμούς τους ἀκόμη, τὰ ἄκουσαν ἐμβρόντητοι ἀπὸ τὸν ἴδιον τὸν Γέροντα.

Ἐκεῖνο ὅμως ποὺ πολλοὶ ἐνθυμοῦνται ὡς χαρακτηριστικὸν τοῦ Γέροντος εἶναι τὰ δάκρυα, το «ἀείρρυτον δάκρυον». Ὑπῆρχαν στι γμὲς ποὺ οἱ ὀφθαλμοί του ἐγίνοντο μικρές βρύσες. Τὰ δάκρυα ἔτρε χαν ἀβίαστα, ἐπερνοῦσαν ἀπὸ τὶς παρειές του, τὴν γενειάδα του καὶ κατέληγαν νὰ μουσκεύουν τὸ ὕφασμα τοῦ ζωστικοῦ του. Αὐτὸ συν έβη πολλὲς φορὲς καὶ σὲ ὧρες ἐξομολογήσεως κάποιων, οἱ ὁποῖοι συγκλονίσθηκαν, διότι βλέποντες αὐτὸ τὸ ἱερὸν φαινόμενον συνει-δητοποίησαν, ὅτι αὐτὰ ποὺ ἐξωμολογοῦντο δὲν τὰ ἔλεγαν μὲ συναί σθησιν καὶ μετάνοιαν, ποὺ ἔπρεπε νὰ εἶχαν, καὶ τὴν ὁποίαν ὅμως ἐ-βίωνε ὁ Γέρων Πνευματικός δι' αὐτούς.

Διὰ νὰ καταγραφοῦν οἱ ἐμπειρίες καὶ μαρτυρίες θαυμαστῶν γε γονότων ποὺ ἔζησαν πολλὰ πνευματικὰ παιδιὰ τοῦ Γέροντος κοντά του, θὰ ἐχρειάζοντο πολλές σελίδες. Σκοπὸς ὅμως τῆς παρούσης ἐκ δόσεως δὲν εἶναι ἡ παρουσίασις τῆς κατὰ πλάτος ὁσιακῆς βιοτῆς τοῦ μακαριστοῦ Γέροντος Χρυσάνθου, ὁ ὁποῖος ἐξ ἄλλου ἐπιμελῶς ἐν τῇ ζωῇ του ἀπέφευγε όποιανδήποτε τιμὴν καὶ ἀναγνώρισιν, προσ ποιούμενος ἀκόμη καὶ μὲ ἐπίπλαστες ἰδιοτροπίες, ἀποτομίες καὶ δὴ θεν φωνές («ἀπὸ τὸν λάρυγγα καὶ ἔξω», ὅπως σε κάποιους έμπν στευόταν ὁ ἴδιος), τὰ ὁποῖα ὅμως ὠρισμένοι, κρίνοντες «κατ' όψιν, Εξέλαβον ὡς τὸ πραγματικόν πρόσωπον τοῦ Γέροντος καὶ τὸν παρερμήνευσαν.


Τὰ ἀνωτέρω ἀνεφέρθησαν γενικῶς ὡς ψήγματα τῆς πνευματικής καταστάσεως τοῦ Γέροντος καὶ αὐτὸ ὄχι πρὸς προβολήν του ( ου γὰρ δὴ ἐκείνῳ χρεία προσθήκης εἰς εὐδοκίμησιν»), ἀλλὰ πρὸς ὡφέλειαν ψυχικὴν ἡμῶν «τῶν ζώντων, τῶν περιλειπομένων», διότι «ὥσπερ γὰρ τῷ πυρὶ αὐτομάτως ἔπεται το φωτίζειν καὶ τῷ μύρω το εὐωδεῖν· οὕτω καὶ ταῖς ἀγαθαῖς πράξεσιν άναγκαίως ἀκολουθεί το ὠφέλιμον» (Μέγας Βασίλειος). Αὐτὰ εἶναι ἐλάχιστα απ' ὅσα θαυμαστὰ γεγονότα ἔζησαν κοντά του πολλά πνευματικά του παιδιά, τα ὁποῖα καὶ πάλιν γράφομε, μετὰ ἀπὸ εἴκοσι ἔπτὰ ἔτη ἀπὸ τῆς κοιμήσεώς του, διακατεχόμενοι ὑπὸ τοῦ κράτους του φόβου τῆς δυσανασχετήσεως τοῦ μακαριστοῦ Γέροντός μας. Διότι ὁ Γέροντας ἐν όσω ἐζοῦσε, ὅταν ἤκουε ἀπὸ κάποιων ἐπαινετικόν λόγον περί αρετής του κ.λπ. ἀντιδροῦσε βιαίως, θα λέγαμε, ὅπως ἀντιδρά κάποιος όταν τὸν ὑβρίσουν καὶ τὸν προσβάλλουν πολύ.

Ὁ Γέροντας βυθιζόμενος εἰς τὴν ἄβυσσον της αυτομεμψίας του, εἶχε ἀνυπόκριτον καὶ βαθυτάτην ταπείνωσιν.

Αὐτὸς ἐν ὀλίγοις ἦτο ὁ ταπεινός, ὁ άσημος (ίσως καὶ πορεύτη μένος ἀπὸ κάποιους) παπά Χρύσανθος. Οπίσω όμως από την άνο πιτήδευτη αὐτὴ ταπεινὴν ἐμφάνισιν ἐκρύπτετο ένα δεθιστων μεγα λείον πνευματικόν. Ἕνα μεγαλεῖον που δσμιλεύθηκε με την χάριν τοῦ Θεοῦ στην Αθήνα τῆς ἐποχῆς τοῦ Παπαδιαμάντη και cele ρὸν Ἄθωνα, τὸ εὐωδιαστὸν καὶ ἀγιάλεκτον «Περί της Παναγό ας» μας, μὲ πολλὲς τότε Μορφές ἡγιασμένων πνευματικών Άγονη στῶν, ποὺ εὐωδίασε ἡ εὐωδώς καὶ ἡ Χάρις του Αγίου Πνεύματος

Ἡ ἐπίγεια ζωή του έτελείωσε κατά την 29ην Μαΐου (Ημέραν της ἁλώσεως τῆς Κωνσταντινουπόλεως, ἡμέραν την οποίαν ὁ Γέροντας κατὰ σαφείς μαρτυράς προεγνώρισεν) το 1983 μετά από εγκεφαλικὸν ἐπεισόδιον. Μετετέθη εἰς σκηνάς αιωνίους διὰ νὰ συναντήση ἐκεῖ τοὺς ποθητούς του Γέροντες, καὶ ὅλους αὐτοὺς διὰ τοὺς ἀποίους διαλαμβάνει εἰς τις ἱερὲς διηγήσεις του. Το σεπτόν του λείψανον κατὰ τὴν ἐπιθυμίαν του μεταφέρθη εἰς τὴν ἱεράν Σκήτης της Αγίας Άννης καὶ ἐνταφιάσθη εἰς τὸ Κοιμητήριον της Σκήτης, όπου ή άγιορειτικὴ γῆ ἀνέμενε στοργικώς νὰ ἀναπαύση εἰς τα σπλάγχνα της το πολύμοχθον σώμα του μακαριστού Γέροντος Χρυσάνθου.

Ειη αὐτοῦ αἰωνία ή μνήμη Και Ας ἔχομεν τας ἀγίςς εὐχάς του.

Αμήν.


ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟΝ

ΑΝΑΜΝΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΔΙΗΓΗΣΕΙΣ ΠΑΙΔΙΚΑΙ


1. Ὁ Τζαννῆς καὶ ἡ Ἑλένη.

Ἡ προγιαγιά μου ὅπου μὲ ἐμεγάλωσε ήτανε κόρη τοῦ Πετρῆ καὶ τῆς Ἄννας ἀπὸ τὴν Αίγινα. Ὁ προπάππος μου ὠνομαζόταν Ἀλυφαντῆς. Εἶχαν τρία ἀγόρια· τὸν Ἀποστόλη, τὸν Ἀνδρέα καὶ τὸν Παναγῆ, καὶ τέσσερις κόρες Δέσποινα, Μπίλιω, Λευτεριὰ καὶ Κατερίνη.

Τὴν Δέσποινα, ποὺ ἦταν προγιαγιά μου, τὴν παντρέψανε διὰ τῆς βίας καὶ κατοίκησε πρώτη στὸν Πειραιᾶ. Αὐτὴ μὲ ἐδίδασκε τὴν και λογερικὴ ζωὴ ἀπὸ μικρὸ παιδὶ καὶ μοῦ ἔλεγε αἰνιγματωδῶς.

«Ὁ πανάγαθος Θεὸς θὰ σὲ καλέση σὲ ὑψηλὰ πράγματα. Πρόσε ξε, νὰ μὴν τὸν ξεχάσης. Βλέπεις ἐδῶ εἰς τὸν Πειραιᾶ, ποῖος ἐβοήθησε τὴν φτωχολογιά; Κανεὶς ἄλλος παρὰ μόνον ὁ Τζαννῆς καὶ ἡ Ἑλένη.

Αὐτὸ τὸ ἅγιον καὶ εὐλογημένον ἀνδρόγυνο, ἔκτισε τὸ Ὀρφανοτροφεῖον, εἰς τὸ ὁποῖον μαθαίνουν ὅλες τὶς τέχνες τὰ φτωχὰ καὶ δύσ-τυχα παιδιά, καὶ τὸ Νοσοκομεῖον (Το Τζάννειον) όπου παγαίνουν ὅλοι οἱ φτωχοὶ καὶ εὑρίσκουν παρηγοριά. Καμμιὰ φορά, ὡς ἄνθρωπος, ὁ ἄνδρας της τῆς ἔλεγε:

– Ἑλένη, δὲν παίρνεις λίγο κρέας, κανένα ψάρι, λίγο τυρί;.

Αὐτὴ τοῦ ἀπαντοῦσε: – Α' Τζαννή μου, ἐδῶ θέλεις νὰ φᾶς ἢ στὴν ἄλλη ζωή. Ἐκεῖνος τότε τῆς ἔλεγε: - Κάνε δ,τι θέλεις, Ελένη.

Καὶ ἡ ζωή τους ἤτανε νὰ τρῶνε ψωμί, ἐλιὲς καὶ ρίγανη. Τώρα, τὰ παιδιὰ καὶ οἱ ἄρρωστοι τοὺς συγχωρούν γενεές γενεών.

Καὶ σὺ πρόσεξε, ποτέ σου νὰ μὴν κρατήσης δεκάρα στην τσέπη σου, ἀλλὰ καὶ τὴν ζωήν σου νὰ τὴν θυσιάσης. Ἐπειδὴ ἐγὼ δὲν ἔγινα καλογριά, ἀλλὰ μὲ ἀνάγκασαν νὰ πανδρευτώ, νὰ βοηθᾶς ἐσὺ τὰ Μοναστήρια καὶ νὰ γίνης καλὸς ἄνθρωπος εἰς τὴν κοινωνίαν».

Αὐτὰ μοῦ ἔλεγε κάθε ἡμέρα ή πρόγιαγιά μου φέροντας παραδεί γματα σ' ἐμένα, νὰ μὴ βλέπω τὸ πρόσωπόν μου εἰς τὸν καθρέπτη καὶ ὅταν κάθωμαι, νὰ κάθωμαι στὸ σκοτάδι χωρὶς φῶς. Αὐτὰ τὰ γράφω διὰ νὰ ἰδῆτε ποῖοι κάτοικοι ήσαν πρώτα εἰς τὴν θεόσωστον πόλιν τοῦ Πειραιῶς καὶ μὲ τί ἀρχὰς μᾶς ἐμεγάλωναν, ἂν καὶ ἦσαν ἀγράμματοι καὶ ἐμίλαγαν τὰ ἀρβανίτικα.


2. Ἡ Γιαγιὰ καὶ ἡ κυρὰ Γιώργαινα.

«- Κυρὰ Γιώργαινα, τί κάνεις; Καλὰ εἶσαι; Πῶς περνᾷς; Τώρα δοξάζω τὸν πανάγαθον Θεὸν ὅπου ἀξιώθηκες καὶ ἀγόρασες οἰκόπεδο καὶ ἔχτισες σπιτάκι ἔστω καὶ μὲ πλίνθους καὶ ἔβαλες τὰ παι δάκια σου, καὶ μὴ στενοχωρῆσαι ὅπου τὰ παράθυρά σου εἶναι μὲ τσουβάλια. Τώρα τὰ παιδιά σου τὰ ἔχεις σὰν τὴν κλῶσσα μὲ τὰ κλωσσόπουλα καὶ δὲν ξέρει ὁ γείτονάς σου ἂν ἔχῃς ψωμὶ ἢ δὲν ἔχης.

- Γιώργαινά μου, ὅταν σὲ ἐνθυμοῦμαι, εἰς τὴν ψυχήν μου ἔρχεται μιὰ χαρὰ καὶ μιὰ λύπη.

Χαρά, ὅπου παγαίνεις εἰς τὸν Προφήτην Ελισαῖον (Ὁ μικρὸς ναὸς τοῦ ἁγίου Προφήτου Ελισαίου εὑρίσκεται παρὰ τὴν ἀρχαίαν Ἁγοράν, ἐγγὺς τοῦ ἱεροῦ ναοῦ τῶν Ταξιαρχῶν (ἢ Παναγίας «Γρηγορούσης»). Ἀναβαίνοντας κανεὶς ἀπὸ τὴν πλατείαν Μοναστηρακίου τὴν ὁδὸν Ἄρεως συναντᾷ τὸν ναΐσκον εἰς τὰ δεξιά του, ἐντὸς τῆς αὐλῆς τοῦ τότε ἀρι χοντικοῦ τῆς οἰκογένειας Χωματιανοῦ. Ὁ ναὸς δυστυχῶς εἶχε κατεδαφισθή. ἀλλὰ ἐσχάτως ἡ ἱερὰ Ἀρχιεπισκοπὴ Ἀθηνῶν ἀνήγειρε καὶ πάλιν τὸν ἱστορικὸν αὐτὸν ἱερὸν ναὸν ἐπὶ τοῦ περιγράμματος τῶν θεμελίων τοῦ παλαιού τὰ ὁποῖα ἐσώζοντο.) καὶ παίρνεις πολλὲς εὐχὲς ἀπὸ τὸν παπά Νικόλα τὸν Πλανᾶ καὶ ἀπὸ τὸν παπᾶ Ἀντώνη, ποὺ εἶναι στὸν ἅγιο Νικόλαο στὰ Πευκάκια. Λύπη, γιατί, ἂν καὶ εἶμαι κανδηλανάπτισσα καὶ ὑπηρετῶ τὴν ἐκκλησίαν τῆς Ἁγια-Σωτήρας', δὲν αἰσθάνομαι τὴν χαρὰν ὅπου αἰσθάνεσαι ἐσὺ εἰς τὰς Ἀγρυπνίας τοῦ Προφήτου Ἐλισαίου.

- Σὲ παρακαλῶ πολύ, όταν πηγαίνῃς εἰς τὰς Ἀγρυπνίας, νὰ παίρνῃς τὸ δισέγγονό μου μαζί σου, γιατί, καθώς βλέπω, τὸν ἔχει καλέσει ὁ Δεσπότης Χριστὸς γιὰ νὰ γίνῃ καλόγερος Τοῦ βάζω στρῶμα ἀπὸ ἄχυρα καὶ στενοχωρεῖται. Βλέπω τὸ πρωὶ καὶ ἔχει πάρει μια παλιό ψαθα καὶ τὴν βάζει ἀπάνω καὶ κοιμάται. Εἰς τὴν ἐκκλησίαν πη-γαίνει ξυπόλητο καὶ κουρελιάρικο καὶ δὲν τὸ νοιάζει. Τὸν καμαρώνουνε ὁ παπά Νικόλας ὁ Πλανᾶς, ποὺ τὸν ἐβάπτισε, κι' ὁ ἀνηψιός μου, ὁ παπά Γιώργης. Γι' αὐτὸ σὲ παρακαλώ πολύ, νὰ τὸν παίρνης μαζί σου καὶ νὰ μοῦ τὸν φέρνης. γιατὶ εἶναι Ἑβραῖοι καὶ Γύφτοι καὶ φοβάμαι μὴ μοῦ τὸν ἀρπάξουνε.

- Καθώς γνωρίζεις, ἐδῶ στὴν ἐκκλησία ὅπου ὑπηρετῶ, μοῦ δίδουν πενήντα λεπτά. Τί νὰ πρωτοκάμω; Την περιουσία μου μὲ τὸν συμ βολαιογράφο τὸν Βουτυρὰ μοῦ τὴν ἁρπαξαν ἀπὸ τὰ χέρια μου, όταν πέθανε ή κόρη μου ή Κατίγκω, κι' ἐγὼ ἔκαμα ὑπομονὴ καὶ ἦλθα σ' αὐτὸ τὸ κελλάκι τῆς ἐκκλησίας καὶ κάθομαι μὲ τὴν ἀδελφή μου, ὅπου τὴν ἐβγάλανε ἀπὸ τὴν περιουσία της σὰν τὴν τρίχα ἀπὸ τὸ ζυμάρι. Καὶ ἐγὼ νοικοκυρά, καθώς ξέρεις, ἐκατήντησα ζητιάνα καὶ περιμένω ἀπὸ τὰ πλούσια ἀνήψια μου, τοὺς Κουμουσαίους, νὰ μοῦ δώσουν κάτι ἀπὸ τὰ περιβόλια τους, νὰ περάσωμε ἐμεῖς καὶ ἡ ἐγγάνα μου ἡ Εὐγενία (Εἶναι ἡ μητέρα τοῦ Γέροντος Χρυσάνθου, ἡ ὁποία εἰς μεγάλην ἡλικίαν ἔγινε Μοναχὴ μὲ τὸ ὄνομα Μελάνη. Επίσης Μοναχὴ ἔγινε καὶ ἡ ἀδελφή του Ἑλένη μὲ τὸ ὄνομα Εὐγενία.), ὅπου στραβώνεται στην βελόνα νὰ ράβη φράγκικα ρούχα γιατί τώρα καθώς βλέπεις, δὲν θέλουν τὰ ρωμαίϊκα, ἀλλὰ τὰ φράγκικα. Κι' αὐτή, ὅταν ἀκούῃ ἀπὸ τὸν κόσμο καὶ τὴν λενε “φραγκοραφτοῦ”, λέει, καλύτερα νὰ ἀποθάνη, παρὰ ν' ἀκούη αὐτὴ τὴν λέξι “φραγκοραφτού".

- Σὲ παρακαλῶ πάλι, έξοδα δέν ἔχω γιὰ τὸ ἐγγόνι μου ὅπου θὰ ἔρχεται στὸ σπίτι σου καὶ θὰ περπατάτε σίδερα-σίδερα στοῦ Ρούφου καὶ ἀπὸ τοῦ Ρούφου θὰ πηγαίνετε στὸ ἐκκλησάκι τοῦ Προφή του Ελισαίου ὅπου εὐωδιάζει (Ἐννοεῖ προφανῶς, ὅτι ἡ περιοχὴ εὐωδίαζε ἀπὸ τὴν χάριν τοῦ ἁγίου Λει ψάνου τῆς ὁσιομάρτυρος Φιλοθέης τῆς Ἀθηναίας, τὸ ὁποῖον εὑρίσκεται εἰς τὸν πλησίον κείμενον μητροπολιτικὸν ἱερὸν ναὸν τῶν Ἀθηνῶν.) ἡ μνήμη τῆς ἁγίας Φιλοθέης τῆς Ἀθηναίας».

«- Σήκω, καμάρι μου Χρήστο, νὰ πᾶς εἰς τὰ Καμίνια στὴν Κυρὰ Γιώργαινα, γιατὶ αὔριο εἶναι τοῦ ἁγίου Σπυρίδωνος. Θέλω νὰ σοῦ πῶ ένα πράγμα, τὸ ὁποῖο πρέπει πάντοτε νὰ θυμᾶσαι. Ὁ ἅγιος Σπυρίδωνας, καμάρι μου, ήτανε Μοναστήρι μεγάλο καὶ ὡριζε ὅλον τὸν Πειραιά, ἀλλὰ κατόπιν ἦλθε ὁ Όθωνας καὶ ἐπῆρε ὅλην τὴν περιουσία τοῦ Μοναστηριοῦ καὶ τὴν ἔδωσε στοὺς Φράγκους. Κατόπιν ἦλθαν οἱ νησιώτες, Ὑδραῖοι, Σπετσιώτες, Αἰγινῆτες, Μεθενῆτες, σιγὰ σιγά. Ὅταν ἐδιώχθηκαν οἱ παππούδες μας ἀπὸ τὸν Όθωνα, ἔφυγαν καὶ οἱ Φράγκοι ἀπὸ τὸν φόβον τους, καὶ μετὰ ἦλθαν περισσότεροι Ρωμιοί. Κι' ἀκοῦς στὴν Λεύκα, όπου καθόμαστε, νὰ ὀνομάζωνται Αἰγινήτικα, γιατὶ ἦλθαν Αἰγινῆτες κι' ἐκάθησαν ἐκεῖ. Μαζὶ μὲ αὐτούς, ποὺ ἦλθαν, ἡμουνα κι' ἐγώ.

» Σὲ παρακαλῶ, τώρα ποὺ θὰ πᾶς στὴν κυρὰ Γιώργαινα, πρόσεξε μὴ σοῦ δώσῃ τίποτα καὶ τὸ φάγης, γιατὶ πᾶς στήν Ἀγρυπνία καὶ πρέπει νὰ εἶσαι νηστικός, παιδάκι μου, γιὰ νὰ καταλάβης τὰ ἁγια Γράμματα(Ἐννοεῖ, τὴν ἑορταστικὴν ἱερὰν Ἀκολουθίαν τοῦ ἁγίου Σπυρίδωνος.) τοῦ ἁγίου Σπυρίδωνα».

Συνεχίζεται

ΖΟΥΝ ΗΔΗ ΑΠΟ ΔΩ ΠΑΡΕΑ ΜΕ ΤΟΥΣ ΑΓΙΟΥΣ. ΒΟΗΘΕΙΑ ΜΑΣ. ΕΥΩΔΙΑ ΟΡΘΟΔΟΞΙΑΣ ΚΑΙ ΟΡΘΟΠΡΑΞΙΑΣ.

Δεν υπάρχουν σχόλια: